Omgevingsdienst Twente - Programmabegroting 2023

-

Klachtendienst / Top-X bedrijven De OD Twente heeft gedurende het eerste halfjaar van 2021 de pilot Klachtendienst uitgevoerd. Hierbij zijn twee toezichthouders verantwoordelijk gemaakt voor de eerste opvolging van alle binnenkomende milieu gerelateerde klachten. Uitkomst van de uitgevoerde pilot is dat deze werkwijze leidt tot slagvaardiger en efficiënter optreden in vergelijking met de oude situatie waarbij de klachtenafhandeling verdeeld was over alle toezichthouders. De pilot heeft tevens bevestigd dat een klein aantal bedrijven relatief veel klachten veroorzaakt. Voor deze Top-X bedrijven wordt een gerichte en projectmatige inzet ontwikkeld waarbij de oorzaken van deze klachten wordt achterhaald om zo het aantal klachten terug te dringen. De verwachting is dat op termijn het aantal klachten veroorzaakt door de Top-X bedrijven verminderd kan worden.

-

Pilot plannen toezicht afspraken Eind 2021 is gestart met een pilot voor het centraal plannen van toezicht afspraken voor een aantal van onze toezichthouders. Hierbij verzorgt het bedrijfsbureau de planning en afstemming met de te controleren inrichtingen. Deze pilot is een voorbeeld van het onderzoek naar mogelijkheden om onze efficiëntie te verbeteren. Gedurende de pilot is reeds geconcludeerd dat deze werkwijze voor toezichthouders een tijdsbesparing vormt waardoor deze werkwijze inmiddels breder is uitgerold.

-

Technische ondersteuning De OD Twente heeft inmiddels twee drones aangeschaft om toezicht te houden vanuit de lucht. De veelvuldige inzet heeft inmiddels de meerwaarde van deze drones bewezen. De drones zijn uitgerust met een normale en een warmtebeeldcamera en kunnen ook ingezet worden voor metingen. Een drone meet sneller, beter en preciezer. De drones zijn in staat luchtmonsters te nemen op locaties waar dat normaalgesproken fysiek lastig(er) is. De inzet van drones is in Nederland aan strikte privacy voorschriften en veiligheidsregels gebonden. De OD Twente voldoet aan deze voorschriften mede doordat meerdere medewerkers zijn opgeleid voor het bedienen van de drone. De situatie rondom COVId-19 vanaf 2020 heeft hiernaast de mogelijkheden voor digitaal toezicht op afstand versneld. De OD Twente heeft hiervoor in 2020 voor aansluiting gekozen op de applicatie StreetSmart. Hiermee kan op basis van luchtfotobeeld de meest actuele situatie bij inrichtingen en locaties opgevraagd worden.

Vanaf de start in 2019 zijn reeds een aantal basisontwikkelingen ingezet. Deze worden doorlopend getoetst: -

Verdergaande specialisering Binnen het team toezicht wordt ingezet op een verdergaande specialisering. Deze specialisering is noodzakelijk voor een extra kwaliteitsslag in het toezicht. Een voorbeeld hiervan is het toezicht op agrarische IPPCinrichtingen waarbij sprake is van complexe regelgeving ten aanzien van stalsystemen en luchtwassers. Binnen het team toezicht is inmiddels een agrarisch cluster gevormd met gespecialiseerde toezichthouders.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 22 van 66

-

Wachtdienst Op basis van wet- en regelgeving (Besluit omgevingsrecht) en de nadere uitwerking van het VTH Beleid Twente dient de OD Twente te beschikken over een wachtdienst. Deze wachtdienst is direct bij de start van de OD Twente op 1 januari 2019 operationeel geworden en is 24 uur per dag bereikbaar. De wachtdienst beoordeelt en beslist over de afhandeling van onder andere overlast-meldingen en milieu-incidenten. Hiermee wordt verder gevaar, schade en hinder voor inwoners en het milieu voorkomen. De wachtdienst wordt buiten kantoortijd bemand door toezichthouders van de OD Twente. De dienstdoende toezichthouder beschikt 24 uur per dag over een ingerichte dienstauto (Skoda Octavia Combi). De wachtdienst wordt tijdens kantoortijden ingevuld door het bedrijfsbureau van de OD Twente die in direct contact staat met de dienstdoende toezichthouder. Zie https://odtwente.nl/overlast/default.aspx

-

Meldpunt Overijssel Op initiatief van de provincie Overijssel is het Meldpunt Overijssel tot stand gekomen. Het Meldpunt Overijssel ondersteunt indien nodig bij het buiten kantoortijden aannemen van overlast-meldingen en milieu-incidenten. Het Meldpunt Overijssel staat in direct contact met de dienstdoende toezichthouder van de OD Twente.

-

Ketentoezicht Voor de uitvoering van een deel van het Ketentoezicht is een DVO afgesloten met de OD Regio Arnhem. Ketentoezicht richt zich op overtredingen en overtreders in de zogenaamde (afval)keten. Ketentoezicht doet onderzoek naar risico’s, risico-bedrijven en overtredingen.

4.3.3

Producten & Aantallen programma Toezicht

Wat gaan we voor dit programma doen? De activiteiten voor het programma Toezicht zijn opgenomen in de Product-Diensten-Catalogus van de OD Twente. Het aantal activiteiten binnen het programma Toezicht wordt in overleg met de deelnemers vastgesteld op basis van een inschatting in het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar en in het jaarprogramma van de OD Twente opgenomen. Voor het begrotingsjaar 2023 wordt gerekend met de uitvoeringsprogramma’s 2022 van de vijftien deelnemers en het hieruit voortvloeiende jaarprogramma OD Twente 2022. De Product-Diensten-Catalogus van de OD Twente kent voor het programma Toezicht 10 producten en 25 productvarianten.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 23 van 66

PDC

OMSCHRIJVING PDC

A2.01 Opleveringscontrole

A2.02 Periodieke controle

A2.03 Hercontrole

A2.04 Aspectcontrole A2.05 Administratieve controle

A2.06 Administratieve audit A2.07 Vrije veld toezicht / gevelcontrole(s) A2.08 Klacht / melding A2.09 Bodem toezicht

A2.10 Toezicht s loop / asbest

PDCVARIANT

OMSCHRIJVING PDC-VARIANT

A2.01.00 A2.01.01 A2.01.02 A2.02.00 A2.02.01 A2.02.02 A2.03.00 A2.03.01 A2.03.02 A2.04.00 A2.05.00 A2.05.01 A2.05.02 A2.06.00 A2.07.00 A2.08.00 A2.08.01 A2.09.00 A2.09.01 A2.09.02 A2.09.03 A2.09.04 A2.09.05 A2.09.06 A2.10.00

Opleveringscontrole klasse I & II Opleveringscontrole klasse III (niet provinciaal) Opleveringscontrole klasse III (provinciaal) Periodieke controle klasse I & II Periodieke controle klasse III (niet-provinciaal) Periodieke controle klasse III (provinciaal) Hercontrole klasse I & II Hercontrole klasse III (niet-provinciaal) Hercontrole klasse III (provinciaal) Aspectcontrole Administratieve controle EED Controle e-MJV beoordelen Administratieve audit Vrije veld toezicht / gevelcontrole Klacht / melding Ongewoon voorval Bodem toezicht Toezicht WBB-saneringen Toezicht BUS-saneringen Toezicht nazorg Handhaafbaarheidstoets Toezicht melding BBK Toezicht melding / vergunning AMvB bodemenergie Toezicht sloop / as best

Onderstaande tabel geeft aan hoeveel producten er binnen het programma Toezicht naar verwachting in 2023 geleverd gaan worden. De basis hiervoor wordt gevormd door de optelsom van de individuele UP’s van de deelnemers over 2022. De productie per deelnemer is in hoofdstuk 8 opgenomen (bijlage 2). De door deelnemers gevraagde productie ligt veelal hoger dan de huidige financieringsomvang van de OD Twente toestaat. PDC

OMSCHRIJVING

A2.01 A2.02 A2.03 A2.04 A2.05 A2.06 A2.07 A2.08 A2.09 A2.10

Opleveringscontrole Periodieke controle Hercontrole Aspectcontrole Administratieve controle Administratieve audit Vrije veld toezicht / gevelcontrole(s) Klacht / melding Bodem toezicht Toezicht sloop / asbest Totaal

