Raadsvoorstel startnotitie Hellendoorns omgevingsplan

AAN DE RAAD Zaaknummer: 2024-016418 Onderwerp Vaststellen startnotitie “het Hellendoorns omgevingsplan”

VOORSTEL 1. Bijgevoegde startnotitie “het Hellendoorns omgevingsplan” vast te stellen

INLEIDING Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. De Omgevingswet wil meer overzicht en samenhang tussen alle visies, nota's, ontwikkelkaders van gemeenten en andere overheden. Om dit te bereiken, biedt de Omgevingswet aan de gemeente vier kerninstrumenten: omgevingsvisie, omgevingsprogramma, omgevingsplan en omgevingsvergunning. In de omgevingsvisie staat het strategisch beleid voor de lange termijn (voor Hellendoorn tot 2040). Het bevat integraal, samenhangend en gebiedsgericht beleid voor alle aspecten van de fysieke leefomgeving. De omgevingsvisie wordt vastgesteld door de gemeenteraad. Een omgevingsprogramma richt zich meer op de uitvoering, wordt vastgesteld door het college en beschrijft gerichte maatregelen waarmee beleid wordt uitgevoerd. Het is belangrijk dat beleid in een programma niet in strijd is met de omgevingsvisie. Nieuw beleid vanwege nieuwe ontwikkelingen kan aanleiding zijn om de omgevingsvisie (deels) aan te passen. Het omgevingsplan bevat de gemeentelijke regels voor de fysieke leefomgeving die bindend zijn voor initiatiefnemers en gebruikers en moet in overeenstemming zijn met de omgevingsvisie. Het beleid uit een programma kan in het kader van de beleidsdoorwerking rechtstreeks vertaald worden in de regels van het omgevingsplan.

Op deze manier wordt geborgd dat in een programma beleidsmatig vastgelegde en gewenste kwaliteit van de fysieke leefomgeving wordt beschermd of bereikt. Een omgevingsvergunning kan worden verleend op basis van het omgevingsplan, maar ook op basis van afwijking van het omgevingsplan, maar dan wel passend binnen de kaders van de omgevingsvisie en de programma’s. Het omgevingsplan vervangt de huidige bestemmingsplannen en de gemeentelijke verordeningen. De bruidsschat is al onderdeel van het omgevingsplan. De bruidsschat blijft opgenomen in het omgevingsplan. Daarbij worden deze regels vertaald naar de Hellendoornse situatie, voor zover nodig en mogelijk. Gemeente Hellendoorn heeft tot 1 januari 2032 de tijd om het nieuwe omgevingsplan stap voor stap op te stellen. Dit vraagt om een zorgvuldige aanpak en goede samenwerking met alle betrokken partijen.

BEOOGD EFFECT Met het vaststellen van de startnotitie door de gemeenteraad ontstaat een eenduidig beeld van de route hoe de regels voor de fysieke leefomgeving in het Omgevingsplan van de gemeente Hellendoorn worden opgesteld.

ARGUMENTEN 1.1 De startnotitie draagt bij aan een duidelijk proces om te komen tot een gedragen omgevingsplan. In de startnotitie zijn de uitgangspunten voor het opstellen van het Hellendoorns omgevingsplan in stappen beschreven. In de startnotitie is aangegeven waarom het omgevingsplan moet worden opgesteld en wat nodig is om de beoogde doelen te bereiken.

KANTTEKENINGEN 1.1 Vaststellen omgevingsplan na 2032 leidt tot juridische risico’s. Onder de Omgevingswet is het opstellen van een omgevingsplan een wettelijke verplichting. Als een gemeente te laat is met het vaststellen van het omgevingsplan, leidt dit tot onduidelijkheden over de geldende regels voor de fysieke leefomgeving. Dit kan leiden tot juridische geschillen over bijvoorbeeld vergunningen en het gebruik van de ruimte. 1.2 In de periode van opstellen van het omgevingsplan zijn er risico’s op inhoud en financiën. Bij het te laat vaststellen van een omgevingsplan loopt de gemeenteraad inhoudelijke, procedurele en financiële risico’s. Die risico’s zijn in een in een tabel weergegeven in de startnotitie onder het kopje ‘RISICO’S’.

FINANCIËN Voor het omgevingsplan is vanuit de Omgevingswet een bedrag van €1.500.000 beschikbaar. Dit geld is verdeeld over zeven jaar, van 2024 tot en met 2032. Het beschikbare budget, verdeeld over zeven jaar, betaalt de kosten voor externe ondersteuning, personeel en de bovengenoemde extra kosten. Hierdoor kan het omgevingsplan de komende zeven jaar goed worden uitgevoerd en beheerd. De verdeling van het budget is verder toegelicht in de startnotitie onder het kopje ‘BUDGET ‘.

VERVOLG Op 1 januari 2032 moet het omgevingsplan volledig klaar en vastgesteld zijn. De planning is verdeeld in meerdere stappen en globaal weergegeven in de startnotitie. Bij ieder deelgebied wordt de gemeenteraad betrokken tijdens de fase waarin we alles in kaart brengen en keuzes maken. Dit doen we ook bij de procedure waarin het plan officieel wordt vastgesteld. Voorafgaand aan het ter inzage leggen van het ontwerp van een deelgebied of een thema wordt de raad via een debatronde betrokken voor inbreng op het ontwerp. Bij de aanvang van de behandeling van ieder deelgebied wordt vooraf een participatie- en communicatieplan opgesteld. Daarin wordt bepaald op welke wijze bewoners en andere belanghebbenden kunnen worden benaderd voor een bijdrage aan de totstandkoming van het omgevingsplan.

COMMUNICATIE De communicatie en participatie stappen zijn weergegeven in de startnotitie “het Hellendoorns omgevingsplan”.

BIJLAGEN 1. Startnotitie “het Hellendoorns omgevingsplan”