RV 011 Voorstel tot 5de wijziging van de Algemene plaatselijke verordening Helmond 2020

Raadsvoorstel Raadsvergadering

11 11 maart 2025

Onderwerp Portefeuillehouder College besluit Zaaknummer

Voorstel tot 5de wijziging van de Algemene plaatselijke verordening Helmond 2020 S.C.C.M. Potters 14 januari 2025 52133961

Gemeenteraad

Aan de gemeenteraad,

Het college stelt u voor: 1. De Algemene plaatselijke verordening Helmond 2020 te wijzigen overeenkomstig bijgaand wijzigingsbesluit. 2. Het wijzigingsbesluit als vermeld onder 1 na vaststelling op de gebruikelijke wijze bekend te maken.

Inleiding Op 1 januari 2020 is de Algemene plaatselijke verordening Helmond 2020 (kortweg: APV) inwerking getreden. Aan de totstandkoming van de APV is destijds een uitgebreid traject voorafgegaan. Tijdens dat traject zijn alle artikelen uitgebreid tegen het licht gehouden. Daarbij is nauwkeurig gekeken naar dereguleringsaspecten, administratieve lastenverlichting en aspecten als uitvoerbaarheid, naleefbaarheid en handhaafbaarheid. Tevens is destijds gebruik gemaakt van de laatste versie van de model-APV van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). De model-APV is een dynamisch document. Regelmatig wordt het model aangepast onder invloed van veranderingen in wetgeving en jurisprudentie. Hierbij zijn ook maatschappelijke ontwikkelingen van invloed. De voorstellen van de VNG - die vooraf ter beoordeling worden voorgelegd aan de Adviescommissie Gemeenterecht (waarin ook de gemeente Helmond participeert) - worden niet per definitie gevolgd. Zowel bij de totstandkoming van de basistekst (in 2020) als bij elke herziening van de APV, wordt rekening gehouden met plaatselijke behoeften en omstandigheden. Ook eigen (lokaal) beleid kan aanleiding zijn om af te wijken van het model. Tevens wordt nadrukkelijk rekening gehouden met de ontwikkelingen in Peelverband (via de Peelwerkgroep APV) en met de APV van de gemeente Eindhoven.

Voorgaande besluitvorming Op 6 februari 2024 is de APV voor de laatste (en vierde) keer gewijzigd. Die wijziging hield vooral verband met in overeenstemming brengen van de APV met de Omgevingswet en de aanscherping van een aantal bepalingen op het terrein van openbare orde en veiligheid. Waarom is het wenselijk om de APV te wijzigen? De wereld om ons heen wijzigt dagelijks. Ook wet- en regelgeving verandert mee en dat geldt ook voor nieuwe beleidsinzichten onder invloed van politieke, maatschappelijke en economische ontwikkelingen. De onderwerpen die geregeld worden in een APV veranderen eveneens in de loop van de tijd. Eén van die veranderingen is de toegenomen aandacht voor meer toezicht en handhaving. Een andere verandering is de groeiende aandacht voor veiligheid en in het bijzonder de gemeentelijk rol bij de (preventieve) aanpak van ondermijnende criminaliteit. Ook ontwikkelingen in (hogere) wet- en regelgeving en de rechtspraak zijn - zoals al aangegeven - van invloed op de APV. Het is zaak dat de APV up to date wordt gehouden. De wijzigingen die nu aan uw raad worden voorgelegd houden verband met: • de zomerupdate die de VNG per nieuwsbrief op 7 juli 2024 is gepresenteerd; • de uitwerking van het nieuwe evenementenbeleid; • diverse beleidsmatige ontwikkelingen (die verderop in dit document nog worden belicht); • het (wetstechnisch) aanscherpen van een aantal bepalingen.

