1e Berap 2023
Tekst van het document
2e berap 2022
1e berap 2023
Toelichting •
De belangrijkste risico’s zijn: De uitvoeringsperiode om de Buitenruimte aan te leggen is te kort, mogelijke budgetoverschrijdingen (op Buitenruimte, exploitatie en realisatie MFSA), de relatie met partners beïnvloedt het (interieur)ontwerp- en realisatieproces en het tekenen van contracten met partners vraagt meer tijd. Voor de risico’s zijn beheersmaatregelen uitgezet en genomen.
23
Geld
•
•
•
Organisatie
• •
• • • •
• Tijd
• • •
•
Informatie
•
Voor de Buitenruimte is, als gevolg van de prijsstijgingen, naar verwachting sprake van een tekort. Voor de aanbesteding wordt een indexering op de kostenraming van het definitief ontwerp gemaakt. Op basis daarvan wordt beoordeeld of het mogelijke tekort binnen het totaal krediet kan worden opgelost of dat er een aanvullend krediet nodig is. De exploitatiebegroting wordt opgesteld. Naar verwachting is het exploitatiebudget niet toereikend als gevolg van prijsstijgingen en bestuurlijke afspraken met verschillende partners. Op basis van de exploitatiebegroting wordt beoordeeld of het mogelijke tekort door aanpassingen kan worden opgelost of dat er een aanvullend krediet nodig is. Rapportages op projectniveau kunnen nog steeds niet eenvoudig uit het nieuwe financiële systeem worden gegenereerd. Dit bemoeilijkt de financiële projectbewaking omdat we daar nog niet op kunnen vertrouwen. Blijvende aandacht om de vereiste samenwerking tussen de partners voor elkaar te krijgen is noodzakelijk. Het is van groot belang om tijdens de realisatie van de MFSA actief de realisatie binnen de met de partners afgesproken (ontwerp)kaders te bewaken en hier niet van af te wijken. De partners komen nu al met aanvullende wensen. Het niet tijdig kunnen leveren van gewenste kwaliteit door werkdruk en extra onvoorzien werk bij projectleiders is een structureel aandachtspunt.
Het goed borgen van de exploitatie van Campus De Braak binnen de Gemeente Helmond is noodzakelijk en heeft tijdig aandacht nodig. Voor een goede start en samenwerking tussen de aannemers en adviseurs van de MFSA is er een teamdag georganiseerd en zijn er duidelijke werkafspraken gemaakt. Directievoerder en toezichthouder voor de realisatie MFSA zijn gestart en bewaken tijdens de realisatie de beheersaspecten (geld, risico’s, organisatie, tijd, informatie en kwaliteit) van de MFSA. Opdracht verstrekt aan financieel adviseur exploitatiebegroting en inhuur financieel ondersteuner loopt. De bouw MFSA is conform planning gestart en verwachte ingebruikname is nog steeds eind 2024. In 2024 en 2025 wordt de rest van de Buitenruimte aangelegd. Totale planning Campus De Braak is afhankelijk van de integrale planning MFSA waarbij specifieke aandacht is voor de uitvoeringsperiode van de aanleg Buitenruimte en sloop stadion. Er wordt actief gestuurd op het tijdig gereed hebben van de verplichtingen van de partners (o.m. de inrichting en de stadiontechnische installaties). Uw raad is via raadsinformatiebrieven geïnformeerd over de definitieve uitkomst van de aanbestedingen voor de MFSA (januari 2023) en het afkopen van de risicoregeling door de bouwkundig aannemer (april 2023).
In lijn met deze laatste raadsinformatiebrief (RIB 051) is er contact geweest met de elektrotechnisch en werktuigbouwkundig aannemers waarbij zij ervoor hebben gekozen ook de risicoregeling af te kopen. Dit onder dezelfde voorwaarden als bij de bouwkundig aannemer.
24
Communicatie
• •
Kwaliteit
• •
Communicatie activiteiten zoals nieuwsbrieven, ‘geef de bouwhelm door’ filmpjes en recent het eerste bouwjournaal zijn gerealiseerd. Het Campus Café wordt goed bezocht door bewoners en andere stakeholders. Het beeldkwaliteitsplan MFSA en de bewegwijzering Campus De Braak zijn in ontwikkeling. Ontwikkeling en borging van de financiële dashboards en voortgangsrapportages als belangrijke sturingsinstrumenten vragen blijvende aandacht.
25
Zwembad De Braak Project informatie Project scope
Realisatie nieuw zwembad
Bestuurlijk opdrachtgever
Harrie van Dijk
Start datum project
2016
Eind datum project
31-10-2023 (was 30-06-2023)
Projectbudget totaal
€13.725.000
Bereikt • De bouw is gestart in april 2022, het hoogste punt is bereikt in februari 2023. • De aanbesteding voor de exploitatie van het zwembad is op 2 mei 2023 definitief gegund aan Optisport. Voortgang • Gemeente is blijvend in gesprek met OLCO over de stijgende prijzen en mogelijke vertraging in de planning. • Het zwembad wordt wind- en waterdicht gemaakt, zodat de binnen-werkzaamheden voortgezet kunnen worden. Vervolgstappen • De oplevering en opening van het zwembad is gepland 4e kwartaal 2023. • Het zwembad wordt gerealiseerd vooruitlopend op de planontwikkeling fase 2 De Braak.
Project beheersing R-GOTICK Beheersaspect Risico’s
2e berap 2022
1e berap 2023
Toelichting •
•
Geld
•
Met contractpartij OLCO is nog geen overeenstemming over de hoogte van de bouwkostenstijging. Momenteel vindt hierover onderlinge afstemming plaats. Voor het zomerreces wordt hier duidelijkheid over verwacht. In het projectbudget wordt uitgegaan van btw-belaste verhuur van het zwembad aan de toekomstige exploitant. Is dit niet mogelijk, dat wordt de btw op de investering kostenverhogend. Inmiddels is de verhuurovereenkomst met de nieuwe exploitant Optisport ondertekend. Daarbij is geopteerd voor belaste verhuur. Waarmee het risico van kostenverhogende btw op de investering komt te vervallen. De realisatie van het zwembad wordt uitgevoerd door OLCO o.b.v. een vast bedrag. Echter gezien de huidige economische en mondiale ontwikkelingen is niet uit te sluiten dat de gemeente als opdrachtgever moet bijdragen aan een bouwkostenstijging. In de projectbegroting is rekening gehouden met een beperkte
26
•
prijsstijging, maar indien deze hoger uitvalt kan dit tot een overschrijding leiden. De aanbesteding exploitatie vraagt om een financiële bijdrage in de onvoorspelbare, hoge energielasten, dit leidt tot hogere exploitatielasten voor de gemeente. Mogelijk vindt compensatie plaats door het Rijk.
