Raadsvoorstel Uiten wensen en bedenkingen wijzigen gemeenschappelijke regeling SamenTwente.
Tekst van het document
Aan de Raad Zaaknummer 2023-013977 Raadsvoorstel: Uiten wensen en bedenkingen wijzigen gemeenschappelijke regeling SamenTwente. Voorstel De gemeenschappelijke regeling SamenTwente moet om meerdere redenen worden gewijzigd. Op 7 juni jl. heeft het algemeen bestuur (AB) ingestemd met het ontwerp voor het wijzigen van de gemeenschappelijke regeling SamenTwente. In de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) is bepaald dat bij wijziging van de gemeenschappelijke regeling de deelnemende colleges van burgemeester en wethouders het ontwerp van de regeling toe moeten zenden aan de raden van de deelnemende gemeenten. De raden kunnen vervolgens bij de colleges van burgemeester en wethouders hun zienswijze (in de vorm van wensen en bedenkingen) over het ontwerp van de regeling naar voren brengen. In dit raadsvoorstel en bijgevoegd raadsbesluit wordt u gevraagd geen wensen en bedenkingen kenbaar te maken. Inleiding De gemeenschappelijke regeling SamenTwente moet worden gewijzigd. Hiervoor zijn verschillende redenen: de inwerkingtreding van de wet “Versterken van de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen”, het finetunen van de bestaande regeling na voltooiing van de veranderopdracht van Regio Twente, de tekortkoming die is geconstateerd bij de taken en bevoegdheden van het OZJT en de eerste ervaringen met de (bestuurlijke) inrichting van SamenTwente.
Daarnaast wordt de gelegenheid aangegrepen om de regeling waar nodig te actualiseren. Voordat de regeling wordt vastgesteld, worden de raden van de deelnemende gemeenten in de gelegenheid gesteld om wensen en bedenkingen kenbaar te maken. Wij adviseren de raad om geen wensen of bedenkingen kenbaar te maken. Beoogd effect Een door de colleges van de deelnemende gemeenten unaniem vastgestelde actuele gemeenschappelijke regeling SamenTwente, die bekend is gemaakt voor 1 juli 2024 (zie hieronder onder 'vervolg'). Argumenten 1.1 De wijzigingen die voortvloeien vanuit de wet “Versterken van de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen” zijn doorgevoerd. In de regeling zijn de wijzigingen vanuit de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) verwerkt (zienswijzen, inwonerparticipatie, uittredingsregeling, evaluatiebepaling). De voorgestelde tekst in de artikelen sluit zoveel mogelijk aan bij de uniforme bepalingen die in Twents verband zijn gemaakt. In de toelichting (bijlage 1) staat om welke wijzigingen het gaat, of ze verplicht of facultatief zijn en waar ze in deze regeling verwerkt zijn. Bij de wetswijziging wordt naast de al bestaande informatiestromen tussen raad en algemeen bestuur de actieve informatieplicht toegevoegd.
Daarmee moet het algemeen bestuur van de GR “aan de raden alle inlichtingen geven die de raden nodig hebben voor de uitoefening van hun taken.” De eerste verantwoordelijkheid voor het informeren van de raad blijft bij het AB-lid.
1.2 De nieuwe regeling is helderder geformuleerd en beter leesbaar. Diverse technische wijzigingen zijn doorgevoerd die de leesbaarheid, de transparantie, de eenduidigheid en de methodische opbouw van de regeling verbeteren of is in tekst aangesloten bij de bestuurspraktijk. De beschrijving en de ordening van de taken van de diverse onderdelen van SamenTwente is hiervan het meest sprekende voorbeeld. Zo zijn de taken van SamenTwente gecategoriseerd naar basistaken, plustaken, maatwerktaken en aanvullende dienstverlening. Met de bijhorende omschrijving en toelichting. Het gaat hier om de al bestaande taken van SamenTwente. 1.3 Een DB van 5 leden sluit beter aan bij de nieuwe situatie van SamenTwente. In het Algemene Bestuur op 19 april 2023 is de wens geuit om de mogelijkheid te bieden het dagelijks bestuur (DB) te vergroten van 3 naar 5 leden. Dit is om de werkdruk van het huidige DB van 3 personen beter op te kunnen vangen. Met deze verruiming van het DB is ook het risico op een bestuursvacuüm in de periode tussen gemeenteraadsverkiezingen en installaties van nieuwe colleges van B&W verkleind. 1.4 Voorkomen van om onnodige bestuurlijke drukte. Het AB wenst de mogelijkheid te behouden om te werken met portefeuillehouder-overleggen, omdat dit behulpzaam kan zijn in bepaalde situaties. Dit is naar wens van het AB alleen op hoofdlijnen geregeld in de voorliggende regeling.