4.3.4

Kosten programma Toezicht

UP 2022 171 3.042 1.318 413 360 0 22 886 988 867 8.067

Wat gaat dit programma kosten? Op basis van bovenstaande begrote output zijn onderstaande kosten (als percentage van het totaal van de begrote primaire kosten) begroot voor het programma Toezicht.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 24 van 66

Overzicht baten en lasten

Programma Toezicht

Totaal baten

4.012.114

Directe personeelskosten Overige directe kosten Onvoorzien (direct)

3.803.810 300.298 23.628

Totaal directe kosten

4.127.736

Totale lasten

4.127.736

Besparingsambitie

-115.622

Totale lasten na besparing

4.012.114

Resultaat (baten -/- lasten na besparing)

Ontwerp Programmabegroting 2023

-

Omgevingsdienst Twente

Pagina 25 van 66

4.4 Het programma Handhaving 4.4.1

Inleiding programma Handhaving

Wat houdt dit programma in en wat willen we met dit programma bereiken? Het programma Handhaving is de opvolging van geconstateerde en niet ongedaan gemaakte overtredingen binnen het programma Toezicht. Om te kunnen handhaven is het noodzakelijk afspraken te maken over de manier waarop we vormgeven aan handhaving. Voor het geven van een goede uitvoering aan handhaving wordt aangesloten bij de Landelijke handhavingstrategie (LHS).

4.4.2

Ontwikkelingen programma Handhaving

Wat zijn mogelijke ontwikkelingen in relatie tot het programma? -

Capaciteit juridische handhaving Op juridisch vlak blijkt het aantal handhavingstrajecten (zaken) structureel hoger uit te komen dan bij de start van de OD Twente voorzien. De voornaamste oorzaak is de consequente toepassing van de Landelijk Handhavingsstrategie (LHS) door de OD Twente binnen haar werkgebied. De afhandeling van handhavingszaken was zowel in 2020 als 2021 aanmerkelijk hoger dan verwacht op basis van de uitvoeringsprogramma’s van de deelnemers. Over 2020 ging de planning uit van 130 handhavingszaken maar kwam de realisatie uit op 256 handhavingszaken. Over 2021 is de planning verhoogd naar 233 handhavingszaken en is de realisatie uitgekomen op 319 handhavingszaken met nog een werkvoorraad van 357 handhavingszaken per 31 december 2021. Gezien het structurele karakter van deze ontwikkeling stelt de OD Twente voor deze ontwikkeling niet alleen via de uitvoeringsprogramma’s van de deelnemers te laten verlopen maar hiervoor ook extra middelen op te nemen in de Ontwerp Programmabegroting OD Twente 2023. Uitgaande van een verdubbeling van het aantal handhavingstrajecten stelt de OD Twente voor 2.0 FTE juridische formatie toe te voegen aan het programma Handhaving. Dit staat gelijk aan een extra budget van € 226.000,- per jaar.

-

Capaciteit BOA-taken Ook op het gebied van BOA-taken blijkt het aantal zaken (strafrechtelijke milieu-onderzoeken) structureel hoger te liggen dan bij de start van de OD Twente voorzien. De afhandeling van strafrechtelijke onderzoeken was zowel in 2020 als 2021 aanmerkelijk hoger dan verwacht op basis van de uitvoeringsprogramma’s van de deelnemers. Over 2020 ging de planning uit van 10 onderzoeken en kwam de realisatie uit op 89 onderzoeken. Over 2021 werd de planning al verhoogd naar 51 onderzoeken en is de realisatie uitgekomen op 187 onderzoeken exclusief een werkvoorraad van 32 onderzoeken per 31 december 2021. In de loop van 2021 is dan ook geinvesteerd in de capaciteit voor strafrechtelijke handhaving. De OD Twente beschikt inmiddels over drie BOA’s domein II die zich volledig op deze taak richten en over 3 BOA’s domein II die deze taak combineren met die van toezichthouder. Hiermee beschikt de OD Twente over een formatie van 2.8 (?) FTE voor BOA-taken en lijkt voldoende invulling te zijn gegeven aan de structurele capaciteitsvraag.

4.4.3

Producten en aantallen programma Handhaving

Wat gaan we voor dit programma doen? De activiteiten voor het programma Handhaving zijn opgenomen in de Product-Diensten-Catalogus van de OD Twente. Het aantal activiteiten binnen het programma Handhaving wordt in overleg met de deelnemers vastgesteld op basis van een inschatting in het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar. Deze inschatting wordt in het jaarprogramma van de OD Twente opgenomen. De exacte output is vooraf niet eenduidig vast te stellen. De daadwerkelijke handhavingsproducten die in een jaar worden gerealiseerd zijn afhankelijk van het aantal controles en het naleefgedrag van organisaties.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 26 van 66

De Product-Diensten-Catalogus van de OD Twente kent voor het programma Handhaving 3 producten en 7 productvarianten. PDC

OMSCHRIJVING PDC

A3.01 Handhavingsverzoek A3.02 Handhavingstraject

A3.03 (BOA) Strafrechtelijk onderzoek

PDCVARIANT A3.01.00 A3.02.00 A3.02.01 A3.02.02 A3.03.00 A3.03.01 A3.03.02

OMSCHRIJVING PDC-VARIANT Handhavingsverzoek Handhavingsbes luit Last onder dwangsom Last onder bestuurs dwang (BOA) Strafrechtelijk vooronderzoek (BOA) Strafrechtelijke handhaving - bsbm (BOA) Strafrechtelijke handhaving - proces verbaal

Onderstaande tabel geeft aan hoeveel producten er binnen het programma Handhaving naar verwachting in 2023 geleverd gaan worden. De basis hiervoor wordt gevormd door de optelsom van de individuele UP’s van de deelnemers over 2022. De productie per deelnemer is in hoofdstuk 8 opgenomen (bijlage 2). De door deelnemers gevraagde productie ligt veelal hoger dan de huidige financieringsomvang van de OD Twente toestaat. PDC

OMSCHRIJVING

A3.01 A3.02 A3.03

Handhavingsverzoek Handhavingstraject (BOA) Strafrechtelijk onderzoek Totaal

4.4.4

UP 2022 88 298 172 558

Kosten programma Handhaving

Wat gaat dit programma kosten? Op basis van bovenstaande begrote output zijn onderstaande kosten (als percentage van het totaal van de begrote primaire kosten) begroot voor het programma Handhaving.

Overzicht baten en lasten

Programma Handhaving

Totaal baten

703.650

Directe personeelskosten Overige directe kosten Onvoorzien (direct)

667.117 52.667 4.144

Totaal directe kosten

723.928

Totale lasten

723.928

Besparingsambitie

-20.278

Totale lasten na besparing

703.650

Resultaat (baten -/- lasten na besparing)

Ontwerp Programmabegroting 2023

-

Omgevingsdienst Twente

Pagina 27 van 66

4.5 Het programma Advies 4.5.1

Inleiding programma Advies

Wat houdt dit programma in en wat willen we met dit programma bereiken? De OD Twente adviseert de deelnemers over milieu gerelateerde aspecten van VTH-taken. Binnen het programma Advies worden adviesproducten geleverd met veelal een wettelijke grondslag op het gebied van milieuspecialismen als bodem, asbest, geluid, lucht, geur, veiligheid, energie, milieuplanologie en het milieu- en omgevingsrecht inclusief rechtsbescherming bij juridische procedures op gebied van vergunningen en handhaving. Inmiddels worden binnen dit programma ook steeds meer beleidsmatige adviezen geleverd.

4.5.2

Ontwikkelingen programma Advies

Wat zijn mogelijke ontwikkelingen in relatie tot dit programma? -

Algemeen Vanuit algemene ontwikkelingen uit voorgaande jaren voor de OD Twente en haar deelnemers als geheel zijn een aantal ontwikkelingen nu overgebracht naar het programma Advies. Dit betreft accountmanagement, samenwerking met ketenpartners, het specialisme Energie & Duurzaamheid en het leveren van bijdragen aan het Twentse VTH-beleid. Voor het programma Advies wordt met ingang van 2022 ook de interne adviesproductie in beeld gebracht. Voorbeelden hiervan zijn specialistische adviezen op het gebied van bodem, geluid, lucht & geur of externe veiligheid die geleverd worden als onderdeel van een omgevingsvergunning, klachtafhandeling, handhavingstraject of een projectmatige aanpak. Hierdoor ontstaat een beter beeld van de voor dit programma benodigde capaciteit en middelen.

