Notitie Reclamebelasting en bijdrage pandeigenaren aan Masterplan Centrum Nijverdal
Tekst van het document
Geel gearceerd hetgeen toegevoegd is ten opzichte van de vorige notitie naar aanleiding van de vragen van het college
Notitie Reclamebelasting en bijdrage pandeigenaren aan Masterplan Centrum Nijverdal Er zijn diverse ontwikkelingen op het gebied van reclamebelasting en de (vrijwillige) bijdrage van pandeigenaren aan het Masterplan centrum Nijverdal. Vandaar deze notitie om verschillende zaken bij elkaar te brengen als onderligger voor een college- en raadsvoorstel. Het gaat hierbij om: Verzoek Stichting Promotie Nijverdal (SPN) tot kwijtschelding restant bijdrage van pandeigenaren Het niet innen van de reclamebelasting de afgelopen jaren Het niet innen van de bijdrage van pandeigenaren de afgelopen jaren Verzoek SPN om hogere subsidie voor activiteiten Diverse moties (al dan niet aangenomen) waarbij aandacht is gevraagd voor de reclamebelasting Korte terugblik In 2016 is gewerkt aan het Masterplan Centrum Nijverdal. Eén van de onderdelen van het Masterplan was de afschaffing van het betaald parkeren. Er was een tekort van € 1,25 miljoen op het Masterplan en het was de bedoeling dat ondernemers/pandeigenaren vijf jaar lang een bedrag van € 250.000,-- per jaar zouden bijdragen middels de reclamebelasting en een Bedrijven Investerings Zone (BIZ). In juli 2016 is de formele draagvlakmeting voor de BIZ geweest en 62,5% van de ondernemers was voor. Dat was echter te weinig omdat een 2/3 meerderheid (66,7%) benodigd was.
De Vereniging Op Naar Nijverdal (ONN) heeft pandeigenaren benaderd met de vraag of zij alsnog bereid zijn een bijdrage te leveren aan het Masterplan voor het centrum van Nijverdal. Op 24 oktober 2016 is het resultaat hiervan bekend gemaakt aan het college. Het resultaat van de rondgang langs pandeigenaren is dat zij alsnog bereid zijn een bijdrage te leveren van in totaal € 441.000,--. Om deze bijdragen juridisch te borgen heeft de stichting Promotie Nijverdal (SPN) overeenkomsten afgesloten met de individuele pandeigenaren. Naast deze overeenkomsten heeft SPN met de gemeente een aanvullende overeenkomst afsluiten om er voor te zorgen dat de financiële bijdragen ook daadwerkelijk ten behoeve van het masterplan aan de gemeente worden overgemaakt. Op 20 december 2016 is de gemeenteraad met dit voorstel akkoord gegaan onder de noemer ‘Plan B’. De extra opbrengst uit de reclamebelasting voor het Masterplan is toen vastgesteld op € 380.000,--. Het resterende tekort van € 429.000,-- heeft de gemeente voor haar rekening genomen. Reclamebelasting De reclamebelasting wordt in het centrum van Nijverdal geheven, dus niet in de hele gemeente. De opbrengst van de reclamebelasting wordt door de gemeente en Stichting Promotie Nijverdal weer geïnvesteerd in het gebied waar men reclamebelasting moet betalen.
Enerzijds als subsidie aan de Stichting Promotie Nijverdal, anderzijds als bijdrage van de winkeliers aan de dekking van het Masterplan. Dit is een algemene bijdrage, daarnaast ontvangen we een vrijwillige bijdrage van pandeigenaren. De jaarlijkse opbrengst is circa € 100.000,--. Hiervan wordt € 55.000,-- als subsidie uitbetaald aan Stichting Promotie Nijverdal. De Stichting investeert in het gebied waar men reclamebelasting moet betalen. De overige opbrengst is voor perceptiekosten (€ 5.000,--) en het restant als bijdrage aan het Masterplan. Bijdrage pandeigenaren De Vereniging Op Naar Nijverdal heeft pandeigenaren gevraagd een bijdrage te leveren aan het Masterplan voor het centrum van Nijverdal. Het resultaat is dat de pandeigenaren bereid zijn geweest een bijdrage te leveren van in totaal € 441.000,- in 10 jaarlijkse termijnen. Om deze bijdragen juridisch te borgen heeft de Stichting Promotie Nijverdal overeenkomsten afgesloten met de individuele pandeigenaren. Naast deze overeenkomsten heeft de Stichting Promotie Nijverdal met de gemeente een aanvullende overeenkomst afgesloten om er voor te zorgen dat de financiële bijdragen ook daadwerkelijk aan de gemeente worden overgemaakt. Het eerste jaar was 2017.
