Bijlage 4. Accountantsverslag 2025 definitief
Tekst van het document
16 JUNI 2026
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025
Gemeente Hellendoorn
BDO Audit & Assurance B.V, Postbus 220, 7500 AE Enschede, www.bdo.nl
Aan:
Geachte leden van de raad,
de raad van gemeente Hellendoorn T.a.v. de heer A.T. van der Wulp, raadsgriffier Postbus 200 7440 AE NIJVERDAL
Wij hebben de jaarrekening 2025 van gemeente Hellendoorn gecontroleerd. Zoals afgesproken in onze opdrachtbevestiging d.d. 12 september 2025, ontvangt u hierbij ons accountantsverslag 2025. In dit verslag hebben we de belangrijkste bevindingen en conclusies naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole opgenomen. Wij zijn van mening dat de reikwijdte van onze werkzaamheden en de resultaten daarvan een deugdelijke basis vormen voor ons oordeel over de jaarrekening 2025 van gemeente Hellendoorn.
Enschede, 16 juni 2026
Onze bevindingen en aanbevelingen hebben wij afgestemd met de ambtelijke organisatie en verantwoordelijke wethouder. Een afschrift van dit verslag is toegezonden aan het college van burgemeester en wethouders.
Kenmerk: 1053139/MZK/DP/rs/1488
Het opstellen en controleren van de jaarrekening vraagt elk jaar weer een aanzienlijke inspanning. Bij deze willen wij alle betrokken medewerkers van gemeente Hellendoorn bedanken voor de constructieve en plezierige samenwerking tijdens de controle. Wij vertrouwen u met dit verslag van dienst te zijn. Vanzelfsprekend zijn wij graag bereid om een nadere toelichting op de inhoud te geven. Hoogachtend, BDO Audit & Assurance B.V. namens deze,
M. Zoetman-Kiers RA Partner BDO en extern accountant gemeente Hellendoorn
3
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
Inhoudsopgave
01
02
03
Dashboard accountantscontrole
Uitkomsten jaarrekeningcontrole
Uw financiële positie
04
05
06
Formele vereisten
Bijlagen
4
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
1. Dashboard accountantscontrole
1.1 Dashboard accountantscontrole
5
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
1 Dashboard accountantscontrole (1/2)
Strekking controleverklaring Wij zijn voornemens een goedkeurende controleverklaring te verstrekken bij de jaarrekening 2025 inclusief rechtmatigheidsverantwoording. Het college heeft in de rechtmatigheidsverantwoording een totaal van € 1.370.000 aan onrechtmatigheden gerapporteerd. Dit is de lager dan de daarvoor gestelde verantwoordingsgrens van € 2.600.000 De jaarrekening van gemeente Hellendoorn geeft een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van zowel de baten en lasten over 2025 als van de activa en passiva per 31 december 2025 als ook van de financiële positie aan het einde van het boekjaar.
Materialiteit en compliance De gehanteerde materialiteit voor fouten en onzekerheden bedraagt € 2.600.000 Het jaarverslag, inclusief de opgenomen informatie in de paragraaf bedrijfsvoering, is verenigbaar met de jaarrekening en bevat geen materiële onjuistheden. De grondslagen van de jaarrekening zijn aanvaardbaar en het BBV wordt nageleefd. De WNT is nageleefd. Wij hebben de getrouwheid van de SiSa-bijlage vastgesteld. Belangrijkste bevindingen en ontwikkelingen Vanuit de dossiercontroles en de rapportage van de verbijzonderde interne controle zijn diverse procedurele bevindingen gebleken. Binnen gemeente Hellendoorn is voldoende aandacht om deze punten op te volgen. Het totaal van de onrechtmatigheden is toegenomen ten opzichte van voorgaand jaar, maar blijft onder de verantwoordingsgrens. De pensioenvoorziening voor politieke ambtsdragers is in 2025 met een eenmalige, aanvullende dotatie op het vereiste niveau gebracht, in verband met de voorgenomen overdracht aan het ABP per 1 januari 2028.
Resultaat 2025 Het gerealiseerd resultaat over 2025 bedraagt circa € 5,4 miljoen voordelig, hetgeen neerkomt op ongeveer 4,5% van de begrote lasten. De belangrijkste oorzaken van dit voordelige resultaat zijn met name lagere lasten binnen het sociaal domein, onder andere als gevolg van lagere uitgaven voor jeugdzorg, Wmo en inkomensvoorzieningen, alsmede hogere baten uit het gemeentefonds. Daarnaast is sprake van incidentele voordelen, onder meer door budgetten die zijn doorgeschoven naar 2026 en meevallers bij grondexploitaties en overige baten.
(x €1 miljoen)
2025
Begroting (na wijziging)
2024
Saldo van baten en lasten
8,0
1,5
7,8
Mutatie reserves
- 2,6
0
-5,2
Gerealiseerd resultaat
5,4
1,5
2,6
Uw financiële positie De score van gemeente Hellendoorn in onze landelijke benchmarkrapportage bedraagt een 8. Gemeente Hellendoorn staat hiermee op plek 101 van de 134 van gemeenten met 25.000-50.000 inwoners. Het weerstandsvermogen van gemeente Hellendoorn is uitstekend en bedraagt 5,1. De netto schuldquote en de solvabiliteit laten al enkele jaren een verbetering zien ten opzichte van de signaleringswaarden volgens het gemeenschappelijk financieel toezichtkader (GTK 2020).
6
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
1 Dashboard accountantscontrole (2/2)
Sociaal Domein en grondexploitatie Sociaal domein De lasten op het programma Sociaal Domein ten aanzien van jeugdzorg en Wmo zijn in 2025 gestegen met € 2,3 miljoen. De totale onzekerheid Jeugdzorg ZIN bedraagt € 846.000 (2024: € 1.096.000). Voor WMO bedraagt dit € 637.000 (2024: € 305.000). Deze onzekerheden houden voornamelijk verband met (nog) niet ontvangen productie- verantwoordingen, inclusief controleverklaringen van een aantal zorgaanbieders, waardoor voor deze uitgaven onvoldoende controle-informatie beschikbaar is. De toename van de onzekerheden in de WMO wordt voor € 203K verklaard door hulpmiddelen. Deze onzekerheid kan in de toekomst worden verminderd door de prestatielevering te documenteren met een foto van de geleverde hulpmiddelen. Grondexploitaties Fase 1 van De Grave te Haarle is in 2025 volledig uitgegeven. In 2026 is inmiddels gestart met de uitgifte van kavels in fase 2. Gemeente Hellendoorn is in 2025 gestart met de voorbereiding van de verwerving van nieuwe grondposities ten behoeve van toekomstige woningbouwontwikkelingen.