Organisatie
•
De beschikbare capaciteit binnen het projectteam is voldoende. Na diverse wisselingen van projectleiders is voor de laatste fase van dit project een vaste projectleider aan het project toegevoegd.
Tijd
•
De contractuele planning loopt feitelijk uit. Dit staat de oplevering in het najaar 2023 nog niet in de weg. OLCO verzekert ons momenteel dat er geen sprake is van verdere vertraging.
• Informatie
•
Detailinformatie is bij individuele projectmedewerkers beschikbaar. Een centrale opslag van alle projectinformatie en documenten is niet direct voorhanden, als gevolg van de wisseling van projectleiders de laatste jaren.
Communicatie
•
Loopt voldoende, inhoudelijk worden partijen intern en extern geïnformeerd. Uw raad is via een raadsinformatiebrief op 3 mei j.l. geïnformeerd over de definitieve gunning aan de exploitatie aan Optisport.
Kwaliteit
•
Contractpartij OLCO heeft bij de aanbesteding een kwalitatief zeer hoogstaand ontwerp ingediend. In principe is de kwaliteit hiermee -in combinatie met de opdrachtnemer overeengekomen controlemomenten voldoende geborgd.
27
Doorontwikkeling Automotive Campus [Nieuw] Project informatie Project scope
Doorontwikkeling Automotive Campus
Bestuurlijk opdrachtgever
Martijn de Kort
Start datum project
27-10-2022
Eind datum project
01-01-2025
Projectbudget totaal
Reserve Automotive (€1.500.000) en GREX
Bereikt • Voornemen uitgesproken, o.b.v. Advies Birch Consultants, betrokken te blijven bij de AC met een publiek-private sturing op het fysieke eigendoms-concept en op de inhoudelijkorganisatorische campusontwikkeling. • Voornemen uitgesproken om samen met de andere campuseigenaren invulling te geven aan de toekomst van de AC. • Adviesbureau Raadhuis B.V. gecontracteerd om samen met de partijen de toekomstige structuur nader uit te werken. Voortgang • Ambtelijke en bestuurlijke sessies met adviesbureau over de toekomst(structuur) van de campus; afronding voorlopige conclusies over beoogde constructie mei/juni 2023. • Met de partners (provincie en Van de Ven) inzetten voor verdere ontwikkeling van de campusgedachte, waaronder huisvestingsvragen van bestaande campusbewoners en het vestigen van eventuele nieuwe bedrijven en organisaties alsmede het bouwen aan een community. Vervolgstappen • Eerste richtinggevende besluiten over nieuwe structuur door college. • Implementatie nieuwe structuur • Uitwerking van mogelijke organisatie- en financieringsmodellen. Project beheersing R-GOTICK * i.v.m. eerste rapportagemoment
Beheersaspect
2e berap 2022
Risico’s
nvt*
1e berap 2023
Toelichting •
•
Er zijn verschillende vraagstukken die de benodigde doorontwikkeling van de campus bedreigen. Het gaat dan om (1) de realisatie van een nieuwe campusstructuur/entiteit, (2) het niet beschikbaar zijn van nieuwe grootverbruikers-stroomaansluitingen (netcongestie), (3) de doorlooptijd van bouwrijp maken en (4) de omgang met het vraagstuk Externe Veiligheid. Voor deze risico’s zijn en worden beheersmaatregelen gedefinieerd en uitgezet. Insteek is om parallel deze vraagstukken aan te pakken. Verder is het belangrijk dat er de juiste aandacht wordt gegeven aan het onderzoeken van de mogelijke
28
juridische beperkingen (Didam, staatssteun en aanbestedingsregels) en er duidelijkheid komt over de financiële consequenties van de toekomstige campusconstructie. Geld
nvt*
•
•
Organisatie
nvt*
•
•
•
Beschikbare incidentele middelen voor de doorontwikkeling van de Campus zijn €1.500.000 31-12-2022 (reserve Automotive Campus). In de toekomstige structuur zijn er mogelijk aanvullende middelen nodig voor investering in de campus (faciliteiten, infrastructuur, testlocaties). Financiële consequenties van de nieuwe constructie (PPS) zijn nog onbekend. De wijze van afwikkeling van de GREX en de financiële consequenties daarvan zijn nog onbekend. Toekomstige rol en financiering van de campusorganisatie (huidige Stichting Automotive Campus) zijn onbekend. Mogelijk zal deze onderdeel worden van de nieuwe campusentiteit. Zolang hier geen duidelijkheid over is zal de stichting subsidiemiddelen nodig hebben. De huidige subsidie is toegekend tot halverwege 2023. Een subsidie aanvraag door de Stichting Automotive Campus voor de periode vanaf juli 2023 is in behandeling. Benodigde capaciteit om met volle snelheid voortgang te boeken is niet altijd per direct voorhanden en moet worden afgewogen ten opzichte van andere (belangrijke) gemeentelijke dossiers. Deze processen vragen soms meer tijd dan gewenst vanuit de benodigde ontwikkeling. Daarnaast moet op onderdelen externe expertise worden ingeschakeld. Door mogelijke tegengestelde belangen kan er een stroeve samenwerking tussen de partners ontstaan.
Het is zaak de onderhandelingsfase zo soepel mogelijk te laten verlopen, en zowel college (en gemeenteraad) goed in positie te houden. Het is belangrijk dat ‘community building’ voldoende aandacht krijgt. Dit is primair een taak van de S.A.C.
Tijd
nvt*
•
Het proces om gezamenlijk met Van de Ven en provincie tot een nieuw construct te komen vraagt veel tijd. Vanuit partners wordt inmiddels rekening gehouden met een doorlooptijd om tot een nieuwe entiteit te komen van 1,5 jaar. De nieuwe entiteit zou dan eind 2024 moeten staan.
Informatie
nvt*
•
De belangrijke documenten (informatie van fiscalist en over GREX, rapporten, bodemonderzoeken en raadhuisadvies) zijn goed gedocumenteerd. De archivering in de Teamsomgeving is nog slechts deels op orde.
