RN 052A Bijlage b Notitie Meerjarenplan 2025-2032 financieringsparagraaf
Tekst van het document
Financiering Meerjarenplan 2025-2032 De manier van werken van Brainport Development kenmerkt zich door het over en weer verbinden van operationele, projectmatige en strategische activiteiten. In persoonlijk contact met bedrijven en kennisinstellingen halen we behoeften op en verwijzen we door naar mogelijkheden in het netwerk daarbij zorgen we voor nauwe betrokkenheid van onze overheidspartners. Daarnaast vertalen we deze behoeften naar structurele oplossingen en treden we er als één stem mee naar buiten in bijvoorbeeld lobby richting Den Haag, Brussel en brancheverenigingen zoals FME en VNO-NCW. Omgekeerd werken we ook ‘van boven naar beneden’ door strategische verkenningen, ontwikkelingen en ervaringen te vertalen naar oplossingen waar bedrijven uit onze regio concreet mee aan de slag kunnen. We kijken strategisch ver vooruit, werpen een blik op de toekomst en zetten een stip op de horizon en weten dit ook te vertalen naar directe acties zodat de regio snel kan aanhaken aan ontwikkelingen. Voor al deze activiteiten hebben we een basisorganisatie met een vaste kern van medewerkers georganiseerd waarvoor we met dit Meerjarenplan ‘Brainport in balans’ een basisfinanciering vragen.
Financiering van onze activiteiten In hoofdlijnen bezien bestaat de financiering van Brainport Development NV uit twee grotere delen: de ‘structurele basisfinanciering’ en de meer ‘incidentele financiering’ van projecten en programma’s. De structurele basisfinanciering is bedoeld voor de financiering van de basisorganisatie en activiteiten van Brainport Development NV. Hierbij valt meer concreet te denken aan de basistaken die Brainport Development voor de regio uitvoert; denk bijvoorbeeld aan het ondersteunen van MKB-ondernemers, startups en groeiers in de hightech maakindustrie, onderwijsinnovatie, belangenbehartiging (‘public affairs’) in Den Haag en Brussel, de marketing van Brainport Eindhoven én aan strategieontwikkeling voor de doorontwikkeling van de economische structuur van de regio. Maar ook staftaken zoals ICT, HRM, directie, bestuurssecretariaat en de financiële administratie worden hieruit bekostigd evenals de voor de organisatie benodigde kantoorruimte. Deze basisfinanciering biedt de organisatie, en de Triple Helix-partners waarmee zij voor projecten en programma’s langjarige samenwerkingsafspraken moet maken, de nodigde zekerheid ten aanzien van de continuïteit.
De basisfinanciering is in de achter ons liggende perioden voor het grootste deel geleverd door de vijf overheden die aandeelhouder zijn van Brainport Development NV te weten Metropoolregio Eindhoven (namens 21 gemeenten in Zuidoost-Brabant) en de gemeenten Eindhoven, Helmond, Veldhoven en Best. Dit doen zij vanuit de rol en verantwoor-
1 I Financiering Meerjarenplan 2025-2032
delijkheid die de overheidspartners voor zichzelf zien in de Triple Helix-samenwerking, namelijk: partijen bijeenbrengen, samenwerking bevorderen, continuïteit bieden en daartoe langjarig een basisorganisatie met uitvoeringskracht financieren. Daarmee heeft Brainport Development een door de overheden van Brainport Eindhoven gefinancierde basisorganisatie die open, transparant, voor eenieder toegankelijk is en ten dienste staat van alle onderwijs- en kennisinstellingen, de gemeenten in de Metropoolregio Eindhoven en aan het hele hightech bedrijfsleven. Die overheidsbijdrage aan de basisfinanciering wordt verstrekt op basis van een ‘Meerjaren uitvoeringsovereenkomst’ van Brainport Development met, namens alle overheidsaandeelhouders, de Metropoolregio Eindhoven. In die uitvoeringsovereenkomst ligt vast waar activiteiten, prestaties en verantwoordelijkheden liggen bij de uitvoering van het Meerjarenplan en de daaruit volgende jaarplannen van de vennootschap. Naast de overheidsbijdrage aan de basisfinanciering leverden ook de kennis- en onderwijsinstellingen een jaarlijkse ‘in cash’ bijdrage aan de structurele basisfinanciering van de vennootschap.
