Bijlage 5 - Aanvullende motivering

Bijlage 5 Zaaknummer:

2025-005458

Onderwerp Beslissing op bezwaar voorkeursrecht ’t Lochter IV – deel 2

Aanvullende motivering van het raadsbesluit met nummer 2024-019507 1. Evenredige belangenafweging Het belang van de juridisch eigenaren wordt niet geschaad door de vestiging van het voorkeursrecht. In de Omgevingswet zijn per slot van rekening waarborgen opgenomen met betrekking tot de belangen van eigenaren en gerechtigden. Belangrijkste waarborg is de prijsbepalingsmethodiek bij een voorgenomen verkoop door een eigenaar of gerechtigde. Van de vermeende waardedaling is derhalve geen sprake. Het vestigen van een voorkeursrecht is een beperking op het eigendomsrecht en moet daarom worden getoetst aan het evenredigheidsbeginsel uit de Algemene wet bestuursrecht (artikel 3:4 lid 2). Daarbij geldt dat de nadelige gevolgen van een voorkeursrecht niet onevenredig mogen zijn in verhouding tot het met dat besluit te dienen doel. In dit geval staat tegenover het individuele belang van eigenaren, het algemeen belang bij voldoende beschikbaarheid van bedrijventerreinen. De gronden waarop het voorkeursrecht rust zijn opgenomen in de gemeentelijke structuurvisie als toekomstig bedrijventerrein. Het vestigen van het voorkeursrecht heeft op zichzelf geen invloed op het huidige gebruik van de percelen, zolang geen verkoop plaatsvindt. Bovendien wordt het eigendomsrecht niet aangetast, slechts de volgorde van verkoop gereguleerd.

De prijsvaststellingsprocedure onder de Omgevingswet waarborgt dat de eigenaar een marktconforme prijs ontvangt bij verkoop. Daarmee is het middel proportioneel, en zijn de belangen van grondeigenaren voldoende gewaarborgd. 2. Aanleiding, noodzaak en juridische gronden De aanleiding voor het vestigen van het voorkeursrecht komt voor uit een behoefteonderzoek, waaruit blijkt dat er een tekort is aan bedrijventerrein. De locatie ‘t Lochter IV te Nijverdal is geïdentificeerd als een plek waar de gemeente een lokaal bedrijventerrein voorziet. Uit verricht behoeftenonderzoek blijkt namelijk dat er een tekort is aan bedrijventerreinen in Nijverdal, waardoor lokale ondernemers hun bedrijf niet kunnen uitbreiden of verplaatsen en nieuwe ondernemers zich niet kunnen vestigen in onze gemeente. De locatie ‘t Lochter IV is aangewezen in de structuurvisie “Natuurlijk Avontuurlijk” als zoekgebied voor uitbreiding van het bestaande bedrijventerrein. Dit sluit ook aan bij de Regionale Programmeringsafspraken Bedrijventerreinen Twente 2023–2026, waarin Hellendoorn een taakstelling heeft van 5 à 15 hectare. De wet vereist niet dat reeds concrete plannen zijn vastgesteld voor exacte verkaveling of functieindeling. De toegedachte functie in beleidsstukken zoals de structuurvisie volstaat voor het toepassen van het voorkeursrecht.

De juridische basis ligt in artikel 9.10 van de Omgevingswet, dat het mogelijk maakt voorkeursrecht te vestigen op gronden waaraan een niet-agrarische functie is toegedacht, mits het huidige gebruik daarvan afwijkt. 3. Algemeen belang bij vestiging van het voorkeursrecht Het vestigen van het voorkeursrecht is gerechtvaardigd vanuit het algemeen belang, in het bijzonder:  Voldoende aanbod van bedrijventerrein voor lokale ondernemers;  Ruimtelijke regie kunnen voeren op de ontwikkeling van het gebied;  Speculatie voorkomen en daarmee onnodige prijsopdrijving tegengaan;  Kwaliteitsverbetering en herstructurering van het bestaande bedrijventerrein faciliteren.

Door het voorkeursrecht kan de gemeente grip houden op de fasering, inrichting en duurzaamheidseisen binnen de toekomstige ontwikkeling. Ook wordt daarmee gezorgd voor het kunnen faciliteren van schuifruimte bij herstructurering, een belangrijke randvoorwaarde in gebiedsontwikkeling. 4. Financiële onderbouwing en risicobeheersing De gemeente Hellendoorn voert een gezond financieel beleid. Bij het al dan niet overgaan tot aankoop van gronden onder het voorkeursrecht wordt een sluitende grondexploitatie opgesteld. Hoewel de gemeente niet gehouden is aan te tonen dat zij álle gronden direct kan verwerven, moet zij wel aannemelijk maken dat er op hoofdlijnen financiële ruimte is voor verwerving en ontwikkeling binnen de financiële kaders. De gemeente neemt dus geen onverantwoorde risico’s. Nu het voorkeursrecht gevestigd is kan de gemeente onderzoeken doen naar de (financiële) haalbaarheid van het herontwikkeling van de (gehele) voorkeursrechtlocatie tot bedrijventerrein. Als de gemeente eerst onderzoeken zou uitvoeren, dan zou daarmee de voornemens van de gemeente al duidelijk zijn gemaakt en zou de kans op regie op deze gebiedsontwikkeling kleiner zijn en zouden grondprijzen wellicht al stijgen. Bovendien kan via samenwerking met marktpartijen en/of woningcorporaties cofinanciering worden gerealiseerd.

Het voorkeursrecht stelt de gemeente in staat om tijdig positie in te nemen en scenario’s te onderzoeken zonder direct financiële verplichtingen aan te gaan.