Bijlage - Beleidsplan Wegen 2023-2028
Tekst van het document
Financiering speerpunten Financieel worden de aanpassingen ten behoeve van de speerpunten “toegankelijkheid en inclusiviteit in kwetsbare gebieden” en “optimalisering fietsnetwerk” meegenomen in de integrale investeringsprojecten. Onderhoud op basis kwaliteit IBOR. Versnelde investeringen, bijzondere inrichting en een hogere kwaliteitsniveau voor beheer en onderhoud hebben invloed op de prijsvorming.
Samengevat ▪
▪
In dit beleidsplan wordt naast het behoud van het huidige (technische en beeld)kwaliteitniveau ingezet op realisatie van de ambities veiligheid, toegankelijkheid en mobiliteit en daarnaast wordt in de vervangings- en (her)inrichtingsprojecten meer gefocust op verduurzaming van de wegen en fietspaden, met name op kwetsbare plekken en die bijdragen aan de optimalisering van het fietsnetwerk in Hellendoorn. De middelen voor het dagelijks en groot onderhoud van de wegen zijn nagenoeg toereikend. Het budget voor de vervangingsinvesteringen op de korte en langere termijn, zo blijkt uit de doorrekening, zijn niet voldoende. Hiervoor zal medio 2023 een meerjaren-investeringsprogramma worden opgesteld die voorzien wordt van een meerjarig vervangingsbudget welke in een voorstel wordt voorgelegd aan de raad. De specifieke ambities, speerpunten en maatregelen in de focusgebieden vragen in dat geval geen extra investeringen maar worden dan gedekt uit de (her)inrichtingsprojecten van het meerjareninvesteringsprogramma.
Beleidsplan wegen, projectnummer 42022012
31
16 januari 2023
5. Uitvoeringprogramma Wegen Dit beleidsplan vormt de basis, geeft de richting en bepaalt de randvoorwaarden voor een nog nader uit te werken meerjarig -uitvoeringsprogramma Wegen. Dit uitvoeringsprogramma dient de volgende onderdelen te bevatten:
Een meerjaren investerings- en onderhoudsprogramma: ➢ ➢ ➢
➢
Hierin moeten de Investeringsbudgetten meegroeien met ontwikkelingen van de huidige tijd Van beeldkwaliteit naar waarde gestuurd beheer; welke thema’s pakken we integraal op? Een toetsingskader voor projecten. Hierin het kwaliteitsniveau, de beschikbare (extra) budgetten, de arealen en de uitgangspunten/randvoorwaarden voor de focus gebieden met de ‘extra’ maatregelen vastleggen. Een meerjarenplanning: welke gebieden en maatregelen: wanneer gaan we wat en waar doen?
Integraal samenwerken, dit houdt in: ➢ ➢ ➢ ➢ ➢
Interne (afdelingen en programma's) samenwerking fysiek en sociaal domein organiseren Participatieprogramma met externe stakeholders opzetten Een integrale projectmatige werkwijze introduceren, zowel bij groen, water, maar ook communicatie, en handhaving Aandacht voor het werkproces: integreren van de stappen ‘plan – do – check – act’ (zie afbeelding hieronder) Specifiek evalueren en/of controleren of de doelstellingen worden behaald, en eventueel bijsturen
Figuur 25: Plan – Do – Check – Act vertaald in stappen
Beleidsplan wegen, projectnummer 42022012
32
16 januari 2023
Bijlage 1: Samenvattingen beleidsstukken Integraal Beheerplan Openbare Ruimte (IBOR) De gemeente Hellendoorn wil de inrichting en beheer van de openbare ruimte op een integrale manier vormgeven. Dit houdt in dat sectorale beleidsdocumenten, beheer- en uitvoeringsplannen worden vervangen door integrale vormgeving en uitvoering met effect-gestuurd beleid. Het IBOR is het strategisch kader waarin maatschappelijke opgaven en bestuurlijke doelstellingen zijn vertaald naar uitgangspunten voor het beheer van de openbare ruimte, gericht op de 6 thema’s: Gezonde en veilige leefomgeving, Wonen, Welzijn en zorg, Economie en werkgelegenheid, Duurzaamheid en Ruimtelijke kwaliteit.
Gezonde & veilige leefomgeving - gewenst effect beheer: “De openbare ruimte is groen en biedt voldoende gelegenheid om veilig te kunnen spelen, sporten en bewegen, en elkaar te ontmoeten.” Uitgangspunten van belang voor wegen: • • • • • •
Een sociaal en fysiek veilige woon- en leefomgeving. Een openbare ruimte die toegankelijk is en verkeersveilig, o.a. door betere doorstroming van verkeer. Een sociaal veilige omgeving; de openbare ruimte is overzichtelijk en er is goede zichtbaarheid mede door voldoende verlichting. Een groene en toegankelijke omgeving die voldoende wandel- en fietsmogelijkheden biedt. Een openbare ruimte die ontmoeting en activiteiten stimuleert op een bereikbare locatie. Een openbare ruimte die dagelijks gebruikt wordt door bewoners.