Fraude en continuïteit in de controleverklaring De paragrafen controleaanpak frauderisico’s en veronderstellingen inzake financiële risico’s in relatie tot de financiële positie zijn opgenomen in de controleverklaring. Onze werkzaamheden bij de jaarrekeningcontrole hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor fraude of vermoedens van fraude ten aanzien van het doorbreken van de interne beheersing door het management of college van B&W. In 2025 is het fraudebeleid vastgesteld en is de frauderisicoanalyse versneld geactualiseerd. Hiermee heeft gemeente Hellendoorn opvolging gegeven aan eerder door ons gerapporteerde aandachtspunten. Aandachtspunten 2026 Verdere implementatie BIO2 en voorbereiding op inwerkingtreding Cyberbeveiligingswet (NIS2). Overgang naar nieuwe gemeenteraad en college. Gemeente Hellendoorn staat voor uitdagingen in de personele bezetting van financiële functies, maar waarborgt de continuïteit met tijdelijke inhuur en werkt actief aan structurele verbeteringen. Jaarlijkse herijking omvang APPA-voorziening blijft noodzakelijk tot overdracht aan ABP.
7
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
2. Uitkomsten jaarrekeningcontrole
2.1 Strekking controleverklaring 2.2 Rechtmatigheidsverantwoording 2.3 Programma sociaal domein 2.4 BBV, WNT en SiSa 2.5 Aandachtspunten 2026
8
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
2.1 Strekking controleverklaring (1/2)
Controleverklaring 2025 Wij hebben bij de jaarrekening 2025 van gemeente Hellendoorn inclusief rechtmatigheidsverantwoording, een goedkeurende controleverklaring af te geven met betrekking tot de getrouwheid.
Wij concluderen dat de ongecorrigeerde controleverschillen geheel toezien op onzekerheden en dat deze zowel individueel als gezamenlijk niet materieel zijn voor de jaarrekening als geheel en hebben een goedkeurende controleverklaring verstrekt met betrekking tot de getrouwheid van de jaarrekening 2025.
Een goedkeurende verklaring met betrekking tot getrouwheid betekent dat de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de grootte en de samenstelling van zowel de baten en lasten over 2025 als van de activa en passiva per 31 december 2025 in overeenstemming met het Besluit begroting en verantwoording (BBV).
Vermogen om risico’s vanuit de reguliere bedrijfsvoering financieel op te vangen Op basis van artikel 12 van de Financiële-verhoudingswet kunnen gemeenten bij langdurige financiële tekorten een beroep doen op een extra uitkering uit het gemeentefonds. Omdat de omvang van het gemeentefonds hierdoor niet wijzigt betalen andere gemeenten daar dus aan mee. Om die reden moeten gemeenten aan allerlei voorwaarden voldoen om deze aanvullende uitkering te kunnen ontvangen. Maar in principe kunnen gemeenten hierdoor niet failliet gaan. Het gevolg hiervan is dat crediteuren en andere stakeholders nooit benadeeld kunnen worden door een faillissement. Desalniettemin is de financiële positie vanuit het perspectief van raadsleden van belang en moet het college van burgemeester en wethouders inzicht geven in hoeverre een gemeente in staat is om de financiële risico’s vanuit de reguliere exploitatie en onverwachte tegenvallers financieel op te vangen, zonder tussenkomst van de toezichthouder.
Overzicht van geconstateerde afwijkingen Wij zijn met u overeengekomen dat wij tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen individueel boven de € 130.000 (5% van de materialiteit) rapporteren, alsmede afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn. ONGECORRIGEERDE CONTROLEVERSCHILLEN 2025 Fouten (in €)
Onzekerheden (in €)
#
Omschrijving
1
Jeugdzorg ZIN
846.000
2
Wmo ZIN
637.000
3
Interne debiteurcrediteur
178.000
4
Regeling D23
220.000*
-
TOTAAL
178.000
1.483.000
De interne debiteur en crediteur betreft een administratieve vordering en schuld die gesaldeerd dient te worden omdat deze extern niet bestaat. Dit leidt tot een verlaging van het balanstotaal. Bevinding Regeling D23 betreft een presentatiecorrectie in de passivazijde van de balans die geen impact heeft op het balanstotaal en het resultaat.
Met de invoering van de aangepaste Nederlandse Standaard 700 dienen accountants voor gemeenten in hun controleverklaringen bij jaarrekeningen naast fraude te rapporteren over de veronderstellingen inzake de financiële risico’s in relatie tot de financiële positie. Onze controlewerkzaamheden hebben geen informatie opgeleverd die strijdig is met de veronderstellingen en aannames van het college van burgemeester en wethouders over de gehanteerde uitgangspunten om de normale bedrijfsvoering voort te kunnen zetten. Voor een nadere uiteenzetting van onze controleaanpak ten aanzien van de veronderstellingen inzake financiële risico’s in relatie tot de financiële positie verwijzen wij naar onze controleverklaring 2025.
9
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
2.1 Strekking controleverklaring (2/2) Fraude en non-compliance Bij de planning van de jaarrekeningcontrole houden wij rekening met het risico dat de jaarrekening als gevolg van fraude en onregelmatigheden onjuistheden van materieel belang zou kunnen bevatten. Daarnaast hebben wij beoordeeld in hoeverre sprake kan zijn van een risico omtrent corruptie of een risico omtrent het niet-naleven van wet- en regelgeving. Eén van de door ons uitgevoerde maatregelen is het bespreken van de mogelijke frauderisico’s en mogelijke fraudesituaties op verschillende niveaus binnen de organisatie. Hiertoe hebben wij de mogelijke frauderisico’s en –situaties, mede aan de hand van de door u opgestelde frauderisicoanalyse en de compliance vragenlijst, besproken (dan wel gaan bespreken) met het management, de auditcommissie en de raad. In het accountantsverslag van 2024 hebben wij gerapporteerd over een aantal fraudecasuïstieken, waarbij is toegelicht dat deze betrekking hadden op de jaren 2024 en 2025. In het kader van de jaarrekeningcontrole 2025 hebben wij aansluiting gezocht bij deze eerder gerapporteerde casussen. Wij hebben vastgesteld dat de formele (juridische) afwikkeling van 2 casussen op balansdatum nog niet volledig heeft plaatsgevonden. Naar onze inschatting hebben deze casussen geen materiële impact op de jaarrekening 2025 als geheel.
