Najaarsrapportage 2024
Tekst van het document
Najaarsrapportage 2024
15-10-2024
Inleiding De najaarsrapportage is onderdeel van de planning-en-control-cyclus. Het doel is om een up-todate overzicht te geven van onze plannen en financiën voor 2024, inclusief wat we concreet gedaan hebben en hoe we er financieel voorstaan. We kijken ook naar eventuele veranderingen als gevolg van nieuw beleid of aanpassingen in onze plannen. Daarnaast bespreken we de laatste ontwikkelingen en investeringen binnen onze organisatie. We richten ons op 1 oktober 2024 als peildatum, en we geven ook een vooruitblik op hoe we het jaar gaan afsluiten. Hieronder wordt in hoofdstuk 1 de beleidsmatige & financiële voortgang van de programma’s 2024 toegelicht. De bijlagen betreffen het investeringsoverzicht (bijlage 1 en 2), de Factsheet Sociaal Domein (bijlage 3), de begrotingswijzigingen (bijlage 4, 5 en 6), de budgetoverhevelingen (bijlage 7) en de voortgang collegeprogramma (bijlage 8) Collegeprogramma Het Collegeprogramma 2023 – 2026 is steeds verder voltooid. De zes maatschappelijke kernopgaven vormen de basis van het collegeprogramma. Het betreft: 1. Een leefbaar platteland 2. Toekomstbestendigheid als sleutel 3. Kwaliteitsvol en betaalbaar wonen 4. Inclusie; iedereen doet mee 5. Gezond en veilig samenleven 6. Economie en bereikbaarheid Binnen iedere kernopgave zijn acties en inspanningen gedefinieerd. In bijlage 8 is aangegeven hoe de voortgang van het collegeprogramma is.
Een groot deel van de acties is uitgevoerd of de uitvoering is staand beleid geworden. Een ander deel van de acties is gestart en wordt de komende jaren verder vormgegeven. Een klein deel van de acties moet nog opgepakt worden. Met het uitvoeren van de acties en het doen van de inspanningen wordt een bijdrage geleverd aan het behouden en versterken van de kwaliteiten van onze gemeente. Kwaliteit die we terugzien in de veelzijdigheid van functies in ons landelijk gebied, in diversiteit van onze bevolking, in de unieke karakters van de verschillende dorpen en buurtschappen en in de afwisseling van landschappen.
Samenvatting De rapportage komt uit op een positief saldo van € 2.038.000,-- voor het jaar 2024. Meerjarig laat de rapportage het volgende beeld zien: € 595.000,-- nadeel in 2025, € 232.000,-- nadeel in 2026, € 30.000,-- nadeel in 2027 en tot slot € 102.000,-- voordeel in 2028. Het meerjarige effect komt voornamelijk door de septembercirculaire.
Totaaloverzicht programma's
Voordeel
Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo
1
Werk, economie en inkomen
2.456
-2.031
425
2
Jeugd en Wmo
2.137
-1.361
776
3
Cultuur, onderwijs en sport
1.111
-1.426
-315
4
Mobiliteit en bereikbaarheid
13
-141
-128
5
Wonen en leefomgeving
917
-1.118
-201
6
Bestuur, veiligheid en dienstverlening
1.581
-426
1.155
99
Overhead
754
-428
326
8.969
-6.931
2.038
2
Onderstaand overzicht geeft de grootste mee- en tegenvallers (> € 50.000,--) weer die het saldo veroorzaken.
Bedragen x € 1.000 Saldo Najaarsrapportage
Saldo van baten en lasten
Nadelen Doorrekening budgetten Jeugdzorg
- 850 N
Vervoersvoorzieningen WMO en Jeugd
- 168 N
Afboeken boekwaarde op locatie Reggesteyn nav nieuwbouw
- 556 N
Actualiseren bedrijfsplan Samen leven met water 2024
- 136 N
Inzet klimaatgelden
- 227 N
Septembercirculaire Gemeentefonds
- 73 N
Tractiemiddelen
- 69 N
Overige afwijkingen (< € 50.000,--)
- 379 N
Totaal nadelen
- 2.458 N
Voordelen Digitaal platform minima
53 V
Sociale werkvoorziening
228 V
Verstrekking hulpmiddelen
85 V
WMO - Begeleiding en Dagbesteding
647 V
Verlaging budget Veilig Thuis en Regionale Voorzieningen
100 V
Afrekening Beschermd Wonen 2023
941 V
Schoolvervoer
370 V
Opstalrechten zendmasten en groenverkopen
56 V
Vrijval voorziening wachtgelden wethouders
82 V
Vrijval saldi in de loop van het jaar
216 V
Rente over schatkistbankieren etc bijstellen
540 V
Stelposten rijksmiddelen
416 V
Doorberekening loonsom
424 V
Overige afwijkingen (< € 50.000,--)
338 V
Totaal voordelen
4.496 V
Totaal afwijkingen
2.038 V
Doorgeschoven budgetten Een aantal geplande werkzaamheden zijn niet uitgevoerd en een aantal door het Rijk beschikbaar gestelde middelen via het gemeentefonds zijn nog niet besteed. We stellen voor om de volgende budgetten voor een totaalbedrag van € 1.805.000,-- naar 2025 door te schuiven. Een lijst met alle doorgeschoven budgetten is te vinden in bijlage 7. Doorgeschoven investeringskredieten Opnieuw blijkt dat een aanzienlijk deel van de investeringen is vertraagd. De investeringen voor 2024 waren begroot (inclusief doorgeschoven budgetten uit 2023) op circa € 31.200.000,-- (netto bedrag, met aftrek van inkomsten). In de bestuursrapportage is hiervan € 14.300.000,-doorgeschoven naar volgende jaren. Volgens actuele prognose schuift nog € 5.000.000,-- extra door. De investeringen waar de grootste bedragen doorschuiven zijn:
3
-
-
-
Vervanging openbare verlichting (€ 886.000,--), vanwege een later begin van de Europese aanbesteding door gebrek aan inkoopcapaciteit, kan maar een beperkt deel van de werkzaamheden worden uitgevoerd in 2024; Noord-Zuid verbinding (€ 815.000,--), vanwege afrondende werkzaamheden, zoals groenaanplant en -compensatie, herstelwerkzaamheden en eventuele schadebetalingen; Aanleg transportriool Kerkstraat (€ 394.000,--), vanwege de keuze voor uitvoering na de winter en tegelijk met de afsluiting van de Kerkstraat voor de vervanging van de brug; Reconstructie toegang Avonturenpark (€ 325.000,--), vanwege de moeilijke locatie heeft het meer tijd gekost om een goed ontwerp te maken en dit ontwerp moet nog worden getoetst op haalbaarheid; RW35 fiets/voetverbinding (€ 276.000,--), vanwege de vele externe factoren die de voortgang moeilijk voorspelbaar maken, zoals de betrokkenheid van Rijkswaterstaat als wegbeheerder, de nutsbedrijven en omdat het project gelegen is aan en deels in Natura 2000 gebied.
Zie bijlage 1 voor het totale overzicht van de begrote investeringen en de aanpassingen. Het doorschuiven van investeringen is een hardnekkig probleem. Recent is een notitie gemaakt over oorzaken en oplossingsrichtingen, wat heeft geleid tot een actielijst. Eén van de actiepunten is het regelmatig checken op haalbaarheid van investeringen die geraamd zijn in de komende jaren. In deze najaarsrapportage zijn daarom ook de in 2025 geraamde investeringen doorgenomen en, waar nodig, is de planning aangepast (zie bijlage 2). Hiermee beginnen we 2025 met een meer realistische planning.