Communicatie
nvt*
•
Communicatie vindt plaats via Stichting Automotive Campus waar de partners in participeren. Met de bewoners van de Campus vindt overleg 1-op-1 plaats dan wel in gezamenlijkheid. Uw raad wordt via raadsinformatiebrieven op de hoogte gehouden. Voor de zomer wordt uw raad middels een Raadsinformatiebrief geïnformeerd over de huidige stand van zaken. Tevens worden voorbereidingen getroffen voor een opiniecommissie met uw raad rond de zomer 2023.
• •
29
Kwaliteit
nvt*
•
De kwaliteit van de campus met de juiste bewoners borgen met het afwegingskader.
30
5
Voortgang en planning Crisis- en herstelnota
In de Crisis- en Herstelnota 2021-2024 stelden we maatregelen voor om Helmond van een passende en doelgerichte injectie te voorzien om daarmee de structuur van de stad te versterken. We investeren daar waar het ook daadwerkelijk structuurversterking betekent. Via het Crisis- en Herstelpakket anticiperen we op generieke ontwikkelingen: • Toename van sociale tweedeling; • Daling/aantasting van de economische vitaliteit (en specifiek het culturele klimaat); • Vooruitgang in sociaaleconomische structuur van de stad remmen; • Kansen door corona, zoals op het gebied van duurzaamheid, digitalisering en mobiliteit. Voor de uitvoering van de Crisis- en Herstelnota reserveerden we impulsmiddelen van in totaal € 11,7 miljoen voor de jaren 2021-2024 in een aparte reserve coronafonds. Dit is inclusief de voorbereidingskosten van personeel. De genoemde bedragen moeten als richtlijn beschouwd worden; een bedrag dat we verwachten te besteden aan de herstelagenda, maar dat door nieuwe inzichten of ontwikkelingen nog kan veranderen. In onderstaande tabel geven we inzicht in de besteding tot op heden en de vervolgplanning voor de uitvoering van de beoogde projecten. (bedragen x € 1.000)
Impulsen
Volgnr.
Totaal beschikbaar 2021-2024
Toevoeging aan reserve kapitaallasten
Totaal beschikbaar exploitatie
Uitgaven 2021
Uitgaven 2022
Geplande uitgaven 2023
-50
-50
-50
-230
-140
-500
Wijzigingen 1e berap 2023
Geplande uitgaven 2024
Het tegengaan van tweedeling in de samenleving 1.
Lokale Coalitie Aanpak Tweedeling in Helmond
200
200
2.
Multifunctionele wijkaccommodatie in Rijpelberg
2.750
2.750
3.
Creëren van extra perspectief jongeren
2.000
4.
Impuls voor onderhoud Openbare Ruimte
1.000
2.000 -1.000
-50 -30
-500
-
Een extra impuls voor de lokale economie 5.
Impuls voor versnelling doorontwikkeling Centrum+
2.000
2.000
6.
Verdere opschaling richting energieneutraal Helmond
500
500
7.
Extra ondersteuning bedrijven bij implementatie circulariteit
100
100
-350
350 -100
Een betere aansluiting tussen opleiding/onderwijs en werk/arbeidsmarkt 8.
Tegengaan Jeugdwerkloosheid
350
350
9.
Helmond Stagestad
150
150
-83
-50
-217 -50
Op niveau houden van het culturele klimaat 10.
Fundament voor door corona geraakte basis infrastructuur
11.
Extra impuls voor vergroten levendigheid in centrum
2.000
-2.000
300
-
-230
300
-10
-72
330
-36
-120
-110
8.680
-639
-432
-1.060
-107
Versnelling van digitalisering 12.
Extra inzet op digitale inclusie (i.c.m. aanpak van laaggeletterdheid) Totaal aan impulsen
330 11.680
-3.000
-104
-550
Toelichting op de kolom wijzigingen 1e Berap 2023 en de eventuele vervolgplanning 1. Lokale coalitie Aanpak tweedeling Helmond In deze 1e Berap 2023 zijn er geen wijzigingen op deze planning van dit spoor. 2. Multifunctionele wijkaccommodatie in Rijpelberg In oktober 2019 heeft de raad het gewijzigde Integraal Huisvestingsplan 2018-2025 (IHP) vastgesteld. Voor de wijk Rijpelberg is besloten om het scenario van één nieuw schoolgebouw in Rijpelberg verder uit te werken. Dit scenario gaat uit van één nieuw schoolgebouw waarin twee basisscholen (OBSH en QLIQ). Voor het onderwijs zijn de middelen gereserveerd via het IHP. Echter, voor een mogelijke toevoeging van een Multi Functionele Accommodatie (MFA) zijn nog geen middelen gereserveerd. Het bedrag van € 2,75 miljoen zijn bedoeld voor het toevoegen van een MFA. Het bedrag van € € 2,75 miljoen dient beschikbaar te blijven tot de MFA gerealiseerd wordt.
31
3. Creëren van extra perspectief jongeren In de Crisis- en Herstelnota is onder spoor 3 budget beschikbaar voor het Creëren van extra perspectief voor jongeren. In 2023 wordt hieruit € 30.000 ingezet voor het realiseren van een structureel platform Helmond Hangout. 4. Impuls voor onderhoud openbare ruimte De middelen voor dit spoort zijn volledig aangevraagd. 5. Impuls voor versnelling doorontwikkeling Centrum+ Het bedrag van € 2 miljoen uit de Crisis- en Herstelnota zetten we in als dekking voor het project ‘Vergroten aantrekkelijkheid centrum’. Hiervoor leggen we separaat een raadsvoorstel voor de kredietvotering voor aan uw raad. De projecten die we hieruit gaan financieren zijn onder andere de vergroening van het Speelhuisplein, de ontwerpstudie naar de Stadse Aa en de aanleg van een urbanvoorziening onder de Kasteeltraverse. 6. Verdere opschaling richting energieneutraal Helmond Op 20 juni 2023 heeft uw raad ingestemd met de inzet van € 500.000 voor de uitvoering van het project Grote Oogst. Met dit project pakken wij in samenwerking met de provincie en het bedrijfsleven de verduurzaming van bedrijventerreinen op. 7. Extra ondersteuning bedrijven bij implementatie circulariteit Het Bedrijventerrein Zuid Oost Brabant (BZOB) is een bovenregionaal bedrijventerrein bestemd voor grootschalige industriële-, logistieke- en groothandelsbedrijven.
