20210202 Notulen Adviescommissie



Notulen vergadering d.d. 2 februari 2021

Aanwezig:

Adviescommissie

Voorzitter Commissiegriffiers

: dhr. J. Roefs : dhr. B. van der Berg, dhr. P. Leenders en dhr. J. Jaspers

GroenLinks CDA SP VVD Lokaal sterk 50PLUS Helder Helmond D66 PvdA Helmond Aktief plan! Fractie Bach Plus

: mevr. D. Meulenbroek, dhr. T. Tuerlings : dhr. S. Dere, dhr. R. Peters : dhr. H. Terzioglu, dhr. A. Spruijt : dhr. M. Akkers, dhr. M. Sneijers : mevr. J. Spierings-van Deursen : dhr. J. van der Zanden : dhr. L. van der Werff : dhr. S. Stevens : dhr. J. de Mare : dhr. L. Smits, dhr. G. van Vugt : dhr. G. Bosch : mevr. J. Bach-Smits

Portefeuillehouder(s)

: wethouder Dortmans, wethouder Van de Brug

Overig

: dhr. Boesten, dhr. Schellekens, dhr. Verbruggen

Notulist

: mevr. A. Smetsers (Notuleerservice Nederland)

1. Opening en mededelingen De voorzitter, de heer Roefs opent de volledig digitale vergadering om 19.00 uur. De deelnemers en belangstellenden via livestream worden welkom geheten. Er zijn geen berichten van verhindering ontvangen. 2. Vaststellen notulen vergadering Adviescommissie d.d. 5 januari 2021 Aan de orde worden gesteld de notulen van de vergadering van de Adviescommissie van 5 januari 2021. Er zijn geen opmerkingen. De notulen worden vastgesteld. Adviesstukken: 3.

Q-Book Brainport Smart District

Eerste termijn: De heer Akkers (VVD) heeft eerder aangegeven in sociale huurwoningen een juiste mix van toekomstige bewoners te willen zien. Wanneer wordt het onderzoek afgerond? Als de wijk een afspiegeling moet zijn van een gemiddelde wijk, dient deze ook bereikbaar te zijn voor bijvoorbeeld mindervaliden. Daarover blijven zorgen bestaan. Wat wordt bedoeld met het openstellen van data voor hergebruik door derden? De schop mag zo snel mogelijk de grond ingaan. De heer Van der Werff (Helder Helmond) stemt in met Q-Book. Brainport Smart District draagt het in de naam mee, dat de continuïteit belangrijk is. Dus moet de wijk smart zijn en een etalage blijven door steeds te renoveren en innoveren. Mevrouw Meulenbroek (GroenLinks) is erg enthousiast over het Q-Book en staat volledig achter het ambitieuze plan om samen met de inwoners een gezonde en groene wijk te bouwen.  Vergadering Adviescommissie

 Blz. 1



De wijk gaat echt iets doen tegen de tweedeling in de samenleving. De focus ligt niet alleen bij ruimtelijke omgeving, maar ook op de sociale kanten van een wijk. Het wordt niet alleen een wijk die er anders uitziet, maar ook waar mensen echt anders kunnen samenleven. Het is goed dat er wordt gewerkt aan een publieksvriendelijke versie van het Q-Book. Het wordt gewaardeerd dat de suggestie wordt meegenomen om het dataplatform ook te gebruiken voor het omruilen van diensten, die de deeleconomie in de wijk kunnen stimuleren. De door de bewoners geproduceerde data blijven eigendom van de bewoners. Is er inmiddels een ethische commissie samengesteld die het eigendom en de omgang van de data gaat regelen? De heer Smits (Helmond Aktief) kan instemmen met het Q-Book Brainport Smart District, versie juni 2020. Er is heel veel voorbereidingstijd aan besteed en langzamerhand moet de schop de grond in, want hoe worden anders de 121 projecten in de lucht gehouden? Er ligt nog de opdracht voor het opstellen van het bestemmingsplan, een beeld- en kwaliteitsplan en de afstemming met de Welstandscommissie. Momenteel zijn er volgens het raadsvoorstel nog geen financiële gevolgen. De kosten voor het opstellen van het QBook zijn binnen de kaders gebleven? De heer De Mare (PvdA) blijft enige aarzeling houden, maar staat positief in het voorstel.