-

Wet Natuurbescherming (Flora & Fauna) De Wet natuurbescherming beschermt Nederlandse natuurgebieden en planten- en diersoorten. De wet moet ervoor zorgen dat de verschillende planten- en diersoorten in de natuur blijven bestaan. Ook kwetsbare soorten mogen niet verdwijnen. Vanuit de deelnemers is meer vraag ontstaan naar adviesproducten op dit gebied. De OD Twente heeft hierop ingespeeld door de reeds aanwezige kennis bij een aantal medewerkers te bundelen en verder te vergroten door het volgen van opleidingen. De deelnemers kunnen deze advieswerkzaamheden als plustaak afnemen bij de OD Twente. Hiernaast zijn deze adviezen intern ook nodig als bijdrage voor andere producten als omgevingsvergunningen. Dit adviesproduct is in de loop van 2021 opgenomen in de ProductDiensten-Catalogus OD Twente en wordt in 2022 op basis van ervaringscijfers voorzien van een actueler kental. In 2022 wordt ook in kaart gebracht welke verdere wensen rondom dit onderwerp bij deelnemers bestaan en op welke wijze zij het toezicht op de Wet natuurbescherming hebben ingeregeld. De omvang van deze nieuwe adviestaak bedraagt op jaarbasis tussen 0.5 en 1.0 FTE. Met ingang van 2023 wordt hiervoor 0.75 FTE toegevoegd aan de formatie. Dit heeft een financiele impact van circa € 84.750,- die door de betreffende deelnemers gedekt wordt uit de bijdrage binnen het pluspakket.

-

Bodem & Bodeminformatie De ontwikkelingen binnen het specialisme bodem hangen voor een groot deel samen met de invoering van de Omgevingswet. De verwachting is dat de hoeveelheid bodemmeldingen en bodemtoezicht hierdoor aanzienlijk toe zullen nemen. De OD Twente is hiernaast nauw betrokken bij de “warme overdracht”van bodemtaken van de Provincie Overijssel naar de Twentse gemeenten waarbij de OD Twente deelnemers ondersteuning kan bieden voor de bodemparagraaf in omgevingsvisies en omgevingsplannen.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 28 van 66

Ook maatschappelijke ontwikkelingen op het gebied van klimaat (bodemenergiesystemen) en toenemende zorg over Zeer Zorgwekkende Stoffen (bijvoorbeeld PFAS) zorgen voor een toename van werkzaamheden bij het specialisme bodem. Zowel landelijk als regionaal is er veel behoefte aan kennisdeling met betrekking tot bodemvraagstukken. De Twentse regio is recent door VNG aangewezen als één van de deelnemende regio’s in een pilot voor een regionaal schakelpunt bodem. De OD Twente wil hier een structurele bijdrage aan leveren waardoor wij de kennis die wij opdoen middels onze werkzaamheden ook actief kunnen delen. Het geheel van deze ontwikkelingen zorgt ervoor dat het specialisme bodem zowel binnen de programma’s Vergunningen, Toezicht als Advies veel aandacht nodig heeft. De OD Twente heeft eind 2021 een beleidsadviseur Bodem aangesteld waardoor meer ruimte ontstaat om in te spelen op de genoemde ontwikkelingen. Hiernaast is de capaciteit binnen het team Toezicht inmiddels versterkt door de indiensttreding van twee bodemtoezichthouders. Deze versterkingen zijn binnen het bestaande formatieplan gerealiseerd. Vanuit de deelnemers is in 2021 ook vraag ontstaan naar de verwerking van bodeminformatie in de applicaties Squit IBIS en Squit IGOR. Hiervoor heeft de OD Twente een externe leverancier ingeschakeld waarvan de kosten worden doorbelast aan de betreffende deelnemers.

Indien deze vraag structureel wordt, bestaat de mogelijkheid deze werkzaamheden in eigen beheer te gaan uitvoeren waarbij dit leidt tot meer efficiency en lagere kosten. -

Energie & Duurzaamheid Het klimaat heeft in de afgelopen jaren een steeds belangrijkere positie ingenomen. Deze ontwikkeling vertaalt zich al nadrukkelijk door in de werkzaamheden van de OD Twente. Zowel landelijk, regionaal als lokaal zijn initiatieven ontstaan die ervoor zorgen dat Energie & Duurzaamheid doorgroeit naar een nieuwe expertise binnen de OD Twente. Deze expertise wordt al steeds meer opgenomen in de werkzaamheden van de programma’s. De OD Twente voert hierbij diverse energie gerelateerde werkzaamheden uit die een belangrijke bijdrage leveren aan de duurzaamheidsambities van onze deelnemers en de energietransitie in geheel Twente. De OD Twente voert het toezicht uit op de energiebesparingsplicht en de Informatieplicht energiebesparing, beoordeelt energie(besparings-)onderzoeken en zorgt ervoor dat bedrijven beschikken over goede energievoorschriften in vergunningen. Voor dit doel is een energieteam ingericht om de taken en kennis op het gebied van energiebesparing te kunnen bundelen en borgen. Het energieteam wordt gevormd door vier toezichthouders, twee vergunningverleners, een administratief ondersteuner en een projectleider. Het energieteam draagt naast het uitvoeren van energiecontroles zorg voor de overkoepelende werkzaamheden als interne en externe kennisuitwisseling, en deelname aan landelijke, regionale en lokale overleggen.

De OD Twente heeft zich hierbij ontwikkeld tot een volwaardige uitvoeringsorganisatie op het gebied van Energie & Duurzaamheid bij bedrijven. De Product-Diensten-Catalogus OD Twente zal hierdoor op termijn meer gespecialiseerde producten op dit thema gaan bevatten. Voor 2020 en 2021 hebben gemeenten, de provincie Overijssel en het Rijk middelen beschikbaar gesteld voor de uitvoering van deze taken. Ook voor de komende jaren stellen de provincie Overijssel en het Rijk extra middelen beschikbaar op voorwaarde dat de gemeenten additioneel investeren in energietaken. De OD Twente heeft inmiddels een “Uitvoeringsplan Energie & Duurzaamheid 2022 – 2023” voorbereid. Dit uitvoeringsplan is op 16 september 2021 besproken met de accounthouders en op 1 oktober 2021 toegelicht in het algemeen bestuur. Kern van het uitvoeringsplan is doorzetting van het project Energie & Duurzaamheid op het huidige niveau waarbij jaarlijks bij 10% van de energierelevante inrichtingen energietoezicht wordt uitgevoerd. Indien een gemeente middelen beschikbaar stelt voor deze 10% neemt de Provincie Overijssel hiervan 50% voor haar rekening middels een subsidie aan de OD Twente. Het Rijk richt zich middels het Ministerie van Economische Zaken met name op de Informatieplicht Energie die vanaf 1 juli 2019 is ingesteld.

Door de inzet van derden werd capaciteit aan de OD’s beschikbaar gesteld voor het toezicht op deze informatieplicht. Het Ministerie van EZK voert op dit moment

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 29 van 66

overleg met OD NL om deze capaciteit rechtstreeks ter beschikking te stellen aan de OD’s waardoor de kennis op dit onderwerp bij OD’s verder toeneemt. De OD Twente ervaart veel vragen van deelnemers op het gebied van Energie & Duurzaamheid. Veel van onze deelnemers hebben al initiatieven ontwikkeld maar zijn ook nog zoekende wat betreft uitvoering hiervan. Om hier goed op in te kunnen spelen, is de OD Twente in 2021 gestart met een eerste inventarisatie bij de deelnemers om zo beter in te kunnen spelen op toekomstige vragen. De OD Twente verwacht de komende jaren een toenemende vraag van deelnemers voor adviezen rondom de energietransitie. -

Cluster beleid De OD Twente heeft inmiddels een cluster beleid en ontwikkeling geformeerd. Hierin zijn naast de functies van accountmanager (zie onder), de omgevingsadviseur en de adviseur processen & kwaliteit twee beleidsfuncties ondergebracht. De beleidsadviseurs vertalen landelijke ontwikkelingen waaronder het rapport van de commissie van Aartsen naar Twents niveau. Dit betreft een netwerkfunctie waarbij intensief met de beleidsadviseurs van de deelnemers wordt samengewerkt. Door een aantal deelnemers wordt de OD Twente ook op lokaal niveau om een beleidsbijdrage gevraagd doordat er binnen de eigen organisatie geen milieukennis meer aanwezig is.