De incidentele financiering van projecten en programma’s, het tweede deel van de begroting van Brainport Development, is als het ware te zien als een ‘derde geldstroom’ die naar de vennootschap zelf stroomt óf - via haar - naar de partners in de regio. Met de eigen personele inzet en financiële middelen (projectontwikkelbudget) uit de structurele basisfinanciering als ‘cofinanciering’ kan de vennootschap private, provinciale, nationale en Europese financiële middelen genereren voor zijn taken, projecten en programma’s op terreinen als Talent, Innovatie, Smart Mobility, et cetera. Dit ‘tweede’ deel van de begroting kan in omvang sterk fluctueren en is met name afhankelijk van de omvang van de jaarlijkse projectenportefeuille. In dit deel van de begroting spelen ook het bedrijfsleven en de kennis- en onderwijsinstellingen hun grootste rol. Naast de inhoudelijke inbreng die zij hebben in het aanbrengen van de strategische focus van de activiteiten en het optreden als ‘trekker’ van een groot aantal van de activiteiten dragen zij ook bij (‘in cash’ of ‘in kind’) aan de financiering van de projecten. Historisch gezien blijkt onze vennootschap in staat om op de structurele basisfinanciering, die zij van de overheden in Brainport Eindhoven ontvangt, een multiplier van 2 tot 3 te realiseren voor project- en programmafinanciering.
Voor de komende meerjarenperiode is de verwachting dat de multiplier aan de bovenkant van die historische realisatie zal komen te liggen. Dit mede doordat het regionale bedrijfsleven zich, met hulp van Brainport Development, heeft verenigd om de overheidspartners financieel te steunen bij het verwezenlijken van de grote uitdagingen in het publieke domein van de Brainportregio.
De steun van die private partners komt tot uiting in vier private fondsen die voor onze Brainportregio worden ontwikkeld. Deze vier private fondsen (Bereikbaarheidsfonds, Talentfonds, Brainport voor Elkaar-fonds en het Betaalbaar Wonen Fonds1 ) waarmee de publieke partners zullen worden ondersteund hebben allen een lange looptijd (naar verwachting tenminste 10 jaar) en vragen daarom om continuïteit in beheer en uitvoering. Daar waar dat beheer bij Brainport Development - of een van haar dochterondernemingen komt te liggen worden de (personele) kosten daarvan geheel gedekt uit de private bijdragen. Zo versterkt ook het bedrijfsleven direct de uitvoeringskracht van de vennootschap (zie hiervoor de verwachte inkomsten en uitgaven in onze begroting onder ‘Projecten en programma’s’). Mede door deze ontwikkeling is de verwachting dat er voor de komende periode, bovenop de basisfinanciering, ruim 10 miljoen Euro financiering uit andere bronnen gegenereerd kan worden. Daarmee kan een meervoud van projecten en programma’s ter stimulering en versterking van de economische structuur van Brainport Eindhoven mogelijk gemaakt worden. Echter, indien niet alleen strikt wordt gekeken naar de middelen die direct over de balans van Brainport Development NV vloeien, dan is de (financiële) impact van de vennootschap op de regio (de ‘multiplier’) vele malen groter.
Dit vanwege de projecten die weliswaar financieel door andere partijen worden behandeld maar die wel als gevolg van stimulering door, inhoudelijke inzet op - of regiocoördinatie van -
1
Brainport Development en stichting Brainport mogelijk is gemaakt. Denk hiervoor als voorbeeld aan de in het verleden gerealiseerde Rijksmiddelen voor de Regio Deal Brainport Eindhoven (€ 130 miljoen). Of aan meer recente voorbeelden zoals de middelen van Rijk, Provincie en regio (€ 1,6 miljard) die beschikbaar zijn gekomen voor bereikbaarheid van de regio en aan de vele miljoenen die direct naar onderwijs- en kennisinstellingen én kennisintensieve maakbedrijven vloeien vanuit de succesvol ingediende projectaanvragen bij het Nationaal Groeifonds. Voorstel voor een nieuwe Meerjaren overheidsbasisfinanciering Met het einde van de huidige Meerjarenovereenkomst in zicht (per 31-12-2024) is het proces opgestart om te komen tot een nieuwe Meerjaren uitvoeringsoveenkomst met de Metropoolregio Eindhoven. Door de groei van de regio én de groeiende positie van ‘Brainport Eindhoven’ in nationaal én internationaal verband groeien ook de verwachtingen die Rijk en regio hebben over de door de gemeenten, de Metropoolregio Eindhoven en Brainport Development te bereiken resultaten. Om daaraan te kunnen voldoen streeft Brainport Development ernaar om bij de nieuwe Meerjarenovereenkomst extra financiële middelen te verwerven om daarmee gestructureerd én langjarig (2025-2032), te kunnen werken aan de prioriteiten die zijn benoemd voor de nieuwe meerjarenperiode.