Het gaat daarbij bijvoorbeeld om de flexibiliteit om uitgangspunten en regels jaarlijks bij te stellen. Dat levert onzekerheden voor de eigenaren op. Ook de borging van de collectieve ambities is moeilijk. De innovaties en ambities ten aanzien van de zachte programmalijnen zullen alle bewoners aangaan, maar die ten aanzien van de ruimtelijke kwaliteit vooral de toekomstige eigenaren. Het lijkt goed dat de stichting Brainport Smart District gaat bewaken dat alle toekomstige bewoners en kopers op de hoogte zijn van de doelstellingen en ambities om teleurstellingen en ruzies te voorkomen. Het verwachtingspatroon moet dus veel aandacht gaan krijgen. De heer Terzioglu (SP) vindt Brainport Smart District een waardevolle verrijking voor de stad als geheel. Er is aandacht voor duurzaamheid, circulariteit, milieu, biodiversiteit et cetera. Er is tevredenheid over de aandacht die uitgaat naar woonvormen voor bijzondere doelgroepen en dat het programmateam de ontwikkelde innovaties ook naar de rest van de stad en verder wil uitrollen. Er is waardering voor de aandacht die uitgaat naar de sociale huur en het behoud daarvan. Er wordt geadviseerd maximaal in te zetten op de realisatie van de 30% sociale huur, maar meer mag altijd. Er kan worden ingestemd met raadsvoorstel 6.

De heer Van der Zanden (50PLUS) zegt dat in de onderliggende stukken een heldere positie is verwoord van het aspect welstand ten opzichte van het bestemmingsplan. Er wordt ingestemd met het voorstel. Mevrouw Bach-Smits (Fractie Bach Plus) vindt Brainport Smart District een mooie droom, waarmee wordt ingestemd. Alle innovatieve voorstellen met betrekking tot milieu, water, circulaire economie, et cetera moeten zoveel als mogelijk ook toepasbaar worden of zijn in andere wijken. Hiermee wordt Brainport Smart District geen gesloten enclave, maar een bron van kennis en ervaring. Een samenwerking tussen kennisinstituten, overheden, bedrijven en de inwoners is een goede bodem voor kennis, productie en innovatie. De heer Stevens (D66) is blij dat de opmerkingen van de opinievergadering ter harte zijn genomen. Er is de sociale woningbouw en de rest. De rest is ook een grote groep waarin veel verschil zit. Wat wordt gedaan om te voorkomen, dat de middeninkomens tussen de wal en het schip zullen vallen? De heer Dere (CDA) zegt dat het Q-Book een belangrijk en interessant document is om te prikkelen en om de kwaliteit en het uitgangspunt van Brainport Smart District te toetsen. De ambities zijn torenhoog. De uitdaging zal zijn om deze binnen een redelijke termijn en binnen de financiële kaders te realiseren, met behoud van voldoende draagvlak.

Wat is de hulp van het Q-Team Light? Werkt dat niet onbedoeld belemmerend ten aanzien van de creativiteit en innovatie van betrokkenen? Het beeld- en kwaliteitsplan moet onderdeel uitmaken van het bestemmingsplan. Heeft dat gevolgen qua tijdspad voor de pioniers en de tijdelijke woningen? Wanneer wordt het bestemmingsplan ter inzage gelegd? Moet de aanleg van de tijdelijke infrastructuur voor de tijdelijke woningen Europees worden aanbesteed of kan dat onderhands? Er gaat veel veranderen tussen de spoorlijn en de weg tussen Helmond en Eindhoven. Het is verstandig de huidige bewoners tijdig te informeren en erbij te betrekken. In hoeverre worden de investeerders van de Automotive Campus betrokken bij de ontwikkeling van Brainport Smart District? Mevrouw Spierings-van Deursen (Lokaal sterk) is blij met het voorliggende stuk en kan zich vinden in de genoemde uitgangspunten. De communicatie is in handen van de stichting Brainport Smart District, in samenspraak met de afdeling Communicatie van de gemeente. Het zou op prijs worden gesteld als alle inwoners van Helmond als daar wordt gebouwd alle informatie krijgen, zodat algemeen bekend is dat de wijk voor iedereen bereikbaar is. De heer Bosch (plan!) is positief over Q-Book en kan volledig instemmen met het voorstel.