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 1 van 5

Beoogd effect voor gemeenteraad Een goede APV voldoet aan de volgende kwaliteitseisen: • rechtmatigheid (in overeenstemming met wet- en regelgeving en jurisprudentie); • doeltreffendheid (effectief) en doelmatigheid (efficiënt); • evenredigheid (de norm en wat men hiervoor moet doen of laten is in balans); • naleefbaarheid, uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid; • toegankelijkheid, eenvoud en duidelijkheid (begrijpelijk en leesbaarheid); • servicegericht (verminderen van overbodige regels en administratieve lasten). Wat wijzigt er inhoudelijk in de APV en waarom (argumenten)? De APV is nu verder aangescherpt op aspecten als structuur en leesbaarheid. Ook zijn er diverse inhoudelijke, wetstechnische en cosmetische veranderingen doorgevoerd. Hieronder wordt ingegaan op de belangrijkste inhoudelijke wijzigingen. Bij ieder punt wordt kort en beargumenteerd toegelicht wat er is veranderd. De belangrijkste inhoudelijke wijzigingen: ➢ Aan artikel 2.1.1.2a (gebiedsontzeggingen) is een extra lid toegevoegd. Het betreft hier lid 4 (nieuw). Dit houdt verband met het volgende. Afgelopen jaar bleek uit een document van de VNG dat aan artikel geen feitcode was toegekend. Een feitcode is noodzakelijk om strafrechtelijk te kunnen handhaven. Vanuit de VNG is - op aandringen van de gemeente Helmond - aansluitend de Commissie Feiten en Tarieven benaderd.

Deze commissie was enkel bereid om een feitcode te koppelen aan de bepaling over de gebiedsontzegging voor zover er een extra lid zou worden toegevoegd in de vorm van een expliciete verbodsbepaling. Dat is nu gebeurd. Deze toevoeging vindt plaats op advies van de VNG waardoor deze bepaling in het vervolg niet alleen bestuursrechtelijke maar ook strafrechtelijk gehandhaafd kan worden. ➢ Op 7 december 2023 heeft uw raad het Beleidskader evenementen Helmond (met als subtitel: Evenementen maken de stad!) vastgesteld. Op dit moment wordt het nieuwe evenementenbeleid door de burgemeester en het college als bevoegd gezag verder uitgewerkt in het document "Uitvoeringsbeleid evenementen". De planning is om dit document in het voorjaar van 2025 vast te stellen. Binnen het nieuwe evenementenbeleid wordt naast de meldingsplichtige evenementen nadrukkelijk onderscheid gemaakt in verschillende categorieën vergunningplichtige evenementen. Deze categorisering (A, B of C-evenementen) is ingegeven door de mate van risico voor de openbare orde, de veiligheid, de volksgezondheid en het milieu. De vertaalslag hiervan treft u aan in het nieuwe derde lid van artikel 2.2.1.1 (definities). Voorts werken we in Helmond al geruime tijd met een zogeheten evenementenkalender.

Opmerkelijk is dat deze niet geduid wordt in onze APV en dat het niet vermeld staan op de kalender in de huidige situatie geen weigeringsgrond oplevert. Voorgesteld wordt om de bestaande evenementenbepalingen uit te breiden en daarmee de bestaande bestuurspraktijk te vertalen in de APV. ➢ De Helmondse APV bevat al geruime tijd een paragraaf met diverse bepalingen in verband met wedstrijden in het betaald voetbal. Deze bepalingen zijn bedoeld om de thuiswedstrijden van Helmond Sport in goede banen te leiden. De gemeente Helmond participeert in het gremium Regionaal overleg betaald voetbal Oost-Brabant samen met andere voetbalsteden in Oost-Brabant en wel de gemeenten Eindhoven, Den Bosch en Oss. Al deze gemeenten hebben voetbalbepalingen in hun APV staan, maar - bij gebrek aan modelbepalingen van de VNG wat betreft betaald voetbal - bestaat er geen uniformiteit. Deze uniformiteit is wel gewenst. Het afgelopen jaar zijn de voetbalparagrafen vergeleken en dat heeft geleid tot een nieuw (gezamenlijk) model/normenkader. De meest in het oog springende wijziging die nu voorligt is een nieuwe omschrijving van de omgeving van het stadion in artikel 2.2.2.4.

