Raadsvoorstel 1e wijziging verordeningen afvalstoffenheffing OZB en riool- en waterzorgheffing 2024 - def

AAN DE RAAD Zaaknummer: 2024-002144 Onderwerp 1e wijziging verordeningen afvalstoffenheffing, OZB en riool- en waterzorgheffing 2024

VOORSTEL 1. In te stemmen met de voorgestelde wijziging van de tarieven in de Verordening afvalstoffenheffing 2024 2. In te stemmen met de voorgestelde wijziging van de tarieven in de Verordening onroerende zaakbelastingen 2024 3. In te stemmen met de voorgestelde wijziging van de tarieven in de Verordening riool- en waterzorgheffing 2024

INLEIDING De gemeenteraad van Hellendoorn heeft in de raadsvergadering van 19 december 2023 onder andere de verordeningen afvalstoffenheffing, OZB en riool- en waterzorgheffing voor 2024 vastgesteld. De tarieven voor die belastingsoorten waren toen fictief en op een te hoog niveau vastgesteld omdat relevante gegevens voor de exacte tariefberekening ontbraken. Het gaat daarbij om taxatiegegevens in het kader van de Wet WOZ, de aantallen uitgezette containers voor de afvalstoffenheffing en het waterverbruik dat de basis vormt voor de riool- en waterzorgheffing. Inmiddels is de benodigde informatie beschikbaar. Nu kan de gemeenteraad de belastingtarieven op hun definitieve niveau vaststellen. De tarieven zijn lager dan de eerder vastgestelde tarieven. Daarom gelden ze met terugwerkende kracht per 1 januari 2024. Bij de programmabegroting 2024 schreven we in de paragraaf lokale heffingen dat de berekening van de kostendekking op het gebied van de omgevingsvergunning op dat moment niet mogelijk was. In dit voorstel wordt dit alsnog aangevuld op basis van de tarieventabel die in december 2023 is vastgesteld.

BEOOGD EFFECT Het doel van dit voorstel is een aanpassing van de belastingtarieven die zijn vastgesteld op 19 december 2023, waarbij rekening is gehouden met: 

de mutaties in de WOZ-waarden;



de geraamde opbrengsten van de verschillende belastingsoorten in de begroting 2024;



de meest actuele stand van de belastinggrondslagen;



stand van de voorzieningen;



de laatste beleidsinzichten;



opmerkingen vanuit de raad;



toezeggingen van het college.

ARGUMENTEN 1.1. We verhogen de tarieven voor de afvalstoffenheffing met 7,5% In de programmabegroting 2024 gingen we al uit van een verhoging van 7,5%. In december 2023 hebben we de tarieven (tijdelijk) met 25% verhoogd omdat we graag de effecten van omruil van

containers, leegstand en nieuwbouw wilden meenemen in de definitieve berekening van de tarieven. 1.2. Ten opzichte van de programmabegroting is er nu een lagere opbrengst. De lagere opbrengst door dit voorstel begroten we op € 17.956,--. Dat halen we uit de voorziening “Egalisatie afvalstoffenheffing” die speciaal voor dit doel is ingesteld. 1.3. De tarieven Afvalstoffenheffing zien er in dit voorstel als volgt uit: Afvalstoffenheffing

Basisheffing 140 liter restcontainer 240 liter restcontainer opslag hoogbouwcomplex opslag recreatiecomplex

2023

2024

Lastenstijging (€)

Lastenstijging (%)

€ 179,64 € 69,36 € 133,56 € 76,80 € 126,72

€ 193,08 € 74,52 € 143,52 € 82,56 € 136,20

€ 13,44 € 5,16 € 9,96 € 5,76 € 9,48

7,5% 7,4% 7,5% 7,5% 7,5%

2.1. We verhogen de tarieven voor de onroerende-zaakbelastingen (OZB) met 4% In de programmabegroting 2024 gingen we al uit van een verhoging van 4%. In december 2023 hebben we de tarieven (tijdelijk) met 25% verhoogd omdat we graag de effecten van de nieuwe taxaties, leegstand en verminderingen door bezwaar- en beroep wilden meenemen in de definitieve berekening van de tarieven. 2.2. De tarieven dalen omdat de WOZ-taxatiewaarden per 1-1-2023 zijn gestegen De waarderingskamer heeft ons op 8 januari 2024 laten weten dat de WOZ-waarden van woningen met gemiddeld 9,8% zijn gestegen en voor overige onroerende zaken met 0,5%. Ten opzichte van landelijke gemiddelden is dat hoog, het landelijk gemiddelde is 2,8%. Per saldo neemt de opbrengst OZB voor de gemeente met 4% toe, conform programmabegroting. 2.3. Ten opzichte van de programmabegroting is er nu een iets hogere opbrengst. De hogere opbrengst door dit voorstel bedraagt € 27.259,--. Dat voordeel nemen we mee in de bestuursrapportage 2024. 2.4 De tarieven OZB zien er in dit voorstel zo uit: 2023

