collegevoorstel Collectieve zorgverzekering voor inwoners met een laag inkomen (gemeentepolis) publicatieversie

Nota Voor burgemeester en wethouders Nummer 2022-019826 Aard voorstel: besluitvormend

Datum vergadering: 23 augustus 2022 Nota openbaar: openbaar Portefeuillehouder: P. Lage Venterink

B & W advies: Collectieve zorgverzekering voor inwoners met een laag inkomen (gemeentepolis) Advies: 1. De overeenkomst met Menzis over het aanbieden van de gemeentepolis in 2023 voortzetten. 2. Instemmen met de gemeentelijke bijdragen zoals die door Menzis zijn voorgesteld, waarbij de gemeentelijke bijdrage voor tandartsvergoeding wordt verhoogd zodat de vergoeding op 100% wordt gehandhaafd. 3. Een aanvullende gemeentelijke bijdrage van € 7,50 verlenen voor het pakket GarantVerzorgd3 waarmee de premie voor het herverzekeren van het eigen risico volledig wordt gefinancierd. De hiermee gepaard gaande extra kosten van circa € 55.000, - dekken uit het beschikbare budget voor de collectieve zorgverzekering voor 2023. 4. De gemeenteraad in de vergadering van 20 september 2022 voorstellen om in te stemmen met de aanvullende bijdrage onder 3. conform bijgevoegd raadsvoorstel. 5. Het Cliëntenplatform Hellendoorn vooraf informeren door toezending van deze nota. Besluit B & W: Aangenomen: CONFORM ADVIES Korte samenvatting De gemeente Hellendoorn kent een collectieve zorgverzekering voor mensen met een laag inkomen. Hiervoor is een overeenkomst afgesloten met Menzis die op uiterlijk 1 januari 2026 afloopt. Menzis heeft een addendum op de overeenkomst toegestuurd met de gemeentelijke bijdragen voor 2023.

Zoals elk jaar moet Menzis voor 1 oktober de pakketkeuzes weten om de inwoners tijdig de juiste polis aan te kunnen bieden. Voorgesteld wordt om in het voorgelegde pakket een wijziging aan te brengen waardoor de bijdrage van de tandartsvergoeding kan worden gehandhaafd op 100%. De extra kosten hiervan worden geraamd op € 6.200, - en kunnen worden gedekt uit het beschikbare budget voor de collectieve zorgverzekering. Het beschikbare budget voor 2023 biedt, op basis van het aantal verzekerden in 2022, en met een toename van 100 tot 150 personen, ruimte voor een aanvullende gemeentelijke bijdrage waarmee de premie voor het herverzekeren van het eigen risico volledig kan worden gefinancierd. Hiermee wordt de verlaging uit 2021 teruggedraaid èn wordt tegemoet gekomen aan het advies van het Cliëntenplatform Hellendoorn uit 2021 over de collectieve zorgverzekering. Hierover dient de gemeenteraad echter een uitspraak te doen. Het raadsvoorstel is in concept bijgevoegd. Aanleiding

De gemeente Hellendoorn biedt inwoners met een laag inkomen (< 120% bijstandsnorm) een collectiviteitskorting aan. In de volksmond beter bekend als de 'Gemeentepolis'. Er is hiervoor een overeenkomst afgesloten met Menzis (sinds 2006). Voor 1 oktober 2022 dienen wij Menzis te informeren over onze pakketkeuzes om de inwoners tijdig de juiste polis te kunnen aanbieden. Relevante eerdere besluiten 2019-024191: 28 september 2021: uitvoering collectieve zorgverzekering in 2022. 2020-025228: 29 september 2020: uitvoering collectieve zorgverzekering in 2021. Doelstelling Voorkomen dat mensen zorg gaan mijden door het mogelijk te maken dat inwoners met een laag inkomen - en mogelijk hoge zorgkosten - een passende zorgverzekering kunnen afsluiten tegen een zo laag mogelijke premie. Oplossing Een zorgverzekering is verplicht voor iedere Nederlander vanaf 18 jaar. Voor deze verzekering moet maandelijks een premie worden betaald. Een zorgverzekering, en zo ook de Gemeentepolis, bestaat uit een basisverzekering en een aanvullende verzekering. Een aanvullende verzekering is niet verplicht en dus een vrije keuze. Voor de Gemeentepolis is er bij Menzis een keuze uit drie aanvullende pakketten; GarantVerzorgd 1, 2 en 3. Met ingang van 2022 is hier het pakket BasisVoordelig aan toegevoegd, met name voor inwoners die een lage zorgbehoefte hebben.