Op het terrein is een aantal grote drinkwater klanten en grote grondwater verbruikers gevestigd. Stichting Bedrijventerreinen Helmond legt sinds enkele jaren meer nadruk op het verduurzamen van BZOB. Onderdeel van deze verduurzaming is de realisatie van een ‘waterrotonde’; een tweede leidingnet naast het bestaande drinkwaternet waarmee de industrie van ‘ander water’ kan worden voorzien. 8. Tegengaan jeugdwerkloosheid In de Crisis- en Herstelnota was een bedrag van € 350.000 beschikbaar gesteld voor de aanpak van jeugdwerkloosheid door de coronacrisis. In dit kader is de Aanpak Van school naar werk verder ontwikkeld en wordt gewerkt aan de verbreding hiervan. De verbreding van de aanpak wil zeggen dat de huidige succesvolle aanpak met een pilot wordt verbreed naar jongeren die entree onderwijs en onderwijs op mbo-niveau volgen. Voor de ontwikkeling en verbreding van deze aanpak zijn Europese subsidiemiddelen (ESF) verkregen en ingezet. Hierdoor is de resterende reservering uit de Crisis- en Herstelnota van € 217.000 niet langer benodigd. We stellen voor om hiervan € 45.000 in te zetten voor de doorontwikkeling van dagbesteding voor kwetsbare groepen. Dit zijn kosten uit het uitvoeringsplan ‘Helmond Sociaal Sterker de Crisis uit’. Dit plan is in 2021 opgesteld. Eind 2022 bleken er bepaalde activiteiten nog niet uitgevoerd.
Toen was het voorstel vHet resterende deel van € 172.000 mag vrijvallen (zie ook hoofdstuk 1, punt 1). 9. Helmond stagestad In deze 1e Berap 2023 zijn er geen wijzigingen op de planning van dit spoor. 10. Kunsthal openen naar de stad In de Crisis- en Herstelnota (CHN) is € 2 miljoen opgenomen voor het meer zelfvoorzienend en toekomstbestendig maken van het culturele voorzieningenniveau in Helmond. In het kader van ‘de kunsthal openen naar de stad’ doet Museum Helmond in deze 1e Berap al een beroep van € 110.000 op deze middelen voor het uitwerken van de visie op de verbouwing van de Kunsthal in een voorlopig ontwerp en businessplan (zie hiervoor kredietvotering in hoofdstuk 8.1). Daarnaast doen we voor het 32
vervolg ook een beroep op het resterende bedrag. Deze wordt gebruikt als cofinanciering in de aanvraag voor de 5de tranche van de Regiodeal en voor een omvangrijke aanvraag bij de Vriendenloterij. Cofinanciering is een voorwaarde om in aanmerking te komen voor deze twee externe financieringen. Mocht de aanvraag voor de Regiodeal niet succesvol zijn, zetten we het bedrag uit de CHN in om de modulaire verbouwing van de Kunsthal uit eigen middelen te financieren. Dit zal al dan niet in combinatie met mogelijke toekomstige fondsenwerving via de Vriendenloterij of andere externe bronnen zijn. Ook in deze gevallen is het bedrag (deels) nodig voor cofinanciering. 11. Extra cultuurimpuls voor vergroten levendigheid Centrum De besteding van € 107.000 in deze 1e berap betreffen 2 onderwerpen: • Ook in 2023 konden initiatiefnemers nog tot 1 mei een aanvraag indienen voor activiteiten die vóór 1 september van dit jaar plaatsvinden en gericht zijn op het verlevendigen van het stadscentrum. Naar verwachting komen de uitgaven voor de Cultuurimpuls Centrum uit op een bedrag van € 160.229, inclusief een reservering van € 40.000 voor nieuwe aanvragen. Een bedrag van € 82.366 is al onttrokken aan de reserve. Het resterende bedrag van € 77.862 onttrekken we bij deze 1e Berap.
• Tijdens de behandeling van de begroting 2023 heeft uw gemeenteraad een motie aangenomen met de oproep aan het college om in overleg te gaan met de directie van het home computer museum en te bezien welke bedragen nodig zijn om de ergste nood te lenigen. De eventueel te verlenen steun bekostigen we uit de Crisis- en Herstelnota. Voor de eerste helft van het jaar gaat het om een bedrag van € 28.852.
33
6
Inzet stelpost extra inflatie en koopkrachtfonds
In de begroting 2023 hebben we maatregelen genomen om de gevolgen van de stijgende energieprijzen en de stijgende prijzen in brede zin op te kunnen vangen. Om extra ondersteuning te bieden aan inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties hebben we een koopkrachtfonds ingesteld van € 10 miljoen. Deze is gericht op het creëren van een vangnet en het geven van extra lucht voor inwoners die dat nodig hebben. Daarnaast hebben we in 2023 een stelpost van € 3 miljoen opgenomen om daar waar nodig aanvullende maatregelen te kunnen nemen en eventueel maatwerk te kunnen leveren bij forse prijsstijgingen die niet binnen de vastgestelde budgetten passen. In de onderstaande overzichten geven we de inzet van beide posten weer.
6.1
Overzicht inzet stelpost extra inflatie (bedragen x € 1.000)
Stelpost extra inflatie begroting 2023
3.000
Volgnr.
Progr.