Die omschrijving is niet alleen noodzakelijk vanwege het nieuwe stadion van Helmond Sport, maar ook ingegeven door de behoefte om het gebied op te rekken waardoor ook het supporterscafé aan de Lucas Gasselstraat binnen het gebied komt te vallen. Dat laatste is van belang met het oog op de effectiviteit van op te leggen stadionomgevingsverboden (zie artikel 2.2.2.9). ➢ Nieuw in de APV is artikel 2.4.13 APV inzake het slaapverbod op openbare plaatsen naar model van de VNG. Het verbod heeft als doel om hinder en overlast, brandgevaar, verontreiniging van de openbare ruimte en risico's voor de volksgezondheid te voorkomen en tegen te gaan. Slapen op openbare plaatsen heeft doorgaans ook een negatief effect op de leefomgeving (verloedering) en kan onveiligheidsgevoelens doen ontstaan onder bewoners in wijken. Ook het ontbreken van sanitaire voorzieningen ter plekke draagt daaraan bij. De VNG biedt in zijn model twee opties, De eerst optie is dat de raad via het eerste lid onder a zelf gebieden aanwijst. De tweede optie is dat het college dat doet op het moment dat dat nodig is. Wij stellen voor om de aanwijzingsbevoegdheid in handen te leggen van het college met het oog op optimale flexibiliteit en maatwerk.

Bij de keuze om een slaapverbod op te nemen in de APV moet nadrukkelijk worden aangetekend dat we in Nederlandse steden steeds meer te maken krijgen met daklozen die (al dan niet beschut) de nacht doorbrengen op straat of andere openbare plaatsen. Dit maatschappelijke probleem wordt niet opgelost door het enkel introduceren van een verbodsbepaling in een lokale verordening zoals de APV. Ter voorkoming van verplaatsingseffecten en het verder afglijden van deze kwetsbare groep, is het zaak dat tegelijkertijd met de introductie van deze bepaling Gemeenteraad van Helmond

Blz. 2 van 5

daklozen van gemeentewege zo goed mogelijk (blijven) worden geholpen en zeker in de winterperiode. Een aanwijzing ingevolge het eerste lid onder a dient met de grootste zorg te gebeuren in gebieden waar het qua overlast of leefbaarheid volstrekt uit de hand loopt. Ook bij het toepassing geven aan het eerste lid onder b dient de menselijke maat voorop te staan (het zoveel mogelijk helpen in plaats van verjagen en/of beboeten). De politie onderschrijft deze nieuwe bepaling vanuit het oogpunt van openbare orde en veiligheid. ➢ In artikel 2.11.1 (woonoverlast) wordt de zinsnede "aan een persoon die niet als ingezetene met een adres in de gemeente in de basisregistratie personen is ingeschreven" geschrapt. Het schrappen van dit tekstgedeelte houdt verband met het volgende. Tot 1 januari 2021 was de gedragsaanwijzing aan verhuurders alleen mogelijk als de persoon die overlast gaf niet als ingezetene in de desbetreffende gemeente stond ingeschreven. Met de inwerkingtreding van de Wet toeristische verhuur van woonruimte (Stb. 2020, 460) op 1 januari 2021 is die beperking komen te vervallen. Om woonoverlast beter tegen te gaan, geldt de zorgplicht voortaan in alle gevallen voor verhuurders van woonruimten. Dat betekent dat verhuurders zorgdragen dat de woningen die zij verhuren geen ernstige en herhaaldelijke hinder veroorzaken.

Als de verhuurder zich niet of op een verkeerde manier daartegen inzet, kan de burgemeester direct een verhuurder aanspreken en hoeft de burgemeester daarvoor niet eerst de huurder te hebben aangesproken. Dit is wenselijk wanneer verschillende huurders van dezelfde verhuurder hinder hebben veroorzaakt. Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn in panden waar meerdere huurders wonen of waar huurders snel wisselen. Met de voorgestelde wijziging is de Helmondse bepaling weer in lijn met de modelbepaling van de VNG. ➢ Ook nieuw in de APV is artikel 2.12.2 (Sluiting voor publiek openstaand gebouw of bijbehorende erf) naar model van de VNG. Met deze bepaling kan de burgemeester in het vervolg optreden als in of vanuit een voor het publiek openstaand gebouw of bijbehorend erf strafbare feiten plaatsvinden waardoor de openbare orde of het woon- of leefklimaat nadelig wordt beïnvloed of als ondernemers van (dienstverlenende) bedrijven zoals garages, autoverhuurbedrijven, uitzendbureaus of winkels, overlast (blijven) veroorzaken of ter plaatse strafbare feiten plegen, deze faciliteren, gedogen of op andere wijze toestaan.