Tevens hebben wij vastgesteld dat in 2025 het document “Fraudebeleid & Risicoanalyse gemeente Hellendoorn” is vastgesteld en dat de frauderisicoanalyse in dat kader versneld is geactualiseerd. Hiermee heeft gemeente Hellendoorn adequaat opvolging gegeven aan de actiepunten uit het accountantsverslag 2024. Wij hebben in onze controleverklaring melding gemaakt van de belangrijkste frauderisico’s en hoe wij deze hebben geadresseerd. Tijdens de controle van boekjaar 2025 betrof dat het volgende risico: Het risico van management override of internal controls; dit is het ook op grond van de controlestandaarden te onderkennen risico dat het management buiten de getroffen interne beheersingsmaatregelen om invloed zou kunnen of willen uitoefenen op de in de jaarrekening gepresenteerde uitkomsten. Voor een nadere uiteenzetting van onze controleaanpak ten aanzien van de frauderisico’s verwijzen wij naar onze controleverklaring 2025. Onze werkzaamheden hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor materiële fraude(risico’s) of vermoedens van materiële fraude(risico’s).
10 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
2.2 Rechtmatigheidsverantwoording (1/2)
Strekking van de rechtmatigheidsverantwoording van gemeente Hellendoorn De raad van gemeente Hellendoorn heeft de verantwoordingsgrens bepaald op 2% van de totale lasten inclusief de dotaties aan de reserves en de verantwoordingsgrens is daarmee bepaald op € 2.600.000. Onze materialiteit voor de jaarrekeningcontrole is gelijk aan deze verantwoordingsgrens. Blijkens de rechtmatigheidsverantwoording stelt het college van gemeente Hellendoorn vast dat de omvang van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties die niet rechtmatig tot stand zijn gekomen € 1.370.000 bedraagt. Dit is lager dan de verantwoordingsgrens. De onrechtmatigheden worden grotendeels veroorzaakt door een (acceptabele) aanvullende dotatie aan de voorziening APPA in verband met de overgang naar het ABP. Daarnaast betreft het enkele niet-acceptabele overschrijdingen op investeringskredieten als gevolg van onvoorziene omstandigheden bij tijdelijke onderwijshuisvesting. De door het college gerapporteerde afwijkingen kunnen als volgt worden samengevat:€ BEVINDINGEN IN HET KADER VAN DE RECHTMATIGHEID Onrechtmatigheden Voorwaardencriterium Begrotingscriterium Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium TOTAAL
Acceptabel (in €)
Niet-acceptabel (in €)
Totaal afwijkingen (in €)
0
0
0
962.000
408.000
1.370.000
0
0
0
962.000
408.000
1.370.000
Onze bevindingen bij de rechtmatigheidsverantwoording en paragraaf bedrijfsvoering van gemeente Hellendoorn Het is onze rol om de getrouwheid van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening 2025 van gemeente Hellendoorn te controleren. Wij hebben vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording in uw jaarrekening een getrouw beeld geeft. Onze controle richt zich op het bepalen of de opsomming van de onrechtmatigheden door het college toereikend is onderbouwd. De rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening richt zich op een drietal criteria die wij op de volgende pagina nader hebben toegelicht. Voor de SiSa-bijlage heeft het college negen rechtmatigheidscriteria in acht genomen. Hierbij stellen wij vast of de rechtmatigheidsverantwoording is opgesteld in overeenstemming met de afspraken die gemaakt zijn tussen de gemeenteraad en het college. Deze afspraken zijn vastgelegd in het normenkader van gemeente Hellendoorn, dat d.d. 16 december 2025 door de gemeenteraad is vastgesteld, en de financiële verordening. De paragraaf bedrijfsvoering is onderdeel van het jaarverslag. Wij hebben deze paragraaf gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of deze paragraaf materiële afwijkingen bevat.
Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening. Op grond van onze werkzaamheden zijn wij van mening dat de paragraaf bedrijfsvoering verenigbaar is met de jaarrekening en geen materiële afwijkingen bevat. Wij merken op dat de vermoedens van fraude zoals gemeld in de jaarrekening 2024 en ons accountantsverslag daarbij, in de paragraaf bedrijfsvoering van deze jaarrekening zijn toegelicht.
11 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
2.2 Rechtmatigheidsverantwoording (2/2) Voorwaardencriterium Het college toetst bij de uitvoering van haar controlewerkzaamheden of bij de uitvoering van financiële beheershandelingen binnen de geldende wet- en regelgeving is gehandeld. De relevante wet- en regelgeving is tussen het college en de raad afgestemd door middel van het normenkader. Met name bij de volgende processen is het voorwaardencriterium relevant: • subsidieverstrekkingen, • Participatiewet, en • aanbestedingen. Wij hebben vastgesteld dat onder het voorwaardencriterium geen sprake is geweest van onrechtmatigheden in 2025. Europese aanbestedingen In het kader van de rechtmatigheidsverantwoording 2025 heeft het college de juiste toepassing van de Europese aanbestedingsrichtlijnen gecontroleerd aan de hand van een spendanalyse. In onze managementletter hebben wij aandacht besteed aan de interne beheersing met betrekking tot de naleving van de inkoop- en aanbestedingsregels. Daarbij hebben wij geconstateerd dat in de spendanalyse enkele aanscherpingen noodzakelijk waren, waaronder een aansluiting tussen de crediteurendata en de financiële administratie en een expliciete toets op wezenlijke wijzigingen, teneinde ook voor de jaarrekeningcontrole te kunnen steunen op de werking van deze controle. Wij hebben vastgesteld dat deze aanscherpingen in 2025 adequaat zijn doorgevoerd.
Hierdoor hebben wij voor onze controle kunnen steunen op de werking van deze interne controlemaatregel. Op basis van de uitgevoerde werkzaamheden zijn geen onrechtmatigheden met betrekking tot de naleving van de Europese aanbestedingsregels geconstateerd.
Begrotingscriterium Het begrotingscriterium richt zich op het budgetrecht van de raad. Overschrijdingen van de lasten en overschrijdingen van investeringsbudgetten (kredieten) zijn op basis van de Gemeentewet onrechtmatig. Het totaal van de begrotingsonrechtmatigheden van gemeente Hellendoorn heeft de verantwoordingsgrens niet overschreden. Overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten en baten en investeringsbudgetten (kredieten) zijn op zichzelf niet onrechtmatig. Deze zijn echter wel onrechtmatig als deze niet tijdig tot een begrotingswijziging hebben geleid of te laat aan de raad zijn gemeld. Het college van gemeente Hellendoorn heeft de overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten en baten en investeringsbudgetten (kredieten) tijdig aan de raad voorgelegd, waardoor deze begrotingsonrechtmatigheden als acceptabel zijn aangemerkt. Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium Als laatste dient het college een uitspraak te doen over de naleving van bepalingen die in wet- en regelgeving zijn opgenomen met betrekking tot misbruik en oneigenlijk gebruik. Hiervoor stelt het college vast welke verplichte handhaving noodzakelijk is en welke maatregelen binnen een gemeente genomen zijn om dit te kunnen uitvoeren. Tevens stelt het college vast of de getroffen maatregelen werken.
