Raadsvoorstel Aanpak energiearmoede

Aan de Raad Zaaknummer 2022-024520 Raadsvoorstel Aanpak energiearmoede Samenvatting 1. Het subsidieplafond voor de aanpak energiearmoede vast te stellen op € 600.000,-. 2. De uitgangspunten voor een subsidieverordening uit dit voorstel te onderschrijven. 3. De begroting te wijzigen door de SPUK gelden (€ 623.711,-) in te zetten voor de subsidieverordening (€ 600.000,-) en bijbehorende uitvoeringskosten (€ 23.711,-). Aanleiding Door de stijgende kosten voor energie, met name aardgas, komen steeds meer mensen in de financiële problemen. Zeker mensen die al rond moesten komen van een laag inkomen, hebben het nu extra zwaar. Om deze huishoudens tegemoet te komen in de energielasten, heeft het rijk middelen vrijgemaakt. Het betreft een directe financiële compensatie (een eenmalige tegemoetkoming van in totaal € 1300,-) en geld dat beschikbaar is gesteld in de vorm van een specifieke uitkering (SPUK). Dit kan worden ingezet ten behoeve van maatregelen om “inwoners met een laag besteedbaar inkomen die te maken hebben met hoge energielasten als gevolg van de gestegen energieprijzen in combinatie met de lagere energetische kwaliteit van de woningen” te helpen. Hellendoorn heeft een specifieke uitkering (SPUK) toegekend gekregen van € 623.711,-. Deze moet uiterlijk op 31 december 2023 zijn besteed. De middelen mogen niet geldelijk worden uitgekeerd aan de betreffende inwoners.

Doelstelling Het doel is het verlagen van het energieverbruik, leidend tot lagere energiekosten, van huishoudens met een laag inkomen en hoge energiekosten. Hiermee leveren we een bijdrage aan een sociaal sterk Hellendoorn én het behalen van onze CO2 reductiedoelen. Mogelijke oplossingen Hellendoorn heeft een specifieke uitkering (SPUK) toegekend gekregen van € 623.711,-. Dit kan worden ingezet ten behoeve van maatregelen die bijdragen aan het verlagen van de energierekening en/ of het energieverbruik. De middelen mogen niet geldelijk worden uitgekeerd aan de betreffende inwoners. Voorgestelde oplossing Uit onderzoek van TNO blijkt dat ruim 5% van de huishoudens in Hellendoorn te maken heeft met energie-armoede (peildatum 2021, gezien de huidige ontwikkeling zal dit inmiddels hoger liggen). Er is dan sprake van een laag besteedbaar inkomen in combinatie met een huis dat niet duurzaam is. Als daar dan ook nog een hogere energierekening bijkomt vanwege de stijgende gasprijzen, kan dat leiden tot grote financiële zorgen.

Uit het onderzoek blijkt dat energiearmoede vooral voorkomt in combinatie met een sociale uitkering (30%), en een pensioenuitkering (49%). Verder gaat het in 79% van de gevallen om huurders van Reggewoon, 14% is eigenaar van een koopwoning en de overige 7% is verhuur of onbekend. Het effectief en doeltreffend inzetten van deze SPUK-uitkering betekent keuzes maken. Daarbij realiseren wij ons dat de inzet van deze middelen, hoe deze ook worden ingezet, géén compensatie zijn voor de stijging van de energiekosten op korte termijn. Om te komen tot passende maatregelen hebben wij als eerste gekeken welke maatregel het grootste effect heeft op het verlagen van de energierekening. Het terugdringen van gasverbruik (door isolatie) levert de grootste besparing op. Vervolgens hebben wij gekeken welke inwoners het meest geholpen zijn met deze maatregel(en). Hierbij constateren wij dat Reggewoon op koers ligt om een energieneutraal woningbestand in 2040 te realiseren. Zij heeft, op basis van haar doelen en beschikbare capaciteit, al een planning tot 2040 opgesteld. Gezien deze ambities en het feit dat Reggewoon de grootste verhuurder is binnen Hellendoorn, richten wij onze subsidieregeling op woningeigenaren. Wij stellen een subsidieverordening met de volgende uitgangspunten: De doelgroep bestaat uit woningeigenaren met een inkomensgrens die overeenkomt met 150% van het sociaal minimum.

