Presentatie Frank Speel - Proeverij van participatie
Tekst van het document
Proeverij van participatie instrumenten Frank Speel VNG Programmamanager Lokale Democratie Gemeente Hellendoorn, 9 januari 2024
4 blokken 1.
Kennismaking – tops en tips – verwachtingen
2.
Participatie in de praktijk: instrumenten belicht
3.
Wat voor raad willen we zijn?
4.
Vervolg
Participatie in ontwikkeling •
Grote maatschappelijke opgaven, noodzaak participatie
•
Wetvoorstel Participatie op decentraal niveau: van inspraak naar participatie
•
Representatieve democratie versus directe democratie
•
Corona en digitale participatie
•
Noodzaak jongerenparticipatie
Participatie in de praktijk: gouden lessen •
Inwoners participeren niet zo maar: behoefte voorop
•
Ambtelijke ondersteuning noodzakelijk
•
Gebruik bestaande netwerken (coöperaties, dorpsraden, kernen,…)
•
Hoe ga je uitkomsten gebruiken?
•
Spelregels voor participatie vaststellen (lokale participatieverordening)
Participatie in de praktijk
Openbaar 5
•
Er is geen goed of fout! Zoek de vorm van participatie die bij je gemeente past
•
Durf te leren en te experimenteren
•
Denk ook aan democratisch vakmanschap van ambtenaren
•
Gebruik goede voorbeelden van andere gemeenten
•
Maak er een feestje van!
Participatie nader belicht
1.
Mandaat van de deelnemers (van informeren tot eigenaarschap)
2.
Frequentie (van éénmalig tot structureel)
3.
Kleine groep – grote groep (van straat tot stad / regio)
Wat is een burgerberaad?
•
Zeer intensieve vorm van burgerparticipatie
•
Gelote groep deelnemers; zo representatief mogelijk
•
Geen vervanging van, maar aanvulling op representatieve democratie
•
Informatie van onafhankelijke deskundigen
•
Focus op dialoog in plaats van debat
Burgerberaad - 2
Cruciaal: mandaat •
Het beraad is onafhankelijk
•
Vóóraf maken college en raad duidelijk hoe ze met de opbrengsten omgaan
•
Afwijken van het advies en de afspraken gebeurt tijdig en publiekelijk
Burgerberaad - 3
Kansen •
Doorbreken van politieke en publieke impasse over maatschappelijk vraagstuk
•
Genuanceerde oplossingen, voortgebracht door samenleving
•
Contact met minder betrokken/ bereikte groepen burgers
•
Kans om vertrouwen in de overheid te versterken
Burgerberaad - 4 Aandachtspunten op een rij Onderwerp en vraagstelling • Mandaat: bijvoorbeeld “een zwaarwegend advies” • Loting/ representativiteit (inclusief) • Onafhankelijkheid v/h burgerberaad • Onafhankelijke expertise en ondersteuning • Beraad heeft regie op proces • Transparantie en openheid • Voldoende tijd en middelen • Rolvastheid van college en raad •
Voorbeelden uit de praktijk van participatie:
•
Casus Zwolle (kaderstelling – ontwikkeling centrumgebied)
•
Casus Zeist (wijkgesprekken / burgerpanel – thema bezuinigingen)
•
Casus Etten-Leur (jongerenparticipatie)
•
Casus Bodegraven Reeuwijk (uitdaagrecht)