Als geconstateerd wordt dat beleid niet bestaat of niet wordt nageleefd dan wordt dit toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. Alleen daadwerkelijke afwijkingen als gevolg van misbruik worden opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering. Wij hebben vastgesteld dat het M&O beleid niet volledig is, gezien het feit dat Wet inburgering 2021, net zoals voorgaand jaar, niet is opgenomen in het M&O beleid. Tevens rapporteert gemeente Hellendoorn geen bevindingen in haar rechtmatigheidsverantwoording aangaande misbruik en oneigenlijk gebruik. Wij adviseren u het M&O beleid te actualiseren en hier ook in de rechtmatigheidsverantwoording aandacht aan te besteden.
12 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
2.3 Sociaal domein
De lasten van gemeente Hellendoorn in het programma ‘Sociaal domein’ bedragen over 2025 circa € 31,1 miljoen, waarvan circa € 20,4 miljoen (2024: € 18,1 miljoen) is toe te wijzen aan Jeugdzorg ZIN en Wmo ZIN. Jeudgzorg ZIN De productieomvang van Jeugdzorg ZIN bij zorginstellingen bedraagt in 2025 circa € 10 miljoen. Met betrekking tot de lasten inzake jeugdhulp vraagt gemeente Hellendoorn de zorginstellingen om een verklaring. Uit onze controle blijkt dat van een aantal zorginstellingen nog onvoldoende controle-informatie is ontvangen, waardoor niet kan worden onderbouwd dat voor de gefactureerde zorg ook daadwerkelijk prestaties zijn verricht. Tevens is van een aantal zorginstellingen geen controleverklaring ontvangen, waarmee kan worden onderbouwd dat voor de gefactureerde zorg ook daadwerkelijk prestaties zijn verricht. Met inachtneming van de interne beheersing bij uw gemeente ramen wij het bedrag van de resterende onzekerheid in totaliteit op circa € 846.000 (2024: € 1.096.000). Wmo ZIN De productieomvang van Wmo ZIN bij zorginstellingen bedraagt in 2025 circa € 9,4 miljoen (2024: € 8,4 miljoen). De toekenning van voorzieningen in het kader van Wmo ZIN vindt plaats vanuit gemeente Hellendoorn. Daarmee heeft Gemeente Hellendoorn zelf inzicht in de cliënten en de gemaakte afspraken.
Met betrekking tot de lasten Wmo ZIN vraagt gemeente Hellendoorn per zorginstelling een controleverklaring bij de productieverantwoording op basis van het landelijk protocol.
Van een aantal zorginstellingen is geen controleverklaring ontvangen of kon niet worden vastgesteld dat voor de gefactureerde zorg ook daadwerkelijk prestaties zijn verricht. Met inachtneming van de interne beheersing bij uw gemeente ramen wij het bedrag van de resterende onzekerheid in totaliteit op circa € 637.000 (2024: € 305.000). Een groot deel van deze stijging kan worden verklaard door hulpmiddelen, de onzekerheid in 2025 bedraagt € 391.000 (2024: € 188.000). Deze onzekerheid kan in de toekomst worden verminderd door de prestatielevering te documenteren met een foto van de geleverde hulpmiddelen. Persoonsgebonden budgetten De SVB toetst niet op levering van de zorg. Hierdoor is ten aanzien van PGB eveneens sprake van een onzekerheid. Gemeente Hellendoorn verkrijgt echter zekerheid door intern ingerichte processen, zoals het toekenningsproces en het uitvragen van enquêtes bij ontvangers van geleverde zorg. Gezien de beperkte omvang van de PGB-uitgaven in verhouding tot de totale lasten binnen het sociaal domein, voorzien deze processen in voldoende zekerheid, waardoor de resterende onzekerheden onder de door de raad vastgestelde rapportagegrens blijven.
13 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
2.4 BBV, WNT en SiSa
Bevindingen ten aanzien van naleving van de wettelijke verslaggevingsregels (BBV) Wij hebben vastgesteld dat gemeente Hellendoorn de wettelijke verslagleggingsregels (BBV) heeft nageleefd. Naleving van de (publicatieverplichtingen) WNT De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) is met ingang van 2013 van toepassing. Doelstelling van de wet is te verhinderen dat instellingen in de publieke en semipublieke sectoren rechtens in staat zijn bovenmatige bezoldigingen toe te kennen. Voor gemeenten geldt dat de gemeentesecretaris en de griffier als topfunctionaris worden aangemerkt. De algemene bezoldiging voor een topfunctionaris mag voor 2025 niet meer bedragen dan € 246.000 per jaar. De externe accountant is belast met de controle op de naleving van de WNT door de instelling. Overschrijding van de bezoldigingsnorm wordt aangemerkt als een onverschuldigde betaling, die door de topfunctionaris terugbetaald moet worden aan de instelling. Gebeurt dit niet, dan is BDO als accountant wettelijk verplicht om bij het ministerie melding te doen van deze onverschuldigde betaling. Wij hebben tevens een meldingsplicht indien u geen of onjuiste gegevens heeft gepubliceerd in de jaarrekening.
Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2025 van gemeente Hellendoorn niet strijdig zijn met de WNT en dat de jaarrekening 2025 van gemeente Hellendoorn voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT.
SiSa-bijlage Wij hebben de in de SiSa-bijlage van de jaarrekening 2025 genoemde specifieke uitkeringen gecontroleerd met inachtneming van de Nota verwachting accountantscontrole SiSa 2025. Op grond van ons onderzoek hebben wij bij uw specifieke uitkeringen geen fouten en/of onzekerheden geconstateerd die de voor SiSa geldende rapporteringstolerantie overschrijden. Zie tevens paragraaf 5. voor een overzicht per regeling. In bijlage 1 van de Nota Verwachtingen Accountantscontrole 2025 wordt ingegaan op de Wet Inburgering 2021. Vanaf 1 januari 2022 is het nieuwe inburgeringsstelsel ingegaan waarin de Wet Inburgering 2021 wordt uitgevoerd door gemeenten en verantwoord in de SiSa-bijlage 2025. Uit onze werkzaamheden ten aanzien van de bestedingen 2025 en opvolging IB signalen uit eerdere jaren volgen geen controleverschillen en/of onzekerheden. In opzet zijn voldoende maatregelen opgenomen om het M&O-risico te mitigeren. Observaties informatiewaarde jaarverslag Wij hebben vastgesteld, op grond van de verkregen informatie in onze controle, dat de jaarrekening en het jaarverslag verenigbaar zijn en voldoen aan de eisen in de BBV voor de vorm en inhoud van het jaarverslag. Het jaarverslag biedt genoeg informatie over de realisatie ten opzichte van de uitgangspunten van het beleid.