Omschrijving
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15
1 3 3 3 3 4 5 5 5 6 11 11 11 1-14 14
Bijdrage Veiligheidsregio* Bijdrage GGD Aanbieders Wmo Aanbieders huishoudelijke ondersteuning Kansrijk Mierlo-Hout realisatie keuken in wijkhuis De Geseldonk Aanbieders jeugdzorg Kunstkwartier Cacaofabriek Museum Helmond Exploitatielasten nieuw zwembad Inrichting openbare ruimte Openbare verlichting 2023 Parkeerexploitatie Onderhoud gebouwen Loonontwikkeling CAO akkoord
Lasten 256 307 129 687 40 180 17 100 185 100 512 850 73 334 3.000
Stand stelpost extra inflatie
-3.770
*via een separaat raadsvoorstel voorgelegd
6.2
Overzicht inzet koopkrachtfonds (bedragen x 1.000)
Categorie Inwoners
Regeling ET 2022 120 - 150% ET 2023 120 - 130% Maatwerkregeling periodieke energiekosten
Beschikbaar in Besteding Besteding Totaal koopkrachtfonds 2022 2023 € 1.800 € 1.494 € 418 € 1.911 € 1.600 € 560 € 560 € 500
Ondernemers Subsidie Energiebesp maatregelen Overige maatregelen
€ €
750 € 1.000
20 € €
234 € 86 €
253 86
Maatsch Org
Subsidieregeling compensatie energiekosten Subsidie Energiebesp maatregelen
€ €
1.000 € 100
29 € €
143 € 13 €
172 13
Overig
Energie-armoede harde kant Uitvoeringskosten Nog te bestemmen
€ € € €
1.400 800 € 1.050 10.000 €
72 €
179 €
250
1.614 €
1.632 €
3.246
34
7
Budgettair neutrale afwijkingen
In dit hoofdstuk vindt u een overzicht van de budgettaire afwijkingen als gevolg van reguliere ontwikkelingen. Dit kunnen meer- of minderkosten zijn die gepaard gaan met een neutrale wijziging aan de opbrengstenkant door opbrengsten derden, inzet reserves of het anders inzetten van begrotingsbudgetten. De kosten leggen daardoor geen claim op de vrije financiële ruimte van de gemeente. Ze hebben echter wel een effect op het begrotingssaldo omdat ze leiden tot een aanpassing van de lasten en/of baten. Wij vragen uw raad in te stemmen met deze wijzigingen. (bedragen x € 1.000 /-=minder lasten/minder baten)
Volgnr. 1 2 3 4 5 6 7 8
Progr. 3 3 3 4 7 7 10 8
9
9
10 11 12 12 13 13 14 15 16 17
10 12 13 14 14 14 14 14 14 14
Omschrijving Vorming reserve Beschermd Wonen en Opvang (reserve Sociaal Domein) Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming (reserve Sociaal Domein) Hogere lasten collectief vervoer (reserve Sociaal Domein) Extra bijdrage toezicht kinderopvang GGD (reserve Sociaal Domein) Regionaal Ontwikkelfonds Werklocaties (reserve ROW) Bijdragen Peelgemeenten aan Stichting Innovatiehuis de Peel Uitvoering verkeersmaatregelen (reserve mobiliteit en verkeersveiligheid) Grondexploitatie 2023 Reconstructie Weg door de Rijpel (reserve stedelijke investering naar dekkingsreserve kapitaallasten) Provinciale subsidie project 'Mensgerichte maatregelen 2023' Dekking maatregelen klimaatneutraal en klimaatbestendig (reserve coronafonds) Onderuitnutting kapitaallastenplafonds 2023 Doorontwikkeling organisatie (reserve organisatieontwikkeling) Afzien van heffen precariobelasting 2023 Afzien van heffen precariobelasting 2023 (reserve koopkrachtfonds) Noodfonds ter bestrijding koopkrachtcrisis (algemene reserve) Huis voor de Stad eenmalige kosten 2023 (algemene reserve) Projecten automatisering 2023 (reserve automatisering) Bijdrage gemeentefondsuitkering 2023 en verder
Lasten 3.000 214 150 26 392 650 200 -1.300
Baten 3.000 214 150 26 392 650 200 -1.300
I/S I I I I I I I S
160
160
I
135 -350 -500 1.000 0 0 5.000 749 2.400 2.572
135 -350 0 500 -86 86 5.000 749 2.400 2.572
I I I I I I I I I S
14.497
14.497
Toelichting op de tabel budgettair neutrale afwijkingen 1. Vorming reserve Beschermd Wonen en Opvang (reserve Sociaal Domein) Vanuit de reserve Sociaal Domein is voor Beschermd Wonen een aparte reserve gevormd voor toekomstige beleidsontwikkelingen (opvang en transformatie) in de regio Helmond - de Peel. Het voorstel hierbij is om de reserve te handhaven t/m 2026. Dit sluit aan met de looptijd van het langstlopende project. Daarna wordt geëvalueerd of langer handhaven van deze bestemmingsreserve noodzakelijk is. 2. Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming (reserve Sociaal Domein) In 2022 hebben we via de meicirculaire extra middelen ontvangen voor kind- en gezinsbescherming. De middelen zijn in 2022 niet besteed maar gestort in de reserve Sociaal Domein. Op basis van een uitvoeringsplan worden in 2023 de eerste uitgaven gedaan. Hiervoor worden de middelen aan de reserve onttrokken. 3. Hogere lasten collectief vervoer (reserve Sociaal Domein) In de primaire begroting is een bedrag geraamd van € 1.049.561. Deze raming blijkt niet toereikend om de werkelijke kosten van collectief vervoer te dekken. De oorzaak is de stijgende lasten voor vervoer, als gevolg van zowel een stijging van materiële kosten als loonkosten. In 2023 wordt de begroting nu in ieder geval opgehoogd met € 150.000. Dekking vindt plaats uit reserve sociaal domein.
35
4. Extra bijdrage toezicht kinderopvang GGD (reserve Sociaal Domein) In 2021 hebben we via de septembercirculaire extra rijksmiddelen beschikbaar gesteld voor de intensivering van toezicht en handhaving op gastouderopvang. Op basis hiervan is de intensivering in gang gezet. De doorrekening van de hiermee gemoeide kosten laat zien, dat er een extra budget nodig is om extra toezicht en handhaving te kunnen realiseren. Deze onttrekken we aan de reserve Sociaal Domein. Landelijk wordt hier al in overleg met de VNG aandacht voor gevraagd. Helmond kent relatief veel gastouderlocaties waardoor het rijksbudget niet toereikend is. 5. Regionaal Ontwikkelfonds Werklocaties (reserve ROW) De wijziging van de opzet van het fonds heeft geleid tot meer aanvragen. De helft wordt gefinancierd door de Provincie Noord-Brabant, de andere helft komt voor rekening van de gemeenten uit SGE. Het Helmonds aandeel hierin is volgens de verdeelsleutel 21,9%. Het is momenteel nog niet duidelijk of alle aanvragen gehonoreerd worden. Echter, om hier wel vast op te anticiperen wordt voorgesteld om het totaalbedrag van € 392.000 te onttrekken aan de reserve. Hiermee kunnen we het afgesproken aandeel in de financiering leveren. 6. Bijdragen Peelgemeenten aan Stichting Innovatiehuis de Peel Per 1 januari 2023 neemt Innovatiehuis De Peel (IHDP) volwaardig als stichting deel aan het maatschappelijk verkeer.