Ook geeft het artikel de burgemeester de mogelijkheid om op te treden als in of vanuit een winkelpand gestolen goederen worden verkocht (heling) of als er in het pand (niet zijnde een woning) wordt gegokt, waarvoor geen toestemming is gegeven op grond van de Wet op de kansspelen. Gokpanden die tevens als woning in gebruik zijn, kunnen niet op basis van dit nieuwe APV-artikel worden gesloten. Dat kan wel maar op grond van artikel 174a Gemeentewet (Wet Victoria). Volledigheidshalve wordt nog opgemerkt dat het artikel niet strekt tot uitvoering van artikel 174, tweede lid, van de Gemeentewet. Een bevel op grond van laatstgenoemd artikel is pas op zijn plaats als er geen reguliere bevoegdheden voorhanden zijn, bijvoorbeeld op grond van de APV, en onverwijlde spoed onmiddellijk optreden verlangt vanuit het oogpunt van gezondheid of veiligheid. ➢ In artikel 5.1.5 (kampeermiddelen en andere voertuigen) wordt de termijn van 7 dagen om kampeermiddelen (met name caravans) binnen de bebouwde kom op de weg te plaatsen verkort tot 3 dagen. De reden daarvoor is de volgende. Uit de toelichting op de model-APV van de VNG volgt een termijn van 3 dagen en die termijn is bedoeld om het kampeermiddel voor de reis in gereedheid te brengen en bij terugkeer uit te ruimen. Een termijn van 7 dagen is onevenredig lang en daarmee wordt extra parkeerdruk veroorzaakt in de Helmondse woonwijken.

Onze boa's houden toezicht op deze verbodsbepaling en handhaven bij overtreding. Een termijn van 3 dagen is ook eenvoudiger te handhaven. ➢ Artikel 5.1.5a (bevestigen vervoermiddelen aan straatmeubilair e.d.) kan worden geschrapt. Deze bepaling staat al sinds 2008 in onze APV. En daarvoor ook al in een iets andere vorm in zijn voorganger uit 1978 (opgenomen bij wijzigingsbesluit in 1997). Het is een echte Helmondse "klassieker" die geen onderdeel vormt van de modelAPV van de VNG. Dat betekent dat een feitcode ontbreekt om strafrechtelijk te kunnen doorpakken; er kan dan slechts worden gehandhaafd via een zogeheten tik-proces verbaal. Los daarvan, kan de bepaling overigens wel bestuursrechtelijk worden gehandhaafd. Dat laatst gebeurt in de praktijk niet (meer). Voorts kan worden teruggevallen op artikel 5.1.11 APV (overlast van fietsen of bromfietsen). Artikel 5.1.5a heeft daarmee aan betekenis verloren en kan worden gemist. ➢ Het huidige artikel 5.3.6a voorziet in een verbod op het zwemmen en baden in door het college aangewezen openbare plaatsen of delen van de gemeente (wateren). De laatste tijd zien we dat steeds meer inwoners bepaalde openbare wateren (die daarvoor niet bestemd zijn) gebruiken om daar te suppen, te kanoën of te bevaren met (rubber)bootjes of sloepen.

Dat oneigenlijke gebruik gaat soms gepaard met overlast maar gaat nog meer ten koste van de natuurlandschappelijke waarde ter plaatse of tast kwetsbare ecosystemen aan. Voorgesteld wordt om artikel 5.3.6a APV te herformuleren en uit te breiden met de zinsnede "of deze anderszins voor recreatie te gebruiken". Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat de onderhavige bepaling geen betrekking heeft op het vissen in openbare wateren. Hierop is een ander wettelijk regime van toepassing (Visserijwet). ➢ In artikel 6.2 (toezichthouders) worden het huidige lid 2 en lid 3 omgewisseld. Dit omdat de huidige volgorde niet logisch is en om zo via het (nieuwe) derde lid extra ruimte te bieden. Hierbij kan worden gedacht aan het aanwijzen van toezichthouders uit regiogemeenten die belast zijn met het toezicht op de prostitutiebranche in Brabant Zuid Oost. Gemeenteraad van Helmond