14 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
2.5 Vooruitblik en aandachtspunten 2026 (1/2)
Inleiding Naar aanleiding van onze controle van de jaarrekening 2025 hebben wij een aantal bevindingen en aanbevelingen over het afgelopen boekjaar weergegeven. Daarnaast willen wij, vanuit onze natuurlijke adviesfunctie en met het oog op het komend jaar enkele ontwikkelingen delen die relevant zijn voor de bestuurlijke en financiële context van gemeente Hellendoorn in 2026. Aanstelling gemeenteraad en nieuw college Allereerst zal 2026 in het teken staan van de installatie van een nieuwe gemeenteraad en een nieuw college van burgemeester en wethouders. De uitslag van de recente gemeenteraadsverkiezingen is bekend en op moment van schrijven van dit verslag vindt de coalitievorming plaats. Wij zijn gevraagd om ten aanzien van de PRC-cyclus onze medewerking te verlenen aan het inwerkprogramma van de nieuwe gemeenteraad en de auditcommissie. Invulling financiële functies Wij hebben wij vastgesteld dat in de afgelopen periode sprake is geweest van verloop binnen diverse financiële en leidinggevende functies binnen de gemeente. In combinatie met de installatie van een nieuw college vormt dit een logisch moment om te bezien in hoeverre de huidige inrichting en sturing van de financiële functie nog passend zijn bij de opgaven waar gemeente Hellendoorn voor staat.
Gemeente Hellendoorn heeft vooralsnog gekozen tijdelijke capaciteit in te zetten en vaste invulling van functies eerst nog uit te stellen. Wij onderschrijven deze gefaseerde aanpak, omdat deze ruimte biedt voor herbezinning op de gewenste structuur, rollen en verantwoordelijkheden binnen de financiële functie. Daarbij constateren wij dat de inzet van technologische toepassingen en verdere digitalisering kan bijdragen aan het opvangen van personele schaarste en het verhogen van de efficiëntie. Wij adviseren u deze component te betrekken bij de strategische personeels- en organisatieplanning voor de komende jaren.
Grondexploitatie De woningbouwopgave vormt ook in 2026 een belangrijk thema voor gemeente Hellendoorn. In december 2024 heeft de gemeenteraad de Routekaart versnelling woningbouw – “De stap naar 1.000 woningen” vastgesteld. In deze routekaart is vastgelegd dat gemeente Hellendoorn inzet op de realisatie van circa 1.000 nieuwe woningen tot en met 2033, met een concreet actieprogramma gericht op het versnellen en prioriteren van woningbouwprojecten. De grondexploitatie De Grave te Haarle vormt momenteel één van de belangrijkste actieve grondexploitaties. Wij hebben vastgesteld dat fase 1 volledig is uitgegeven en dat in 2026 de verkoop en uitgifte van kavels in fase 2 is gestart. Deze fase omvat onder meer grondgebonden woningen en sociale huurwoningen en sluit aan bij de beleidsdoelstellingen uit de routekaart. Daarnaast constateren wij op basis van de routekaart en openbare voortgangsrapportages dat gemeente Hellendoorn actief werkt aan de voorbereiding van nieuwe woningbouwlocaties en bijbehorende grondexploitaties, waaronder projecten in onder meer Nijverdal-Zuid, Hellendoorn-Noord en overige kernen. De focus ligt daarbij in eerste instantie op planvoorbereiding, grondverwerving en het creëren van harde plancapaciteit, zodat uitvoering in latere jaren mogelijk wordt.
Ten slotte merken wij op dat toekomstige grondexploitaties, gelet op de huidige grond- en bouwkosten en het te realiseren aandeel sociale woningbouw, naar verwachting een verhoogd risico kennen op beperkte of onvoldoende kostendekkendheid, hetgeen vraagt om nadrukkelijke monitoring.
15 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
2.5 Vooruitblik en aandachtspunten 2026 (2/2)
Voorziening voor pensioenaanspraken van politieke ambtsdragers Met de invoering van het nieuwe pensioenstelsel is besloten dat de APPApensioenaanspraken van politieke ambtsdragers in ABP per 1 januari 2028 worden overgedragen. Dat betekent dat per die datum de APPA-voorzieningen toereikend moeten zijn. Een algemeen aandachtspunt betreft het opnemen van het partnerpensioen in deze APPA-voorziening. Het ministerie van Binnenlandse zaken heeft een onderzoek gedaan of de huidige pensioenvoorzieningen toereikend zijn voor de overdracht per 1 januari 2028. Gemeente Hellendoorn heeft hier niet aan deelgenomen, maar heeft de algemene uitkomsten van dit onderzoek betrokken bij de herberekening en aanvulling van de APPA-voorziening in 2025. Wij hebben vastgesteld dat gemeente Hellendoorn in het boekjaar 2025 een aanvullende dotatie aan de APPA-voorziening heeft verantwoord, waarmee de voorziening ultimo 2025 op het vereiste niveau is gebracht. Hiermee is, mede op basis van de uitkomsten van het onderzoek van het ministerie van Binnenlandse Zaken, toegewerkt naar een toereikende voorziening voor de overdracht van de APPA-pensioenaanspraken aan het ABP per 1 januari 2028.
In de jaarrekening is een toelichting opgenomen waarin de mogelijkheid van een eventuele vrijval van (delen van) de voorziening, bijvoorbeeld als gevolg van renteontwikkelingen, wordt benoemd, alsmede de datum waarop de overdracht naar het ABP zal plaatsvinden. Als aandachtspunt merken wij op dat de omvang van de voorziening tot het moment van overdracht aan het ABP jaarlijks dient te worden herzien.
NIS2 - digitale weerbaarheid verankerd in wet- en regelgeving vanuit de EU De NIS2 (Network and Information Security 2) EU-richtlijn is een update van de eerdere NIS-richtlijn en is bedoeld om cyberveiligheid en cyberweerbaarheid van essentiële diensten in EU-lidstaten te verhogen. Daarmee wordt digitale weerbaarheid verder verankerd in wet- en regelgeving. Na eerder uitstel is nu de verwachting dat de NIS2-richtlijn in het tweede kwartaal van 2026 naar Nederlandse wetgeving is vertaald en nadien daadwerkelijk van kracht wordt onder de noemer ‘Cyberbeveiligingswet’. Organisaties vallen direct onder de Cyberbeveiligingswet, als zij actief zijn in aangewezen sectoren en gekenmerkt worden als ‘essentiële’ of ‘belangrijke’ entiteit. Direct wil zeggen dat bovengenoemde verplichtingen voor deze organisaties direct gaan gelden zodra de wet in werking treedt. Overheidsorganisaties vallen onder de NIS2-wetgeving. Wij hebben vastgesteld dat gemeente Hellendoorn werkt conform de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) en zich actief voorbereidt op de inwerkingtreding van de NIS2-richtlijn. Door gemeente Hellendoorn zijn middelen gereserveerd voor de implementatie van BIO2/NIS2-maatregelen, waarmee de gemeente invulling geeft aan de voorbereiding op de aangescherpte wettelijke eisen op het gebied van digitale weerbaarheid.