2024

Tariefontwikkeling

Tariefsstijging (%)

0,1085% 0,2956%

0,1028% 0,3060%

-0,0057% 0,0104%

-5,3% 3,5%

Niet-woning

0,2411%

0,2496%

0,0085%

3,5%

Waarde woning Waarde bedrijf

357.814 919.575

392.880 924.173

35.066 4.598

9,8% 0,5%

Onroerende-zaakbelastingen Eigendom

Woning Niet-woning Gebruik

3.1. We verhogen de tarieven voor de riool- en waterzorgheffing met 7,5% In de programmabegroting 2024 gingen we al uit van een verhoging van 7,5%. In december 2023 hebben we de tarieven (tijdelijk) met 25% verhoogd omdat we graag de effecten van de volumes water dat geloosd wordt op het riool wilden meenemen in de definitieve berekening van de tarieven. 3.2. Ten opzichte van de programmabegroting is er nu een lagere opbrengst. De lagere opbrengst door dit voorstel begroten we op € 21.069,--. Dat halen we uit de voorziening “Egalisatie riool- en waterzorgheffing” die speciaal voor dit doel is ingesteld. 3.3 De tarieven riool- en waterzorgheffing zien er in dit voorstel als volgt uit: 2023

2024

Lastenstijging (€)

Lastenstijging (%)

€ 244,44 € 338,16 € 1.097,52

€ 262,80 € 363,48 € 1.179,72

€ 18,36 € 25,32 € 82,20

7,5% 7,5% 7,5%

€ 426,72

€ 458,76

€ 32,04

7,5%

Riool- en waterzorgheffing

Vastrecht 0 -500 m3 Vastrecht 501 -1000 m3 Vastrecht 1001 -1500 m3 Opslag voor elke hele of gedeelte van 500 m3 boven 1500 m3

De eerste wijziging van de verordeningen wordt op 30 januari 2024 voorgelegd aan de gemeenteraad Door op 30 januari 2024 de tarieven te verlagen is het nog mogelijk om dit met terugwerkende kracht in te laten gaan per 1 januari 2024. Er zijn nu nog geen aanslagen opgelegd, dat gebeurt eind februari 2024 met de gecombineerde aanslag Kostendekkingspercentage Omgevingsvergunning 2024 Het kostendekkingspercentage van de leges omgevingsvergunning bedraagt 89,27% Op 1 januari 2024 zijn de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) in werking getreden. De Wkb houdt in dat bouwwerken die onder gevolgklasse 1 vallen, bv grondgebonden woningen, rijtjeswoningen, bouwwerken van maximaal 2 bouwlagen met een industriefunctie, fiets- en loopbruggen met een lengte van maximaal 20 meter e.d., bouwkundig niet meer door de gemeente gecontroleerd worden. De controle of een bouwwerk bouwtechnisch voldoet, wordt in dat geval uitgevoerd door een externe kwaliteitsborger. De wet wordt gefaseerd ingevoerd en geldt momenteel alleen voor nieuwbouw en niet voor verbouw. Als er sprake is van verbouw, dan moeten we het bouwwerk nog wel bouwkundig beoordelen en geldt er een vergunningsplicht. Valt het bouwwerk onder gevolgklasse 1, en er is sprake van nieuwbouw, dan is er voor de bouwactiviteit geen vergunning nodig, maar geldt mogelijk wel een meldingsplicht.

Voor het afhandelen van meldingen mogen geen leges geheven worden, voor het in behandeling nemen van vergunningen wel. Deze ingrijpende stelselwijziging die voor heel Nederland geldt leidt er voor de burger van de gemeente Hellendoorn toe dat er naast de leges omgevingsvergunning ook kosten voor een externe kwaliteitsborger moet worden gemaakt. De leges van de gemeente Hellendoorn zijn voor 2024 voor 89,27% kostendekkend; in de begroting 2023 was dat berekend op 81,18%. Dat is nog steeds niet volledig kostendekkend en biedt eventueel ruimte om tarieven te verhogen. Het is verstandig om daar op dit moment van af te zien i.v.m. een mogelijke toename van beroepsprocedures.