Door alle pakketten binnen de collectieve zorgverzekering aan te bieden, bieden we inwoners met een laag inkomen de meeste vrijheid en mogelijkheid om zich naar hun eigen situatie te kunnen verzekeren. De GarantVerzorgd pakketten hebben een ruime dekking. In deze pakketten hebben de vergoedingen veelal een 80 tot 100% dekking, waar bij een reguliere aanvullende verzekering vaak een eigen bijdrage verschuldigd blijft. Bij GarantVerzorgd3 is ook het eigen risico meeverzekerd. Dat is niet mogelijk bij een regulier aanvullend pakket. Voor de GarantVerzorgd 1, 2 en 3 pakketten zijn wij maandelijks een minimale gemeentelijke bijdrage kwijt. Daarboven is de gemeente vrij in het vaststellen van een aanvullende gemeentelijke bijdrage. Menzis heeft een aantal wijzigingen aangekondigd in de gemeentepolis over 2023: 1.) De 80% vergoedingen in de reguliere tandartsverzekering worden met 5% verlaagd naar een volgens Menzis marktconform percentage van 75%. Voor de gemeentepolis zou dit betekenen dat in plaats van 100% tandartsvergoeding er nog 95 % vergoed kan worden. Menzis heeft aangegeven dat er een mogelijkheid bestaat om de tandartsvergoeding op 100% te houden, alleen betekent dit dat het verschil door gemeenten moet worden betaald. Concreet houdt dit een bedrag van €0,54 per verzekerde per maand in.

Voor de gemeente Hellendoorn komt dit, gebaseerd op de huidige aantallen, neer op een extra uitgaven van circa € 6.200, - in 2023. 2.) De Eerste Kamer heeft op 10 mei jl. ingestemd met het wetsvoorstel waarmee de collectiviteitskorting op de basisverzekering wordt afschaft. Dit betekent dat er vanaf 1 januari 2023 geen collectiviteitskorting meer gegeven mag worden op de basisverzekering. Dit geldt voor alle zorgverzekeraars. De korting op de aanvullende en tandverzekering en zorginhoudelijke extra’s blijft wel behouden. Onduidelijk is nog wat dit zal betekenen voor de hoogte van de aanvullende pakketten. Dit wordt na 1 oktober 2022 duidelijk. Menzis heeft een addendum op de overeenkomst toegestuurd met daarin opgenomen de premiebijdragen (met uitzondering van het pakket BasisVoordelig) vanuit de gemeenten voor de verschillende pakketten in 2023 (per verzekerde per maand), te weten:

Pagina

2 van 5

In 2019 zijn in onze gemeente voor wat betreft de collectieve zorgverzekering twee bezuinigingsmaatregelen genomen: 1/. Met ingang van 2020 is de doelgroep teruggebracht van 130% van de bijstandsnorm naar 120% van de bijstandsnorm. Het Cliëntenplatform en de WMO-raad hebben destijds ingestemd met deze maatregel. 2/. Omdat de door de raad vastgestelde taakstelling hiermee nog niet werd gehaald, is ingaande 2021 een extra maatregel genomen door een verlaging van de gemeentelijke aanvullende bijdrage bij het pakket GarantVerzorgd3 van € 7,50 per maand (collegebesluit 29 september 2020, zaaknummer 2020-025288). Vorig jaar heeft het Cliëntenplatform Hellendoorn, bij brief van 9 september 2021, voorgesteld deze laatste bezuiniging ingaande 2022 terug te draaien, en de gemeentelijke bijdrage per verzekerde in het pakket GarantVerzorgd 3 weer te verhogen met € 7,50, zodat de premie voor het herverzekeren van het eigen risico weer volledig zou worden gefinancierd door de gemeente. Dit gelet op de positieve effecten van de gemeentepolis op de ondersteuning aan chronisch zieken met een laag inkomen en hoge uitgaven, op de preventie van schulden en bij het tegengaan van ongewenste zorgmijding. Uw college heeft vorig jaar besloten dit niet te doen (besluit 28 september 2021, zaaknr 2021-024191), omdat er nog onzekerheid was over het structurele effect van deze bezuiniging.

Dit gelet op de gelijktijdige terugtrekking van Sallandse zorgverzekering per 1 januari 2021 en de mogelijkheid dat veel gebruikers daarvan in 2022 zouden kunnen overstappen naar Menzis. Hierbij is de toezegging gedaan dat in 2022 zou worden bezien of het mogelijk c.q. wenselijk is om de ombuiging in 2023 of 2024 terug te draaien als er sprake is van een gelijkblijvend aantal inwoners dat de gemeentepolis afneemt van Menzis. Wij verwijzen u naar de paragraaf 'financiële consequenties' in deze nota voor een nieuwe afweging hieromtrent.

Effect Door het aanbieden van een collectieve zorgverzekering wordt voorkomen dat mensen onverwacht hogere kosten hebben als ze zorg nodig hebben. Hierdoor is het ook waarschijnlijk dat er minder een beroep gedaan wordt op bijzondere bijstand en op de Wet maatschappelijke ondersteuning. Global goals Zie ook paragraaf 'effect': de goals # 1 (armoede), # 3 (goede gezondheid en welzijn), # 10 (ongelijkheid verminderen). Planning

Pagina

3 van 5

Voor 1 oktober moet Menzis de pakketkeuzes weten en dient uw college derhalve een besluit te hebben genomen over het voorstel (addendum) van Menzis. Op die manier kan Menzis de inwoners tijdig de juiste polis aanbieden. Dit betekent dat na 1 oktober 2022 geen wijzigingen in de pakketten meer kunnen worden aangebracht. Menzis heeft aangegeven dat deze datum niet kan worden verschoven waardoor er op korte termijn een besluit door de gemeente moet worden genomen! Financiële consequenties Het beschikbare budget voor de gemeentepolis in 2023 is € 408.690, - (budget 2022 + inflatiecorrectie). Op voorhand is moeilijk in te schatten hoeveel inwoners er kiezen voor de collectieve verzekering. De afgelopen jaren is aantal deelnemers flink gedaald: van 1.749 in 2018 tot 954 in het lopende jaar. Jaar Aantal

2017 1.557

2018 1.749

2019 1.700

2020 1.416

2021 1.093

2022 954

De daling van het aantal verzekerden in 2020 heeft waarschijnlijk te maken met de beperking van de doelgroep. De oorzaken van de verdere daling in 2021 en 2022 zijn niet duidelijk en niet te achterhalen. In eerste instantie werd gedacht dat verzekerden die voorheen via de gemeentepolis van Salland Zorgverzekeringen verzekerd waren, alsnog in 2022 zouden overstappen, maar dit blijkt niet het geval. Tijdens de behandeling van de programmabegroting 2022 op 9 november 2021 heeft de portefeuillehouder de toezegging gedaan (zie bijlage) dat zou worden nagegaan of mensen die gekozen hebben voor een particuliere verzekering het afgelopen jaar onverzekerd zijn geweest en wat eventueel aantallen zijn. Precieze cijfers hierover zijn niet beschikbaar, ook niet bij Menzis en/of Salland. Mogelijk dat de afname van het aantal verzekerden een indirect gevolg is vanwege de corona-maatregelen in 2020 en 2021. Het is ook niet mogelijk dit te herleiden via het aantal aanvragen om bijzondere bijstand. Vanwege de ombuigingen zou dit aantal kunnen toenemen, maar tegelijkertijd is ook de bijzondere bijstand versoberd. Cijfers van zorgmijding zien niet voorhanden. Door de afname van het aantal verzekerden is er dit jaar sprake van een onderbesteding van het beschikbare budget, te weten circa € 150.000, -.