-

Accountmanagement / overlegstructuur met deelnemers Eind 2018 / begin 2019 is in samenwerking met de deelnemers een overlegstructuur tot stand gekomen om de ontwikkeling van de OD Twente en de overeengekomen opdrachtuitvoering en dienstverlening richting deelnemers te bewaken. De overlegstructuur bestaat uit: ● Maandelijkse accountgesprekken met de individuele deelnemers ● 6-Wekelijks (8x per jaar) centraal accounthouderoverleg ● Eerste aanspreekpunten per deelnemer t.b.v. lopende dossiers / snelle informatie-uitwisseling ● Ontwikkeling functie accountmanager OD Twente In 2019 en 2020 hebben de teammanagers nog een groot gedeelte van het accountmanagement op zich genomen. Deze rol is langzamerhand verplaatst naar de accountmanager(s) van de OD Twente waarbij de teammanager op iets meer afstand ondersteunt. De rol van de eerste aanspreekpunten is tijdens de COVID-19 periode kleiner geworden maar inmiddels wordt gewerkt aan herstel van deze rol. De accounthouderoverleggen worden gebruikt om onderwerpen te behandelen die voor alle deelnemers van belang kunnen zijn. Aan het accounthouderoverleg nemen alle accounthouders van deelnemers, alle teammanagers van de OD Twente, de accountmanager van de OD Twente en de directiesecretaris van de OD Twente deel.

-

Samenwerking met ketenpartners Vanaf de start van de OD Twente is de samenwerking gezocht met (keten)partners. Naast de deelnemers in de OD Twente zijn dit de waterschappen, veiligheidsregio’s, andere OD’s en landelijke kennisinstituten. Met de introductie van de Omgevingswet zullen deze samenwerkingen nog belangrijker worden. De samenwerkingen zijn altijd gebaseerd op wettelijke taken en wenselijke taken. De wenselijke taken worden zorgvuldig vastgelegd in werkafspraken tussen de OD Twente, haar deelnemers en de waterschappen en Veiligheidsregio Twente (m.n. brandweer). Met de waterschappen bestaat sinds 2020 een samenwerkingsovereenkomst. Dit leidt tot het versterken van de integrale kwaliteit en continuïteit van VTH-taken. Voor 2022 worden de volgende onderwerpen als speerpunten opgepakt: - Doorontwikkeling handhaving strategie onder de Omgevingswet (uitloop 2021) - Agrarische wasplaatsen (uitloop 2021) - Zeer Zorgwekkende Stoffen (uitloop 2021) - Vergunningenbeleid indirecte lozingen

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 30 van 66

- Vetproblematiek in riolen - Innovatie in handhaving Het betreft hier kennisprojecten waarbij één vooroplopende organisatie de andere deelnemende organisaties helpt om snel en praktisch op het betreffende thema door te ontwikkelen. De samenwerking met OD IJsselland krijgt vooral vorm middels de uitwisseling van informatie over gelijksoortige bedrijfsprocessen. Over en weer wordt hierbij gebruik gemaakt van elkaars best practices. -

Projectburo Bodem Asbest Sanering (PBAS / BAS) Projectbureau BAS werkt sinds oktober 2018 voor de provincie Overijssel en de gemeenten Borne, Haaksbergen, Hellendoorn, Hof van Twente, Rijssen-Holten, Twenterand en Wierden. De taak van het projectbureau is de provincie en de gemeenten te ondersteunen asbestpulp in de bodem op te ruimen. Een aantal medewerkers van de OD Twente verrichten gedurende de looptijd van het projectbureau werkzaamheden op het gebied van projectleiding. Hiervoor is een DVO afgesloten tussen OD Twente en PBAS.

4.5.3

Producten & Aantallen programma Advies

Wat gaan we voor dit programma doen? De activiteiten voor het programma Advies zijn opgenomen in de Product-Diensten-Catalogus van de OD Twente. Het aantal activiteiten binnen het programma Advies wordt in overleg met de deelnemers vastgesteld op basis van een inschatting in het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar. Deze inschatting wordt in het jaarprogramma van de OD Twente opgenomen. De exacte output is vooraf niet eenduidig vast te stellen. Het maken van advies is vraag gestuurd en voor een groot deel afhankelijk van het investeringsklimaat bij het bedrijfsleven en de effecten van de economische situatie in Nederland. Ook kunnen door activiteiten vanuit de programma’s Vergunningen en Toezicht & Handhaving interne adviesproducten ontstaan. De Product-Diensten-Catalogus van de OD Twente kent voor het programma Advies 13 producten en 35 productvarianten. Onderstaande tabel geeft een korte omschrijving van deze producten en productvarianten.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 31 van 66

PDC

OMSCHRIJVING PDC

A4.01 Voorlopige voorziening A4.02 Bezwaar A4.03 Beroep A4.04 Advies bij juridische procedures

A4.05 Advies bodem

A4.06 Advies externe veiligheid A4.07 Advies milieuzonering A4.08 Advies geluid A4.09 Advies luchtkwaliteit (lucht en geur) A4.10 Milieuadvies ruimtelijke ordening A4.11 Advies beleidsontwikkeling milieu A4.12 Advies algemeen A4.13 Informatieverstrekking

PDCVARIANT A4.01.00 A4.01.01 A4.02.00 A4.03.00 A4.03.01 A4.04.00 A4.04.01 A4.04.02 A4.05.00 A4.05.01 A4.05.02 A4.05.03 A4.05.04 A4.05.05 A4.05.06 A4.05.07 A4.05.08 A4.05.09 A4.06.00 A4.06.01 A4.07.00 A4.07.01 A4.08.00 A4.08.01 A4.09.00 A4.09.01 A4.10.00 A4.10.01 A4.11.00 A4.11.01 A4.12.00 A4.12.01 A4.13.00 A4.13.01 A4.13.02

OMSCHRIJVING PDC-VARIANT Voorlopige voorziening bezwaar Voorlopige voorziening beroep Bezwaar Beroep Hoger beroep Juridisch advies (Pre)mediation Wob-verzoek Bodem advies (extern) Bodem advies (intern) Beoordelen onderzoeksopzet / vooronderzoek (NEN 5725) Beoordelen verkennend bodemonderzoek, nul- en eindsituatie Beoordelen NO Beoordelen saneringsverslag van BUS-evaluatie Beoordelen nazorgrapportage / monitoring (WBB en WM) Verificatieonderzoek Technische toets Onderzoek & toetsing tbv aanleg wegen, riool en afvoer grond Advies externe veiligheid (extern) Advies externe veiligheid (intern) Advies milieuzonering (extern) Advies milieuzonering (intern) Advies geluid (extern) Advies geluid (intern) Advies luchtkwaliteit (extern) Advies luchtkwaliteit (intern) Milieuadvies ruimtelijke ordening (extern) Milieuadvies ruimtelijke ordening (intern) Advies beleidsontwikkeling milieu (extern) Advies beleidsontwikkeling milieu (intern) Advies algemeen (extern) Advies algemeen (intern) Informatieverstrekking algemeen Korte vragen opdrachtgever Informatieverstrekking bodem

Onderstaande tabel geeft aan hoeveel producten er binnen het programma Advies naar verwachting in 2023 geleverd gaan worden. De basis hiervoor wordt gevormd door de optelsom van de individuele UP’s van de deelnemers over 2022. De productie per deelnemer is in hoofdstuk 8 opgenomen (bijlage 2). De door deelnemers gevraagde productie ligt veelal hoger dan de huidige financieringsomvang van de OD Twente toestaat. PDC A4.01 A4.02 A4.03 A4.04 A4.05 A4.06 A4.07 A4.08 A4.09 A4.10 A4.11 A4.12 A4.13

OMSCHRIJVING Voorlopige voorziening Bezwaar Beroep Advies bij juridische procedures Advies bodem Advies externe veiligheid Advies milieuzonering Advies geluid Advies luchtkwaliteit (lucht en geur) Milieuadvies ruimtelijke ordening Advies beleidsontwikkeling milieu Advies algemeen Informatieverstrekking Totaal

UP 2022 0 35 17 58 589 85 20 230 136 69 4 313 234 1.790

Het programma Advies draagt hiernaast bij aan het programma Projecten & Programma’s.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 32 van 66

4.5.4

Kosten programma Advies

Wat gaat dit programma kosten? Op basis van bovenstaande begrote output zijn onderstaande kosten (als percentage van het totaal van de begrote primaire kosten) begroot voor het programma Advies.