Wonen - gewenst effect beheer: “De openbare ruimte biedt voor alle leeftijdsgroepen voldoende groen, ruimte en voorzieningen om prettig te kunnen wonen en verblijven.” Uitgangspunten van belang voor wegen: •
Een openbare ruimte die toegankelijk en bruikbaar is voor alle leeftijdsgroepen.
Welzijn & zorg - gewenst effect beheer: “De openbare ruimte is bereikbaar en toegankelijk voor alle inwoners; de directe groene woonomgeving nodigt uit om elkaar te ontmoeten, te sporten en bewegen.” • • •
Een openbare ruimte die voor iedereen bereikbaar, toegankelijk en veilig is. Een openbare ruimte die voor iedereen gebruiksvriendelijk is. Een openbare ruimte waar buurtbewoners elkaar kunnen ontmoeten en kunnen samenkomen.
Economie & werkgelegenheid - gewenst effect beheer: “De openbare ruimte biedt door haar groene uitstraling en goede bereikbaarheid (met auto, fiets of OV) een aantrekkelijk klimaat voor iedereen om te ondernemen, werken, winkelen en recreëren.” • • •
Kernen die goed bereikbaar zijn met auto, fiets of OV. Aantrekkelijke en goed bereikbare centra voor alle inwoners en bezoekers. Een groene en goed bereikbare openbare ruimte die de toeristische kracht van Hellendoorn versterkt.
Duurzaamheid - gewenst effect beheer “De openbare ruimte is in 2030 groen en heeft een hoge biodiversiteit , biedt voldoende ruimte voor waterberging en is bestendig tegen hitte en droogte; bij inrichting en beheer is er aandacht voor duurzaam materiaalgebruik en hergebruik van grondstoffen in het kader van duurzame en circulaire inkoop.” • • • •
Vergroening i.p.v. verharding. Een klimaatbestendige en water robuuste openbare ruimte. Een openbare ruimte met voldoende waterberging en waterafvoer mogelijkheden. Minder stenen en vergroening van wijken en buurten ten behoeve van klimaatadaptatie.
Beleidsplan wegen, projectnummer 42022012
33
16 januari 2023
• •
Verduurzaming en een duurzaam onderhouden leefomgeving. Grondstoffen worden zoveel mogelijk hergebruikt; alle toegepaste materialen zijn zo veel mogelijk recyclebaar, bevatten geen schadelijke stoffen en zijn veilig voor grond- en oppervlaktewater.
Ruimtelijke kwaliteit - gewenst effect beheer “De openbare ruimte is afgestemd op de bebouwde en natuurlijke omgeving en biedt een groene en veilige omgeving om prettig te wonen, werken en verblijven.” •
Een herkenbare ruimtelijke (hoofd) structuur, goede routing en verkeerskwaliteit, met een soepele verkeersafwikkeling.
Overige relevante beleidsstukken Mobiliteitsvisie: “aantrekkelijke straten met meer ruimte voor groen, water, fietsen en lopen” Op hoofdlijnen wordt er in de mobiliteitsvisie ingezet op de volgende punten: •
Uitstraling, herkenbaarheid, toegankelijkheid, veiligheid van fiets- en voetpaden
•
Uitbreiding netwerk en frequentie OV, integratie OV en doelgroepenvervoer en huur- en deelfietsen
•
Stimuleren deelauto’s en ‘smart mobility’, ontsluiting verbeteren (plekspecifieke ingrepen), optimaliseren parkeren
In de mobiliteitsvisie wordt ingezet op het maken van een kwaliteitsslag van het fietsnetwerk. Het huidige fietsnetwerk in Hellendoorn en Nijverdal is relatief grofmazig. Hiermee kan onvoldoende kwaliteit geboden worden om het fietsgebruik echt te stimuleren. Op belangrijke routes ontbreken schakels, terwijl de kwaliteit in een aantal gevallen onder de maat is. Het fietsnetwerk moet dus een kwaliteitssprong maken. In dit beleidsplan wordt daar een aanzet voor gedaan, waarbij de gemeente ook voornemend is een fietsstructuurplan op te zetten. De uitgangspunten die worden meegenomen vanuit de mobiliteitsvisie in dit beleidsplan: • • •
Netwerk geschikter maken voor een verdere toename van het gebruik door E-bikes, waaronder een ruim aanbod van laadpunten. Vanuit comfortoverwegingen is het wenselijk de fietsroutes zoveel mogelijk in asfalt uit te voeren, waarbij rood asfalt de norm is binnen de bebouwde kom. De fiets moet het vervoermiddel worden waarmee men zich het meest efficiënt en gemakkelijk kan verplaatsen in Hellendoorn.