Die zeven prioriteiten zijn in onderstaande tabel nogmaals weergegeven.
Prioriteit
Domein
1
Bouwen nieuwe posities in mondiale waardeketens.
2
Ontwikkelen innovatiefundament.
Technologie & ondernemen
3
Opschalen succesvolle gezamenlijke pilots.
4
Structureel verbinden van onderwijs en arbeidsmarkt voor vergroten participatiegraad en arbeidsproductiviteit, verhogen aantal techniekstudenten en -afgestudeerden, behoud van talent, en gericht aantrekken van kenniswerkers.
5
Aangaan van partnerschappen buiten de regio voor wonen & werken.
6
Bijdragen aan publiek-private fondsen voor Bereikbaarheid, Betaalbare Woningen, Talent en het programma Brainport voor Elkaar.
7
Ontsluiten technologische en sociale innovatie voor maatschappelijke vraagstukken in partnerschap met de Dutch Design Foundation (DDF).
De namen van deze vier fondsen in dit meerjarenplan zijn nog voorlopige werktitels.
2 I Financiering Meerjarenplan 2025-2032
Talent
Maatschappelijke vraagstukken
Brainport Development zet zich in de nieuwe meerjarenperiode in op al deze zeven prioriteiten. Deels kan dat natuurlijk met de reeds bestaande capaciteit die beschikbaar is binnen de afdelingen van de basisorganisatie, maar er zal ook moeten worden opgeschaald om de gewenste resultaten te kunnen bereiken. Dat betekent dat, voor werkzaamheden die moeten worden opgepakt binnen vijf van de genoemde prioriteiten, te weten de prioriteiten 2,3,4,5 en 7, extra capaciteit nodig is. Om de daarvoor benodigde (vijf) extra medewerkers in de basisorganisatie aan te kunnen werven worden de overheidsfinanciers verzocht om voor deze meerjarenperiode additionele basisfinanciering te verstrekken. Voor de benodigde financiering voor de extra inzet op de resterende twee prioriteiten (prioriteit 1 en 6) zal geen beroep worden gedaan op de regionale overheidsfinanciers, de hiervoor benodigde additionele financiële middelen zullen door de vennootschap in zijn geheel worden verworven uit private, provinciale, nationale en Europese bronnen. Het regionale bedrijfsleven speelt daarin een grote rol. Naast een extra bijdrage voor het op sterkte brengen van de menskracht van de basisorganisatie volgt uit de ambitie van het nieuwe Meerjarenplan ook een behoefte aan extra middelen - ‘in cash’ - voor de beoogde ontwikkeling van projecten.
De in omvang groeiende langjarige projecten en programma’s, waarin op nationaal niveau wordt samengewerkt, worden al enige tijd gecofinancierd door inzet van medewerkers uit de basisorganisatie van de vennootschap. Door toename van dit type programma’s, waarvoor een langjarig cofinancieringscommitment wordt gevraagd, neemt de vrij inzetbare menskracht van de basisorganisatie steeds verder af. Hierdoor kunnen nieuwe ontwikkeltrajecten steeds moeilijker worden opgepakt. Ook het projectontwikkelbudget wordt inmiddels noodgedwongen steeds meer ingezet voor de cofinanciering van langjarige projecten en programma’s. Het budget voor projectontwikkeling (€ 900.000,-) dat sinds het meerjarenplan ‘Koers 2010-2012’ nooit meer is verhoogd, was door inflatie al aangetast, en kan door de te leveren cofinanciering nu nog minder ingezet worden voor de ontwikkeling van nieuwe grootschalige innovatieclusters. Dit terwijl de vennootschap, vanwege de positie die bedrijven en kennisinstellingen uit Brainport Eindhoven innemen in nationale (en Europese) hightechketens, steeds vaker wordt gevraagd om een centrale rol te spelen in de ontwikkeling van dergelijke innovatieclusters.