Verzoek Stichting Promotie Nijverdal (SPN) tot kwijtschelding restant bijdrage van pandeigenaren Bij brief van 31 maart 2023 verzoekt SPN de overeenkomst, waarin de bijdrage geregeld is van pandeigenaren aan het Masterplan te, ontbinden (bijlage 1). De reden hiervoor is dat steeds meer pandeigenaren moeite hebben met het betalen van deze bijdrage. Kort samengevat geven de briefschrijvers richting SPN aan niet meer achter de afspraak te staan omdat niet alle pandeigenaren een bijdrage leveren. Daarnaast zijn ze van mening dat het Masterplan een basisvoorziening voor de gemeente is waar pandeigenaren niet aan bij hoeven/hoefden te dragen. Het aantal parkeerplaatsen
wordt ook schaarser omdat bij nieuwbouw minder parkeergelegenheden op eigen grond worden gerealiseerd. Na 3 jaar betaald te hebben, concluderen de briefschrijvers dat ze basis onder de getekende verklaring nooit heeft bestaan of op zijn minst is weggevallen. Voor ons als gemeente een dilemma. We hebben een privaatrechtelijke overeenkomst met SPN. SPN heeft een afspraak met 49 pandeigenaren die een vrijwillige bijdrage geven. Hoewel de pandeigenaren overeengekomen zijn met SPN om de vrijwillige bijdrage te betalen, wordt nu de betwijfeld of dit gevraagd had mogen worden. We hebben hier diverse gesprekken met het bestuur van SPN over gevoerd. SPN geeft aan dat zij het niet wenselijk vinden een juridische strijd aan te gaan met leden van Op Naar Nijverdal (ONN) of verhuurders van panden aan leden van ONN. Dit zou tot een zware ontwrichting leiden tussen SPN/ONN en ondernemers. In het contract tussen gemeente en SPN staat in artikel 4 duidelijk aangegeven dat SPN zich tot het uiterste zal inspannen de bedragen in te vorderen, zelfs met gerechtelijke procedures. Tevens staat in hetzelfde artikel aangegeven dat de gemeente de vordering op de pandeigenaren over kan nemen. In artikel 5 staat vermeld dat partijen geen ontbinding van de overeenkomst vorderen en tussentijdse opzegging niet mogelijk is. Toch is dat wat nu gevraagd wordt.
We kunnen uiteraard met SPN de juridische strijd aangaan maar dat gaat naar onze mening alleen maar verliezers opleveren. Stel dat we de juridische strijd zouden winnen dan betekent dat het faillissement van SPN of SPN wordt alsnog gedwongen een rechtszaak aan te spannen tegen de pandeigenaren of wij moeten zelf rechtszaken aanspannen tegen de pandeigenaren. Hoewel we van mening zijn dat de pandeigenaren een afdwingbare overeenkomst gesloten hebben met SPN en deze overeenkomst vrijwillig tot stand gekomen is. kiezen we er toch voor om deze zaak niet op de spits te drijven. We zien daarom af van de invordering van het openstaande bedrag, wel met een naar gevoel over de opstelling van de pandeigenaren. In het raadsvoorstel dat behandeld is in de raad van 20 december 2016 is over de risico’s opgenomen: De bijdrage van de SPN die in de overeenkomst is vastgelegd, is € 441.000,--. Uit de juridische risico's blijkt dat een waterdichte borging van dit bedrag niet haalbaar is. Het risico bestaat namelijk dat SPN niet of niet volledig betaalt, in het uiterste geval zou dit bijvoorbeeld kunnen komen door opheffing en/of faillissement van de Stichting. Dat maakt dat het financiële risico maximaal € 441.000,-- is. Het risico dat pandeigenaren niet aan SPN betalen of hun pand verkopen en daardoor hun bijdrage vervalt, achten we gering.