Wethouder Dortmans zegt dat het streven is binnen drie maanden het onderzoek af te ronden naar de goede mix van sociale huurwoningen. Los van het Q-Book worden er allerlei voorbereidingen getroffen om te kunnen beginnen met de bouw. Binnenkort volgt nadere informatie. Daarbij gaat het bijvoorbeeld over  Vergadering Adviescommissie

 Blz. 2



de werkzaamheden die worden verricht in het kader van de tijdelijke woningen. Het uitgangspunt van Brainport Smart District is, dat de data eigendom zijn van de inwoners. Als het gaat over het dataplatform en alles wat met data te maken heeft, is er inmiddels een ethische commissie in het leven geroepen. Er zijn verschillende leden die actief zullen meedenken over het gehele fenomeen data. Daarnaast is er een data-adviescommissie ingesteld. Brainport Smart District is zeker een uithangbord voor de MRE en Brainport regio. De uitgevoerde werkzaamheden van het Q-Team zijn uitgevoerd binnen de financiële kaders. Er liggen nog uitdagingen op alle fronten. Het is een wijk in ontwikkeling en een wijk waarin wordt geleerd van elke fase van ontwikkeling. Er kan niet worden gegarandeerd dat in al die mate sprake zal zijn van gelijkheid als het gaat op basis van de opgedane leerervaringen. Uiteraard moet het niet leiden tot conflicten tussen bewoners, maar er kan niet worden gegarandeerd dat alles wat in het begin als uitgangspunt is geformuleerd tot het einde is vol te houden, juist omdat er onderweg veel wordt geleerd. Er wordt gestreefd naar een balans tussen flexibiliteit en rechtszekerheid. Het basis woningbouwprogramma zal over ongeveer drie maanden gereed zijn. Er wordt rekening gehouden met verschillende typologieën van woningen en doelgroepen.

Daarvan maken ook de middeninkomens deel uit. Er is geen sprake van een Q-Team Light. Wel wordt een aantal pioniers die bezig is met het ontwikkelen van de eigen woning bijgestaan door leden van het Q-Team. In het Q-Team wordt de stem van de inwoner meegenomen in de verdere realisatie. De communicatie naar de inwoners zal deel uitmaken van het verdere proces. Er zal ruimte zijn voor een bezoekersinformatiecentrum. Ook wordt een impuls gegeven om hetgeen dat wordt gedaan breder onder de inwoners bekend te maken. De leerervaringen van Brainport Smart District zullen ook toepasbaar zijn in andere wijken, maar ook in de provincie, Nederland en verder in de wereld. Tweede termijn: De heer Smits (Helmond Aktief) vraagt welke uitgevoerde werkzaamheden binnen de kaders zijn gebleven. Volgt er nog een algeheel financieel overzicht van het totale project? De heer De Mare (PvdA) zegt dat er binnenkort informatie volgt over de verdere voortgang. Kan dit nader worden toegelicht? Komt er duidelijkheid over met name de voortgang van de ruimtelijke ordening procedure? De heer Dere (CDA) is van plan een voorbehoud te maken, omdat de beantwoording nog binnen de fractie wordt besproken. Wethouder Dortmans legt uit, dat het Q-Team bestaat uit negen leden en zij krijgen een vergoeding van 450 euro per maand. Binnenkort wordt een financieel overzicht van het project in totaliteit nader toegelicht.