16 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
3. Uw financiële positie
3.1 Resultaat per programma 3.2 Ons beeld van uw financiële positie 3.3 Weerstandsvermogen en ratio’s
17 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
3.1 Resultaat per programma Realisatie versus gewijzigde begroting Het resultaat van gemeente Hellendoorn over het jaar 2025 ten opzichte van de gewijzigde begroting bedraagt per saldo circa € 5,4 miljoen voordelig. In het hiernavolgende overzicht is het resultaat per programma op hoofdlijnen weergegeven. Uit dit overzicht blijkt dat op meerdere programma’s een voordelig resultaat is gerealiseerd en dat de totale realisatie van baten en lasten lager is uitgekomen dan de gewijzigde begroting. Het resultaat binnen het programma Jeugd en Wmo wijkt positief af van de begroting. Dit is vooral het gevolg van lagere lasten binnen de jeugdzorg en Wmo-voorzieningen, mede samenhangend met de effecten van de nieuwe inkoop en een lager dan verwacht zorggebruik in 2025.
De positieve afwijkingen binnen Werk, Economie en Inkomen hangen met name samen met lagere uitkeringslasten en lagere uitgaven binnen de bijzondere bijstand. Daarnaast zijn binnen de programma’s Onderwijs, Cultuur en Sport en Mobiliteit en bereikbaarheid voordelen gerealiseerd als gevolg van lagere uitgaven, onder meer door uitgestelde of gefaseerde uitvoering van activiteiten en projecten. De nadere verklaringen van de afwijkingen zijn per programma toegelicht in de jaarrekening 2025.
OVERZICHT REALISATIE PER PROGRAMMA 2025 Programma
Realisatie (in € * 1.000)
Begroting na wijziging (in € * 1.000)
Verschil (in € * 1.000)
Programma 1 – Werk, Economie en Inkomen
– 8.194
– 9.242
1.048
Programma 2 – Jeugd en WMO
– 29.138
– 30.764
1.626
Programma 3 – Onderwijs, Cultuur en Sport
– 13.250
– 14.420
1.170
Programma 4 – Mobiliteit en bereikbaarheid
– 5.675
– 6.819
1.144
Programma 5 – Woon en leefomgeving
– 4.545
– 5.285
740
Programma 6 – Bestuur, veiligheid en dienstverlening
– 7.963
– 7.063
-900
Totaal programma’s
-68.665
-73.593
4.928
Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb en onvoorzien
76.673
75.059
1.614
Saldo van baten en lasten
8.008
1.466
6.542
Onttrekkingen reserves
7.750
8.382
-633
Dotatie aan reserves
-10.328
-8.269
-2.059
RESULTAAT
5.430
1.579
3.850
18 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
3.2 Ons beeld van uw financiële positie (1/2)
BEGROOT RESULTAAT VOOR MUTATIE RESERVES (IN MILJOENEN €) 0 -0,5
Inleiding Schijn bedriegt: positieve cijfers verhullen structurele uitdagingen. Dat is de titel van ons benchmarkonderzoek gemeenten dat wij in januari 2026 hebben uitgebracht over de financiële positie van gemeenten. Wij concluderen hierin dat de meeste gemeenten over 2024 een positief resultaat hadden (per saldo € 2,0 miljard) terwijl voor de komende vijf jaren grote tekorten worden verwacht (over vijf jaar totaal voor alle gemeenten € 2,0 miljard). Dit is voornamelijk het gevolg van de gewijzigde financieringssystematiek vanuit het Rijk, wat leidt tot een zogenoemd ‘Ravijn’. Ook bij gemeente Hellendoorn zien wij dit terug. Volgens de begroting 2026 wordt tot en met 2029 cumulatief een negatief resultaat (vóór mutaties reserves) behaald van € 7,9 miljoen. In de grafiek hiernaast zijn de negatieve resultaten per jaar inzichtelijk gemaakt. Dit betekent dat per saldo het eigen vermogen naar verwachting afneemt met € 7,9 miljoen. Dit is 11,8% van het totale eigen vermogen en 21,8% van de algemene reserve ultimo 2025 van gemeente Hellendoorn. Op basis van de aanwezige reserves lijkt de gemeente Hellendoorn nog voldoende buffer te hebben om deze tekorten op te vangen. Echter kan de gemeente dit tekort niet zomaar onttrekken omdat ook aan begrotingseisen vanuit de provincie Overijssel voldaan moet worden.
Dit betekent dat op de korte en langere termijn keuzes gemaakt moeten worden om tot een sluitende begroting te komen. Wat wij verder zien in ons benchmarkonderzoek is dat gemeenten verschillend anticiperen op dit ravijn. Uw score in onze landelijke benchmarkrapportage: 8 (2025: 8) Vanuit hun taak als financieel toezichthouder hebben de twaalf provincies een gemeenschappelijk financieel toezichtkader opgesteld. In dit GTK 2020 zijn signaleringswaarden opgenomen voor de financiële kengetallen zoals opgenomen in het jaarverslag van de gemeente. Wij hebben deze signaleringswaarden als basis gebruikt voor het bepalen van uw score en dus financiële positie. Indien uw gemeente voor de komende jaren (2025 tot en met 2029) per saldo een negatief resultaat begroot (en inteert op het eigen vermogen), beïnvloedt dit de score. Een uitwerking van deze systematiek beschrijven wij in onze benchmarkrapportage.
-1 -1,5 -2
2026
2027
2028
2029
-1 -1,5
-2,5 -3
-2,7
-2,7
19 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
3.2 Ons beeld van uw financiële positie (2/2) Vooruitblik financiële positie Hellendoorn richting 2026 en verder Gemeente Hellendoorn sluit 2025 af met een stevig positief resultaat van € 5,4 miljoen, waarmee de financiële uitgangspositie voor 2026 solide is. Dit resultaat leidt tot verdere versterking van de vrij aanwendbare reserve en biedt tijdelijke ruimte om tegenvallers in de komende jaren op te vangen. Voor 2026 is de begroting sluitend, mede door een incidentele onttrekking aan de vrij aanwendbare reserve. De provincie Overijssel heeft bevestigd dat de begroting 2026 structureel en reëel in evenwicht is, waardoor Hellendoorn onder repressief toezicht blijft en geen extra toezichtmaatregelen gelden.