De praktijk leert dat de mutatiegraad van vastgoed in het centrum laag is. SPN doet er alles aan om de pandeigenaren te houden aan hun contract en zij gaan ook bij nieuwe pandeigenaren langs om hen te bewegen mee te betalen. Die inspanningsverplichting heeft SPN zichzelf opgelegd. Het risico dat pandeigenaren niet betalen is verder beperkt doordat in de overeenkomst met SPN is afgesproken dat als een pandeigenaar niet betaalt aan SPN, de vordering van SPN aan de gemeente wordt gecedeerd. Het niet innen van de reclamebelasting en de bijdrage van pandeigenaren de afgelopen jaren In de jaren dat we te maken hadden met het Coronavirus zijn diverse besluiten genomen door de invorderingsambtenaar, het college en de raad over het innen van de reclamebelasting en de bijdragen van de pandeigenaren. Voor de bijdrage over het jaar 2020 is besloten dat het voor de reclamebelasting deels wordt kwijtgescholden en deel wordt doorgeschoven en voor de pandeigenaren dat de bijdrage wordt doorgeschoven. Voor de jaren 2021 en 2022 is besloten zowel de reclamebelasting als de bijdrage van de pandeigenaren niet te innen. Om de winkeliers en pandeigenaren in 2023 ook nog te ontzien is besloten om de bijdrage in 2023 ook niet te heffen. We hebben abusievelijk vergeten dat bij de najaarsrapportage mee te nemen en u hiervan op de hoogte te stellen.
Het was netter geweest als we de reclamebelasting door u hadden laten intrekken. Verzoek SPN om hogere subsidie voor activiteiten SPN heeft verzocht de subsidie voor de activiteiten in het centrum te verhogen. Hiervoor zijn diverse redenen. Er heeft afgelopen jaren geen inflatiecorrectie plaatsgevonden.
Sinds 2017 heeft geen inflatiecorrectie plaatsgevonden. Daarentegen zijn de kosten voor het organiseren van een evenement wel toegenomen. De subsidie is niet meer toereikend om de inmiddels bekende evenementen te kunnen organiseren. Het versterkt en verbetert het vestigingsklimaat voor (retail)ondernemers. Dit heeft een positief effect op o.a. tegengaan van leegstand. Door de subsidie kunnen activiteiten georganiseerd worden die leiden tot versterking en verbetering van het ondernemersklimaat. Het laat zien dat we samen het dorp kunnen laten bruisen. Voor een nieuwe ondernemer of een gevestigde ondernemer buiten het centrum kan het hierdoor interessanter worden om zich in het centrum van Nijverdal te vestigen. Dit heeft positief effect op onder andere het tegengaan van leegstand. Het onlangs uitgevoerde Koopstromenonderzoek Oost Nederland onderstreept het belang van deze investering. Het zorgt voor een levendig centrum wat een positief effect heeft op het welzijn van de inwoners. De activiteiten die georganiseerd worden, zorgen voor plezier en ontspanning voor de inwoners van de gemeente. Het zijn gelegenheden waar je elkaar kan ontmoeten (fysiek sociaal contact), het met elkaar kunt beleven en waar een trots gecreëerd kan worden. Het versterkt de noaberschap. Het zet Nijverdal op de kaart.
Door het organiseren van sprekende evenementen trek je de aandacht van bezoekers van zowel in als buiten de gemeente om een bezoek te brengen aan Nijverdal. Dit kan leiden tot een herhaalbezoek aan je centrum wat weer goed is voor de lokale economie. Het vergroot het aanbod van toeristisch recreatieve activiteiten in de gemeente. Wat een positief effect heeft op een langer verblijf en betere spreiding van bezoekers. Evenementen kunnen voor de bezoekers aan de gemeente een extra dimensie geven. Ze zorgen voor meer levendigheid, diversiteit en een warm welkom gevoel (gastvrij). Dit kan resulteren dat de bezoeker langer of vaker in onze gemeente verblijft. De lokale economie in gemeente Hellendoorn – denk hierbij ook aan bijvoorbeeld recreatie ondernemers -, hebben hier voordeel van. Ook door het aanbieden van alternatieven (evenement) bevordert het spreiden van de bezoekers. Dit helpt om de druk op met name (kwetsbare) natuurgebied te verminderen. Verzoek is om de subsidie te verhogen van € 55.000,-- naar € 75.000,--. Diverse moties (al dan niet aangenomen) waarbij aandacht is gevraagd voor de reclamebelasting Er zijn in het verleden diverse moties geweest over het ontzien van onze lokale ondernemers wat betreft de reclamebelasting. In december 2023 in een motie van VVD en GroenLinks over de reclamebelasting verworpen met 11-13.