3 I Financiering Meerjarenplan 2025-2032
Daarom wil de vennootschap, als robuuste structurele voorziening binnen de basisfinanciering, een ‘Intern cofinancieringsfonds Talent- en Innovatieprojecten’ opzetten. Een fonds dat ter dekking van personele inzet kan dienen die nodig is als cofinanciering van langjarig lopende projecten en -programma’s op het gebied van Talent en innovatie. Dat fonds is te vullen vanuit de nu extra te verwerven publieke middelen, maar ook door het inzetten van (rente)baten van dochterondernemingen. Zodoende kan de vennootschap de financiële last voor de overheden in Brainport Eindhoven zelf verlichten. Mogelijk dat in de toekomst met baten uit maatschappijen waarin de vennootschap al jaren deelneemt, via dat cofinancieringsfonds, zelfs extra projecten voor de regio kunnen worden opgepakt. Het hier voor de begroting van 2025-2032 beschrevene hebben we in cijfers laten neerslaan in een begroting voor het eerste jaar van de nieuwe periode, te weten 2025. Deze begroting zien we als globale richtlijn voor alle jaren van de nieuwe meerjarenfinancieringsperiode die daarna komen.
Het voorstel voor de basisfinanciering van het Meerjarenplan 2025-2032 ‘Brainport in balans’ zal in de periode december 2023 tot februari 2024 in nauw overleg met de overheidspartners van de vennootschap (Eindhoven, Helmond, Veldhoven, Best en Metropoolregio Eindhoven) verder uitgewerkt worden en vervolgens ter besluitvorming aan de overheidsfinanciers overgelegd worden.
Brainport Development NV 2025 Opbrengsten (x € 1.000)
Basisorganisatie Overheidsbasisfinanciering (via Metropoolregio Eindhoven) * - Extra inzet basisorganisatie op prioriteiten uit meerjarenplan - Cofinanciering van Talent en innovatieprojecten
5.299 500 200
Fte bijdrage basisfinanciering C4-gemeenten Fte bijdrage kennis en onderwijsinstellingen Financiele (rente)baten deelnemingen
589 355 200
Subtotaal
7.143
Projecten en programma’s onder domeinen ** Domein Technologie en ondernemen (financiering uit diverse bronnen)
3.000
Domein Talent (financiering uit diverse bronnen) Beheer Talentenfonds (financiering door bedrijfsleven) Uitvoering projecten Talentenfonds (financiering door bedrijfsleven)
1.500 58 1.760
Domein Maatschappelijke vraagstukken (financiering uit diverse bronnen) Beheer Bereikbaarheidsfonds Brainport (financiering door bedrijfsleven) Beheer Brainport voor Elkaar Fonds (financiering door bedrijfsleven) Uitvoering projecten Brainport voor Elkaar (financiering door bedrijfsleven) Beheer Betaalbaar Wonen Fonds Brainport (financiering door bedrijfsleven)
4.000 496 29 880 PM
Subtotaal
11.723
Totaal
18.866
* Bijdrage 2025 geindexeerd conform MRE-systematiek (2025: 6,3%), daarna jaarlijks te indexeren ** Betreft uitsluitend projecten, waarvan financiering loopt via jaarrekening Brainport Development NV.
4 I Financiering Meerjarenplan 2025-2032
Brainport Development NV 2025 Kosten (x €1.000) ***
Basisorganisatie
generiek
Organisatiekosten Huisvesting ICT en Facilitair
520 250
520 250
Stafteams Directie, Bestuur, RvC, bestuursecretariaat en organisatiekosten Financiele administratie HRM en OR Secretariaat en ondersteuning
450 680 480 360
450 680 480 360
Afdelingen incl. inzet op prioriteiten: Strategie en Monitoring 628 Marketing en Communicatie 850 Programmateams 640 - Tech/markt - People - MKB-Business Projectontwikkeling Intern cofinancieringsfonds Talent - en Innovatieprojecten
1
2
3
4
5 175
6
7 175
150 50 150 150 135 985
900 400
978 850 640 150 350 135 900 400
Subtotaal 7.143
Projecten en programma’s onder domeinen*** Technologie en ondernemen: projecten divers
3.000
Talent: projecten divers Talentproject specifiek: Beheer Talentenfonds Talentproject specifiek: Uitvoering projecten Talentenfonds
1.500 58 1.760
Maatschappelijke vraagstukken: projecten divers Maatschappelijke vraagstukken project specifiek: Beheer Bereikbaarheidsfonds Brainport Maatschappelijke vraagstukken project specifiek: Beheer Brainport voor Elkaarfonds Maatschappelijke vraagstukken project specifiek: Uitvoering projecten Brainport voor Elkaarfonds Maatschappelijke vraagstukken project specifiek: Beheer Betaalbaar Wonen Fonds Brainport
4.000 496 29 880 PM
Subtotaal 11.723 Totaal 18.866
*** Verwachte kosten gebaseerd op historische realisatiecijfers en voorziene ontwikkelingen
5 I Financiering Meerjarenplan 2025-2032