Dit betekent dat er ruimte lijkt te zijn om de eerdere bezuiniging van € 7,50 op het pakket GarantVerzorgd3 uit 2021 in 2023 terug te draaien, ook wanneer het aantal verzekerden met 150 zou toenemen tot het aantal in 2021. Zie onderstaande raming.

De groep inwoners die gebruik maakt van de gemeentepolis, betreft inwoners die veelal al bovengemiddeld worden getroffen door de hogere energielasten en door de stijging van de kosten van levensonderhoud in het algemeen. Door het verlenen van een extra gemeentelijke bijdrage in de kosten

Pagina

4 van 5

van het pakket GarantVerzorgd3 hoeft deze groep zich in ieder geval geen zorgen te maken over de kosten van het verplichte eigen risico in de zorgverzekering omdat deze volledig worden gedekt. Uw college is niet bevoegd een dergelijk besluit te nemen, maar de gemeenteraad dient hierover een uitspraak te doen. Het voorstel aan de raad is in concept bijgevoegd. Dit voorstel moet worden behandeld in de eerstvolgende raadsvergadering van dinsdag 20 september a.s. omdat Menzis heeft aangegeven dat gemeenten voor 1 oktober a.s. hun keuze bekend moeten maken als het gaat om de premiebijdragen voor 2023. Deze datum kan niet worden opgeschoven. Bij het hanteren van de raming over het beschikbare budget voor 2023 wordt opgemerkt dat wel rekening moet worden gehouden met diverse onzekerheden, omdat het aantal verzekerden en hun keuzegedrag moeilijk te voorspellen zijn. Dit vormt een financieel risico. Wanneer het aantal deelnemers in 2023 onverhoopt hoger uitvalt - tot bijvoorbeeld het niveau van 2020 - dan is het budget niet toereikend. Mocht dit gebeuren dan leggen wij dit te zijner tijd aan de raad voor via de bestuursrapportage. Personele consequenties Geen, de werkzaamheden zijn opgenomen in het werkplan van het team Sociaal Domein voor 2022 Juridische consequenties Met Menzis is een overeenkomst met Menzis afgesloten per 1 januari 2022 voor een jaar.

De overeenkomst wordt telkens stilzwijgend verlengd met één jaar tot 1 januari 2026 voordat deze echt eindigt. Er is een opzegtermijn van zes maanden afgesproken. Informatisering Voor een efficiënte uitvoering van de Gemeentepolis en de communicatie daarover wordt gebruik gemaakt van de website www.gezondverzekerd.nl. Deze website is ontwikkeld zodat inwoners op een laagdrempelige en (zorgverzekeraar-) onafhankelijke website het aanbod Gemeentepolis per gemeente kunnen bekijken, vergelijken en afsluiten. Burger- en overheidsparticipatie Niet van toepassing. Communicatie De informatie over de collectieve zorgverzekering wordt beschikbaar gesteld door Menzis. Behalve een persbericht, worden de huidige gebruikers van de polis aangeschreven en worden inwoners door middel van een publicatie op de website en op www.gezondverzekerd.nl geïnformeerd. Aanvullend hierop gaat er een mailing naar alle minima en worden er spreekuren ingericht door Menzis. Overige consequenties --

Pagina

5 van 5