Overzicht baten en lasten

Programma Advies

Totaal baten

1.687.478

Directe personeelskosten Overige directe kosten Onvoorzien (direct)

1.651.791 51.447 4.048

Totaal directe kosten

1.707.286

Totale lasten

1.707.286

Besparingsambitie Totale lasten na besparing Resultaat (baten -/- lasten na besparing)

Ontwerp Programmabegroting 2023

-19.808 1.687.478 -

Omgevingsdienst Twente

Pagina 33 van 66

4.6 Het programma Projecten 4.6.1

Inleiding programma Projecten

Wat houdt dit programma in en wat willen we met dit programma bereiken? Het programma Projecten omvat projectmatige en programmatische werkzaamheden voor deelnemers, andere opdrachtgevers en subsidieverstrekkers die niet binnen de Product-Diensten-Catalogus van het standaardpakket of het pluspakket vallen. Voor een aantal onderwerpen betreft het een specifieke ontwikkeling waarvoor de OD Twente in de toekomst moet worden klaargestoomd. Een voorbeeld hiervan is de Omgevingswet. Daarnaast zijn er een aantal onderwerpen waarbij een product overstijgende aanpak gewenst is maar de uiteindelijke werkzaamheden voornamelijk op basis van producten uit de Product-Diensten-Catalogus worden uitgevoerd. Een voorbeeld hiervan is de regio brede aanpak van vuurwerkcontroles. Tot slot kunnen deelnemers op projectbasis extra opdrachten aanbieden die passen binnen de Gemeenschappelijke Regeling OD Twente. Met dit programma wordt een aanvullende inhoudelijke bijdrage geleverd aan de wensen en ambities van deelnemers op het gebied van verbetering van de kwaliteit van de leefomgeving. De activiteiten van de programma’s Vergunningen, Toezicht, Handhaving en Advies worden geleverd op basis van producten uit de Product-Diensten-Catalogus. Voor een aantal VTH-activiteiten geldt echter dat een projectmatige aanpak gewenst is.

Dit houdt in: Productoverstijgende aanpak voor één of meerdere (gerelateerde) VTH-activiteiten. Daadwerkelijke uitvoering van de werkzaamheden vindt voornamelijk plaats op basis van producten uit de Product-Diensten-Catalogus. Werkwijze geldt afhankelijk van de activiteit en de gemaakte afspraken voor één, meerdere of alle deelnemers. Bekostiging vindt plaats o.b.v. de hierover met deelnemers gemaakte / te maken afspraken. Waar mogelijk worden werkzaamheden uitgevoerd binnen het overeengekomen uitvoeringsprogramma VTH.

4.6.2

Ontwikkelingen programma Projecten

Wat zijn mogelijke ontwikkelingen in relatie tot dit programma? -

-

Indeling landelijk – regionaal – lokaal Projecten worden met ingang van 2022 conform de door deelnemers vastgestelde Uitvoeringsprogramma’s ingedeeld naar landelijke projecten, regionale projecten en lokale projecten. Registratie en verantwoording In 2019 heeft op basis van de uitvoeringsprogramma’s VTH van de deelnemers een eerste inventarisatie plaatsgevonden van werkzaamheden die binnen dit programma uitgevoerd en geregistreerd kunnen worden. Binnen de beschikbare applicaties (VTH-systeem en tijdsregistratie) is destijds gestart met de inrichting van de registratiemogelijkheden t.a.v. projecten en projectmatig werken. Op basis van deze ervaringen is de verdere inrichting en vastlegging van dit programma in 2020 en 2021 opgepakt. In de loop van 2021 is de verantwoording over het programma Projecten & Programma’s ook opgenomen in de periodieke (kwartaal)rapportages richting deelnemers. In 2022 wordt de registratie binnen dit programma verder ontwikkeld en verdiept.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 34 van 66

4.6.3

Producten & Aantallen programma Projecten & Programma’s

Wat gaan we voor dit programma doen? De activiteiten voor het programma Projecten & Programma’s zijn in zeer algemene zin opgenomen in de ProductDiensten-Catalogus van de OD Twente. Het aantal activiteiten binnen het programma Projecten & Programma’s wordt in overleg met de deelnemers vastgesteld op basis van een inschatting in het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar. Deze inschatting wordt in het jaarprogramma van de OD Twente opgenomen. De exacte output is vooraf niet eenduidig vast te stellen. In onderstaande opsomming geven wij (niet uitputtend) een aantal voorbeelden. Landelijke projecten: Onder deze noemer vermelden wij project- of projectmatige werkzaamheden die voortkomen uit landelijke ontwikkelingen of landelijke wet- en regelgeving. Voorbeelden hiervan zijn: Voorbereiding en implementatie Omgevingswet Regionale projecten: Onder deze noemer vermelden wij project- of projectmatige werkzaamheden die voortkomen uit regionale ontwikkelingen. Voorbeelden hiervan zijn: Energie & Duurzaamheid Luchtwassers Stoppersregeling Saneringsregeling Herziening VTH-beleidscyclus (Risicoanalyse / Omgevingsanalyse) Bodemenergie Ketentoezicht Lokale projecten: Onder deze noemer vermelden wij project- of projectmatige werkzaamheden die voortkomen uit lokale ontwikkelingen en wensen.

Voorbeeld: Overdracht provinciale bodeminformatie Onaangekondigd toezicht buitengebied (Almelo) Actualisatie zonebeheer industrieterreinen (Almelo) Gebiedsgerichte Aanpak (GGA) Stikstof (Borne) MIA-acties (Hellendoorn & GR Noaberkracht) Actualisatie Asbestdakenkaart (Hellendoorn) Optimaliseren samenwerkingsprocessen BG – OD Twente (Hengelo) Extra inzet t.b.v. Energie & Duurzaamheid (Losser) Schone Lucht Akkoord SLA (Overijssel)

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 35 van 66

4.6.4

Kosten programma Projecten & Programma’s

Overzicht baten en lasten

Programma Projecten

Totaal baten

850.257

Directe personeelskosten Overige directe kosten Onvoorzien (direct)

806.113 63.640 5.007

Totaal directe kosten

874.760

Totale lasten

874.760

Besparingsambitie

-24.503

Totale lasten na besparing

850.257

Resultaat (baten -/- lasten na besparing)

Ontwerp Programmabegroting 2023

-

Omgevingsdienst Twente

Pagina 36 van 66

4.7 Het programma Bedrijfsvoering & Control (Overhead) 4.7.1

Inleiding programma Bedrijfsvoering & Control (Overhead)

Wat houdt dit programma in en wat willen we met dit programma bereiken? Binnen het programma Bedrijfsvoering & Control (Overhead) worden de secundaire kosten als apart taakveld in beeld gebracht. Hieronder vallen de ondersteunende diensten en werkzaamheden (het secundaire proces) die benodigd zijn voor het effectief en efficiënt laten werken van het primaire proces.

4.7.2

Ontwikkelingen programma Overhead

Wat zijn de huidige ontwikkelingen in relatie tot dit programma? -

Doorontwikkeling informatiebeheer en onderliggende informatiesystemen Voorafgaand aan de start per 1 januari 2019 zijn middels het bedrijfsplan OD Twente de randvoorwaarden voor informatiebeheer bij de OD Twente vastgelegd. Vervolgens is in de doelarchitectuur de hiervoor gewenste toekomstige structuur in meer detail beschreven. Bij de doorontwikkeling van informatiebeheer vindt altijd een toetsing plaats aan deze doelarchitectuur. Belangrijke kenmerken uit de randvoorwaarden en doelarchitectuur zijn tijd- en plaatsonafhankelijk kunnen werken, zaakgericht werken, uniformiteit in processen met deelnemers en het vermijden van maatwerkoplossingen. In de loop van 2021 zijn een vijftal onderwerpen benoemd die richting geven aan de doorontwikkeling van informatiebeheer in de komende jaren: 1: Klaar zijn voor de Omgevingswet 2: Groeien naar een volwassen ICT 3: Digitaal en risicogericht kunnen werken 4: Sturen op accurate managementinformatie 5: Beschikken over integraal inzicht op een locatie Uit deze vijf onderwerpen zijn inmiddels een aantal ontwikkelingen voortgekomen die hieraan bijdragen. Financiën en personeels- & salarisadministratie in eigen beheer De OD Twente heeft de afgelopen jaren gebruik gemaakt van een aantal administratieve systemen en bijbehorende administratieve verwerking van de Gemeente Almelo op het gebied van financiële, personeels- en salarisadministratie.

