Raadsvoorstel RES Twente 1.0

Aan de Raad Zaaknummer 2021-013698 Raadsvoorstel RES Twente 1.0 Samenvatting Na het opleveren van de concept-RES Twente in april 2020 is hard gewerkt om van de uitgewerkte bouwstenen te komen tot een concreter voorstel. In de periode van maart tot en met april 2021 is het voorlopig ontwerp RES Twente 1.0 beschikbaar gesteld, toegelicht en voorgelegd aan de gemeenten, waterschap en provincie. De volksvertegenwoordigers zijn in de gelegenheid gesteld om moties of reacties te versturen. Deze zijn verzameld in bijlage 1 bij de RES Twente 1.0 Hierin is ook opgenomen hoe deze zijn verwerkt in het Definitieve Ontwerp. In het Definitieve Ontwerp RES Twente 1.0 is een strategische koers opgenomen om, in 2030, de helft van het huidige Twentse elektriciteitsverbruik op te wekken met wind- en zonne-energie en gebouwen aardgasvrij te verwarmen. De gemeente Hellendoorn is één van de 16 partners van de RES Twente. Voorstel Aanleiding Op 28 juni 2019 heeft het kabinet de Nederlandse uitwerking van de internationale klimaatafspraken van Parijs (2015) bekend gemaakt in de vorm van het Nationaal Klimaatakkoord. Via de dertig energieregio’s in Nederland wordt uitgewerkt waar en hoe 35 Terawattuur (TWh) aan duurzame elektriciteit op land opgewekt kan worden in 2030.

Maar ook welke warmtebronnen te gebruiken zijn in samenhang met de warmtevraag en welke warmte-infrastructuur daarvoor nodig is, zodat woningen en (bedrijfs)gebouwen van het aardgas af kunnen. Voor Twente is de Regionale Energiestrategie Twente (RES Twente) uitgewerkt door de veertien gemeenten samen met provincie Overijssel, waterschappen, netbeheerders, Twence, kennisinstellingen, woningcorporaties en belanghebbenden. De RES Twente 1.0 beschrijft de bijdrage van Twente. De gemeente Hellendoorn maakt deel uit van deze Twentse samenwerking en levert daarmee haar bijdrage aan het Klimaatakkoord conform de lokale besluiten die hierop genomen zijn. Na het opleveren van de concept-RES Twente in april 2020 is hard gewerkt om van de uitgewerkte bouwstenen te komen tot een concreter voorstel. In de periode van maart tot en met april 2021 is het voorlopig ontwerp RES Twente 1.0 beschikbaar gesteld, toegelicht en voorgelegd aan de gemeenten, waterschap en provincie. De volksvertegenwoordigers zijn in de gelegenheid gesteld om moties of reacties te versturen. Deze zijn verzameld in bijlage 1 bij de RES Twente 1.0 Hierin is ook opgenomen hoe deze zijn verwerkt. Doelstelling De RES Twente 1.0 is een belangrijke stap om te komen tot een bijdrage vanuit Twente aan het Nationaal Klimaatakkoord.

Dit draagt bij aan een vermindering van de CO2-uitstoot met 95% in 2050, met als tussenstap een vermindering van 49% in 2030. Hoofddoelstellingen voor Twente in 2030