Wij stellen voor om in te stemmen met: 1. Deze najaarsrappportage 2024 en de daarbij behorende 18e begrotingswijziging 2024 en 4e begrotingswijziging 2025. 2. Het voordelig saldo van de jaarschijf 2024 van € 2.038.000,-- toe te voegen aan de Vrij Aanwendbare Reserve (VAR). 3. De meerjarige effecten van € 595.000,-- nadeel in 2025, € 232.000,-- nadeel in 2026, € 30.000,-- nadeel in 2027 en tot slot € 102.000,-- voordeel in 2028 te betrekken bij de begroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028. 4. Het verhogen van de investeringskredieten in 2024 voor het Ravijn (kassaautomatisering) met € 50.000,-- en voor Studio HOI inrichting in bibliotheek HvCB met € 50.000,--. 5. Het naar voren halen van investeringskredieten van 2025 naar 2024 voor Reconstructie Holterweg Noord - Korenweg, in verband met voorbereidingskosten (€ 93.000,--) en voor Vervanging behuizing verzamelcocons hoogbouw (€ 11.000,--) . 6. De volgende mutaties op de reserves: a. Een bedrag van € 1.425.000,-- over te hevelen naar 2025 middels het rekeningsaldo te bestemmen. b. Een bedrag van € 300.000,-- over te hevelen naar 2025 middels de reserve invoeringskosten omgevingswet. Hiervan is € 150.000,-- voor de verdere implementatie van de omgevingswet, € 50.000,-- voor het opstellen van de impactanalyse en € 100.000,-- voor het opstellen van de omgevingsvisie. c.
Een bedrag van € 30.000,-- over te hevelen naar 2025 middels de reserve gelabelde middelen voor kunst openbare ruimte Keizerserf / WillemAlexanderstraat. d. Een storting in de reserve statushouders en ontheemden (Oekraïne) van € 781.000,--. De prognose van de uitgaven en inkomsten van de gemeentelijke opvang van ontheemden uit Oekraïne pakt voordelig uit. e. Een storting in de reserve uitkeringen Participatiewet, IOAW en IOAZ van € 414.000,--. Op basis van de cijfers tot en met augustus verwachten we minder uitkeringen te verstekken dan eerder ingeschat werd.
4
f.
Een onttrekking uit de reserve Statushouders en ontheemden (Oekraïne) van € 184.000,-- voor de voorbereidingskosten AZC. g. Een storting in de bestemmingsreserve Armoede- en schuldenaanpak van € 170.000,--. De prognose voor 2024 valt voordelig uit. h. Een storting in de bestemmingsreserve Armoede- en schuldenaanpak van € 120.000,--. Dit is een overschot van de energietoeslag 2023. i. Een onttrekking uit de Reserve statushouders en ontheemden (Oekraïne) van € 67.000,-- voor de kosten voor het schoolvervoer van kinderen uit de groep ontheemden uit Oekraïne.
5
Hoofdstuk 1 Beleidsmatige & financiële voortgang per programma In dit hoofdstuk gaan we in op de belangrijkste aandachtspunten per programma binnen de najaarsrapportage 2024. De grootste afwijkingen zowel beleidsmatig als financieel worden per programma behandeld. Beleidsmatig wordt er gekeken naar waar de planning afwijkt ten opzichte van de begroting 2024. Tevens worden hier ook de grotere onderwerpen kort uitgelicht. Verder staat er per programma een tabel met de financiële afwijkingen. Afwijkingen boven de € 50.000,-- worden toegelicht in de rapportage. De toelichting voor de kleinere afwijkingen zijn terug te vinden in bijlage 5.
1.1 Programma 1 Werk, economie en inkomen Herinrichting Centrum Nijverdal Begin 2024 zijn de nutsbedrijven gestart met het verleggen, verzwaren en vernieuwen van kabels en leidingen. Dit heeft uiteindelijk langer geduurd dan aanvankelijk werd ingeschat. Eind oktober zijn de werkzaamheden klaar. De aanbestedingsprocedure voor de herinrichting loopt en half oktober wordt de aannemer bekend. Dan wordt de planning en fasering gezamenlijk opgesteld en vindt er communicatie naar bewoners en centrumondernemers plaats. De uitvoering van de herinrichting start naar verwachting eind januari/ begin februari. De provincie heeft de subsidietermijn verlengd tot eind 2025. Ontwikkeling en participatiemogelijkheden van kwetsbare doelgroepen bevorderen We hebben later dan verwacht een projectleider kunnen aantrekken voor de ‘doorontwikkeling WSW/Nieuw Beschut’. Hierdoor is er vertraging ontstaan in de actie: ontwikkeling van talentroutes die in de begroting was opgenomen. Daarbij willen we de doorontwikkeling van WSW/Nieuw beschut integraal oppakken, waarbij ook de ontwikkeling en de lokale inbedding van het Regionale Werk Centrum wordt meegenomen en de kabinetswijzigingen in de financiering van beschut werken. De incidentele middelen van het Rijk worden daarom doorgeschoven naar 2025.
Participatie inburgeraars bevorderen De evaluatie van de maatschappelijke begeleiding was wegens personele wisselingen niet mogelijk om in het eerste kwartaal van 2024 uit te voeren. Desondanks zijn de vragenlijsten uitgezet onder professionals en vrijwilligers. De evaluatie wordt in het vierde kwartaal afgerond met verbetervoorstellen. Preventie van armoede en schulden Het structureel en toegankelijk organiseren van de communicatie rondom armoede en schulden vraagt meer inzet dan in eerste instantie gedacht. In het derde kwartaal is een projectleider gestart die onder andere dit doel uitwerkt. Daarnaast vraagt het opzetten van een trainingsaanbod gericht op financiële zelfredzaamheid meer budget dan beschikbaar is. In het vierde kwartaal ontvangt de raad een voorstel voor het beschikbaar stellen van de benodigde middelen. Na vaststelling wordt het trainingsaanbod verder opgezet.
6
Financiële voortgang 01 Werk, economie en inkomen
Voordeel
Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo
1.01
Inburgeringsvoorzieningen
117
-117
0
1.02
Huisvesting statushouders
0
-24
-24
1.03
Asielzoekers crisisnoodopvang
22
-22
0
1.04
Voorbereidingskosten AZC
184
-184
0
1.05
Schuldhulpverlening
13
0
13
1.06
Trajectkosten hulp gedupeerden toeslagenaffaire
42
-42
0
1.07
Uitvoeringskosten hulp gedupeerden toeslagenaffaire
42
0
42
1.08
Minder aanvragen LEADER
25
0
25
1.09
Overschot energietoeslag 2023 naar reserve Armoede- en schuldenaanpak
120
-120
0
1.10
Uitvoeringsbudget energietoeslag 2023
33
0
33
1.11
Digitaal platform minima
53
0
53
1.12
Bijzondere bijstandsverlening
170
-170
0
1.13
Doorschuiven budget: VNG ondersteuningsbudget realisatie Plateau 2 Inburgering
26
-26
0
1.14
Doorschuiven budget: implementatie digitaal platform minima
30
-30
0
1.15
Participatiebudget inclusief nieuw beschut en garantiebanen
26
0
26
1.16
Doorschuiven budget: dienstverlening aanpak armoede en schulden
53
-53
0
1.17
Uitkeringen Participatiewet, IOAW en IOAZ
414
-414
0
1.18
BBZ (Bijstandsbesluit Zelfstandigen) en Tozo
24
0
24
1.19
Fraudebestrijding Sociale Recherche Twente
5
0
5
1.20
Gemeentelijke opvang ontheemden Oekraïne
781
-781
0
1.21
Doorschuiven budget: Realisatie glasvezel Daarlerveen
49
-49
0
1.22
Sociale werkvoorziening
228
0
228
2.456
-2.031
425
Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Inburgeringsvoorzieningen (€ 117.000,-- V / € 117.000,-- N) De inkomsten en uitgaven voor inburgeringsvoorzieningen, inclusief de onderwijsroute, worden over drie jaar verspreid. In 2024 wordt € 117.000,-- minder uitgegeven dan verwacht, deze uitgaven volgen in latere jaren. Voorbereidingskosten AZC (€ 184.000,-- V / € 184.000,-- N) De incidentele voorbereidingskosten AZC t/m 2024 (projectleiding, communicatiekosten etc.) brengen we ten laste van de reserve Statushouders en ontheemden. Op het moment dat we de financiële compensatie van het COA gaan ontvangen, voortvloeiend uit de bestuursovereenkomst inclusief aanvullende werkafspraken, wordt deze compensatie in deze reserve gestort. Overschot energietoeslag 2023 (€ 120.000,-- V / € 120.000,-- N) De termijn voor het aanvragen van de energietoeslag 2023 is per 31-8-2024 gesloten, alle aanvragen zijn verwerkt. Voor de uitbetaling van de energietoeslag 2023 in 2024 was nog € 337.000,-- beschikbaar. Hiervan is € 217.000,-- uitgegeven, het restant van € 120.000,-- wordt toegevoegd aan de reserve Armoede- en schuldenaanpak.