Daartoe hebben de gemeenten Deurne, Gemert-Bakel, Helmond, Laarbeek, Someren en Asten besloten, samen met het Waterschap Aa en Maas en georganiseerde bedrijfsleven, welke is verenigd in het VNO-NCW. De afspraken over de taken, governance, kosten en financiering zijn in een samenwerkingsovereenkomst vastgelegd. Dat betekent dat op basis van een jaarlijkse activiteitenplan en een daarop gebaseerde begroting, IHDP projectactiviteiten kan uitvoeren op ruimtelijke en economische basis in het werkgebied van de stakeholders. De zes gemeenten zijn in subregioverband akkoord om ieder in 2023 een bijdrage van € 130.000 toe te kennen aan IHDP. Deze bijdragen wordt door Helmond als penvoerder verstrekt aan het Innovatiehuis. De bijdrage van Helmond van € 130.000 is al opgenomen in de begroting van Helmond. De bijdragen van de 5 Peelgemeenten van in totaal € 650.000 worden via deze berap in de begroting geraamd. 7. Uitvoering verkeersmaatregelen (reserve mobiliteit en verkeersveiligheid) Een goed mobiliteitsbeleid draagt bij aan een bereikbare, gezonde en duurzame stad en vormt daarmee een noodzakelijke basisvoorwaarde voor de ontwikkeling en kwaliteit van de regio en stad. De hier bedoelde maatregelen zijn jaarlijkse terugkerende zaken, waarover reeds eerder is besloten om deze uit de reserve mobiliteit te dekken.
Voorbeelden van maatregelen die uit deze budgetten worden betaald zijn bijvoorbeeld de maatregelen op het gebied van verkeersveiligheid waaronder drempels en de aanleg van schoolzones bij basisscholen. Daarnaast worden er op verzoek van buurtbewoners extra parkeervakken in woonwijken aangelegd en worden kleine verbetermaatregelen aan de huidige infrastructuur gedaan. Waar mogelijk worden dit soort maatregelen gecombineerd met de uitvoering van het reguliere beheer en onderhoud vanuit het Programma Onderhoud Wegen (POW). 8. Grondexploitatie 2023 De begroting van de grondexploitaties wordt jaarlijks gebaseerd op de laatste uitgebreide herziening van de grondexploitaties bij de jaarrekening (t-2). De oorspronkelijke begroting 2023 is dus nog gebaseerd op gegevens van de herziening bij de jaarrekening 2021. Onlangs heeft de uitgebreide herziening voor de jaarrekening 2022 plaatsgevonden en daarbij is ook een nieuwe jaarschijf 2023 berekend. Deze nieuwe jaarschijf wordt nu bij deze 1e berap 2023 structureel in de begroting 2023 verwerkt.
36
9. Reconstructie Weg door de Rijpel (reserve stedelijke investering naar dekkingsreserve kapitaallasten) De Weg door de Rijpel is de belangrijkste gebiedsontsluitingsweg in Rijpelberg. Deze weg is inmiddels aan vervanging toe. Hierdoor ontstaat de kans om met een reconstructie de verkeersveiligheid te verbeteren. De voorlopige planning is als volgt: in 2023 wordt gestart met het opstellen van een programma van eisen. Vervolgens zal in 2024 worden begonnen met het ontwerpproces. Bij dit proces worden bewoners van Rijpelberg betrokken. Tenslotte zal in 2025 worden gestart met de realisatie. Voor alle voorbereidende werkzaamheden is een krediet van € 160.000 noodzakelijk. Ter dekking van de kapitaallasten die hieruit voortvloeien, storten we het bedrag van € 160.000 in de dekkingsreserve kapitaallasten. 10. Provinciale subsidie project 'Mensgerichte maatregelen 2023' Voor het project Mensgerichte maatregelen is € 134.973 subsidie toegezegd vanuit het Regionaal Mobiliteitsfonds Provincie. Wij stellen voor om dit bedrag toe te voegen aan het budget Verkeer en Mobiliteit. 11. Dekking maatregelen klimaatneutraal en klimaatbestendig (reserve coronafonds) In de begroting 2023 hebben we een onttrekking geraamd aan de reserve coronafonds voor de maatregelen klimaatneutraal in 2035 en klimaatbestendig in 2050.
Door het beschikbaar komen van overige middelen voor klimaat, laten we het bedrag van € 350.000 terugvloeien naar de reserve coronafonds. Deze middelen zetten we in voor de uitvoering van het project Grote Oogst. 12. Doorontwikkeling organisatie (reserve organisatieontwikkeling) Voor de doorontwikkeling van onze organisatie verwachten we dit jaar € 1.000.000 nodig te hebben. Dit bedrag onttrekken we voor € 500.000 aan de reserve organisatieontwikkeling. Daarnaast voegen we € 500.000 toe vanuit de onderuitnutting van het kapitaallastenplafond. 13. Afzien van heffen precariobelasting 2023 (reserve koopkrachtfonds) Het zijn zware tijden voor veel ondernemers in Helmond. Hogere inkoopkosten, de krappe arbeidsmarkt en loonsverhogingen hakken er behoorlijk in net als de veel hogere energiekosten. Vanuit het Koopkrachtfonds zijn we, in samenwerking met externen (ondernemers en belangenbehartigers), tot een aantal steunmaatregelen gekomen. Eén van de steunmaatregelen is het niet heffen van de precariobelasting op terrassen en uitstallingen door het wijzigen van het tarief en deze op “0” te zetten. De kosten van deze maatregel bedragen € 86.000 en komen ten laste van het koopkrachtfonds. 14.
Noodfonds ter bestrijding koopkrachtcrisis (algemene reserve) In het besluit over de begroting 2023 (10 november 2022) heeft u ingestemd met het instellen van een noodfonds van € 10 miljoen om de koopkrachtcrisis te bestrijden. Het bedrag van € 10 miljoen dekken we voor € 5 miljoen uit het jaarrekeningresultaat 2022 en voor € 5 miljoen uit het jaarrekeningresultaat 2021. Het bedrag van 2022 is al gestort in de ingestelde reserve (2e Berap 2022). Het bedrag van 2021 storten we bij deze 1e berap door een onttrekking te doen aan de algemene reserve en deze te storten in de reserve noodfonds koopkrachtcrisis. 15. Huis voor de Stad eenmalige kosten 2023 (algemene reserve) Uw raad heeft op 30 juni 2020 een budget beschikbaar gesteld voor eenmalige kosten voor het Huis voor de Stad voor een bedrag van € 2.952.000 voor de jaren 2020-2022 binnen de algemene reserve. Doordat de oplevering vertraagd is, zijn deze middelen nog niet volledig besteed. De resterende middelen van ongeveer € 749.000 zetten we in 2023 in.