Er is geen exacte termijn te duiden, maar dat zal zeker binnen drie maanden het geval zijn. Er wordt een voorstel aan het presidium medegedeeld. De voorzitter stelt vast dat een voorbehoud wordt gemaakt door de fractie van het CDA. 4. Doorontwikkeling Regionaal Ontwikkelingsfonds Werklocaties (ROW) Wethouder Van de Brug licht toe dat in 2018 het Regionaal Ontwikkelingsfonds Werklocaties van start is gegaan. De werking hiervan is begin 2020 geëvalueerd. Het bleek een waardevol instrument te zijn om de economische ontwikkeling van het SGE te bevorderen. Wel waren verbeteringen van de toegankelijkheid gewenst, omdat de resultaten enigszins achterliepen bij de verwachtingen. Door de toetsingscriteria te versoepelen en aanvraagprocedures te vereenvoudigen, worden verbeteringen doorgevoerd. De Brabantse Ontwikkelmaatschappij wenst uit de samenwerking te stappen. Hierdoor moet een aantal technische wijzigingen worden doorgevoerd in de samenwerkingsovereenkomst. De provincie zal de financiering overnemen van de Brabantse Ontwikkelmaatschappij, zonder deel te nemen aan de stichting. De wijzigingen hebben tot doel het aanbod beter te laten aansluiten op de wensen van voornamelijk het MKB en een impuls te kunnen geven aan de facilitering van innovatieve ontwikkelingen op bestaande bedrijventerreinen.

Eerste termijn: De heer Tuerlings (D66) ondersteunt de essentie van de doorontwikkeling van harte. In de verordening staat dat ambtelijke medewerkers van de provincie erbij zijn betrokken. Hoe verhoudt dit zich tot de Brabantse Ontwikkelmaatschappij en de terugtrekkende beweging hiervan? Bij artikel 8 subsidievereisten, lid 1.a. staat, dat het project moet voldoen aan de doelstelling van werkgelegenheid, innovatie, oplossen dan wel voorkomen van leegstand. Is dit cumulatief of mag het ook slechts een van de drie genoemde punten zijn?  Vergadering Adviescommissie

 Blz. 3



Betekent meer sturingsmogelijkheden op de doelstellingen van het Regionaal Ontwikkelingsfonds Werklocaties, dat de betrokken SGE-gemeenten meer sturing krijgen op basis van maatschappelijke wenselijkheid van bedrijven? Kan dit worden meegenomen in de subsidievereisten? De heer Bosch (plan!) kan instemmen met de voorliggende beslispunten. De heer Van der Werff (Helder Helmond) vraagt hoe de regeling in het verleden in de markt is gezet? Is de Brabantse Ontwikkelmaatschappij op de hoogte van de nieuwe regeling en zouden zij zijn gebleven met de nieuwe regeling? Wie zitten in het dagelijks bestuur? In hoeverre is de nieuwe procedure reeds in gang gezet? Er is instemming met de voorliggende beslispunten. De heer Peters (CDA) vraagt of er iets gezegd kan worden over het gering aantal gehonoreerde aanvragen? Kan precies worden aangegeven waarom de Brabantse Ontwikkelmaatschappij is teruggetreden? Het is logisch dat er een aanpassing komt en dat de subsidievoorwaarden worden bijgesteld, zodat het wellicht sneller mogelijk is zaken in de markt te zetten. Kan iets worden gezegd over hoe het verhaal in de markt wordt gezet? Hoe vindt de communicatie plaats? Hoe krijgen bedrijven wetenschap over het feit dat zij subsidie kunnen aanvragen? De heer Sneijers (VVD) omarmt het voorstel om de voorliggende aanpassingen te doen.

Stimulering van innovatie wordt zeker toegejuicht en de verlaging van de projectomvang om de subsidievergoedingen toegankelijker te maken. Echter nog belangrijker is de verandering van de organisatiestructuur. Dit zal de stichting slagvaardiger maken. De heer Spruijt (SP) is blij met de verbeteringen en versoepelingen. Zal de nieuwe opzet onderwerp zijn van een evaluatie? De heer Van Vugt (Helmond Aktief) kan instemmen met het voorliggende voorstel. De heer De Mare (PvdA) vraagt wat voor zaken hiermee worden gesubsidieerd? Gaat het om ruimtelijke ingrepen op de werklocaties, waardoor de economische levensduur van het totale gebied wordt verlegd? Gaat het om verduurzaming van een gebouw? Er moet volgens de subsidievereiste sprake zijn van een sluitende businesscase. Dit betekent dat er aantoonbaar niet alleen uitgaven moeten zijn, maar ook opbrengsten. Het is typerend dat bijna alle subsidieaanvragen van het afgelopen jaar zijn afgewezen. Is er dus bij de aanvragers weinig duidelijkheid wat de subsidiemogelijkheden zijn? Betekent artikel 8.1.g. dat een gebouweigenaar of bedrijf met een redelijk gevulde portefeuille wel, maar de goedlopende buurman geen subsidie kan ontvangen? De heer Van der Zanden (50PLUS) vindt de verlaging van de drempel positief en die zal meer activiteiten tot gevolg hebben. Het is jammer dat de evaluatie niet is bijgevoegd.