7
Implementatie digitaal platform minima (€ 53.000,-- V) De implementatie van het digitale platform minima, een speerpunt vanuit het collegeprogramma, valt voordeliger uit dan geraamd. Zowel voor wat betreft de implementatie, die in 2024 en 2025 plaatsvindt, als voor wat betreft de jaarlijkse structurele kosten. Bijzondere bijstandsverlening (€ 170.000,-- V / € 170.000,-- N) Op basis van de uitgaven bijzondere bijstand tot nu toe hebben we deze prognose gemaakt. Gelet op wijzigingen in het beleid rondom de bijzondere bijstand en de meedoenregeling in 2024 ontbreken historische cijfers en is de prognose gebaseerd op de informatie over 2024. Van het voordeel heeft € 32.000,-- betrekking op subsidieafrekeningen 2023. Op de collectieve zorgverzekering is € 110.000,-- minder uitgegeven dan verwacht en € 28.000,-- aan vorderingen is niet meer dubieus. Het saldo van € 170.000,-- wordt conform bestaand beleid gestort in de reserve Armoede- en schuldenaanpak. Uitkeringen Participatiewet, IOAW en IOAZ (€ 414.000,-- V / € 414.000,-- N) Op basis van de cijfers tot en met augustus verwachten we minder uitkeringen te verstrekken dan eerder ingeschat bij de bestuursrapportage. De reden hiervan is een hogere uitstroom uit de IOAW en minder uitkeringen in het kader van de participatiewet.
De oorzaak van minder reguliere uitkeringen heeft te maken met het feit dat de instroom en uitstroom niet evenredig over het jaar is verspreid, bijvoorbeeld de huisvesting van statushouders met name in het 2e halfjaar 2024, uitstroom naar onderwijs in september etc. Daarnaast stijgt het aantal inwoners dat gaat werken met loonkostensubsidie minder dan vooraf ingeschat terwijl het budgetaandeel hiervoor in de BUIG wel stijgt. Het positieve saldo van € 414.000,-- wordt conform bestaand beleid gestort in de reserve Uitkeringen Participatiewet, IOAW en IOAZ. Doorschuiven budget: dienstverlening aanpak armoede en schulden (€ 53.000,-- V / € 53.000,-N) Doorschuiven van het budget dienstverlening op het terrein van de aanpak van armoede en schulden op de stelpost rijksvoornemens. Het structurele budget is toegekend in de meicirculaire 2024. De inzet van het budget vanaf 2025 vormt onderdeel van de uitvoeringsagenda financiële bestaanszekerheid. Vooruitlopend daarop is reeds incidenteel ingezet op extra formatie voor schulddienstverlening voor de periode van 1 jaar ten laste van het budget 2024.
Gemeentelijke opvang ontheemden Oekraïne (€ 780.784,-- V / € 780.784,-- N) Op basis van de gemaakte prognose van de uitgaven en inkomsten van de gemeentelijke opvang van ontheemden uit Oekraïne, verwachten we in 2024 een bedrag van ruim € 780.000,-toe te kunnen voegen aan de reserve Statushouders en ontheemden. Sociale werkvoorziening (€ 228.000,-- V) Het incidentele voordeel op de sociale werkvoorziening zit voornamelijk bij de salarissen. Er is een doorrekening gemaakt op basis van het actuele werknemersbestand WSW. De compensatie vanuit het Rijk voor de CAO-consequenties in boekjaar 2024 bedraagt € 215.000,--. Hiervan valt een aanzienlijk deel vrij omdat het grootste deel van het CAO-effect 2024 zich voordoet vanaf 11-2025, dit is inherent aan de systematiek die de CAO WSW hanteert. Verder is er een incidenteel voordeel vanuit de wet tegemoetkoming loonkosten en is de uitstroom uit begeleid werken hoger dan verwacht.
Afwijking onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 * Huisvesting statushouders (€ 24.000,-- N) * Asielzoekers crisisnoodopvang (€ 22.000,-- V / € 22.000,-- N) * Schuldhulpverlening (€ 13.000,-- V)
8
* Trajectkosten hulp gedupeerden toeslagenaffaire (€ 42.000,- V / € 42.000,-- N) * Uitvoeringskosten hulp gedupeerden toeslagenaffaire (€ 42.000,-- V) * Minder aanvragen LEADER (€ 25.000,-- V) * Uitvoeringsbudget energietoeslag 2023 (€ 33.000,-- V) * Doorschuiven budget: VNG ondersteuningsbudget Inburgering (€ 26.000,-- V / € 26.000,-- N) * Doorschuiven budget: implementatie digitaal platform minima ( € 30.000,-- V / € 30.000,-- N) * Participatiebudget inclusief nieuw beschut en garantiebanen (€ 26.000,- V) * BBZ (Bijstandsbesluit Zelfstandigen) en Tozo (€ 24.000,-- V) * Fraudebestrijding Sociale Recherche Twente (€ 5.000,-- V) * Doorschuiven budget: Realisatie glasvezel Daarlerveen (€ 49.000,-- V / € 49.000,-- N)
1.2 Programma 2 Jeugd en Wmo Plan van aanpak Hervormingsagenda Jeugd Het lokale plan van aanpak Hervormingsagenda Jeugd is vertraagd. Deze landt in het het nieuwe beleidsplan jeugd 2025-2030, waar we momenteel aan werken. Het streven is om dit beleidsplan eind maart 2025 ter vaststelling voor te leggen aan uw raad. Kerntakendiscussie SamenTwente De kerntakendiscussie van SamenTwente komt in het eerste kwartaal van 2025 tot een afronding. Er wordt toegewerkt naar een bestuurlijk voorstel waarin op basis van scenario’s besluiten genomen kunnen worden. Op 16 oktober 2024 is een radenbijeenkomst gepland. Hierin worden de raden geïnformeerd over het herijkte proces en wordt in gesprek gegaan over het thema jeugd. Uw gemeenteraad wordt daarnaast binnenkort verder geïnformeerd over de kerntakendiscussie. Wams De Tweede Kamer verklaarde de Wet aanpak meervoudige problematiek sociaal domein (Wams) op 12 september 2023 controversieel. Dit betekent dat de wet niet behandeld is in de Tweede Kamer. Het is nog niet bekend wanneer de behandeling wordt opgepakt. Met die reden kon de Wams niet worden geïmplementeerd in 2024. Modernisering adviesraden Er is in samenwerking met de adviesraden in het Sociaal Domein een conceptverordening opgesteld. Omdat zorgvuldige afstemming met de adviesraden voorop staat, duurt dit traject langer dan gepland.
We verwachten deze in december 2024 ter vaststelling aan uwraad voor te kunnen leggen. Wonen en zorg Er is nog geen start gemaakt met de behoeftepeiling naar woonvormen voor jongvolwassenen die een tijdelijke behoefte hebben aan begeleiding. Dit komt doordat er geprioriteerd is in werkzaamheden, onder andere op de aankomende Wet versterking regie volkshuisvesting (zie programma 5). Lokaal Preventieakkoord De kadernota publieke gezondheid is de inhoudelijke basis van het preventieakkoord. Deze nota wordt nu herzien en is gereed in 2025. Daarop aansluitend worden de plannen voor het Lokaal Preventieakkoord, tevens uitvoeringsprogramma publieke gezondheid, bepaald. Voortzetting van het preventieakkoord tot en met 2027 hangt af van beschikbare financiële middelen. In begroting 2025 worden middelen voor 2025 beschikbaar gesteld. Besluitvorming over verdere financiering volgt in 2025. Gezondheidsverschillen
9
De meerjarenplannen voor de aanpak van gezondheidsverschillen worden opgenomen in de herziene kadernota publieke gezondheid en het herijkte Lokaal Preventieakkoord. Acties om de nota en het akkoord te herzien zijn gestart en lopen door in 2025.