37
16. Projecten automatisering 2023 (reserve automatisering) De projecten voor automatisering bekostigen we uit de reserve automatisering. In 2023 verwachten we € 2,4 miljoen te besteden. 17. Bijdrage gemeentefondsuitkering 2023 en verder In de september- en decembercirculaire 2022 is de gemeentefondsuitkering voor 2023 en latere jaren gewijzigd. Via de raadsinformatiebrieven 107-2022 en 4-2023 informeerden wij u al over de wijzigingen in de uitkering voor onze gemeente en de gevolgen ervan voor onze begroting. Via deze begrotingswijziging verwerken we de wijzigingen structureel in onze begroting. De taakmutaties en de wijzigingen in de decentralisatie- en integratie uitkeringen verrekenen we bij deze 1e Berap met de betreffende beleidsvelden. Deze budgettaire verrekeningen staan in het overzicht 'overige technische mutaties' verderop in deze Berap.
38
8
Afwijkingen op kredieten
In onderstaande tabellen zijn de wijzigingen voor de kredieten weergegeven. In de 1e tabel gaat het om nieuwe kredieten die aangevraagd worden. In de 2e tabel gaat het om het ophogen van bestaande kredieten waarop een overschrijding geconstateerd is. Wij vragen uw raad in te stemmen met deze wijzigingen. De wijzigingen in deze kredieten leiden tot aanpassingen in de kapitaallasten van volgende jaren. Deze lijn vormt het uitgangspunt bij het opstellen van de Begroting 2024-2027.
8.1: Nieuwe kredieten (bedragen x1.000)
Volgnr. Omschrijving krediet
1 2a 2b
Huidige inkomsten planning
Reconstructie Weg door de Rijpel Uitwerken visie verbouwing Kunsthal Corona Impuls Cultuur
Resultaat kredieten
Huidige uitgaven planning
Hudige saldo
Mutatie inkomsten planning 1e berap
Mutatie Inkomsten Uitgaven Saldo na uitgaven planning na planning na wijziging planning wijziging wijziging 1e berap
0
0
0
0
160
0
160
160
0
0
0
0
110
0
110
110
0
2.270
2.270
0
-110
0
2.160
2.160
0
2.270
2.270
0
160
0
2.430
2.430
Toelichting op de inhoud van de tabel 1. Reconstructie Weg door de Rijpel De Weg door de Rijpel is de belangrijkste gebiedsontsluitingsweg in Rijpelberg. Deze weg is inmiddels aan vervanging toe. Hierdoor ontstaat de kans om met een reconstructie de verkeersveiligheid te verbeteren. De voorlopige planning is als volgt: in 2023 wordt gestart met het opstellen van een programma van eisen. Vervolgens zal in 2024 worden begonnen met het ontwerpproces. Bij dit proces worden bewoners van Rijpelberg betrokken. Tenslotte zal in 2025 worden gestart met de realisatie. Voor alle voorbereidende werkzaamheden is een krediet van € 160.000 noodzakelijk. De kapitaallasten van dit krediet worden gedekt uit de Reserve stedelijke vernieuwing. 2. Verbouwing Kunsthal als onderdeel van Corona Impuls Cultuur Op 8 februari en 6 september 2022 is uw college geïnformeerd over de inhoudelijke en financiële kanten van het toekomstbestendig maken van de Kunsthal door een verbouwing. Uitgangspunten daarbij zijn meer transparantie, gastvrijheid en verbinding met de stad. Het museum ambieert een actieve rol als voorziening voor bestaande en toekomstige inwoners en gasten van de stad. Op het niveau van de schaalsprong, leefbaarheid en aantrekkingskracht van het centrum en op het gebied van sociale cohesie door een welkome verblijfsplek te creëren tussen de kunst.
We vragen € 110.000 beschikbaar te stellen uit de Corona Impulsgelden Cultuur voor het uitwerken van de visie op de verbouwing van de Kunsthal in een voorlopig ontwerp en businessplan.
39
8.2: Overschrijdingen op kredieten (bedragen x € 1.000)
Volgnr.
Vergroten aantrekkelijkheid Centrum
2
Ontwikkeling Stationskwartier e.o. voorbereidingskrediet
Uitgaven in 2023
Overschrijding ten tijde van 1e berap 2023
1.481
1.577
-96
-20
-116
150
377
-227
-48
-275
150 1.781
153 2.107
-3
-22 -90
-416
Saldo krediet
Activa naam
1
Boekwaarde per 31-12-2022
Overschrijding ten tijde van de jaarrekening 2022
3 Sloop clubgebouw tennisvelden 't Löbke TOTAAL
-326
-25
Toelichting op de inhoud van de tabel 1. Vergroten aantrekkelijkheid Centrum De overschrijding komt door het vergroenen en verfraaien van het centrum, zoals de waterpartij op de kop van de Markt en het civiel doortrekken van de Stadse Aa. Maar met de ambitie van ons college over de ontwikkelingen in en rond Centrum + komen er ook veel kansen op ons af. Deze kansen zijn het onderzoeken waard en zorgen ervoor dat de stad aantrekkelijker wordt. De middelen hiervoor zijn door het grote aantal opgaven ontoereikend gebleken. Denk aan kosten voor de ontwikkeling van de schaalsprong, communicatie, verkeersluw maken etc. Naast een aanvullend krediet om de overschrijding in 2022 van € 116.000 af te dekken, zullen we via een separaat raadsvoorstel ook nog aanvullende middelen aanvragen. Deze aanvraag maakt onderdeel uit van het raadsvoorstel voor de kredietvotering van € 2 miljoen uit de Crisis- en Herstelnota voor het vergroten van de aantrekkelijkheid van het centrum (zie hoofdstuk 5, punt 5). 2. Voorbereidingskrediet Stationskwartier Bij het Stationskwartier is gekozen voor een uitgebreide integrale aanpak, waarbij participatie een grote rol speelt. Vanwege het grote aantal partijen en de complexiteit van de materie is het budget van € 150.000 niet toereikend gebleken. Er is daarbij gekozen om de inspraak en kwaliteit wel overeind te houden.