Blz. 3 van 5

Kanttekeningen en risico's Tijdens de raadsvergadering op 26 september 2023 (derde wijziging van de APV) heeft uw raad een motie aangenomen over handelsreclame. Bij de behandeling van de vierde wijziging van de APV op 6 februari 2024 is aangegeven dat het onderzoek naar het laten vervallen van de handelsreclamebepaling nog gaande is en wordt meegenomen bij een volgende wijziging van de APV. Het laatste is voor nu (nog) niet haalbaar gebleken. Het thema handelsreclame is namelijk nauw verweven met het beeldkwaliteitsplan dat geldt voor Brandevoort. Het beeldkwaliteitsplan maakt op zijn beurt weer onderdeel uit van het welstandsbeleid. Het welstandsbeleid wordt in zijn geheel in 2025 herijkt en het handelsreclamebeleid (en de motie) wordt hierin meegenomen. Dat betekent dat het resultaat daarvan wordt betrokken bij het voorstel tot zesde wijziging van de APV (planning voorjaar 2026). Intrekking van APV-bepalingen houdt in dat er altijd een risico aanwezig is dat een probleem in de toekomst weer terugkeert en dat er dan geen instrument voorhanden is om misstanden aan te pakken. Omdat de APV een dynamische regeling is en deze periodiek wordt gewijzigd, kan hierop (opnieuw) worden ingespeeld en artikelen die eerder zijn ingetrokken weer worden ingevoegd. De kanttekeningen bij het in te voeren slaapverbod zijn hiervoor al beschreven.

Financiën Dit voorstel heeft geen financiële gevolgen. Participatie De APV is een strafverordening met tal van algemeen verbindende voorschriften die voor eenieder of specifieke doelgroepen gelden. Het nieuwe evenementenbeleid (waarbinnen een juridisch-technische vertaalslag middels de APV heeft plaatsgevonden) is in breder perspectief afgestemd met de betreffende doelgroepen. Voor het overige heeft er afstemming plaatsgevonden met onze veiligheidspartners. Communicatie De wijzigingen zijn binnen onze organisatie met de betreffende vakafdelingen afgestemd. De wijzigingen die rechtstreekse gevolgen hebben voor onze inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties zullen nadrukkelijk onder de aandacht worden gebracht al dan niet als onderdeel van een ander traject. Hierbij kan worden gedacht aan het nieuwe evenementenbeleid. De vernieuwde voetbalbepalingen zullen onder de aandacht worden gebracht van het bestuur van BVO Helmond Sport. Uitvoering en tijdspad De nieuwe APV wordt na vaststelling door uw raad op de gebruikelijke wijze digitaal bekend gemaakt en beschikbaar gesteld via www.overheid.nl (lokale wettenbank). Ook volgt er een publicatie op de gemeentelijke website. Over de (overige) inhoudelijke wijzigingen worden betrokkenen nader geïnformeerd.

Procesinformatie en overige raadsinformatie Bij dit raadsvoorstel is - zoals u gewend bent - een aantal documenten toegevoegd om uw raad op een toegankelijke manier inzicht te geven in hetgeen er gaat wijzigen binnen de APV. In de bijlagen treft u aan: − de geconsolideerde tekst van de APV met daarin de vijfde wijziging; − de hulptekst vierde wijziging APV met in de kantlijn een artikelsgewijze toelichting (in kleur); − ledenbrief VNG d.d. 4 juli 2024. Burgemeester en wethouders van Helmond,

mr. S.C.C.M. Potters burgemeester

Gemeenteraad van Helmond

drs. P.J. Buijtels gemeentesecretaris

Blz. 4 van 5

Raadsbesluit Vergadering

11 11 maart 2025

Gemeenteraad

De raad van de gemeente Helmond; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 14 januari 2025; gelet op artikel 149 van de Gemeentewet;

Besluit: 1. De Algemene plaatselijke verordening Helmond 2020 te wijzigen overeenkomstig bijgaand wijzigingsbesluit. 2. Het wijzigingsbesluit als vermeld onder 1 na vaststelling op de gebruikelijke wijze bekend te maken.

Aldus besloten in zijn openbare vergadering van 11 maart 2025. De raad voornoemd, de voorzitter,

Gemeenteraad van Helmond

de griffier,

Blz. 5 van 5