Er wordt per woning voor maximaal € 3.000,- aan isolatiemaatregelen gesubsidieerd (minimaal 200 woningen kunnen hiermee worden geïsoleerd). Het betreft spouwmuurisolatie en bodemisolatie. De subsidie loopt tot en met 31 december 2023. De subsidies worden op volgorde van ontvangst afgehandeld (wie het eerst komt, wie het eerst maalt). Aanvullend aan de subsidieregeling zetten we in op: Het versterken van het huidige energieloket om mensen te adviseren (www.duurzaambouwloket.nl/hellendoorn) Inzet van energiecoaches Huishoudens op straat- of buurtniveau (in die straten of buurten waar energiearmoede o.b.v. het TNO onderzoek speelt) te informeren via een brief/flyer Informatie/flyers vanuit betrokken partijen te verspreiden (voedselbank, Noaber voor Noabers, etc.) Samen te werken met sociaal domein. Samen te werken en aan te sluiten bij projecten van Reggewoon. Burger- en overheidsparticipatie N.v.t. Communicatie We richten onze inzet op straat- en buurtniveau, waarbij we de cijfers van het TNO onderzoek (TNO: De feiten over energiearmoede in Nederland - Energiearmoede en de energietransitie, september 2021) als uitgangspunt nemen. De doelgroep is zeer divers. Het gaat om: Huishoudens die ook op andere terreinen financiële problemen hebben met de betalingen (zoals ziektekosten, verzekering, hypotheek of huur). Ze hebben soms schulden.

Huishoudens die vanwege hun sociaal-economische status of gezondheid het moeilijk vinden om juiste beslissingen te nemen om uit hun persoonlijke situatie te komen.

Pagina

2 van 4

Huishoudens die door een klein sociaal netwerk niemand hebben die hen helpt om de nodige stappen te nemen. 1 ouder gezinnen en kleine huishoudens Inwoners die vanwege handicap, ziekte of leeftijd noodgedwongen veel thuis zijn en daarom een hoge energierekening hebben. Inwoners met een migratieachtergrond, waaronder ook statushouders, die soms ook de taal niet machtig zijn en weinig zicht hebben waaraan ze energie en geld uitgeven. Inwoners die hun verwarming uit of heel laag zetten omdat ze de rekening niet kunnen betalen. Dit noemen we ook wel 'verborgen energiearmoede'. Starters op de woningmarkt die een hogere huur hebben ten opzichte van huurders die al lang dezelfde woning huren. Jongeren met schulden. Ouderen die van een minimum inkomen rond moeten komen. Deze diversiteit maakt het belangrijk om met deze inwoners op een juiste wijze te communiceren. Vooral het in echt contact komen van inwoners blijkt vaak lastig te zijn. Daarom wordt de uitvoering met betrokken partijen afgestemd.

Hierbij kan gedacht worden aan: Gemeente intern (regie) Duurzaambouwloket (inkoopplatfrom, advisering, administratie) Reggewoon (afstemming) De Welle (communicatie/benadering doelgroep) Voedselbank (communicatie/benadering doelgroep) Noabers voor noabers (communicatie/benadering doelgroep) Trefpunt minima (communicatie/benadering doelgroep) Hulpfonds (communicatie/benadering doelgroep) Stichting BOOM (communicatie/benadering doelgroep) Erfcoaches (buitengebied, (communicatie/benadering doelgroep) Energiecoaches (communicatie/benadering doelgroep) Effecten meten Het gebruik van de subsidie wordt gemonitord en waar nodig zal bijsturing plaatsvinden. Planning We streven naar het vaststellen en openstellen van de subsidieverordening, op basis van de uitgangspunten uit dit voorstel, in 2022. Nijverdal, 11 oktober 2022 Burgemeester en Wethouders van Hellendoorn,

Pagina

3 van 4

De secretaris,

de burgemeester,

drs. R.J.P. Willemsen

Dhr. J. Eijbersen

Concept besluit

Pagina

4 van 4