Artikel 1.1 is geen argument, maar een logisch gevolg van de intentie om een nieuwe verordening in het leven te roepen. Wie komen er in het dagelijks bestuur? Wie is de voorzitter en hoe is de stemverhouding? Hoe wordt de adviescommissie benoemd? Mevrouw Bach-Smits (Fractie Bach Plus) kan instemmen met het intrekken van het raadsbesluit van 9 januari 2018 en vindt het een goede ontwikkeling. De lijntjes worden korter en het is mogelijk sneller te handelen. De heer Stevens (D66) zegt dat het goed is dat er veranderingen komen. De te zetten stappen worden gesteund, maar er moet wel worden gekeken of deze zullen werken. Is het mogelijk over een jaar te kijken wat er is veranderd? Mevrouw Spierings-van Deursen (Lokaal sterk) is blij met de aangebrachte wijzigingen. Misschien is het goed de gehele regeling duidelijk te maken richting alle bedoelde bedrijven. Wethouder Van de Brug legt uit dat de Brabantse Ontwikkelmaatschappij uittreedt binnen het bestuur. De provincie neemt de financieringsrol over, maar neemt geen deel in de stichting. Door ambtenaren van de provincie wordt wel deelgenomen om te adviseren over de middelen die beschikbaar komen. Het fonds beslist niet over de locatie van bedrijven. Daarover gaat de gemeente. Het is niet logisch om dat in een subsidieverordening vast te leggen.

De Brabantse Ontwikkelmaatschappij is op de hoogte van de nieuwe regeling, maar zij zijn uitgetreden vanwege de tegenvallende resultaten. De heer Tuerlings (D66) merkt op dat het niet gaat over de locatie van bedrijven, maar over het maatschappelijk gewenst zijn en dat bedrijven die overlast veroorzaken voor de bewoonde omgeving niet worden gesubsidieerd. Wethouder Van de Brug antwoordt dat dit te ver gaat. Het is een subsidieverordening en het is aan de individuele gemeente om te bepalen wat met een bedrijf wordt gedaan. Zoals eerder aangegeven, zal Helmond hierin zeer terughoudend zijn. Er zal volop worden ingezet op communicatie, want hiermee valt of staat het succes. De heer Van der Werff (Helder Helmond) vraagt opnieuw of in het verleden tekort is geschoten met het in de markt zetten van het product en of het een reden was waarom er zo weinig belangstelling was?  Vergadering Adviescommissie

 Blz. 4



Wethouder Van de Brug legt uit dat een reden van het niet goed van de grond komen, een combinatie van factoren was, zoals onder andere de grens van financiering. Het zal helpen als de communicatie wordt verbeterd. De insteek is om bedrijven te helpen, maar er moet wel perspectief zijn op een succesvolle ontwikkeling. In het dagelijks bestuur komen drie bestuurders vanuit de stichting, waarvan de bestuurlijke trekker als voorzitter wordt aangesteld. De adviescommissie wordt aangesteld vanuit het stichtingsbestuur. Het is logisch dat wordt geëvalueerd of de maatregelen voldoende zijn om meer bedrijven het traject te laten doorlopen. Er wordt van uitgegaan dat met de huidige maatregelen meer bedrijven worden bereikt om gebruik te maken van het fonds. Op het moment dat een bedrijf niet levensvatbaar is of het lastig is om een financiering rond te krijgen, dan is het lastig om het krediet te verstrekken. De heer Verbruggen licht toe dat er heel nadrukkelijk een evaluatie heeft plaatsgevonden waaraan veel bedrijven hebben deelgenomen. Bedrijven kloppen aan bij reguliere financiers, zoals de Rabobank of andere partijen waar zij worden afgewezen. Als het bedrijf een steuntje in de rug krijgt van het Regionaal Ontwikkelingsfonds Werklocaties dan laat een reguliere financier zich gemakkelijker overtuigen om ook te participeren. Het fonds kan financieren op ruimtelijke ingrepen.