Om een inschatting te maken ver de gevolgen van de inwerkingtreding van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen is een impactanalyse ingevuld. Uit deze analyse volgt dat er een deel van de werkzaamheden, de bouwkundige toets, komt te vervallen, maar dat hier andere werkzaamheden voor in de plaats komen. Denk bv. aan het afdoen van de meldingen. Geconcludeerd is dan ook dat er niet minder capaciteit nodig is, maar dat de werkzaamheden (deels) veranderen. Voor de legesverordening 2024 is grotendeels aansluiting gezocht bij de modelverordening van de VNG. Bij de programmabegroting 2024 schreven we in de paragraaf lokale heffingen dat de berekening van de kostendekking op het gebied van de omgevingsvergunning op dat moment niet mogelijk was. In dit voorstel wordt dit alsnog aangevuld op basis van de tarieventabel die in december 2023 is vastgesteld. We maken voor de mate waarin de tarieven kostendekkend is gebruik van externe deskundigheid, te weten kostendekkendheid.nl.

Titel 2 Omgevingswet 2.1 Algemene bepalingen 2.2 Voorfase 2.3 Activiteiten met betrekking tot bouwwerken Totaal:

Kosten

Opbrengsten Kostendekking €0 €0 0,00% € 34.578 € 22.442 64,90% € 919.609 € 829.403 90,19% € 954.187 € 851.845 89,27%

KANTTEKENINGEN In dit voorstel zit geen nieuw beleid. De aanpassing van de tarieven was al aangekondigd in het raadsvoorstel met zaaknummer 2023-022672 Belastingverordeningen 2024 dat op 19 december 2023 in de raad is behandeld. In december hebben we geen tabel opgenomen die laat zien hoe voorgestelde tariefwijzigingen van invloed zijn op de kosten voor een gemiddelde woning en een gemiddeld bedrijf. We hebben toen toegezegd dat dit in het voorstel van januari 2024 zou worden opgenomen. Dit voorstel leidt tot de volgende tabel: Woonlasten eigenaar en gebruiker

2023

2024

Lastenstijging (€)

Lastenstijging (%)

€ 388,23 € 249,00 € 244,44

€ 403,92 € 267,60 € 262,80

€ 15,69 € 18,60 € 18,36

4,0% 7,5% 7,5%

€ 881,67

€ 934,32

€ 52,65

6,0%

€ 249,00 € 244,44

€ 267,60 € 262,80

€ 18,60 € 18,36

7,5% 7,5%

€ 493,44

€ 530,40

€ 36,96

7,5%

Eigenaar en gebruiker

OZB eigenaar *1) Afvalstoffenheffing *2) Riool- en waterzorgheffing *3) Woonlasten eigenaar en gebruiker Gebruiker

Afvalstoffenheffing *2) Riool- en waterzorgheffing *3) Woonlasten gebruiker

*1) Voor het eigendom van een gemiddelde woning met een woningwaarde van € 392.880 *2) Standaardcombinatie: basisheffing met een 140 liter GFT-container

*3) Uitgaande van 0-500 m3 waterverbruik Belastingdruk bedrijven

OZB eigendom *1) OZB gebruik *1) Riool- en waterzorgheffing *2) Woonlasten eigenaar en gebruiker

2023

2024

Lastenstijging (€)

Lastenstijging (%)

€ 2.718,26 € 2.217,11 € 338,16

€ 2.827,97 € 2.306,70 € 363,48

€ 109,71 € 89,59 € 25,32

4,0% 4,0% 7,5%

€ 5.273,53

€ 5.498,15

€ 224,62

4,3%

*1) Voor het eigendom van een fictief bedrijf dat in 2010 een WOZ-waarde had van € 1,0 miljoen (waarde 2023: € 924.173). *2) Uitgaande van 1.000 m3 waterverbruik

FINANCIËN De financiële gevolgen van dit voorstel verwerken we in de bestuursrapportage. De lagere opbrengsten voor afvalstoffenheffing en riool-en waterzorgheffing egaliseren we via de daarvoor bestemde voorzieningen en de hogere opbrengsten voor de OZB leiden tot een voordeel in de Bestuursrapportage.

VERVOLG Na vaststelling en publicatie van de nieuwe tarieven gaan deze gelden met terugwerkende kracht per 1 januari 2024. De nieuwe belastingverordeningen gaan in op 1 januari 2024. Daarna heeft de heffingsambtenaar van de gemeente Hellendoorn (of iemand anders die bevoegd is) tot maximaal drie jaar de tijd om belastingaanslagen of rekeningen op te leggen op basis van de belastingverordeningen van 2024. Het grootste deel van de belastingbetalers zal eind februari 2024 de gecombineerde belastingaanslag ontvangen.

COMMUNICATIE Na vaststelling in de raad volgt de verplichte elektronische bekendmaking in het Gemeenteblad van Hellendoorn (op www.overheid.nl). Voorafgaande aan de aanslagoplegging zal er ook nog een advertentie met uitgebreide inhoudelijke informatie geplaatst worden in de plaatselijke krant. Ook op de website van de gemeente is informatie beschikbaar.

BIJLAGEN Bij dit raadsvoorstel zijn 3 raadsbesluiten bijgevoegd voor wijziging van de genoemde verordeningen.