Voorlopige uitvoeringsagenda Publieke Gezondheid 27 okt 25

Voorlopige uitvoeringsagenda, najaar 2025 - 2026 Samen bouwen aan Gezondheid, nu en later

Inleiding Deze uitvoeringsagenda beschrijft hoe we tot en met 2026 aan de slag gaan met het beleidsplan ‘Samen bouwen aan gezondheid, nu & later’. Per speerpunt zijn activiteiten geformuleerd. De beschikbare capaciteit en budgetten om uitvoering te geven aan plannen is tot en met 2026 duidelijk. Voor de jaren daarna is het onzeker, onder meer door het aflopen van de SPUK-GALA (Gezond en Actief Leven Akkoord) en tijdelijke formatie. Om deze reden stellen we een korte termijn uitvoeringsagenda op, om in 2026 opnieuw te bekijken wat realistisch is voor de jaren erna. Bij de keuze van activiteiten zijn we uitgegaan van de volgende criteria: • Doorgaan met activiteiten waarmee we al gestart zijn. • Inzet op laaghangend fruit: activiteiten die weinig tijd en/ of moeite kosten. • Geheel moet uitvoerbaar zijn voor de beschikbare menskracht. • Geen opstart van activiteiten waarvoor we extra investeringsbudget moeten aanvragen. De begrotingen voor 2025 en 2026 al zijn opgesteld.

Opdrachtgever/Opdrachtnemer Ambtelijk opdrachtgever: Bestuurlijk opdrachtgever: Opdrachtnemer:

Frank Terpstra, Manager sociaal domein Lia de Waard – Oudesluijs, Wethouder Silvia van den Berg, beleidsadviseur Publieke Gezondheid

Planning en evaluatie In 2026 wordt de uitvoeringsagenda geëvalueerd. Uitvoeringsplannen voor 2027 worden in 2026 opgesteld.

Financiën De dekking van kosten voor de uitvoering van activiteiten gaat via de reguliere budgetten in de begroting van Volksgezondheid. Dit is tijdelijk aangevuld met incidentele middelen zoals subsidies SPUK-GALA en Leefkrachtbudget van Menzis. De Twentse Koers heeft vanuit SPUK IZA projectleiders aangesteld, waarvan twee projectleiders werkzaam zijn in Hellendoorn. Namelijk voor de projecten aanpak middelengebruik en mentale gezondheid. De begroting voor de periode na 2026 wordt tegelijkertijd met de uitvoeringsagenda opgesteld. Eventueel benodigde extra investeringen worden meegenomen in de reguliere begrotingscyclus.

Ambities & acties per speerpunt Ambities publieke gezondheid 2025 - 2030 De stip aan de horizon is dat inwoners in Hellendoorn gezond, gelukkig en veerkrachtig zijn. Inwoners van de gemeente Hellendoorn leven minimaal net zo lang in een goede gezondheid als inwoners elders in Nederland. In 2030 willen we dat de volksgezondheid in Hellendoorn een positieve trend laat zien, waarbij we het Nederlands gemiddelde behalen op gezondheidsaspecten waar dit nog niet het geval was.

Voorlopige uitvoeringsagenda publieke gezondheid t/m 2026

Pagina 1 van 3

De gemeente Hellendoorn zet zich in voor preventie en stimuleert een gezonde leefstijl. Niet roken of vapen, minder alcohol drinken, gezond eten en voldoende bewegen. Mentale problematiek is beter bespreekbaar. Inwoners voelen zich weerbaar en veerkrachtig om met fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven om te gaan. De gezondheidskloof is kleiner geworden doordat we ons inzetten voor het creëren van gelijke kansen voor alle inwoners. Bij de aanpak van gezondheidsproblemen is er aandacht voor achterliggende problematiek. We kiezen voor duurzame oplossingen en gaan voor gezonde generaties. De leefomgeving draagt bij aan gezondheid en nodigt uit tot bewegen, spelen en ontmoeten. Er is voldoende groen in de leefomgeving om hittestress tegen te gaan. Deze ambitie is onderdeel van onze bredere inzet op een gezonde, kansrijke en leefbare toekomst, zoals verwoord in de Strategische Visie Sociaal Domein 2024–2030.

Vier pijlers en plannen najaar 2025 t/m 2026 Speerpunt 1: Gezonde leefstijl We behalen gezondheidswinst door inwoners te stimuleren en in staat te stellen gezonder te leven. We zetten in op meer bewegen, gezond eten en het terugdringen van roken, vapen en het gebruik van alcohol en drugs. •

Project aanpak middelengebruik (roken, vapen, alcohol, drugs) Acties zijn o.a.: Campagnes IkPas, ‘Zo nuchter zijn we niet’, NIX18 en ‘Zien drinken doet drinken’, afspraken maken met sportverenigingen en scholen, samenwerking met Tactus en Halt (bijv. preventieve inzet bij evenementen en op scholen), implementatie ‘Rookvrije Generatie’, scholing professionals over vroegtijdig herkennen drugsproblematiek en -gebruik.

•

Stimuleren beweging en gezonde voeding Acties zijn o.a.: Programma JOGG Hellendoorn, beweeginterventies en voorlichting gezonde voeding.