bestaan uit het duurzaam opwekken van 1,5 TWh elektriciteit en de realisatie van een Regionale Structuur Warmte om gebouwen duurzaam te verwarmen zonder fossiele brandstoffen (dus aardgasvrij). Hiermee wordt beoogd de klimaatverandering zoveel mogelijk tegen te gaan. De RES Twente vraagt colleges, bestuur, volksvertegenwoordigers (14 Twentse gemeenteraden, Algemeen Bestuur waterschap Vechtstromen en Provinciale Staten) om het strategische koersdocument vast te stellen en zo bij te dragen aan de doelen uit het Nationaal Klimaatakkoord. Tevens wordt met deze vaststelling gevraagd akkoord te gaan met een inspanningsverplichting om de gezamenlijke doelstellingen voor zowel duurzame opwek elektriciteit als voor de warmteopgave te realiseren. Dit op basis van lokale besluiten en beleid met inachtneming van de afspraken uit de RES Twente 1.0. De bijlagen (bijlagenboek) bestaan uit achtergrondinformatie en worden niet vastgesteld. De RES Twente werkt aan regionale beleidsvorming waarbij de partners gelijkwaardige verantwoordelijkheden hebben in de samenwerking. Als gemeente Hellendoorn brengen we 107 GWh in, met inachtneming van de disclaimer conform de aanbiedingsbrief aan de RES Twente d.d. 17 februari 2021. Mogelijke oplossingen Strategisch koersdocument voorleggen ter besluitvorming De RES Twente 1.0 is opgeleverd in de vorm van een strategisch koersdocument en een bijlagenboek.

Het koersdocument wordt voorgelegd ter besluitvorming. In het koersdocument wordt naar de bijlagen met achtergrondinformatie verwezen waar nodig. Het bijlagenboek wordt niet vastgesteld. De procesafspraken zijn opgenomen in hoofdstuk 2. De volgorde van deze afspraken is gewijzigd en er zijn afspraken herschreven of toegevoegd ten opzichte van het voorlopige ontwerp. Dit is bedoeld ter verduidelijking voor de besluitvorming en geeft beslissers en belanghebbenden meer inzicht en sturing op het vervolgproces. De wijzigingen in de procesafspraken zijn doorgevoerd naar aanleiding van de reacties die zijn ontvangen. De procesafspraken uit het voorlopig ontwerp zijn in essentie behouden. De RES Twente komt hiermee tegemoet aan de kansen en zorgen van volksvertegenwoordigers, partners en belanghebbenden. Moties en reacties colleges en raden op voorlopig ontwerp RES 1.0 april 2021 U heeft in maart jl. als college uw commitment uitgesproken op het voorlopig ontwerp RES Twente 1.0 en ter opiniëring voorgelegd aan uw raad. Daarop zijn vanuit de fracties reacties ingediend en hebben diverse belanghebbenden in diverse bijeenkomsten en gesprekken hun inbreng geleverd. In bijlage 1 van de RES Twente 1.0 is de rode draad van de reacties aangeven en hoe de reacties en moties zijn verwerkt.

Twentse Energieagenda Een aantal reacties en opmerkingen van belanghebbenden gaat over mogelijke ontwikkelingen van nieuwe technieken en de onderlinge afstemming van projecten en lokale koppelkansen. Hiervoor wordt in de periode van de RES 1.0 naar de RES 2.0 gewerkt met een Twentse Energieagenda. Hierin wordt een programmeertafel en een onderzoekstafel gevormd met partners uit het bedrijfsleven, onderwijs en overheden om ontwikkelingen op de voet te volgen en kansen te kunnen signaleren voor Twente. Voorgestelde oplossing De RES Twente 1.0, zoals opgenomen in de bijlagen, als koersdocument vast te stellen. Burger- en overheidsparticipatie

Pagina

2 van 4

Parallel aan de ontwikkeling van de concept RES Twente naar de RES Twente 1.0 hebben diverse momenten plaatsgevonden, waarbij de bestuurders van de betrokken partners uit Twente met elkaar hebben gesproken over hun bijdrage aan de klimaatdoelstellingen. Tevens hebben op lokaal en regionaal niveau diverse bijeenkomsten plaatsgevonden voor inwoners en belanghebbenden vanuit verschillende perspectieven. Voor de uitvoering van de RES is maatschappelijke acceptatie van groot belang. Het informeren en betrekken van de samenleving vindt op lokaal en regionaal plaats. Hierbij wordt de huidige koers, de gebiedsgerichte aanpak die we de afgelopen 2 jaar hebben gevolgd voortgezet. Onze inwoners en bedrijven zijn hiermee mede-eigenaar van de energietransitie en de invulling van onze opgave. Als regionaal uitgangspunt stelt de RES Twente dat vervolgstappen in afstemming met de omgeving moeten worden gerealiseerd door subregionale samenwerking, gebiedsgerichte en grensoverschrijdende participatie en met minimaal 50% lokaal eigendom. Onze lokale energiewerkgroepen blijven een belangrijke rol spelen in de invulling van het opwekken van duurzame energie. Door onze samenleving in een vroeg stadium te betrekken bij onze gemeentelijke opgave, hebben zij per gebied hun lokale energieplannen aangereikt.