Financiële voortgang
02 Jeugd en Wmo
Voordeel
Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo
2.01
Doorbraakmethode
25
0
25
2.02
Doorschuiven budget: innovatiefonds
75
-75
0
2.03
Doorschuiven budget: ontwikkel- en innovatiebudget SD en MD
87
-87
0
2.04
Verstrekking hulpmiddelen
85
0
85
2.05
WMO - Begeleiding en Dagbesteding
647
0
647
2.06
WMO - eigen bijdrage
25
0
25
2.07
Doorschuiven budget: Positieve gezondheid
25
-25
0
2.08
Doorschuiven budget: ontwikkel- en innovatiebudget hervormingsagenda Jeugd
48
-48
0
2.09
Doorrekening budgetten Jeugdzorg
0
-850
-850
2.10
Doorschuiven budget: voorkomen overmatig alcohol- en drugsgebruik
20
-20
0
2.11
Subsidie tegemoetkoming energielasten
47
-47
0
2.12
SPUK - Versterking cliëntondersteuning
12
-12
0
2.13
formatiekosten SamenTwente
0
-29
-29
2.14
Vervoersvoorzieningen WMO en Jeugd
0
-168
-168
2.15
Verlaging budget Veilig Thuis en Regionale Voorzieningen
100
0
100
2.16
Afrekening Beschermd Wonen 2023
941
0
941
2.137
-1.361
776
Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Doorrekening budgetten Jeugdzorg (€ 850.000,-- N) De extrapolatie van de jeugdbudgetten komt in 2024 nadelig uit. Duidelijk is dat het erg lastig is om de budgetten van deze 'open-eind regelingen' in de greep te houden. We zien een landelijke trend dat de mentale gezondheid bij de jeugd achteruit gaat en daardoor komen er steeds meer jeugdigen in de GGZ-zorg. Helaas zien we dit ook in Hellendoorn. Zo zien we met name bij de Ondersteuningsbehoeftes individueel een sterke stijging van het aantal cliënten, tot wel 25%. Daarnaast zijn aanbieders begonnen met de ombouw van driemilieuvoorziening naar kleinschalige voorziening. Deze ombouw is een beweging die zowel regionaal als landelijk ondersteund wordt, maar ook een die grote gevolgen heeft voor de wijze waarop de jeugdhulp wordt ingericht en de kosten die daaraan verbonden zijn. De kosten blijken nu hoger uit te vallen als vooraf gedacht. Daar komt dan ook nog bij dat we dit jaar een aantal specifieke dure casussen hebben die eigenlijk nooit vooraf in te schatten zijn. De verzilvering (dit is de mate waarin de indicaties worden benut) zien we ook stijgen, dat komt ook omdat we denken dat zorgaanbieders strakker zitten op het declareren van zoveel mogelijke zorg. Ook omdat de nieuwe inkoop vanaf 2025 gaat lopen lijkt het er op dat zorgaanbieders nu alvast zoveel mogelijk declareren.
Al met al prognosticeren we € 850.000,-- tekort.
10
Doorschuiven budget: innovatiefonds (€ 75.000,-- V, € 75.000,-- N) De communicatie rondom het innovatiefonds 2024 is opgestart, ideeën kunnen in oktober 2024 worden ingediend, daarna volgt de beoordeling. De verwachting is dat de uitbetaling van de middelen in 2025 plaatsvindt. Doorschuiven budget: ontwikkel- en innovatiebudget (€ 87.000,-- V, € 87.000,-- N) Het restant van het ontwikkelbudget sociaal en maatschappelijk domein schuiven we door naar 2025 voor een administratieve professionaliseringsslag bij het doelgroepenvervoer en de noodzakelijke herindicatie WMO Begeleiding en Dagbesteding ten gevolge van de inkoop 2025. Daarnaast is het plan om een bedrag van € 36.500,-- van dit budget te bestemmen voor een bijdrage aan stichting Reggewoon voor de realisatie van scootmobielstallingen. Afrekening Beschermd Wonen 2023 (€ 941.000,-- V) De positieve afrekening Beschermd Wonen vanuit de centrumgemeente Almelo wordt veroorzaakt door een hogere rijksbijdrage voor 2023 ten opzichte van de werkelijke kosten. De jaarlijkse financiële voordelen op beschermd wonen zijn incidenteel. Vanaf 2024 zou het Rijk een gewijzigde financieringssytematiek gaan hanteren op basis van woonplaatsbeginsel, dit is al diverse keren uitgesteld. Doordat het thema door het vorige kabinet controversieel is verklaard komt er verder uitstel, een nieuwe streefdatum voor invoering is nu 1-1-2026.
Verstrekking hulpmiddelen (€ 85.000,-- V) Het voordeel op Verstrekking hulpmiddelen zit voornamelijk bij de woonaanpassingen. Woonaanpassingen zijn moeilijk te ramen omdat de prijs per aanpassing behoorlijk kan fluctueren. Na 2 jaren met hoge uitgaven voor woonaanpassingen is 2024 een jaar waarin minder wordt uitgegeven èn ook het aantal verstrekkingen lager ligt dan in de voorgaande jaren. WMO – Begeleiding en dagbesteding (€ 647.000,-- V) De begroting 2024 is opgesteld in het voorjaar van 2023. De stijging van aantallen cliënten die we op dat moment zagen en verwachtten blijkt zich uiteindelijk niet voor te doen. Dit kan diverse oorzaken hebben bijvoorbeeld meer gebruik maken van voorliggende voorzieningen, effect van inzet op preventie etc. Dit is echter niet met data te onderbouwen. Naast lagere cliëntenaantallen zien we ook lagere indicatiebedragen. Er is een kwaliteitsslag gemaakt in de indicatiestelling wat dit zou kunnen verklaren. Vervoersvoorzieningen WMO en Jeugd (€ 168.000,-- N) Het doelgroepenvervoer WMO en Jeugd is opnieuw aanbesteed waardoor we vanaf augustus 2024 werken met een andere vervoerder, ook is de tariefsopbouw vanaf augustus beperkt gewijzigd. Het nadeel wordt vooral veroorzaakt door een te hoge inschatting van het aanbestedingseffect.
Dit nadelig effect bij doelgroepenvervoer WMO en Jeugd wordt overigens gecompenseerd doordat het aanbestedingseffect bij Schoolvervoer juist te laag is ingeschat, zie programma 3. Verlaging budget Veilig Thuis en Regionale Voorzieningen (€ 100.000,-- V) In onze begroting is budget opgenomen voor allerlei specifieke opdrachten, de zogenaamde 'coalititon of the willing'. Inmiddels blijkt dit bedrag voor 2024 te hoog ingeschat te zijn, reden om de begroting bij te stellen.
Afwijking onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 * Doorbraakmethode (€ 25.000,-- V) * WMO - eigen bijdrage (€ 25.000,-- V) * Doorschuiven budget: Positieve gezondheid (€ 25.000,-- V / € 25.000,--) * Doorschuiven budget: Innovatiebudget hervormingsagenda Jeugd (€ 48.000,-- V/€ 48.000,-- N) * Doorschuiven budget: voorkomen overmatig alcohol- en drugs (€ 20.000,-- V / € 20.000,-- N)
11
* Subsidie tegemoetkoming energielasten (€ 47.000,-- V / € 47.000,-- N) * SPUK - Versterking cliëntondersteuning (€ 12.000,-- V / € 12.000,-- N) * Formatiekosten SamenTwente (€ 29.000,-- N)
1.3 Programma 3 Cultuur, onderwijs en sport Vervoer Per 1 augustus 2024 is de uitvoering van het doelgroepenvervoer in onze gemeente overgegaan naar vervoerder Willemsen de Koning. Hieronder vallen het regiotaxivervoer, het vervoer naar dagbestedings- en jeugdhulplocaties en het leerlingenvervoer. Als gemeente hebben we de afgelopen weken signalen binnengekregen dat nog niet alles gaat zoals is afgesproken. Wij hebben de vervoerder een waarschuwingsbrief gestuurd en via deze waarschuwing gevraagd om te komen met een verbeterplan. Dorpsondersteuner We onderzoeken de mogelijkheden om een pilot te starten met een dorpsondersteuner in Haarle. De dorpsondersteuner versterkt de leefbaarheid in het dorp en fungeert als verbindende schakel binnen de gemeenschap. Optimaliseren sport- en beweegmogelijkheden voor alle inwoners Het kennismakings- en stimuleringsaanbod wordt stapsgewijs verbreed door het toevoegen van doelgroepen aan Kennismaken met Sport. In de najaarseditie zijn volwassen, senioren, aangepaste sporters en ongebonden sporters toegevoegd aan het aanbod Kennismaken Met Sporten. Als gevolg van personeelsontwikkelingen loopt het herzien van de Brede Regeling Combinatiefuncties (BRC) vertraging op. Begin september zijn de nieuwe functieprofielen binnen de BRC regeling bekend gemaakt en kan dit proces gestart worden.