In 2022 is al een bedrag uitgegeven van € 377.000, maar er zijn aanvullende middelen nodig. Daarom zullen we in 2023 een separaat raadsvoorstel voorleggen voor een extra kredietvotering. Deze aanvraag maakt onderdeel uit van het raadsvoorstel voor de kredietvotering van € 2 miljoen uit de Crisis- en Herstelnota voor het vergroten van de aantrekkelijkheid van het centrum (zie hoofdstuk 5, punt 5). 3. Sloop clubgebouw tennisvelden ‘t Löbke De extra kosten op het voorbereidingskrediet hebben als oorzaak dat er aanvullende onderzoeken worden uitgevoerd. Deze onderzoeken zijn nodig als onderbouwing van het bestemmingsplan en om de kosten van de realisatie inzichtelijk te maken. Hierdoor kan pas op een later moment de grondexploitatie (GREX) worden geopend door instemming van de raad. Ook worden extra interne uren gemaakt.
40
9
Financieel-technische afwijkingen
In dit hoofdstuk is een totaaloverzicht opgenomen van de financieel-technische afwijkingen die ook budgettair neutraal zijn maar geen effect hebben op het begrotingssaldo omdat het verschuivingen zijn tussen programma’s. De wijzigingen zijn weergegeven op programmaniveau. Wij vragen uw raad in te stemmen met deze wijzigingen. (bedragen x € 1.000 /-=minder lasten/minder baten)
Progr. 1 2 2 2 3 3 3 3 3 4 4 5 5 6 8 8 9 9 11 12 12 13 14 14 14 14 14 14 14 14
Omschrijving MJOP gebouwen Actualisatie 2023-2029 Asiel (inburgering) - septembercirculaire 2022 Participatie IPS regeling - septembercirculaire 2022 Budget laaggeletterdheid van programma 3 naar 2 Uitvoeringskosten SVB PGB trekkingsrechten - septembercirculaire 2022 Integratie-uitkering beschermd wonen naar beleidsveld MJOP gebouwen Actualisatie 2023-2029 Budget toezicht kinderopvang van programma 3 naar 4 Budget laaggeletterdheid van programma 3 naar 2 MJOP gebouwen Actualisatie 2023-2029 Budget toezicht kinderopvang van programma 3 naar 4 Inzet budget evenementenondersteuning voor personele capaciteit MJOP gebouwen Actualisatie 2023-2029 MJOP gebouwen Actualisatie 2023-2029 Wet kwaliteitsborging bouwen (WKB) - septembercirculaire 2022 MJOP gebouwen Actualisatie 2023-2029 Invulling 8e buurtbeheerder Invulling 8e buurtbeheerder: doorbelasting uurkosten MJOP gebouwen Actualisatie 2023-2029 Invulling 8e buurtbeheerder MJOP gebouwen Actualisatie 2023-2029 Budget basisregistraties van programma 14 naar 13 Bijdrage centrale financiering GDI - septembercirculaire 2022 Integratie-uitkering beschermd wonen naar beleidsveld Inzet budget evenementenondersteuning voor personele capaciteit Budget basisregistraties van programma 14 naar 13 Invulling 8e buurtbeheerder - doorbelasting uurkosten naar programma 9 Invulling 8e buurtbeheerder - doorbelasting uurkosten naar programma
Taakmutaties en decentralisatie-uitkeringen september- en decembercirculaire 2022 naar beleidsveld MJOP gebouwen Actualisatie 2023-2029
41
Lasten 36 231 -68 150 -165 -50 -31 -36 -150 140 36 -50 178 -135 40 145 -66 56 126 10 28 8 -40 50 50 -8 -56 56 2 -487
Baten 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
0
0
I/S S S S I S I S I I S I I S S S S S S S S S I S I I I S S S S
Bijlage 1: Totaaloverzicht met effecten op het begrotingssaldo Begrotingsw ijzigingen 1e bestuursrapportage 2023
(bedragen x 1.000/ -=negatief)
Begroting 2023 incl. raadsw ijzigingen
Wijzigingen 1e berap
Nr.
Programma
Lasten
Baten
Saldo
1
Veiligheid en handhaving
€
9.922
€
2
Werk en inkomen
€
88.835 €
43.454
€
-45.381
3
Zorg en welzijn
€
58.063
€
3.336
€
4
Jeugd en onderwijs
€
58.333
€
6.118
€
5
Cultuur, toerisme en recreatie
€
14.811
€
3.734
6
Sport en bewegen
€
7.146
€
638 €
Beleidsintensiveringen
Technische wijzingen
Lasten
Lasten
-9.284 €
Baten
Baten
14 €
23 €
36
€
€
-
€
-
€
313
€
-54.727
€
1.443 €
81
€
-432
€
-52.215
€
457 €
83
€
175
€
€
-11.077
€
612 €
78
€
128
€
1.633 €
-5.513
€
131 €
58
€
-135
€
-3.748
€
€
650
€
-
€
-1.168 €
-1.312
€
186
€
7
Economisch beleid en werkgelegenheid
€
4.125
€
377 €
8
Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting
€
70.009 €
68.097 €
9
Stedelijke vernieuwing
€
2.755
€
135 €
-2.620
€
-
€
-
€
-10
€
10
Verkeer en mobiliteit
€
2.973
€
132 €
-2.840
€
435
€
135
€
-
€
11
Openbare ruimte en natuurbescherming
€
18.295
€
4.841
€
-13.454
€
1.376 €
14
€
126
€
12
Milieu
€
20.210 €
22.870
€
2.660
€
-145
€
3 €
38
€
13
Bestuur en organisatie
€
11.979
€
1.748
€
-10.231
€
-450
€
-
€
8
€
14
Algemene dekkingsmiddelen
€
53.932
€ 260.380
€ 206.448
€
3.473
€
2.686
€
-432
€
Resultaat programma's
€ 421.388 € 417.494 €
-3.894 €
Storting Onttrekking
Saldo
Verrekeningen met reserves Mutaties met reserves Saldo na verrekeningen met reserves
-1.912 €
€
5.227
€ 426.615
€
9.121
€
3.894
€ 426.615 €
42
1.342
7.520 €
2.499 €
0 €
Eindsaldo - €
-9.310 - € -45.694 - € -55.657 - € -52.764 - € -11.740 - € -5.451 - € -4.440 - € -2.242 - € -2.610 - € -3.140 - € -14.942 - € 2.770 - € -9.788 - € 206.093 - €
Storting Onttrekking
Storting Onttrekking
€
8.160 €
13.181
€
0 €
15.680 €
15.681 €
-
€
0 €
-
-8.915 Eindsaldo
€
8.915
- €
0