Hierin hebben zij de ambities neergelegd om tot de gezamenlijke inbreng van onze gemeente opgave in 2030 te komen. Dit advies is door het college een-op-een overgenomen richting de RES Twente. De energiewerkgroepen blijven betrokken in een adviserende, en in sommige gebieden ook uitvoerende rol, ten aanzien van het realiseren van onze opgave voor 2030. Naast deze rol op lokaal (gemeentelijk) niveau, worden de energiewerkgroepen door de gemeente in kennis gebracht van de RES Twente 1.0 en actief op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen van de RES Twente. De regionale inbreng van de belanghebbenden is gebundeld en staat medio mei op www.energiestrategietwente.nl met een verwijzing naar de wijze waarop de inbreng is verwerkt in de RES Twente 1.0. Communicatie Op 18 mei is via een centraal persmoment de Definitieve RES Twente 1.0 bekend gemaakt aan de pers. Tevens is een persbericht/woordvoeringslijn verzonden aan de partners van de RES. Eventuele persvragen rondom de RES Twente 1.0 verlopen via de programma-organisatie van de RES Twente en indien aan de orde in afstemming met de lokale partner. De opgemaakte versie van de RES Twente 1.0, bestaande uit het koersdocument en bijlagenboek, is aan alle griffies verzonden voor doorzending aan alle volksvertegenwoordigers.

Het strategisch koersdocument, het bijlagenboek en de moties/reacties van de volksvertegenwoordigers zijn vanaf 18 mei 18.00 uur beschikbaar op www.energiestrategietwente.nl. Intern binnen onze gemeente is en wordt volop gecommuniceerd en samengewerkt over dit onderwerp met betrokken medewerkers (bijv. economische zaken, ruimtelijke ontwikkeling, vergunningen & toezicht). Tevens wordt de RES Twente 1.0 gedeeld met onze energiewerkgroepen. Effecten meten Via dit proces wordt gestreefd naar vaststelling door alle partijen voor de realisatie van de RES Twente 1.0 als strategisch koersdocument, zowel door bestuurders (colleges van B&W, GS en DB) en volksvertegenwoordigers (gemeenteraden, PS en AB). In het kader van de voorgestelde procesafspraken committeert de gemeente zich eraan om gezamenlijk, op (sub)regionaal niveau mee te werken aan een optimalisatie op de benoemde aspecten. Waarbij het niet betekent dat nieuwe inzichten per gemeente gestand moeten doen, maar dat er wel op

Pagina

3 van 4

(sub)regionaal niveau medewerkingen verleend wordt. Dit met inachtneming van onze autonome bevoegdheden. Planning Op 10 juli 2021 dient de bestuurlijk trekker de heer Koopman de RES Twente 1.0 in bij het Nationaal Programma RES. Hoe ver gemeenten zijn in de uitvoering wordt gemonitord in de RES Twente monitor. De voortgang van de uitvoering wordt elk half jaar geactualiseerd (in juni en dec). De energiestrategie wordt tussen 2021 en 2030 iedere twee jaar door de partners bijgesteld. Het is een dynamisch proces tussen gestelde doelen en maatschappelijke acceptatie. De RES Twente 1.0 is daarmee te beschouwen als een koersdocument. Nijverdal, 17 mei 2021 Burgemeester en Wethouders van Hellendoorn, De secretaris,

de burgemeester,

drs. R.J.P. Willemsen

mevr. A.H.Raven BA

Advies commissie(s): Concept besluit Vaststellen van de RES Twente 1.0 als koersdocument.

Pagina

4 van 4