RN 058 Advies van de Adviesraad Sociaal Domein Helmond
Tekst van het document
Van:
Adviesraad Sociaal Domein Helmond
Aan:
College van Burgemeesters en Wethouders
Datum: 15 juli 2025 Betreft: Advies voorgenomen ombuigingen begroting 2026 van het Sociaal Domein Geacht College, Ons bereikten afgelopen maand 2 aanvragen voor advies betreffende voorgenomen ‘Beheersmaatregelen sociaal domein’. Meer specifiek voor de begroting 2026 en gericht op: 1. Verlagen mantelzorgwaardering 2. Vermindering zones bij de Taxbus De Cliëntenraad Participatie (CLP) is parallel benaderd voor een belangrijk aantal voorgenomen beheersmaatregelen. Het uitbrengen van adviezen aan het College door de ASDH onderstreept enerzijds het belang en de waarde van die adviezen. Anderzijds betekent het voor de ASDH dat die vanuit een brede context kijkt naar de voorliggende vragen. Het gaat daarbij om de door de ASDH te voorziene gevolgen van voorgenomen (bezuinigings-)beleid voor inwoners en/of inwonersgroepen. Context De context van waaruit de ASDH de afgelopen periode kijkt naar de ontwikkelingen op het Sociaal Domein bevat zorgen en denkrichtingen die deels zijn verwoord in de 2 dialogenoverzichten die zijn bijgesloten bij de 2 adviesaanvragen. Die dialogen kwamen tot stand bij een informatieronde door de gemeente eind 2024 alsmede een raadpleging begin 2025 van professionele en vrijwillige organisaties die actief zijn op het sociaal domein. Een aantal belangrijke thema’s die door partijen werden ingebracht waren: 1.
Structureel beleid van de gemeente op de inzet van vrijwilligers. 2. Inzet op regie van de activiteiten van de vele partijen die actief zijn op het sociaal domein. 3. Domein overstijgende samenwerking van partijen en de gemeente op het sociaal domein en duidelijke verdeling van rollen en verantwoordelijkheden om effectief te zijn. Het gaat om integrale regie dwars door de diverse beleidskolommen heen. Dit zijn met name besturingsthema’s. Maar ze dienen als belangrijk instrument bij het uitvoeren de daadwerkelijke oplossingen die werden aangedragen in de raadpleging van 9 januari 2025. Met name de inzet van vrijwilligers is een thema dat de ASDH meermalen onder aandacht van ambtenaren en bestuurders heeft gebracht. Tot nog toe lijkt daar niet op geacteerd te worden terwijl er een belangrijk kostenbesparend element in zit. Algemeen Bij een eerste scan van de betreffende aanvragen om advies was het kernteam van de ASDH verrast op inhoud en omvang van de betreffende bezuinigingsthema’s die worden voorgelegd. Pagina 1 van 2
Op een bezuinigingsomvang van € 7.300.000 worden slechts 2 aanvragen, groot € 85.000 + € 100.000 = € 185.000, ter advisering voorgelegd aan de ASDH. De argumenten van de gemeente dat alle overige bezuinigingen, groot € 7.115.000, binnen bestaand beleid van de kadernota sociaal domein 2024-2028 vallen is onhelder voor de ASDH. Advies van de ASDH: voorzie de ASDH van inzicht over hoe de € 7.115.000, binnen bestaand beleid wordt ingevuld. Verlagen Mantelzorgwaardering Het Kernteam ASDH besloot in haar vergadering van 16 juni jl. dat tegen de achtergrond van de wenselijkheid en structurering van vrijwilligersinzet en de verder toenemende druk op de zorg de verlaging van de mantelzorgwaardering daar niet aan bijdraagt. Sterker nog, het komt over als een pijnlijke ontkenning van de inzet van mantelzorgers, die zich dagelijks met toewijding inzetten voor hun naasten. Minder waardering kan ook leiden tot (een gevoel) van overbelasting, burn-out of zelfs het staken van zorgtaken, wat uiteindelijk tot hogere WMO-kosten kan leiden. Van de 4400 geregistreerde mantelzorgers hoeven er maar een paar n.a.v. deze maatregel hun inzet te beëindigen en de bezuiniging is alweer teniet gedaan. Het college slacht de kip met de gouden eieren.
Advies van de ASDH: Gegeven de beperkte omvang van de voorgenomen bezuiniging, het totaal verkeerde signaal dat deze bezuiniging geeft in de samenleving en het risico, dat de bezuiniging zelf leidt tot substantieel hogere (zorg)kosten, is het advies van de ASDH deze voorgenomen bezuiniging niet op te nemen in de beheersmaatregelen. Minder zones bij de Taxbus De ASDH stelt zich op het standpunt dat deze bezuinigingsmaatregel, hoewel niet prettig, beperkte consequenties zal hebben voor gebruikers. Beperking van zones kan leiden tot ongelijke toegang tot voorzieningen zoals (specifieke) dagbestedingen (aangepast) (vrijwilligerswerk) als deze zich buiten de nieuwe zonegrenzen bevinden. Uitzondering zouden dan mogelijk moeten zijn en bijvoorbeeld via de WMO worden goedgekeurd. Anderzijds is het te verwachten, dat vanuit de ontwikkelingen in Brainport in het kader van brede welvaart de bijdrage voor mobiliteit voor deze doelgroep toeneemt, mits de gemeente Helmond daar een juist gebruik van maakt. Advies van de ASDH: gegeven de situatie kan deze bezuiniging onderdeel zijn van het totale pakket aan beheersmaatregelen, nadat is vastgesteld, dat van de zijde van de ontwikkeling van de mobiliteit in de Brainport regio en de daarbij behorende bijdragen in de toekomst het huidige niveau van dienstverlening kan worden gehandhaafd. Namens het Kernteam van de ASDH Ed Heinen Voorzitter
Pagina 2 van 2