Het dictum luidde als volgt: Voor het jaar 2024: Om met een voorstel te komen de reclamebelasting voor het jaar 2024 kwijt te schelden; Dit voorstel gelijktijdig te behandelen in januari 2024 bij de vaststelling van o.a. de OZB tarieven; De dekking hiervan (€ 100.000,-) te halen uit de VAR. Voor het jaar 2025: Om bij de begrotingsbehandeling van 2025 met een voorstel te komen om voor 2025 wel reclamebelasting te innen, maar met een lager tarief, gecombineerd met een hogere investering in de promotie van het centrum van Nijverdal voor het jaar 2025 en op deze manier een extra impuls te geven aan de promotie van het nieuw ingerichte centrum. Voor het voorstel om de reclamebelasting voor 2024 kwijt te schelden leek een raadsmeerderheid. Maar in combinatie met het jaar 2025 haalde deze motie het niet. Belangrijkste reden voor het kwijtschelden van de reclamebelasting in 2024 is het feit dat er langdurig werkzaamheden zijn in het centrumwinkelgebied. Daarnaast worden ondernemers al geconfronteerd met stijgende kosten. Om in december al over 2025 te spreken was uiteindelijk de reden om de motie niet aan te nemen. Inhoudelijk is over 2025 nauwelijks gesproken. Financiën
Als bijdrage voor het masterplan hebben we nog tegoed: Via reclamebelasting € 177.000,-- (publiekrechtelijk). Van de pandeigenaren via SPN € 176.000,-- (privaatrechtelijk). We hebben in de boekhouding nog opgenomen als terugbetaalverplichting aan de VAR 4 jaren (2024 tot en met 2027) van € 58.000,-- is € 232.000,--. Wat we nog te ontvangen hebben is dus lager dan het te storten bedrag. Geraamde opbrengst reclamebelasting in 2024 € 107.000,-- waarvan € 55.000,-- subsidie voor SPN en € 5.000,-- voor perceptiekosten. Voorstel Zoals hierboven aangegeven stellen we voor de bijdrage van de pandeigenaren aan het masterplan niet meer te innen, om de redenen die genoemd zijn. Wij vinden het dan ook redelijk om deze bijdrage niet meer van de winkeliers te vragen door middel van de reclamebelasting. We zouden dan de reclamebelasting terugbrengen van € 107.000,-- naar € 60.000,--. Maar gezien het verzoek van SPN en de motie van 19 december 2023 is het voorstel de subsidie te verhogen van € 55.000,-- naar € 75.000,--. Deze moet dan wel volledig gedekt worden uit de reclamebelasting waardoor de reclamebelasting in 2025 € 80.000,-- wordt. Voor 2024 wordt voorgesteld geen reclamebelasting te innen gezien de overlast waar de winkels in het centrum hinder van ondervinden dit jaar.
Samengevat De bijdragen voor het masterplan kwijtschelden (zowel reclamebelasting als SPN/pandeigenaren). In 2024 geen reclamebelasting heffen. De opbrengst reclamebelasting in 2025 verlagen van € 107.000,-- naar € 80.000,--. De subsidie aan SPN met ingang van 2024 verhogen naar € 75.000,--. Gebruikers van winkelpanden gaan dus minder betalen en krijgen meer geld voor activiteiten (via SPN). Financiële gevolgen VAR Positie VAR wordt € 232.000,-- lager dan begroot (in 2027). De VAR is € 24,5 miljoen groot. 2024 Geen storting in de VAR, voordeel exploitatie van € 58.000,--. Surplus opbrengst reclamebelasting vervalt, nadeel € 47.000,--. Dit is het verschil tussen de opbrengst reclamebelasting van € 107.000,--, de € 55.000,-- subsidie voor SPN en € 5.000,-perceptiekosten. Geen ontvangst bijdrage SPN/pandeigenaren € 44.000,-- ten behoeve van het masterplan. Per saldo dus een nadeel voor de exploitatie in 2024 van € 113.000,--. Voorstel is dit te dekken uit de VAR. o Geen storting VAR (+ € 58.000,--) o Geen reclamebelasting (- € 107.000,--) o Geen ontvangst SPN (- € 44.000,--) o Verhoging subsidie SPN (- € 20.000,--) 2025 Voor het jaar 2025 en volgende jaren bedraagt het nadeel € 34.000,--. Dit komt omdat de reclamebelasting de afgelopen jaren wel geïndexeerd is, maar de storting in de VAR niet.
Het bestuur van SPN is unaniem positief over dit voorstel en geeft aan dat ze hoopt dat de politiek het omarmt.