•

Lokaal Preventieakkoord Vitaal Hellendoorn Acties zijn o.a.: Organiseren inspiratiesessies en scholingen, kernteamoverleggen, 4x per jaar actiegroepen middelengebruik en bewegen.

Speerpunt 2: Mentaal welbevinden We investeren in mentaal welbevinden om mentale problemen te voorkomen en veerkracht te versterken. •

Vergroten weerbaarheid jeugd en jongvolwassenen Acties zijn o.a.: Ouderavond Reggesteyn over mentaal welbevinden, interventies gericht op jongeren zoals inzet Helder Theater, lessen over mentale gezondheid door leerkracht of mentor op Reggesteyn, Bokslessen voor (kwetsbare) leerlingen van klas 1 en 2, gericht aanbod voor risicogroepen zoals ‘KOPP/KOV-kinderen’, scholing voor professionals.

•

Pesten Acties zijn o.a.: Opzetten samenwerking rondom dit thema, voorlichting aan ouders, inzetten van passende interventies in de leefomgeving van jongeren.

•

Suïcidepreventie Acties zijn o.a.: Deelname aan de week suïcidepreventie, ontwikkelen en implementeren suïcidebeleid voor Hellendoorn.

•

Zichtbaarheid en bespreekbaarheid mentale gezondheid Acties zijn o.a.: Regionale campagne mentale gezondheid van de Twentse Koers, landelijke aanpak ‘Mentale Gezondheid van Ons Allemaal’.

•

Jongerenparticipatie opzetten Acties zijn o.a.: We onderzoeken de mogelijkheid om jongeren actief te betrekken bij het thema mentale gezondheid. Dit om te achterhalen wat voor hen echt belangrijk is.

Voorlopige uitvoeringsagenda publieke gezondheid t/m 2026

Pagina 2 van 3

•

Lokaal Preventieakkoord Acties zijn o.a.: Samenwerking met maatschappelijk partners, al dan niet via de actiegroep mentale weerbaarheid jeugd.

Speerpunt 3: Preventie en vitaal oud worden We behalen gezondheidswinst door preventie en het vroegtijdig aanpakken van gezondheidsrisico’s. •

Aanpak overgewicht Acties zijn o.a.: Deelname aan projecten Volwassenen naar Gezond(er) Gewicht en Kind naar Gezond Gewicht van Twentse Koers, wandelgroepen, Welzijn op Recept, inzet op oplossen achterliggende problematiek als bijvoorbeeld schulden.

•

Positieve gezondheid Acties zijn o.a.: Deelname aan project ‘Positieve Gezondheid’ van Twentse Koers, 4x per jaar actiegroep positieve gezondheid, scholing aan professionals over positieve gezondheid en waardigheid.

•

Valpreventie Acties zijn o.a.: Deelname aan project ‘Valpreventie’ van Twentse Koers.

•

Kansrijke start Acties zijn o.a.: Uitvoering geven aan plannen voor Kansrijke Start.

•

Opgroeien en opvoeden: ouders in hun kracht zetten Acties zijn o.a.: Loes Hellendoorn (voorlichting, webinars, bijeenkomsten), Inzet Gezonde School Adviseurs en Pedagogische Gezinsondersteuning Jeugd, Trotse Ouder Café, begeleiding verloskundigen en consultatiebureau.

•

Vaccinatie en infectiepreventie Acties zijn o.a.: Monitoring vaccinatiegraad, pandemische paraatheid om infectieziekten adequaat te bestrijden.

Speerpunt 4: Gezonde leefomgeving De gemeente Hellendoorn creëert een leefomgeving die inwoners stimuleert om gezond te leven én verkleint gezondheidsrisico’s. •

Overlast leefomgeving Acties zijn o.a.: Voorlichting over voorkomen van gehoorschade, onderzoeken mogelijkheden aanpassing geluidsbeleid t.b.v. preventie gehoorschade en overlast (bijv. minder hard geluid bij avondvierdaagse voor kinderen).

•

Gezonder voedingsaanbod in leefomgeving jongeren Acties zijn o.a.: Gezonde voeding maken we de makkelijke keuze, conform JOGG-aanpak.

•

Eenzaamheid Acties zijn o.a.: Bij initiatieventafels en overleggen vragen we aandacht voor dit thema en het belang van bijvoorbeeld het creëren van plekken waar mensen elkaar kunnen ontmoeten, om isolement en eenzaamheid tegen te gaan.

•

Fysieke leefomgeving Acties zijn o.a.: Voorlichting aan inwoners over beperken overlast door houtstook, inzet op integrale samenwerking, aandacht voor verbeteren luchtkwaliteit, infectiepreventie, speelvoorzieningen.

•

Ruimtelijke inrichting en toegankelijkheid Acties zijn o.a.: Deelname aan overleggen, meedenken over gezondheidsaspecten in de openbare ruimte (bijvoorbeeld belang van veilige en toegankelijke routes voor wandelen en fietsen, preventie hittestress, afstand tot windturbines en hoogspanningskabels).

Voorlopige uitvoeringsagenda publieke gezondheid t/m 2026

Pagina 3 van 3