Vanuit de regeling is het vormen van een bestuurscommissie nog steeds mogelijk. Er zijn situaties denkbaar waarbij het instellen van een bestuurscommissie wenselijk is. Hiervoor is dan geen uitgebreide procedure voor wijziging van de gemeenschappelijke regeling meer nodig. Maar het AB heeft uitdrukkelijk gezegd met het instellen van een bestuurscommissie zeer terughoudend om te willen gaan. De hiervoor gekozen insteek tijdens de veranderopdracht wordt nog steeds gesteund. Het doel blijft om onnodige bestuurlijke drukte te voorkomen. 1.5 Bevoegdheden en taken zijn duidelijk omschreven. Het moet volstrekt duidelijk zijn wat de bevoegdheden van SamenTwente zijn. De bevoegdheden moeten in evenwicht zijn met de uit te voeren taken. Het is van belang de verschillende bevoegdheden hierbij te onderscheiden, te weten: eigen bevoegdheden, overgedragen bevoegdheden en afgeleide bevoegdheden. Eigen bevoegdheden zijn bevoegdheden die het bestuur heeft op basis van de Wgr, zoals het vaststellen van de begroting en het sluiten van overeenkomsten. In de Wgr is precies omschreven welke (eigen) bevoegdheden welk orgaan heeft. Overgedragen (gedelegeerde) bevoegdhedenzijn de bevoegdheden die de deelnemers bij de gemeenschappelijke regeling neerleggen. Afgeleide bevoegdheden zijn bevoegdheden die niet expliciet bij de gemeenschappelijke regeling zijn gelegd, maar impliciet zijn meegegaan.
Voorbeelden hiervan zijn: het afhandelen van klachten, verzoeken in het kader van de Wet open overheid en bezwaarschriften. 1.6 Voor OZJT zijn de bevoegdheden beter juridisch verankerd. OZJT is in 2014 opgericht op basis van gemeentelijke besluitvorming over regionale samenwerking in het kader van de Jeugdwet. Met deze besluiten werd onder andere een overdracht van bevoegdheden beoogd. De besluiten uit 2014 zijn niet goed verankerd in de huidige gemeenschappelijke regeling SamenTwente. Uit de formulering in de huidige regeling volgt niet dat er bevoegdheden zijn overgedragen. Daarnaast geven ook de gehanteerde (container)begrippen geen richting om welke concrete (college)bevoegdheden het zou kunnen gaan. Voor de tijdelijkheid is aan het algemeen bestuur voorgesteld (vergadering 7 juni 2023) om het huidige artikel te interpreteren op de manier waarop het in 2014 is bedoeld. De juridisch sluitende en structurele oplossing is in het voorliggende ontwerp meegenomen. Hierbij zijn de taken van OZJT in de rol van aankoopcentrale beter geduid, met daaraan gekoppeld de wettelijke bevoegdheid tot het sluiten van raamcontracten op grond van de aanbestedingswet. In het ontwerp is opgenomen dat de daarop betrekking hebbende bepalingen inwerking treden met terugwerkende kracht tot 7 juli 2021.
Daarmee wordt de tekortkoming in de huidige tekst van de regeling met terugwerkende kracht hersteld.
Kanttekeningen 1.1 Er zijn veel voorgestelde wijzigingen. De ontwerp regeling leidt op meerdere punten tot aanpassing van de bestaande regeling. Dit resulteert in een flinke opsomming van wijzigingen. Er is een “transponeringstabel” toegevoegd (bijlage 2) waarin de voorgestelde wijzigingen overzichtelijk worden weergegeven. 1.2 Toelichtingen per artikel worden nog samengevoegd in één toelichting op de regeling. In het ontwerp is onder de verschillende artikelen een toelichting opgenomen (bijlage 1). Dit met het oog op de leesbaarheid. Deze toelichtingen zullen later in het proces worden samengevoegd in één toelichting op de regeling.
Pagina
2 van 4
2.1 De doorlooptijd voor het proces van zienswijzen en besluitvorming geeft weinig ruimte voor uitloop. De gewijzigde regeling moet uiterlijk 1 juli 2024 bekend gemaakt zijn. In de planning gaan we nu uit van afronding in april 2024 (zie hieronder bij 'vervolg'). Dat is realistisch. 3.1 Niet alle wijzigingen van de Wgr komen in dit proces aan de orde. De Wgr is gewijzigd per 1 juli 2022. Een aantal wijzigingen vragen niet om een aanpassing van de gemeenschappelijke regeling SamenTwente. Deze wijzigingen zijn rechtstreeks in de wet geregeld. Dit betreft de aanpassing van de regels rondom treffen en wijzigen van een gemeenschappelijke regeling, de begrotingscyclus, regionaal enquêterecht, bevoegdheden rekenkamercommissie en de regionale adviescommissie.
Financiën Uitgangspunt is dat dit project binnen SamenTwente binnen de bestaande financiële kaders kan worden uitgevoerd. Vervolg a. op 26 september 2023 behandeling van het voorstel in de gemeenteraad b. rond 1 november 2023 behandelen definitief voorstel in Algemeen Bestuur SamenTwente c. 22 november 2023 definitief voorstel in Dagelijks Bestuur SamenTwente d. 13 december 2023 definitief vaststellen voorstel tot wijziging gemeenschappelijke regeling SamenTwente in Algemeen Bestuur e. uiterlijk 1 april 2024 besluiten colleges van burgemeester en wethouders van de deelnemende gemeenten f. uiterlijk 1 juli 2024 publicatie nieuwe regeling en aanpassen werkprocessen op nieuwe regeling. Communicatie Wordt verzorgd door SamenTwente. Bijlagen Bijlage 1: Ontwerp gemeenschappelijke regeling SamenTwente Bijlage 2: Transponeringstabel gemeenschappelijke regeling SamenTwente Planning
Uiterlijk 1 juli 2024 actuele gemeenschappelijke regeling SamenTwente.
Nijverdal, 18 juli 2023 Burgemeester en Wethouders van Hellendoorn,
Pagina
3 van 4
de secretaris,
de burgemeester,
A. Ouwehand
J. Eijbersen
.
Pagina
4 van 4