Kunstgrasvelden De renovatie van de toplagen van vier kunstgrasvelden is in de herfst van 2024 succesvol afgerond. Het gaat om de sport- en spelvoorziening De Plakke in Haarle, het hockeyveld op sportpark Gagelman in Nijverdal en twee kunstgras voetbalvelden op sportpark De Voordam in Hellendoorn. In 2024 is het onderzoek gestart naar de nut, noodzaak en behoefte voor de aanleg van kunstgrasvelden bij vijf voetbalverenigingen die momenteel nog niet beschikken over kunstgras. Het onderzoek bestaat uit twee delen. Beide onderzoeken vormen de basis voor het integrale advies dat einde van het jaar zal worden besproken. Nieuw sportadviesorgaan (nieuwe ontwikkeling) Met het intrekken van het instellingsbesluit voor de BLOS per 1 september 2024 ligt de formele bevoegdheid voor het beslissen over sportvraagstukken weer bij het college. Door de integrale benadering van hedendaagse sport-, beweeg- en preventie vraagstukken is er behoefte om kennis, advisering en samenwerking te versterken. Dit doen wij door het ontwikkelen van een nieuw sportadviesorgaan. Inmiddels is een proces gestart om samen met de Hellendoornse verenigingen, ongebonden sporters en bedrijfssporters te komen tot een nieuw adviesorgaan. De doelstelling is om dit nieuwe adviesorgaan medio 2025 te laten starten.
Financiële voortgang 03 Cultuur, onderwijs en sport
Voordeel
Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo
3.01
Afboeken boekwaarden activum met boekwaarde <25.000
0
-34
-34
3.02
Kinderopvang Sociaal Medische Indicatie
0
-45
-45
12
3.03
Doorschuiven budget: Kunst openbare ruimte Keizerserf/W Alexanderstraat
30
-30
3.04
Herschikking cao-gevolgen Zinin (TBH en COH)
17
-17
0
3.05
Onderhoud gemeentelijk vastgoed
0
-35
-35
3.06
Doorschuiven budget: Bijdrage in Herinrichting Bibliotheek
338
-338
0
3.07
SPUK Onderwijsachterstandenbeleid
18
-18
0
3.08
Verlichting Gagelman
0
-15
-15
3.09
Installaties Binnensport
15
0
15
3.10
Schoolvervoer
370
0
370
3.11
Schoolvervoer ontheemden Oekraïne
67
-67
0
3.12
Doorschuiven budget: Bibliotheek (spuk + inzet)
220
-220
0
3.13
SPUK Informatiepunten Digitale Overheid
36
-36
0
3.14
Onderhoud Sportvelden
0
-15
-15
3.15
Afboeken boekwaarde op locatie Reggesteyn nav nieuwbouw
0
-556
-556
1.111
-1.426
-315
Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Schoolvervoer (€ 370.000,-- V) Het schoolvervoer is opnieuw aanbesteed waardoor we vanaf augustus 2024 werken met een andere vervoerder. Vanaf dat moment geldt ook een andere tariefsopbouw, waar we voorheen werkten met een ritprijs is dat gewijzigd in een prijs per kilometer. Het voordeel van € 370.000,-ten opzichte van de begroting wordt vooral veroorzaakt door een te lage inschatting van het aanbestedingseffect. Dit voordelige effect op schoolvervoer moeten we in samenhang zien met het nadeel dat zich voordoet bij doelgroepenvervoer WMO en Jeugd, zie programma 2. Schoolvervoer ontheemden Oekraïne (€ 67.000,-- V / € 67.000,-- N) De kosten voor het schoolvervoer van kinderen uit de groep ontheemden uit Oekraïne wordt niet afzonderlijk door het Rijk vergoed. Over het eerste halfjaar 2023 hebben we een specifieke bijdrage ontvangen van het Rijk voor deze kosten, daarna niet meer. Daarom brengen we deze kosten ten laste van de Reserve Statushouders en ontheemden Oekraïne. Onderhoud gemeentelijk vastgoed (€ 54.000,-- N) De budgetten voor onderhoud gemeentelijke gebouwen zijn budgettair neutraal herverdeeld over de verschillende producten. Bij de Holtink hebben we extra ruimte verhuurd aan een huurder wat een voordeel geeft van € 10.000,--in 2024 en vanaf 2025 een structureel voordeel van € 15.000,--.
Bij het Ravijn hebben de houtkachels een langere periode stilgestaan door een lekkage aan de warmtewisselaar en de defecte module niet leverbaar was. De gasketels hebben hierdoor moeten bijspringen wat een nadeel geeft op het gasverbruik van € 35.000,--. Momenteel werken we aan de voorbereidingen om in 2025 verduurzamende maatregelen aan de installaties uit te voeren. Daarnaast vallen de kosten van chemicaliën met € 9.000,-- hoger uit door prijsstijgingen. Door met name de inflatie zijn te betalen servicekosten voor de Twijn aanzienlijk verhoogd. Wat een nadeel geeft van € 20.000,--. Het totale nadeel over 2024 is daardoor € 54.000,--. Doorschuiven budget: SPUK versterking lokale bibliotheekvoorzieningen (€ 220.000,-- V, € 220.000,-- N) We vroegen in 2023 een Specifieke Uitkering aan in voor versterking van lokale bibliotheekvoorzieningen en deze is voor 2024 gehonoreerd. De SPUK moet worden besteed vóór 31 december 2025. We schuiven het bedrag meteen door want we willen dit combineren met de ontwikkelingen van de bibliotheek in Hellendoorn.
13
0
Doorschuiven budget: Bijdrage herinrichting bibliotheek Nijverdal (€ 338.000,-- V, € 338.000,-N) Het project HvCB Ambtelijke deel is binnenkort afgerond. Vervolgens gaan we aan de slag met de volgende deelprojecten voor het HvCB (Publiek en Bibliotheek), dit wordt niet meer in 2024 afgerond. Het budget hevelen we over naar 2025. Afwaardering boekwaarde gesloopte/gestripte Reggesteyn gebouwen (€ 556.000,--N) Nu de gebouwen aan de Noetselerbergweg gestript zijn en de noodlokalen gesloopt, moet de nog resterende boekwaarde van deze onderdelen van de panden versneld worden afgeschreven.
Afwijking onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 * Afboeken boekwaarden activa met boekwaarden <25.000 (€ 34.000,-- N) * Onderhoud Sportvelden (€ 15.000,-- N) * Kunst openbare ruimte Keizerserf/W Alexanderstraat (€ 30.000,-- V, € 30.000,-- N) * Kinderopvang Sociaal Medische Indicatie (€ 45.000,-- N) * Herschikking cao-gevolgen Zinin (TBH en COH) (€ 17.000,-- V / € 17.000,-- N) * SPUK Onderwijsachterstandenbeleid (€ 18.000,-- V / € 18.000,-- N) * Verlichting Gagelman (€ 15.000,-- N) * Installaties Binnensport (€ 15.000,-- V) * SPUK Informatiepunten Digitale Overheid (€ 36.000,-- V / € 36.000,-- N)
1.4 Programma 4 Mobiliteit en bereikbaarheid Mobiliteit en veiligheid Het groot onderhoud aan de Groeneweg en Daarlerweg is een jaar vervroegd. De jeugd van sp Daarle en vv Daarlerveen zijn gefuseerd. Daardoor zal er meer fietsverkeer komen tussen beide dorpen. Tijdens deze werkzaamheden worden er ook fietsstroken aangebracht en de maximale toegestane snelheid wordt terug gebracht van 80 km/h naar 60 km/h en er komen twee extra verkeersremmers. Hierdoor wordt er een veiligere verbinding gerealiseerd. Kuperserf Het project Groen blauw Kuperserf start in 2025. Mogelijk worden ook de aangrenzende (school)pleinen vergroend.
