Raadsvoorstel Deelname programma 'kindvriendelijke gemeente' van Unicef

AAN DE RAAD Zaaknummer: Onderwerp Deelname “kindvriendelijke gemeente” van Unicef

VOORSTEL 1. Een budget van € 22.000,-- per jaar voor de jaren 2025 tot en met 2028 met een totaal van € 88.000,-- beschikbaar te stellen uit de vrij aanwendbare reserve voor de uitvoering van het programma “kindvriendelijke Gemeente” van Unicef. 2. Een uitvoeringsbudget van € 5.000,-- beschikbaar te stellen uit de vrij aanwendbare reserve voor het jaar 2025.

INLEIDING Unicef is de VN-organisatie die zich wereldwijd inzet voor kinderrechten, gebaseerd op het Internationale Verdrag voor de Rechten van het Kind. Het programma "Kindvriendelijke Gemeente" van Unicef Nederland ondersteunt gemeenten in het verbeteren van de leefomgeving voor kinderen. Het doel van het programma is het daadwerkelijk en concreet verbeteren van de situatie van kinderen en jongeren binnen een gemeente en verdere ontwikkeling van een kindvriendelijk beleid. Door deelname richt een gemeente zich continu op het verbeteren van de leefomstandigheden voor kinderen en verdient daarmee het predicaat “kindvriendelijke gemeente”.

BEOOGD EFFECT Kinderen en jongeren groeien gezond, veilig en kansrijk op en kunnen zich optimaal ontwikkelen.

ARGUMENTEN 1.1 Vanuit de strategische visie op het sociaal en maatschappelijk domein leggen we de focus op jongeren en preventie. Het programma helpt gemeenten bij het opzetten van een preventieve aanpak die kinderen en jongeren beschermt en hun welzijn verbetert. Door hen actief te betrekken bij hun leefomgeving en bij het maken van beleid, worden problemen zoals schooluitval, jeugdcriminaliteit en psychische klachten vroeg gesignaleerd en aangepakt. Investeringen in kindvriendelijke omgevingen, zoals veilige speelen leerplekken, bevorderen niet alleen hun gezondheid nu, maar voorkomen ook toekomstige problemen. Deze vroege interventies leiden tot duurzame resultaten die op de lange termijn voordelen opleveren voor zowel de kinderen en jongeren als de gemeenschap. 1.2 Het vergroot participatie van kinderen en jongeren. Samenwerken met kinderen en jongeren geeft ons als gemeente waardevol inzichten in hun problemen, wensen en behoeften. Hierdoor kunnen we ons beleid beter afstemmen op wat echt nodig is en zelfs samen met hen vormgeven. Het programma stimuleert actieve deelname van jeugdigen aan besluitvorming, waardoor ze zich gehoord en betrokken voelen in hun gemeenschap. Dit voorkomt vervreemding en gevoelens van machteloosheid en helpt hen op te groeien tot betrokken burgers.

Een kind- en jeugdvriendelijke omgeving die beweging, verbinding en inclusie stimuleert, zorgt ervoor dat jongeren actief deelnemen aan hun omgeving, wat hun welzijn en kansen aanzienlijk verbetert. Jongerenparticipatie is een actiepunt uit het huidige collegeprogramma en het programma van Unicef gaat ons helpen om in te zoomen op wat de jeugdige echt wil. 1.3 Deelname helpt bij een praktische uitvoering van kinderrechten in ons lokale beleid. We willen niet alleen de basis voor jongeren versterken, maar hen ook actief betrekken om onze uitvoering te verbeteren. Het programma van Unicef helpt hierbij door het VN-Kinderrechtenverdrag als uitgangspunt te nemen en ervaringen te delen over hoe deze rechten lokaal kunnen worden

toegepast. Door kinderrechten centraal te stellen, krijgen we een frisse blik op ons beleid en zorgen we ervoor dat kinderen beter worden beschermd en hun stem wordt gehoord.