In goed overleg met de gemeente Almelo is vastgesteld dat de hiermee gegenereerde informatie onvoldoende aansloot bij een adequate en efficiënte sturing door de OD Twente. De OD Twente is per 1 januari 2022 succesvol overgestapt naar een bekend landelijk ERP pakket (AFAS). Vanaf 2022 vindt hierdoor een verschuiving plaats tussen kosten uit hoofde van de DVO met Gemeente Almelo en interne kosten voor automatisering en administratief ondersteunend personeel. De insteek is dat de verschuiving budgetneutraal blijft ten opzichte van de huidige kosten uit hoofde van de DVO. De voornaamste besparingen zullen liggen in een efficiënte sturing en efficiënte processen omtrent rapportages, jaarverslagen en begrotingen. Archiefbeheer / Archieftaak Tijdens de uitvoering van de primaire taken van de OD Twente wordt veel tijd besteed aan het creëren van (digitale) documenten en het verrijken van lopende dossiers met informatie. Het is hierbij van groot belang dat deze digitale informatie betrouwbaar, volledig en duurzaam toegankelijk is voor zowel de OD Twente als haar deelnemers. Op dit moment is de OD Twente voor haar deelnemers geen zorgdrager van deze informatie.

Een aantal deelnemers heeft inmiddels aangegeven deze taak (archiefbeheer) aan de OD Twente te willen mandateren omdat de huidige werkwijze niet volledig rechtmatig blijkt en er zowel aan de zijde van OD Twente als aan de zijde van de deelnemers besparingen mogelijk zijn.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 37 van 66

Begin 2022 wordt deze taak voorbereid voor bestuurlijke besluitvorming zodat naar verwachting in de loop van 2022 gestart kan worden met de implementatie voor de eerste deelnemers. Datakwaliteit De OD Twente is een organisatie waarvoor informatie en de automatisering van informatie van groot belang zijn. Voor de realisatie van ambities en doelen die reeds bij de start van de organisatie zijn meegegeven is het van essentieel belang dat de informatie in de organisatie betrouwbaar is. Het geheel van deze betrouwbare informatie noemen we datakwaliteit. Vanaf de start in 2019 heeft de OD Twente veel aandacht besteedt aan het verhogen van deze datakwaliteit. Door de introductie van de nieuwe VTH-applicatie PowerBrowser medio 2019 kon gestart worden met de verbetering van het onderliggende inrichtingenbestand. Op dit moment vallen ongeveer 19.500 inrichtingen onder het werkgebied van de OD Twente. De gegevenskwaliteit van het inrichtingenbestand speelt een belangrijke rol bij de totstandkoming van de jaarlijkse uitvoeringsprogramma’s VTH en de hieruit volgende planning van toezicht en handhaving op basis van risico’s en branches. Het inrichtingenbestand vormt hiernaast de basis voor het zogenaamde locatiedossier waarin alle werkzaamheden met betrekking tot de betreffende inrichting bij elkaar komen.

Specifiek voor de verbetering van het inrichtingenbestand maakt de OD Twente gebruik van de applicatie I-GO. De applicatie I-GO is een gezamenlijke ontwikkeling van de 7 Gelderse omgevingsdiensten (Gelders Stelsel) waarvan zowel de OD Twente als de OD IJsselland gebruik maken. De applicatie I-GO vergelijkt het inrichtingenbestand van de OD Twente met een groot aantal landelijke basisregistraties als Kamer van Koophandel, BAG, IPPC, RRGS en RVO en genereert een automatisch overzicht van de geconstateerde afwijkingen. In combinatie met de verkregen zaakinformatie uit de programma’s Vergunningen, Toezicht & Handhaving en Advies wordt zo een optimalisatie van de gegevenskwaliteit van het inrichtingenbestand bewerkstelligd. Werkprocessen & werkinstructies Naast het toepassen van de Kwaliteitscriteria 2.2 wordt uitvoeringskwaliteit ook geborgd middels een duidelijke beschrijving van werkprocessen en werkinstructies voor de verschillende producten en diensten. De OD Twente maakt gebruik van het kwaliteitssysteem WIKI360 (https://twente.omgevingsdienst.wiki) bestaande uit onder meer een PDC en een Zaak-Type-Catalogus (ZTC). In 2020 zijn binnen de ZTC de werkprocessen voor alle producten beschreven, momenteel wordt gewerkt aan het opstellen van de bijbehorende werkinstructies. Met de komst van de Omgevingswet zal de PDC in 2022 nog worden aangepast.

Hierbij moet worden gewerkt met een nieuwe terminologie, waarbij het begrip ‘inrichting’ wordt losgelaten en wordt uitgegaan van ‘milieubelastende activiteiten’. Dit leidt tot het verdwijnen van enkele producten en de komst van nieuwe producten. Hierbij kan gedacht worden aan advies ten behoeve van de Omgevingstafel. Kwaliteitscriteria & Inzetbaarheidsmonitor Kwaliteitscriteria (KC) maken voor burgers, bedrijven en de overheid inzichtelijk welke kwaliteit verwacht mag worden bij de uitvoering van VTH-taken. Op 1 juli 2019 is door VNG en IPO een nieuwe set Kwaliteitscriteria 2.2 gepubliceerd. De Kwaliteitscriteria 2.2 vormen de nieuwe basis voor de verordening kwaliteit VTHomgevingsrecht. Afhankelijk van de keuzes die door onze deelnemers lokaal zijn gemaakt, worden de Kwaliteitscriteria 2.2 al dan niet automatisch de nieuwe standaard bij het uitvoeren van VTH-taken. Het VTHbeleid Twente wordt hierop in 2022 aangepast. De OD Twente heeft de afgelopen jaren gewerkt aan het opstellen van een inzetbaarheidsmonitor. De inzetbaarheidsmonitor maakt inzichtelijk of de OD Twente voldoet aan de Kwaliteitscriteria 2.2, medewerkers worden ingezet op passende taken en wordt gewerkt conform vastgestelde werkprocessen en werkprocedures. De inzetbaarheidsmonitor is inmiddels operationeel.

Inmiddels is contact gezocht met het Inter Bestuurlijk Toezicht (IBT) om de registratie te bespreken en eventuele verbeteringen en vervolgstappen af te stemmen.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 38 van 66

De analyse toont aan dat de OD Twente voldoende robuust is om haar taken te kunnen uitvoeren. Inmiddels is de Provincie Overijssel zelf ook overgegaan tot aanschaf van de inzetbaarheidsmonitor en heeft zij deze applicatie ook onder de aandacht gebracht van onze deelnemers. -

Rechtmatigheidsverklaring Naar aanleiding van voorstellen van de commissie Depla in het rapport “Vernieuwing van de begroting en verantwoording van gemeenten” wordt van Gemeenschappelijke Regelingen als de OD Twente verwacht dat zij vanaf het boekjaar 2022 (oorspronkelijk 2021) zelf rapporteren omtrent rechtmatigheid en dient het bestuur een rechtmatigheids-verantwoording te ondertekenen. De intentie van deze wetswijziging is dat de rechtmatigheidsverantwoording een kwaliteitsimpuls gaat geven aan de processen en interne beheersing van overheidsinstanties. De OD Twente is derhalve begonnen met het opstellen van een intern controleplan. Dit plan zal in 2022 worden voorgelegd aan het dagelijks bestuur. De impact van deze ontwikkeling zal zijn dat er meer capaciteit ingezet dient te worden op de interne beheersing en het uitvoeren van interne controles. Dit kan niet binnen de huidige formatie worden opgevangen waardoor middels de Programmabegroting OD Twente 2022 aanvullend budget is gevraagd en toegekend.