Financiële voortgang 04 Mobiliteit en bereikbaarheid
Voordeel
4.01
Actualiseren bedrijfsplan Samen leven met water 2024
0
4.02
Bijdrage gemeenschappelijke regeling mobiliteit
4.03
Ondersteuning festiviteiten en evenementen
Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo -136
-136
7
0
7
6
-5
1
13
-141
-128
Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Actualiseren bedrijfsplan Samen leven met water 2024 (€ 136.000,-- N) Het bedrijfsplan "Samen leven met water" is financieel geactualiseerd, dit geeft een nadeel van 135.500,--. Dit nadeel wordt met name veroorzaakt doordat we in 2024 geen rente meer toerekenen aan investeringen. Dit komt doordat onze rente-opbrengsten ongeveer even hoog zijn als de rentekosten op onze geldleningen. De geraamde toegerekende rente aan onze rioleringsproducten kunnen we daardoor niet meer ten laste brengen van de voorziening
14
egalisatie rioolheffingen en dat geeft een nadeel van € 118.107,--. Daarnaast zijn er nog enkele kleinere aanpassingen.
Afwijking onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 * Bijdrage gemeenschappelijke regeling mobiliteit (€ 7.000,-- V) * Ondersteuning festiviteiten en evenementen (€ 6.000,-- V, € 5.000,-- N)
1.5 Programma 5 Woon en leefomgeving Leefbaar platteland Het regeerprogramma van kabinet Schoof heeft het Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG) en het bijbehorende transitiefonds van € 24,3 miljard geschrapt, waardoor ook gemeentelijke stelpost van € 160.000,-- komt te vervallen. Voedselzekerheid en toekomstperspectief voor agrarische ondernemers zijn prioriteiten, naast internationale doelen voor natuur, water en klimaat. Het kabinet werkt aan een doelgerichte aanpak die eind 2024 wordt gepresenteerd. Door het ontbreken van concrete afspraken is onduidelijk welke middelen beschikbaar komen voor gemeenten. Provincie Overijssel blijft echter werken aan haar integrale aanpak met gebiedspartners. De organisatie wachtte de koerswijziging van het kabinet af en bereidt nu een impactanalyse voor, die in 2024 wordt gestart en in 2025 wordt uitgevoerd. Deze analyse zal bijdragen aan de brede omgevingsvisie, met samenwerking binnen West-Twente en Groene Metropool Twente. Huisvesting statushouders De gemeente Hellendoorn is het niet gelukt om de taakstelling voor het huisvesten van statushouders in het eerste halfjaar van 2024 te halen. De verwachting is dat ook de taakstelling voor het tweede halfjaar niet wordt behaald. De hoge taakstelling, gebrek aan nieuwbouw en de krappe woningmarkt zijn redenen waardoor we niet aan de taakstelling voldoen.
Met de woningcorporatie wordt gewerkt aan aanvullende afspraken om in de taakstelling te voorzien. Realiseren Woon(zorg)visie Eind 2024 starten we met de ontwikkeling van een nieuwe Woon(zorg)visie, die nauw aansluit op de Wet Versterking Regie Volkshuisvesting, welke naar verwachting binnenkort wordt aangenomen. Deze wet geeft gemeenten meer regie over de huisvestingsopgaven, waaronder de combinatie van wonen en zorg voor ouderen, mensen met een beperking en andere kwetsbare groepen. Grondexploitaties Op dit moment zijn er 7 lopende grondexploitaties waarover u bent geïnformeerd via het MeerjarenPerspectief Grondexploitaties (MPG 2024). Sinds begin 2024 hebben de ontwikkelingen slechts een zeer beperkt effect op de totale winst- en verliesgevendheid van de projecten. Wel is er een andere fasering van de activiteiten. Zo zijn in 2024 alle kavels van Hellendoorn Noord verkocht, maar kunnen we nog geen opbrengsten verwachten vanuit De Grave door de beroepsprocedure die hier nog loopt. Het effect van deze nieuwe fasering is al meegenomen in de begroting 2025. We verwachten dit jaar de exploitaties Schoolstraat en locatie Brandweerkazerne Kasteelstraat te kunnen afsluiten en tevens (tussentijdse) winsten te kunnen nemen.
15
Financiële voortgang 05 Wonen en leefomgeving
Voordeel
Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo
5.01
Inzet klimaatgelden
6
-233
-227
5.02
Subsidieregeling woningisolatie
89
-89
0
5.03
Doorschuiven budget: Invoering nieuwe omgevingswet
150
-150
0
5.04
Opstalrechten zendmasten en groenverkopen
61
-5
56
5.05
Doorschuiven budget: Aktieplan Landelijk Gebied
460
-460
0
5.06
Asbestbodemsanering
50
-50
0
5.07
Actualisatie bedrijfsplan afval
0
-20
-20
5.08
Adviezen ruimtelijke ordening en planschadevergoedingen
10
-50
-40
5.09
Bijdrage erfcoaches Provincie
16
0
16
5.10
Opstellen en uitvoeringsplan Woonzorgvisie
0
-26
-26
5.11
Bijdrage 't Lochter onderzoek energietransitie
15
-15
0
5.12
Uitwerking speelplaatsenbeleid
20
0
20
5.13
Openbaar groen - Werken voor derden
0
-9
-9
5.14
Beheer Bermen en sloten - maaiafval
40
0
40
5.15
Bijdrage camera toezicht bedrijventerrein 't Lochter
0
-10
-10
917
-1.118
-201
Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Inzet klimaatgelden (€ 233.000,-- N/ € 6.000,-- V) In de periode van 2023 tot en met 2025 ontvangen we van het rijk ieder jaar ruim € 600.000,-voor de uitvoering van energie- en klimaatbeleid. De middelen mogen maximaal twee jaar worden doorgeschoven. Een deel van de ontvangen middelen wordt gereserveerd voor 2025. Daarnaast wordt een deel van de loonkosten met betrekking tot duurzaamheid gedekt vanuit deze middelen. Dit wordt meegenomen in de doorrekening van de loonsom. Dit is een bedrag van € 270.000,--. Subsidieregeling woningisolatie (€ 89.000,-- N /€ 89.000,-- V) Het Rijk zet in op het isoleren van woningen en het bestrijden van energiearmoede door middel van het Nationaal Isolatieprogramma. Via dit programma ontvangt de gemeente specifieke uitkeringen: 'Energiearmoede-gelden' en 'Lokale Aanpak Isolatie-gelden'. Voor de uitvoering van deze gelden is op 24 september 2024 een subsidieregeling woningisolatie vastgesteld. De uitvoering start in oktober 2024. De raming van de besteding van de beide uitkeringen in 2024 wordt met € 89.000,-- naar boven bijgesteld, naar € 713.000,--. Een deel van de begrote middelen voor energiearmoede wordt gereserveerd voor 2025. Doorschuiven budget: Implementatie Omgevingswet (€ 150.000,-- N / € 150.000,-- V) Per 1 januari 2024 is de Omgevingswet ingegaan.