Tegelijkertijd stijgt de investerings- en financieringsbehoefte en met aanhoudende tekorten neemt dan de reservepositie af, wat naar verwachting leidt tot extra opname van leningen vanaf 2027/2028. Dit zet op termijn druk op rente- en afschrijvingslasten.
Tegelijkertijd stelt de provincie nadrukkelijk vast dat dit structurele evenwicht niet wordt vastgehouden in de meerjarenraming, waarin vanaf 2027 opnieuw tekorten ontstaan. Gemeente Hellendoorn staat richting begrotingsjaar 2028 voor een duidelijke financiële opgave. Uit de Programmabegroting 2026 en het financieel meerjarenbeleid 2026-2029 blijkt dat gemeente Hellendoorn, net als veel andere gemeenten, wordt geconfronteerd met structurele financiële tekorten in de meerjarenraming, ondanks incidentele en tijdelijke Rijksmiddelen in de eerste jaren. Vanaf 2027 en verder laat het meerjarig beeld structurele tekorten zien, oplopend tot circa € 2,9 miljoen in 2029.
En voor de middellange termijn vraagt het structureel negatieve meerjarenperspectief om tijdige beleidskeuzes richting de begroting 2027, gericht op herstel van een duurzaam structureel evenwicht, beheersing van risico’s in het sociaal domein en prioritering binnen het investeringsprogramma. De extra Rijksmiddelen in 2026 en 2027 verzachten de problematiek tijdelijk, maar lossen deze structureel niet op. De financiële druk verschuift daarmee nadrukkelijk naar de jaren daarna.
Deze tekorten hangen samen met: een forse terugval van structurele inkomsten uit het gemeentefonds (het zogenoemde ravijnjaar, doorgeschoven naar 2028); stijgende loon- en prijsontwikkelingen, mede als gevolg van nieuwe CAO-afspraken; toenemende lasten in het sociaal domein, met name Jeugdzorg en Wmo; volumegroei en indexatie binnen zorgbudgetten; oplopende kapitaallasten door een omvangrijke investeringsopgave. De weerstandscapaciteit is op korte termijn toereikend, maar neemt richting het einde van de meerjarenperiode zichtbaar af. De financiële continuïteit van gemeente Hellendoorn is voor 2026 niet in het geding.
De opgave voor Hellendoorn is daarmee tweeledig: enerzijds beheerst en wendbaar blijven in een periode van onzekerheid; anderzijds tijdig beleidsmatig en financieel bijsturen om te voorkomen dat tijdelijke oplossingen leiden tot structurele kwetsbaarheid.
Ons doel is de raad en het college te helpen tijdig de vinger aan de pols te houden. Uiteindelijk zal dit ertoe bijdragen dat gemeente Hellendoorn, ondanks de ‘ravijnjaren’, financieel gezond en bestuurlijk in control blijft, nu én richting de toekomst. Wij adviseren daarom: tijdig uitvoering te blijven geven aan de ingezette beheersmaatregelen; de structurele effecten van autonoom oplopende lasten scherp te monitoren; en scenario’s uit te werken voor verdere structurele bijsturing, zodat het meerjarenbeleid duurzaam sluitend wordt. Dit stelt raad en college in staat onderbouwde keuzes te maken en zorgt dat gemeente Hellendoorn financieel gezond en bestuurlijk in control blijft, zowel op korte als op lange termijn.
20 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
RATIO WEERSTANDSVERMOGEN
3.3 Weerstandsvermogen en ratio’s (1/2)
6,00 5,00
5,30 4,46 5,10
5,16
4,00 3,00
Onze rol in relatie tot het weerstandsvermogen en financiële kengetallen De analyse van het weerstandsvermogen en de financiële kengetallen is een onderdeel van het jaarverslag en de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. Uit de combinatie van de kengetallen kan een beeld worden geschetst van de financiële positie van gemeente Hellendoorn. Daarbij kan ook inzichtelijk worden gemaakt wat de oorzaak is van een sterke of zwakke financiële positie. De financiële kengetallen geven, met de inherente beperkingen hierbij, inzicht in (de ontwikkeling van) uw financiële positie. Hieronder vindt u een andere toelichting op de ratio's van gemeente Hellendoorn. Weerstandsvermogen van gemeente Hellendoorn is uitstekend In de paragraaf weerstandsvermogen heeft het college een overzicht opgenomen van de weerstandscapaciteit. De weerstandscapaciteit bedraagt volgens deze paragraaf € 36,2 miljoen. In het weerstandsvermogen ultimo 2025 is een bedrag van € 21 miljoen meegeteld van vrij aanwendbare bestemmingsreserves. In geval van calamiteiten is het mogelijk om een deel van deze reserves een andere aanwending te geven. In de paragraaf weerstandsvermogen zijn de relevante risico’s benoemd. Gemeente Hellendoorn heeft op basis van interne berekeningen het totale bedrag aan risico’s waaraan de organisatie is blootgesteld bepaald op € 7,1 miljoen.
Het weerstandsvermogen van gemeente Hellendoorn is volgens het GTK 2020 uitstekend te noemen. Solvabiliteit De solvabiliteit bedraagt ultimo 2025 33,5%. Voor de solvabiliteit geldt dat hoe hoger dit percentage is, hoe beter gemeente Hellendoorn in staat is om haar verplichtingen op lange termijn te voldoen. De solvabiliteit laat een positieve ontwikkeling zien ten opzichte van de signaleringswaarden volgens het gemeenschappelijk financieel toezichtkader (GTK 2020).
2,00 1,00 2022
2023
2024
2025
Gemeente Hellendoorn
SOLVABILITEITSRATIO 45,0% 40,0% 35,0% 30,0% 25,0% 20,0% 15,0% 10,0% 5,0% 0,0%
39,5%
22,7%
2022
39,5% 27,0%
2023 Gemeente Hellendoorn
39,5% 29,9%
2024
39,5% 33,5%
2025
Gemid. NL*
De bron voor de gemiddelden NL betreft het gemiddelde voor gemeenten op basis van: BDO Benchmark rapport januari 2026
21 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
NETTO SCHULDQUOTE
3.3 Weerstandsvermogen en ratio’s (2/2)
120,0% 100,0% 80,0% 60,0%
Netto schuldquote De netto schuldquote bedraagt 42,2%. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie en de hoogte van de investeringen uit het nabije verleden.