4.7.3

Producten & Aantallen programma Overhead

Binnen het programma Overhead worden (nog) geen producten onderscheiden. Onder het programma overhead vallen de volgende aandachtsgebieden: Directie Teammanagement Bestuurssecretariaat Algemeen secretariaat Personeel & Organisatie Processen, Kwaliteit & Informatiebeheer (waaronder ICT) Financiën Communicatie Contractmanagement

4.7.4

Kosten programma Overhead

Voor het programma Bedrijfsvoering & Control (Overhead) worden de volgende kosten begroot: Overzicht baten en lasten

Programma Overhead

Totaal baten

2.818.482

Overhead Accountantskosten Onvoorzien (indirect)

2.815.452 30.474 46.818

Totale lasten

2.892.744

Besparingsambitie Totale lasten na besparing Resultaat (baten -/- lasten na besparing)

Ontwerp Programmabegroting 2023

-74.262 2.818.482 -

Omgevingsdienst Twente

Pagina 39 van 66

5 Overzicht van baten en lasten en toelichting 5.1 Overzicht van baten en lasten per taakveld Overzicht baten en lasten

Taak veld

Programma Vergunningen

Programma Toezicht

Programma Handhaving

Programma Advies

Programma Projecten

Programma Overhead

Totaal

Totaal baten

7.4

2.827.642

4.012.114

703.650

1.687.478

850.257

2.818.482

12.899.624

Directe personeelskosten Overige directe kosten Onvoorzien (direct)

7.4 7.4 0.8

2.680.834 211.643 16.652

3.803.810 300.298 23.628

667.117 52.667 4.144

1.651.791 51.447 4.048

806.113 63.640 5.007

-

9.609.666 679.696 53.479

2.909.130

4.127.736

723.928

1.707.286

874.760

-

10.342.840

-

-

-

-

-

2.815.452 30.474 46.818

2.815.452 30.474 46.818

2.909.130

4.127.736

723.928

1.707.286

874.760

2.892.744

13.235.584

-81.488

-115.622

-20.278

-19.808

-24.503

-74.262

-335.960

2.827.642

4.012.114

703.650

1.687.478

850.257

2.818.482

12.899.624

-

-

-

-

-

-

-

Totaal directe kosten Overhead Accountantskosten Onvoorzien (indirect)

0.4 0.1 0.8

Totale lasten Besparingsambitie

7.4

Totale lasten na besparing Resultaat (baten -/- lasten na besparing)

5.2 Toelichting op het overzicht van baten en lasten In de volgende sub paragrafen wordt het overzicht van baten en lasten nader toegelicht. In bijlage 1 is een gedetailleerd overzicht van de lasten opgenomen.

5.2.1

Algemene financiële uitgangspunten

Loon- en prijsindexatie: De ramingen van de indexering voor de lonen en prijzen voor 2023 en opvolgende jaren zijn gebaseerd op de percentages zoals opgenomen in de septembercirculaire van het gemeentefonds. Onderstaand zijn de berekeningen ingevoegd van de loonindexatie en de prijsindexatie. Loonindexatie

2020

2021

2022

2023

Loonindexatie begroot (PB 2020 en PB 2021)

2,7%

3,1%

1,4%

Loonindexatie (septembercirculaire gemeentefonds)

3,6%

1,8%

2,5%

2,3%

Verschil

0,9%

-1,3%

1,1%

2,3%

Indexatie 2023

3,0%

In de begroting 2021 is een loonindexatie van 3,1% opgenomen en in de begroting 2022 is een loonindexatie van 1,4% opgenomen, gebaseerd op de destijds verwachte loonvoet voor de sector overheid. Op basis van de daadwerkelijke loonindexatie is de loonindexatie in 2021 1,8% en in 2022 2,5%. Dit leidt tot een verschil met de begroting 2021 van -/1,3% en een verschil met de begroting 2022 van 1,1%. Voor de programmabegroting 2023 is de verwachte loonindexatie 2,3% en prijsindexatie 1,5%. Dit resulteert in een totale loonindexatie van 3% en prijsindexatie van 1,9%. Voor opvolgende jaren is in de meerjarenbegroting een loonindexatie van 3% en een prijsindexatie van 1,9% aangehouden conform de verwachting voor 2023. Prijsindexatie

2020

2021

2022

Prijsindexatie begroot (PB 2020 en PB 2021)

1,4%

1,8%

1,3%

Prijsindexatie (septembercirculaire gemeentefonds)

1,5%

1,5%

1,9%

1,5%

Verschil

0,1%

-0,3%

0,6%

1,5%

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

2023

Indexatie 2023

1,9%

Pagina 40 van 66

5.2.2

Personeel

Salariskosten De salariskosten zijn onderverdeeld naar direct personeel en indirect personeel. Direct personeel zijn medewerkers die directe uren schrijven. Onder de salariskosten vallen loonkosten (brutoloon, vakantietoeslag), verplichte premies en bijdragen (premie volksverzekeringen, premie werknemersverzekeringen, inkomensafhankelijke bijdrage zorgverzekeringswet e.d.) en CAO gerelateerde afspraken (werkgeversdeel pensioenpremie, eindejaarsuitkering e.d.). De salariskosten zijn opgebouwd uit 109,1 FTE primair proces plus 16,5 FTE overhead (paragraaf 7.3.5). Het normbedrag voor de salariskosten primair proces bedraagt het maximum van schaal 10. Het normbedrag voor de salariskosten procesondersteuning bedraagt het maximum van schaal 6. In de personeelskosten zijn ontwikkelingen doorgerekend, zoals opgenomen in paragraaf 3.3. Onder andere aanpassingen uit hoofde van de productiviteit (paragraaf 3.3.12) en de rechtmatigheidsverklaring (paragraaf 3.3.10). Overige personeelskosten De overige personeelskosten zijn onderverdeeld naar overige personeelskosten, verplaatsingskosten en opleidingskosten. Overige personeelskosten De overige personeelskosten betreffen 3% van de salariskosten. Verplaatsingskosten Onder verplaatsingskosten zijn kosten opgenomen voor dienstreizen. Hieronder vallen de kosten voor NS-businesscards en km-declaraties van privéauto’s.

Opleidingskosten De opleidingskosten betreffen 2% van de salariskosten. Ziekteverzuim In de productiviteitsnorm is rekening gehouden met een productiviteitsverlies van 4 procent. Er is geen specifiek budget opgenomen voor de vervanging bij (langdurige) ziekte. Tijdelijke inhuur Het budget voor inhuur derden is onderverdeeld in budget voor tijdelijke inhuur direct personeel en tijdelijke inhuur indirect personeel. Tijdelijke inhuur (direct) De OD Twente zal de komende jaren te maken krijgen met de uitstroom van een aantal medewerkers in verband met het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd. Door een krappe arbeidsmarkt zijn deze medewerkers niet voorhanden. Hierdoor is het van belang om tijdig nieuwe medewerkers aan te trekken en op te leiden. De OD Twente heeft, na het succesvolle traineeprogramma van 2019 en 2020, daarom ook in 2021 weer een aantal trainees aangenomen. In totaal heeft de OD Twente in 2022 9 trainees in dienst. Daarnaast zal vanuit de OD Twente en haar deelnemers tevens behoefte blijven aan een bepaalde mate van flexibiliteit. Deze behoefte komt niet enkel voort uit onvoorziene risico’s als COVID-19 maar ook uit de onvoorspelbare vraag op een aantal specialistische adviestaken. Beide ontwikkelingen leiden tot een behoefte aan het inhuren van personeel, waarvan de inhuurtarieven hoger liggen dan de tarieven voor vast personeel.

In overleg is besloten een deel van deze kosten binnen de eigen begroting op te vangen. Het budget voor tijdelijke inhuur direct personeel voor 2022 was 1,5% van de begrote loonkosten van het primaire proces. Dit percentage blijft gelijk voor de programmabegroting 2023.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 41 van 66

Tijdelijke inhuur (indirect) Het budget voor tijdelijke inhuur indirect personeel is in hoofdzaak bedoeld voor bedrijfsvoeringspecialisten waarvoor binnen de begroting geen formatie is geraamd. Denk hierbij aan ICT-expertise en juridisch, communicatie en financieel advies. Deze diensten worden afhankelijk van de situatie afgenomen van marktpartijen.