In de mobiliteitsvisie is een investeringsbudget fietsen gereserveerd: € 200.000,- – € 350.000,- voor de aanleg van ontbrekende stukken fietspad of fietsstroken. Voetgangersvoorzieningen moeten goed bruikbaar zijn. Niet alleen voor de ‘gewone’ inwoner maar ook voor mensen met afwijkende behoeften. Dit zijn niet alleen mensen met een lichamelijke beperking die gebruik maken van een scootmobiel, invalidenwagen of rollator, of mensen met een visuele beperking, maar bijvoorbeeld ook ouders met kinderwagens of buggy’s. Waar nodig worden verlaagde banden en markeringen voor visueel gehandicapten meegenomen bij onderhoudswerkzaamheden of reconstructies. Met name de oversteekplaatsen over doorgaande gebiedsontsluitingswegen moeten op een veilige en verantwoorde manier worden vormgegeven om gevaarlijke situaties met andere verkeersdeelnemers zoveel mogelijk te beperken. Ook de gevaarlijke situaties op schoolroutes moeten worden verminderd. Het Avonturenpark is een publiekstrekker van formaat. En samen met omliggende gemeenten zetten we in Hellendoorn waar mogelijk onze natuurgebieden op de kaart. In het algemeen kan dan ook gesteld worden dat de verwachting voor de toekomst is dat de absolute omvang van vrijetijdsverkeer verder zal toenemen. Completeren van het recreatief (fiets)(wandel) netwerk is daarom essentieel.
Beleidsplan wegen, projectnummer 42022012
34
16 januari 2023
Hellendoorns waterbeleid in Samen leven met water: “Op weg naar een toekomstbestendige leefomgeving” De gevolgen van verstedelijking en klimaatverandering zijn meer en meer merkbaar. Waterbeheer wordt daarom de komende jaren steeds belangrijker. We richten onze leefomgeving zo in, dat we wateroverlast voorkomen en waar mogelijk houden we water vast waar het valt om, als er tekorten dreigen, het weer te kunnen gebruiken. De afgelopen jaren hebben we als gemeente al een aantal mooie projecten gerealiseerd. De Stadsbeek is hiervan een voorbeeld, waar water uit het Nijverdalse centrum zichtbaar geleid wordt naar de Regge zonder dat het riool wordt overbelast. Het waterbeleid moet het volgende opleveren: • • •
Kennis en bewustwording duurzame technieken en effectieve maatregelen Betrokken en gezonde samenleving, met woon- en leefgenot dankzij water en groen Opwaardering groen en biodiversiteit, afname hittestress, verminderde kans wateroverlast
Fietsvisie uitvoeringsprogramma: Er wordt op dit moment al veel geïnvesteerd in het verbeteren van het fietsnetwerk. Hierna is het uitvoeringsprogramma van de fietsvisie te vinden, waarbij op kaart is aangegeven waar de huidige fietspaden zich bevinden en welke paden nog worden aangelegd (of inmiddels gerealiseerd zijn). Daarnaast worden ook uitgangspunten genoemd die relevant zijn voor dit beleidsplan: • • • • • • • • •
Zoveel mogelijk fietspaaltjes verwijderen Fietspaden consequent in rood asfalt aanleggen, tenzij … Onderhoud van fietspaden op hoog niveau brengen/houden Actief stimuleren om te fietsen Bewegwijzering naar belangrijkste recreatieve bestemmingen op niveau brengen Inrichten veilige schoolroutes: het in beeld brengen van routes met gevaarlijke punten Monitoren fietsgebruik Periodiek overleg voeren met: Fietsersbond, Veilig Verkeer Nederland, politie, Regio Twente, provincie Overijssel en werkgroep bereikbaarheid en toegankelijkheid Incidenteel overleggen met gebruikers, ondernemers, bewoners en overleggen/samenwerken met bedrijven en ondernemers over stimuleren van de fiets
Beleidsplan wegen, projectnummer 42022012
35
16 januari 2023
In de onderstaande afbeelding is de fietsvisie gevat in een aantal acties en uitgangspunten.
Beleidsplan wegen, projectnummer 42022012
36
16 januari 2023
Bijlage 2: Kaartmateriaal Overzicht van de gebieden met kwetsbare doelgroepen
Overzicht van huidige en toekomstige fietsverbindingen (uitvoeringsprogramma fietsvisie), met de voorzieningen afgebeeld
Beleidsplan wegen, projectnummer 42022012
38
16 januari 2023
Kansen voor verbeteren routes van kern naar kern en tussen functies (suggestief)
Beleidsplan wegen, projectnummer 42022012
39
16 januari 2023