Wij werken nu met de nieuwe wet en er hebben zich geen onoverkomelijke problemen voorgedaan. Ook de komende jaren zullen we nog druk zijn met het invulling geven aan de Omgevingswet-instrumenten, zoals het omgevingsplan. De Europese aanbesteding hiervoor is op dit moment gaande en wordt naar verwachting eind dit jaar afgerond. Middelen die hiervoor waren gereserveerd worden niet dit jaar maar later in het traject uitgegeven. Dat geldt ook voor een aantal ICT-gerelateerde zaken. Voorgesteld wordt om 150.000,-- door te schuiven naar 2025. Per 1 januari 2024 is ook de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen in werking getreden. Verwachting was, en is, dat dit een negatief effect zou hebben op de leges. Verwacht was echter dat het effect opgevangen kan worden binnen de begroting. Maandelijks worden aantallen
16
aanvragen en leges gemonitord. De verwachting lijkt waarheid te worden. Maar omdat de aantallen aanvragen de afgelopen jaren aan het einde van het jaar flink toenamen, is dit niet met zekerheid te zeggen. Opstalrechten zendmasten en groenverkopen (€ 5.000,-- N/ € 61.000,-- V) Doordat er op meerdere gemeentelijke locaties zendmasten zijn geplaatst wordt er meer pacht ontvangen (voordeel € 21.000,--). In de begroting 2025 is hiermee al rekening gehouden. Daarnaast verwachten we een meeropbrengst, minus juridische advieskosten, voor groenverkopen van € 35.000,--. Totaal voordeel € 56.000,--. Actieplan Landelijk Gebied (€ 460.000,-- N / € 460.000,-- V) In afwachting van het nieuwe regeerakkoord is vertraging opgelopen in het opstellen van een impactanalyse, die ook voedend zal zijn aan de omgevingsvisie. We hebben nu voldoende uitgangspunten om deze in 2025 te gaan opstellen. We denken na over onze vervolginzet, nadat de impactanalyse voltooid is. We komen hierop terug met een nieuw voorstel. De middelen voor het opstellen van de impactanalyse, € 50.000,-- en de omgevingsvisie, € 100.000,--, in 2024 schuiven we daarom door naar 2025. De dekking van deze middelen loopt via de reserve invoering omgevingswet. Het Programma Landelijk Gebied (NPLG) is door de huidige regering geschrapt. De middelen voor de programmamanager en ondersteuning, totaal € 160.000,--, vallen in 2024 vrij.
Dit heeft geen budgettaire consequenties omdat we door het schrappen van het NPLG ook geen financiële bijdrage van het Rijk ontvangen over 2024. Voor de jaren 2025 en verder komen we met een nieuw voorstel. Asbestbodemsanering (€ 50.000,-- N / € 50.000,-- V) Op diverse locaties wordt in 2024 historisch en vervolgonderzoek uitgevoerd in het kader van asbestbodemsanering, totale verwachte kosten over 2024 zijn € 50.000,--. De totale kosten worden volledig vergoed door een subsidie van de provincie Overijssel.
Afwijking onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 * Actualisatie bedrijfsplan afval (€ 20.000 N) * Adviezen ruimtelijke ordening en planschadevergoedingen (€ 40.000,--N) * Bijdrage erfcoaches Provincie (€ 16.000,-- V) * Opstellen en uitvoeringsplan Woonzorgvisie (€ 26.000,-- N) * Bijdrage 't Lochter onderzoek energietransitie (€ 15.000,-- V, € 15.000,-- N) * Uitwerking speelplaatsenbeleid (€ 20.000,-- V) * Openbaar groen werken voor derden (€ 9.000,-- N) * Maaiafval bermen en sloten (€ 40.000,-- V) * Bijdrage camera toezicht bedrijventerrein ’t Lochter (€ 10.000,-- N)
1.6 Programma 6 Bestuur, veiligheid en dienstverlening Participatie stimuleren Deel 1 van de participatievisie komt in oktober ter besluitvorming in de raad. Na het vaststellen in de raad van deel 2 participatievisie eind dit jaar, volgt de aanpassing en vaststelling van de participatieverordening. Deze verordening komt in plaats van de huidige inspraakverordening. Dienstverlening De gemeente Hellendoorn zet zich actief in voor digitale toegankelijkheid en heeft in het afgelopen jaar belangrijke stappen gezet. De website is vervangen en er is een nulmeting gedaan met betrekking tot digitale toegankelijkheid van onze website en subsites. Hieruit komt naar voren dat niet alle websites en subsites digitaal toegankelijk zijn. We blijven werken aan
17
verdere verbeteringen, zoals het toegankelijk maken van complexe documenten en interactieve functies. Daarnaast zullen we de komende periode blijven monitoren en optimaliseren, zodat onze digitale omgeving voor alle inwoners, ongeacht hun beperking, volledig toegankelijk blijft. Klanttevredenheidsonderzoek In de eerste helft van 2024 is een voorstel gemaakt met betrekking tot de te onderzoeken onderdelen en diensten. Door langdurige uitval van de projectleider heeft de uitvoering van het klanttevredenheidsonderzoek vertraging opgelopen. In het vierde kwartaal wordt dit door een nieuwe projectleider opgepakt.
Financiële voortgang 06 Bestuur, veiligheid en dienstverlening
Voordeel
Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo
6.01
Vrijval voorziening wachtgelden wethouders
82
0
82
6.02
Teamontwikkeling College B&W
0
-10
-10
6.03
Stelpost ondersteuning overhead
136
-136
0
6.04
Doorschuiven budget: training en begeleiding inburgering
33
-33
0
6.05
Vrijval saldi in de loop van het jaar
216
0
216
6.06
Doorschuiven budget: invoering wet inburgering
34
-34
0
6.07
Hoger aantal lijkschouwingen
0
-15
-15
6.08
Voordeel jaarrekening 2023 Veiligheidsregio Twente
21
0
21
6.09
Doorschuiven budget: doorontwikkeling sociaalontwikkelbedrijf
78
-78
0
6.10
Doorschuiven budget: Duidelijk communiceren
25
-25
0
6.11
Handhaving openbare orde
0
-23
-23
6.12
Septembercirculaire Gemeentefonds
0
-73
-73
6.13
Rente over schatkistbankieren etc bijstellen
540
0
540
6.14
Stelposten rijksmiddelen
416
0
416
1.581
-426
1.155
Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Voorziening oud-wethouders (€ 82.000,-- V) Doordat een oud-wethouder een functie elders heeft aanvaard kan het wachtgeld naar beneden worden bijgesteld. De structurele doorwerking is verwerkt in de begroting 2025. Stelpost ondersteuning overhead (€ 136.000,-- V/ € 136.000,-- N) Vanuit het collegeprogramma zijn middelen beschikbaar gesteld voor de ondersteuning van de overhead. Deze middelen worden gebruikt voor het inhuren van extra capaciteit op het gebied van inkoop en juridische zaken. Vrijval saldi in de loop van het jaar (€ 216.000,-- V) Het voordelige saldo van de meicirculaire 2024 is tijdelijk gestald op het 'saldo begroting’, evenals een klein negatief saldo vanuit de Meerjaren Prognose Grondexploitaties. Dit saldo wordt meegenomen in deze najaarsrapportage, zodat aan het totale voordeel een bestemming kan worden gegeven.
18
Doorschuiven budget – doorontwikkeling sociaalontwikkelbedrijf (€ 78.000,-- V/ € 78.000,-- N) In de meicirculaire 2024 is een bedrag toegekend voor de doorontwikkeling van de sociaalwerkbedrijven. Het restant budget voor de doorontwikkeling op de stelpost rijksvoornemens schuiven we door naar 2025. In 2024 is een belangrijke start gemaakt met de doorontwikkeling, dit zal verder in 2025 een vervolg krijgen. Deze middelen worden daarvoor gereserveerd. Septembercirculaire Gemeentefonds (€ 73.000,-- N) In de septembercirculaire worden de laatste ontwikkelingen van het gemeentefonds geschetst. Veel voorstellen van het kabinet Schoof zijn hier al in verwerkt. Daarnaast zijn er accresontwikkelingen, afrekeningen uit het BTW-compensatiefonds en diverse taakmutaties. U wordt via de bijbehorende raadsmededeling op de hoogte gebracht. De gevolgen van de septembercirculaire laten voor de jaren 2024 tot en met 2027 nadelige effecten zien, die vanaf 2028 zijn genivelleerd.