5.2.3

Huisvesting & Bedrijfsvoering

De OD Twente is gevestigd op het adres Haven Zuidzijde 30 7607 EW te Almelo (Stadhuis Almelo). De basis voor de huisvesting, bedrijfsvoering en automatisering van de OD Twente wordt gelegd door de DVO Bedrijfsvoering 2019 (DVO-PIOFACH) OD Twente – Gemeente Almelo d.d. 17 juli 2018. De looptijd van deze DVO bedraagt vijf jaar (2019 – 2023) waarna stilzwijgende verlenging plaats kan vinden. Binnen de DVO zijn de volgende componenten ten behoeve van huisvesting, bedrijfsvoering en automatisering opgenomen: Huisvesting Huur

Verdiepingen 16 / 17 / 18 Gebruik vergadercentrum verdieping 1 Gebruik vergadercentrum verdieping 19

Bedrijfsvoering

Personeels- en salarisadministratie Financiële administratie Bedrijfshulpverlening (BHV) Print-Scan-Kopieerfaciliteit Postverwerking

Automatisering

Digitale werkplekken (levering, beheer en onderhoud) Hardware kantoorwerkplekken (levering, beheer en onderhoud) Standaard kantoorautomatisering (levering, beheer en onderhoud) Mobiele hardware (levering, beheer en onderhoud) Mobiele telefonie (abonnementen) Vaste telefonie Netwerkbeheer & Netwerkbeveiliging Service & Ondersteuning (Servicedesk)

De DVO wordt conform de afspraak jaarlijks bijgesteld op grond van de prijsindexatie zoals opgenomen in de meerjarenbegroting van de OD Twente. Huisvesting: De OD Twente beschikt op de verdiepingen 16, 17 en 18 over 507m2 functioneel nuttig vloeroppervlak (FNO). Het in de Programmabegroting OD Twente 2023 opgenomen bedrag is inclusief inrichting, belastingen, verzekeringen, onderhoud, elektra, gas, water, beheer, schoonmaak, overige facilitaire zaken en reststoffenmanagement. Bedrijfsvoering: Voor de diensten op het gebied van bedrijfsvoering en automatisering geldt dat hier in de loop van 2019 een aantal wijzigingen zijn doorgevoerd. De OD Twente heeft een eigen P&O adviseur en Arbodienst aangetrokken waardoor deze posten uit de DVO met Gemeente Almelo geschrapt zijn.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 42 van 66

Per 1 januari 2022 voert de OD Twente zelf de salaris- en financiële administratie. Dit leidt tot een verschuiving van kosten uit hoofde van de DVO met Gemeente Almelo naar licentiekosten en kosten voor administratief personeel. Automatisering: Naast de basis voor de algemene automatisering die door de Gemeente Almelo geleverd wordt, maakt de OD Twente voor haar primaire proces gebruik van een aantal specialistische applicaties binnen het vakgebied VTH. Hiernaast zijn er een aantal applicaties beschikbaar voor het secundaire proces op het gebied van P&O, communicatie en bestuurlijk overleg. Het beheer hiervan ligt deels bij de OD Twente en deels bij externe leveranciers. Vervoerskosten: De vervoerskosten betreffen kosten voor de auto’s die ter beschikking staan aan de medewerkers van de OD Twente voor werk gerelateerde reizen. Vanaf 2019 beschikt de OD Twente over 1 wachtdienstauto (eigendom) en 6 dienstauto’s (allen shortlease). Communicatie- en lidmaatschapskosten: De communicatie- en lidmaatschapskosten zijn onderverdeeld in communicatiekosten en kosten voor contributies, bijdragen en lidmaatschappen. Communicatiekosten Onder communicatiekosten zijn kosten begroot voor onder andere relatiegeschenken, drukwerk en social media. Contributies / Bijdragen / Lidmaatschappen Jaarlijks wordt vanuit de OD Twente contributie betaald voor de Omgevingsdienst Nederland en voor het RIVM.

5.2.4

Overige kosten

Overige kosten De overige kosten zijn onderverdeeld in accountantskosten, uitvoeringskosten, ontwikkelingskosten, kapitaallasten en een post onvoorzien. Accountantskosten Onder accountantskosten zijn de kosten begroot voor de jaarrekening en fiscale adviezen. Deze kosten zijn geïndexeerd conform de prijsindexatie zoals in paragraaf 5.2.1 beschreven. Uitvoeringskosten In de begroting is een post opgenomen voor diverse directe productie- en uitvoeringskosten. Dit bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd conform de prijsindexatie zoals in paragraaf 5.2.1 beschreven. Ontwikkeling Bij de start van de OD Twente heeft de OD Twente een ontwikkelbudget ter beschikking gekregen. Het ontwikkelbudget bedraagt in totaal € 400k over de periode 2019 tot en met 2021. Het budget kan worden gebruikt voor verdere integratie van werkwijzen, het creëren van één cultuur en het verder ontwikkelen van de gezamenlijkheid in houding en gedrag. Onderstaand is de verdeling van het ontwikkelbudget weergegeven over de jaren. Naar aanleiding van de slechts gedeeltelijke besteding in 2019, 2020 en 2021 van dit budget (o.a. door vacatureruimte en COVID-19) is een bestemmingsreserve gevormd waardoor dit budget in de komende jaren alsnog besteed kan worden.

Naast ontwikkelingen met betrekking tot werkwijzen en cultuur gedurende de opstartjaren van de OD Twente, blijkt de afgelopen jaren de noodzaak tot doorontwikkeling van informatiebeheer en informatiesystemen. Voor de doorontwikkelingen binnen de bedrijfsvoering van de OD Twente is in het verleden geen budget beschikbaar gesteld.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Omgevingsdienst Twente

Pagina 43 van 66

De ervaring leert echter dat er voor de doorontwikkeling van de informatiestructuur en de hieronder gebruikte applicaties met enige regelmaat ontwikkelingskosten gemaakt worden. Hiervoor is met ingang van 2022 een budget opgenomen van € 75.000,-. Kapitaallasten De OD Twente heeft een beperkte hoeveelheid bedrijfsmiddelen in eigen bezit. Dit betreft onder andere ICT-hardware die ter beschikking is gesteld aan de medewerkers, een ingerichte wachtdienstauto, een tweetal drones en meetapparatuur voor het programma Advies (cluster geluid). Daarnaast beschikt de OD Twente over een eigen ICTplatform voor de uitvoering van haar primaire VTH-proces. Sinds de start van de OD Twente is rekening gehouden met investeringen in ICT en vervangingsinvesteringen, inmiddels blijkt dat veel softwareapplicaties niet aangeschaft hoeven te worden, maar veelal op licentiebasis ter beschikking worden gesteld. Dit leidt tot een verschuiving van kosten van afschrijvingen (kapitaallasten) naar licentiekosten (automatiseringskosten). Het is nog te vroeg om op basis van de huidige ervaringscijfers deze verschuiving binnen de begroting exact vast te stellen. Derhalve zijn de kapitaallasten aangehouden op het niveau van de programmabegroting 2022.

Onvoorzien Voor onvoorziene kosten is een budget opgenomen ter hoogte van 5% van de volgende kosten met betrekking tot de basistaken: - Overige personeelskosten - Verplaatsingskosten - Opleidingskosten - Tijdelijke inhuur indirect - Huisvesting en bedrijfsvoering kosten - Accountantskosten - Uitvoeringskosten - Kapitaallasten Overhead plus Inzake het pluspakket is, met de verschillende deelnemers die een pluspakket inbrengen, afgesproken dat tevens de additionele overheadkosten worden gecompenseerd. Daarnaast heeft de additionele inbreng voor het standaardpakket van Noaberkracht geleid tot additionele overheadkosten. Deze kosten omvatten onder andere werkplekinrichting, hardware, automatisering, administratie/backoffice en aansturing. In de begroting zijn de overheadkosten met betrekking tot het pluspakket en met betrekking tot de additionele inbreng voor het standaardpakket van Noaberkracht doorberekend op basis van het overheadpercentage van 2022. Besparingsambitie De vorming van de OD Twente leidt tot efficiencyvoordelen in de uitvoering. Deze efficiency wordt beoogd door een slimmere inzet van de specialisten, meer sturing op processen en kengetallen en schaalvoordelen vanwege omvang. Om deze efficiencyvoordelen te realiseren krijgt de OD Twente een taakstelling mee.

Na twee jaar vanaf de start (dus ingaande vanaf het derde jaar) wordt jaarlijks in ieder geval 1% van de exploitatie inverdiend gedurende een periode van 4 jaar. Dit betekent dat er vanaf 2021 jaarlijks 1% extra wordt inverdiend op de exploitatie (uitgaande van de destijds opgestelde meerjarenbegroting) oplopend tot 4% in het jaar 2024. Deze besparing wordt gerealiseerd door efficiënter te werken, waardoor per saldo circa 1% minder personeel en/of overige kosten benodigd zijn dan begroot, dan wel circa 1% meer producten kunnen worden geleverd met dezelfde kosten. De besparingsambitie dient eveneens per jaar geïndexeerd te worden. In 2022 bedroeg de besparingsambitie € 216.022,- en in 2023 wordt deze verhoogd met 1% van de totale lasten tot € 335.347,-

Ontwerp Programmabegroting 2023