In eerste instantie was dat alleen op bijvoorbeeld bedrijfsuitbreiding. Nu worden de criteria verruimd, waarbij ook duurzaamheidsmaatregelen genomen kunnen worden, zoals een luchtwasser op het dak, zodat het gebouw toekomstbestendiger wordt gemaakt. De heer De Mare (PvdA) zegt dat in artikel 8.1.f. staat: “er is sprake van een sluitende businesscase”. Dat betekent dus dat er geen sprake is van een bedrijf dat levensvatbaar is, maar een project met een sluitende businesscase. Dat lijkt juridisch heel iets anders. Het gaat dus niet om het aantrekkelijker maken van bijvoorbeeld het terrein en dat was juist in het begin wel een voorwaarde, want het moest bijdragen aan de aantrekkelijkheid van het bedrijventerrein. Dat doet het verbeteren van de buitenruimte wel en de toepassing van een luchtwasser niet. Het is dus nog niet helemaal te begrijpen. Meer toelichting is wenselijk. De heer Verbruggen legt uit, dat het echt gaat om de ruimtelijke ingreep op bedrijventerreinen en niet over zaken in de buitenruimte of de aanplant van groen. Het gaat echt over vastgoed en bedrijfskavels. Dus zaken die de bedrijfsprocessen van de bedrijven beïnvloeden en verbeteren. Dat is een verruiming van de oorspronkelijke gedachte van het fonds wat veel meer zat op het uitbreiden van vastgoed. Nu kunnen dus ook maatregelen worden gefinancierd, die de toekomstbestendigheid van het vastgoed borgen.

Tweede termijn: De heer Van der Werff (Helder Helmond) vraagt nogmaals wie in het dagelijks bestuur plaatsnemen? De oudere regeling is gestopt. Is de nieuwe regeling al is ingegaan zonder de instemming van de negen gemeenten? Hoever is de regeling al ingegaan? De heer Peters (CDA) vraagt hoe de raad wordt meegenomen. Wanneer kan een evaluatie worden verwacht? De heer De Mare (PvdA) wil niet dwarsliggen en heeft het gevoel dat de regeling inderdaad toegankelijker zal worden voor kleinere projecten en daardoor meer gebruikt zal worden. Het is vervelend om ergens een oordeel over te moeten vellen waar zo weinig beeld bij is. Dus daarom wordt een voorbehoud gemaakt. Het raadsvoorstel hoeft niet te worden aangepast, maar misschien kan er meer duiding komen van wat er wordt nagestreefd aan kwaliteitsverbetering op de termijnen. Er wordt nog niet helemaal positief ingestaan. Wethouder Van de Brug zal voor meer toelichting zorgen voor de raadsvergadering. Het is nog niet helemaal bekend wie aan het dagelijks bestuur deelnemen. Alleen is bekend dat de voorzitter, de heer Jan Boersma als trekker is aangesteld. De rest moet nog worden ingevuld. De nieuwe regeling is nog niet van kracht. Dat gebeurt pas na de besluiten van de raden. Het oude fonds behandelt momenteel geen nieuwe aanvragen meer. Het is verstandig om over een jaar de resultaten te delen.

Voor de raadsvergadering zal een schriftelijke toelichting worden gegeven, zodat deze kan worden meegenomen in de afwegingen. Aangezien er nog aanvullende stukken zullen volgen, is het een bespreekstuk. De voorzitter dankt de deelnemers voor de bijdrage en sluit de vergadering om 20.30 uur. Aldus vastgesteld in de vergadering van de Adviescommissie d.d. De commissievoorzitter, XXXXXX

 Vergadering Adviescommissie

de commissiegriffier, XXXXX

 Blz. 5