KANTTEKENINGEN 1.1 Er is geen Unicef programma nodig om vergelijkbare resultaten te kunnen bewerkstelligen. De essentie van het programma is vooral meer kinder- en jongerenparticipatie toepassen bij onze beleidsvorming. Er is een opgave geformuleerd om te komen tot een participatievisie. De participatievisie wordt op dit moment geschreven en zoomt ook in op kinder- en jongerenparticipatie. De andere doelstellingen, zoals een sterke pedagogische basis en gezonde leefomgeving voor kinderen gaan terugkomen in het beleidsplan jeugd 2025-2030 waar ook een uitvoeringsplan voor komt. Deelname aan het programma van Unicef kan de implementatie versnellen en de impact versterken, waardoor we sneller en effectiever onze doelen bereiken. 1.2 Gemeenten die al zijn begonnen, geven verschillende schattingen van de benodigde tijd. Gemeenten die nu deelnemen aan het programma hebben een verschillend aantal uren opgenomen voor deelname. Unicef geeft aan dat acht uur per week aan personele inzet voldoende moet zijn voor de projectleider. Dat maakt dat we hebben gekozen om te rekenen met acht uur per week. We kunnen de kosten voor het uitvoeringsbudget nog niet bepalen, omdat we nog niet weten welke acties we in het actieplan zullen opnemen. De onduidelijkheid over het uitvoeringsbudget in 2026, 2027 en 2028 vormt een risico, maar we verwachten mooie resultaten.

FINANCIËN Wij verzoeken uw raad om € 22.000,-- per jaar voor de jaren 2025 tot en met 2028 uit de vrij aanwendbare reserve te halen. Daarnaast verzoeken wij uw raad eenmalig € 5.000,-uitvoeringsbudget voor 2025 uit de vrij aanwendbare reserve te halen. Dit voorstel is te laat ingediend om opgenomen te worden in de begroting voor 2025. Bovendien is voor 2025 zero-based begroot, waardoor er geen middelen in de begroting zijn gereserveerd voor deelname aan het programma. Binnen de huidige formatie van het team maatschappelijk domein is ook geen ruimte voor deze investering. Budgetopbouw Loonkosten De loonkosten zijn berekend op basis van 8 uren per week. Dit komt neer op € 21.900,-- per jaar, afgerond € 22.000,--. Uitvoeringsbudget 2025 Het uitvoeringsbudget van € 5.000,-- is noodzakelijk voor het uitvoeren van een lokale situatieanalyse. Dit bedrag is bedoeld voor:  het drukken en versturen van vragenlijsten;  promotie van de vragenlijsten;  eventuele incentives voor deelnemers.

VERVOLG Het gehele traject bestaat uit zes fasen en duurt 4 jaar. In grote lijnen ziet het proces er als volgt uit: November 2024 De gemeente en Unicef Nederland ondertekenen een Memorandum of Understanding (MoU), waarmee de samenwerking officieel start. Na ondertekening krijgt de gemeente de status van kandidaat-kindvriendelijke gemeente. 2025 De gemeente voert een lokale situatieanalyse uit met de Child Friendly Checklist. Dit helpt om de situatie van kinderen en jongeren in de gemeente in kaart te brengen en te verbeteren. Daarnaast worden kinderen, jongeren, ouders en organisaties bevraagd over de kindvriendelijkheid van de gemeente. Op basis van deze analyses worden samen met lokale partners concrete actiepunten vastgesteld. Het vaststellen van deze actiepunten gebeurt aan het einde van 2025. Dit is te laat om het budget op te nemen in de begroting voor 2026. Daarom zullen wij uw raad opnieuw benaderen voor het uitvoeringsbudget van 2026.

2026-2028 De coördinator en coördinatiegroep voeren samen met lokale partners en kinderen de actiepunten uit. Welke kosten nodig zijn voor uitvoering van de actiepunten is nog niet duidelijk. De stuurgroep houdt toezicht op de uitvoering en voortgang, terwijl Unicef ondersteuning biedt en de voortgang monitort. Deze uitvoeringsfase duurt maximaal drie jaar.

COMMUNICATIE In samenwerking met de communicatieadviseur wordt een uitgebreid communicatieplan ontwikkeld om inwoners van de gemeente te informeren over het programma van Unicef. In dit plan staat beschreven welke middelen en kanalen worden ingezet om de boodschap effectief over te brengen. Hierbij wordt onder andere gebruik gemaakt van sociale media en de gemeentelijke website om een breed publiek te bereiken, zodat inwoners goed op de hoogte zijn van de doelstellingen en ontwikkelingen binnen het programma.

BIJLAGEN Bijlage 2: Raadsbesluit kindvriendelijke gemeente Bijlage 4: Programma kindvriendelijke gemeente 2024 Bijlage 5: Begrotingswijziging