Inmiddels is er op 4 oktober nieuwe informatie ontvangen van het ministerie van Binnenlandse Zaken dat door hen in de septembercirculaire gerekend is met verkeerde (achterhaalde) gegevens voor het volume-accres. De correctie die hieruit volgt wordt verwerkt in de decembercirculaire 2024. Hoe een en ander precies gaat uitpakken kan nog niet exact worden geduid. De bijstelling van de volume-accressen gaat in ieder geval positief uitvallen voor 2025 en de jaren erna. We informeren u hier begin 2025 over, via de raadsbrief bij de decembercirculaire 2024. Rente-opbrengsten over schatkist en banksaldi (€ 540.000,-- V) We blijven momenteel overliquide. Door stagnatie in de uitvoering van (investerings)projecten blijven de middelen onbesteed en dus op de schatkist geparkeerd. We ontvangen hierover nog steeds een prima rente: tot medio september 3,66% en daarna 3,4%. In de bestuursrapportage is de verwachte rente-opbrengst al naar boven bijgesteld, maar nu ziet het er naar uit dat we de rente-opbrengsten met nog eens € 540.000,-- kunnen verhogen. Dit betreft niet alleen de rente over de schatkist, maar ook over diverse bankrekeningen. De rente-opbrengsten die we ontvangen zorgen ervoor dat deze ongeveer even hoog zijn als de rentekosten op onze langlopende geldleningen.
Dit betekent dat er dit jaar geen rente hoeft te worden toegerekend aan de producten (met uitzondering van de grondexploitaties). Aframen diverse stelposten (€ 416.000,-- V) In de begroting zijn diverse stelposten opgenomen, waaronder de stelpost rijksvoornemens. Op deze stelpost worden de middelen geparkeerd die we via het gemeentefonds ontvangen voor o.a. de uitbreiding van taken. Er is een aantal gereserveerde budgetten die vrij kunnen vallen, omdat er dit jaar geen beleidsvoorstellen meer worden ingediend voor de uitvoering van deze taken. De stelpost 'onvoorziene uitgaven' blijft nog in stand tot het eind van het jaar. Momenteel is hiervoor nog € 62.000,-- beschikbaar.
19
Afwijking onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 * Teamontwikkeling College B&W (€ 10.000,-- N) * Doorschuiven budget: training en begeleiding inburgering (€ 33.000,-- V/ € 33.000,-- N) * Doorschuiven budget: invoering wet inburgering (€ 34.000,-- V/ € 34.000,-- N) * Hoger aantal lijkschouwingen (€ 15.000,-- N) * Voordeel jaarrekening 2023 Veiligheidsregio Twente (€ 21.000,-- V) * Doorschuiven budget: Duidelijk communiceren (€ 25.000,-- V/ € 25.000,-- N) * Handhaving openbare orde (€ 23.000,-- N)
1.7 Programma Overhead Gemeentewerf Inmiddels is een onderzoek naar verduurzaming of verplaatsing van de gemeentewerf afgerond. Beide scenario’s worden nu verder uitgewerkt ter voorbereiding op een principe besluit van het college. Zodra we weten welk scenario bestuurlijk de voorkeur heeft, dan wordt dit verder uitgewerkt. Hiervoor zal dan budget beschikbaar gesteld moeten worden. De planning is dat er in het 4 e kwartaal een principebesluit wordt voorbereid en dat we in 2025 de plannen verder uitwerken. Herinrichting ambtelijk deel De herinrichting van het ambtelijk deel van het Huis voor Cultuur en Bestuur is eind september afgerond binnen het beschikbare budget. Het ambtelijk deel heeft een frisse nieuwe look gekregen en ook is het flexwerken doorgevoerd. Door deze herinrichting is ook een extra ruimte in het Huis voor Cultuur en Bestuur beschikbaar gekomen voor verhuur.
Financiële voortgang 99 Overhead
Voordeel
Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo
99.01
Tractiemiddelen
46
-115
-69
99.02
Doorberekening loonsom
424
0
424
99.03
Doorschuiven budget: Informatie en archiefbeheer
95
-95
0
99.04
Doorschuiven budget: Accommodatievisie
65
-65
0
99.05
Leges publicatiekosten omgevingsvergunning
0
-29
-29
99.06
Doorschuiven budget: POK-middelen
124
-124
0
99.07
Doorschuiven budget: ambtelijke inzet Twentse Koers
50
-50
0
754
-428
326
Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Beheer en onderhoud tractiemiddelen (€ 46.000,-- V / € 115.000,- N) De kosten voor onderhoud van onze tractiemiddelen stijgen de laatste jaren sterk. Daarnaast is er dit jaar een onverwacht grote reparatie aan een vuilniswagen. We verwachten hierdoor € 115.000,-- meer aan onderhoud tractiemiddelen uit te geven dan geraamd. De brandstofprijzen in 2024 vallen lager uit, dit resulteert in een voordeel van € 21.000,--. Door de spanningen in de wereld was er bij het opmaken van de begroting 2024 rekening gehouden met hogere brandstofprijzen. Daarnaast valt de verwachte kostenstijging voor gereedschappen mee ten opzichte van de gehanteerde indexatie en verwachten we minder gereedschappen aan te schaffen, wat
20
resulteert in een voordeel van € 25.000,-- op gereedschappen. Per saldo hebben we een nadeel op de kostenplaats tractiemiddelen van € 69.000,--. Doorrekening loonsom (€ 424.000,-- V) Bij het doorrekenen van de loonsom zien we meerdere afwijkingen. Per saldo leiden deze afwijkingen tot een voordeel van € 424.000,-- waarbij aangetekend moet worden dat we niet alle afwijkingen kunnen verklaren. De verklaringen die we hebben zijn redelijk gelijk aan de verklaring die we bij de jaarrekening hebben gegeven. Een krappe arbeidsmarkt, waardoor we vacatures lastig kunnen invullen, enkele functies die zijn opgenomen in het collegeprogramma zijn niet of later ingevuld en we hebben sociale premies ontvangen die niet zijn ingezet ter vervanging. Daarnaast wordt een deel van de loonkosten met betrekking tot duurzaamheid gedekt vanuit de klimaatgelden. Dat we niet alles kunnen verklaren maakt dat we hier een verbeterslag op inzetten. We onderzoeken de huidige werkwijze van begroten van de loonsom en bepalen hoe we dit kunnen verbeteren. Daarbij ook kijkend naar de wijze waarop we gedurende het jaar beter inzicht houden op de bezetting en realisatie van de loonsombudgetten. Doorschuiven budget: Informatie en archiefbeheer (€ 95.000,-- V/ € 95.000,-- N) In 2024 is gestart met de restauratie van het archief en de inventarisatie van de fysieke collectie.
Het proces duurt langer dan verwacht, waardoor de afronding niet in 2024 plaatsvindt. Doorschuiven budget: Accommodatievisie (€ 65.000,-- V/ € 65.000,-- N) Op basis van het Plan van Aanpak zijn we in september 2024 gestart met de interviewronde met alle plaatselijk belangverenigingen, wijkverenigingen, eigenaren en gebruikers van accommodaties (gebouwen en terreinen). Uiteindelijk wordt er met 100 tot 150 partijen gesproken. De interviewronde loopt door tot maart 2025. Daarna moeten we beslissen hoe we verder gaan en of er wel of niet externe ondersteuning nodig is (voor de visie of voor deelvragen) voor het vervolgtraject. Om externe expertise in te kunnen huren dient het budget in 2025 beschikbaar te blijven. Ook voor het organiseren van diverse vervolgbijeenkomsten met de stakeholders in 2025 is budget nodig. Doorschuiven budget: POK-middelen (€ 124.000,-- V / € 124.000,-- N) Het restant van de incidentele POK-middelen (Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag), bedoeld om de dienstverlening van gemeenten te versterken, schuiven we door naar 2025. We zetten deze middelen in voor de pilot integraal beleidsteam Maatschappelijk domein. Binnen dit team gaan we concreet aan de slag om beter integraal samen te werken op basis van de vier thema's vanuit de visie Sociaal-maatschappelijk Domein.
De resultaten van de pilot delen we in de gehele organisatie via het programma Opgavegericht werken.
Afwijking onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 * Leges publicatiekosten omgevingsvergunning (€ 29.000,-- N) * Doorschuiven budget: ambtelijke inzet Twentse Koers (€ 50.000,-- V / € 50.000,-- N)
21
Bijlagen * Bijlage 1 Investeringsoverzicht 2024 * Bijlage 2 Investeringsoverzicht 2025 * Bijlage 3 Factsheet Sociaal Domein * Bijlage 4 Begrotingswijziging 2024-18 * Bijlage 5 Begrotingswijziging 2024-18 met toelichting * Bijlage 6 Begrotingswijziging 2025-4 * Bijlage 7 Budgetoverheveling * Bijlage 8 Voortgang collegeprogramma
22