77,6% 59,7% 41,0%
42,2%
2023
2024
2025
20,0% 0,0% 2021
2022
Gemeente Hellendoorn
Ratio grondexploitatie Voor de ratio grondexploitatie geldt dat hoe lager deze is, hoe beter. De ratio grondexploitatie van gemeente Hellendoorn is gedaald doordat de grondpositie (waarde van de grond) ten opzichte van de totale baten gedaald is. De ratio grondexploitatie < 20% is het minst risicovol te noemen volgens het GTK 2020.
Belastingcapaciteit De belastingcapaciteit van gemeente Hellendoorn is 88,7% (2024: 92,5%). De belastingcapaciteit geeft inzicht in hoe de belastingdruk zich in een gemeente verhoudt ten opzichte van het landelijk gemiddelde. Hiervoor geldt hoe lager, hoe beter. De belastingcapaciteit geeft inzicht in de mate waarin bij het voordoen van een financiële tegenvaller in het volgende begrotingsjaar kan worden opgevangen of ruimte is voor nieuw beleid.
42,9%
32,8%
40,0%
De netto schuldquote laat een positieve ontwikkeling zien ten opzichte van de signaleringswaarden volgens het gemeenschappelijk financieel toezichtkader (GTK 2020).
Structurele exploitatieruimte De structurele exploitatieruimte bedraagt in 2025 6,1% (2024: 2,8%). De structurele exploitatieruimte geeft aan in hoeverre een gemeente in staat is de eigen lasten te dragen. Hierbij geldt dat hoe hoger het percentage is hoe beter een gemeente in staat is haar structurele lasten te dragen. Gemeente Hellendoorn is in staat haar structurele lasten te dragen.
47,5%
Gemid. NL*
RATIO GRONDEXPLOITATIE 7,0% 6,0% 5,0% 4,0% 3,0% 2,0% 1,0% 0,0% -1,0% -2,0%
5,7%
5,7%
5,7%
-0,4%
-0,5%
-0,8%
2023
2024
2025
Gemeente Hellendoorn
Gemid. NL*
De bron voor de gemiddelden NL betreft het gemiddelde voor gemeenten op basis van: BDO Benchmark rapport januari 2026
22 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
4. Formele vereisten
4.1 Onze controle
23 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
4.1 Onze controle (1/2) Doel en object van de controle Het doel van de controle is het geven van een onafhankelijk oordeel of de financiële overzichten van gemeente Hellendoorn, in alle van materieel belang zijnde opzichten, zijn opgesteld in overeenstemming met het BBV. De reikwijdte van onze controle nader toegelicht Wij hebben de jaarrekening gecontroleerd conform de Nederlandse controlestandaarden en de met u gemaakte afspraken in de opdrachtbevestiging van 12 september 2025. Tevens beoordeelden wij de verenigbaarheid van de andere informatie, inclusief de overige gegevens en het jaarverslag met de jaarrekening en of deze geen materiële afwijkingen bevatten op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins. Voor een accountantscontrole gelden inherente beperkingen, die zijn uiteengezet in de opdrachtbevestiging. Strekking van de controleverklaring is goedkeurend Aangezien de jaarrekening 2025 van gemeente Hellendoorn aan de daaraan te stellen eisen voldoet, hebben wij hierbij een goedkeurende controleverklaring afgegeven. Alle bevindingen voortvloeiend uit onze controle zijn afdoende behandeld en onze controle is dan ook afgerond.
Materialiteit en rapporteringstolerantie Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fouten of fraude en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen. De materialiteit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op ons oordeel. Bij onze controlewerkzaamheden hebben wij als uitgangspunt de door de het Algemeen Bestuur vastgestelde toleranties gehanteerd.
De raad heeft ons daarbij opgedragen om bij onze oordeelsvorming en rapportering uit te gaan van de hierna vermelde goedkeurings- en rapporteringstolerantie. Op basis van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) en onze professionele oordeelsvorming hebben wij de materialiteit voor de jaarrekening als geheel bepaald op € 2.600.000. Wij houden ook rekening met afwijkingen en/of mogelijke afwijkingen die naar onze mening voor de gebruikers van de jaarrekening om kwalitatieve redenen materieel zijn. Wij zijn met u overeengekomen dat wij tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen boven de € 130.000 rapporteren, alsmede afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn. Onze controle richt zich tevens op de getrouwheid van de informatie in de WNT-verantwoording opgenomen in de jaarrekening. Voor de WNT gelden specifiek voorgeschreven rapporteringstoleranties die veelal lager zijn dan uw rapporteringstolerantie. Wij hebben deze voorgeschreven WNT-toleranties eveneens op correcte wijze toegepast.
Het jaarverslag en de jaarrekening van gemeente Hellendoorn zijn verenigbaar De jaarstukken 2025 van gemeente Hellendoorn bestaan uit: het jaarverslag 2025 (programmaverantwoording en verplichte paragrafen); de jaarrekening 2025 (rechtmatigheidsverantwoording, balans met toelichtingen, overzicht van baten en lasten in de jaarrekening met toelichting en overzicht taakvelden); Bijlagen, waaronder de SiSa-bijlage. In het onderdeel ‘programmaverantwoording’ van het jaarverslag is informatie opgenomen over ‘wat hebben we gedaan’, ‘wat hebben we bereikt’ en ‘wat heeft het gekost?’ De programmaverantwoording vormt samen met de verplicht voorgeschreven paragrafen (zoals weerstandsvermogen, bedrijfsvoering, etc.) het jaarverslag. Het jaarverslag en de jaarrekening zijn met elkaar verenigbaar.
24 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
4.1 Onze controle (2/2)
De materiële schattingen die onderhevig zijn aan de jaarrekening hebben we gecontroleerd en daartoe hebben we geen bijzonderheden aangetroffen De belangrijkste verslaggevingsgrondslagen van gemeente Hellendoorn zijn uiteengezet in de grondslagen van de jaarrekening 2025. In 2025 zijn geen wijzigingen geweest in toegepaste verslaggevingsgrondslagen die een aanzienlijke invloed hebben op de baten en lasten of de financiële positie van gemeente Hellendoorn. Significante verslaggevingsgrondslagen en toepassing hiervan zijn belangrijk voor de presentatie van de financiële positie van gemeente Hellendoorn en de baten en lasten in de jaarrekening. Daarnaast vereisen zij van het college en het management dat zij een oordeel vormen ten aanzien van soms moeilijke, subjectieve en complexe posities vaak vanwege de noodzaak om inschattingen te moeten maken over het effect van zaken die inherent onzeker zijn. Wij hebben het door het college en het management toegepaste proces met betrekking tot significante verslaggevingsaspecten geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd.
Onze controleaanpak is gebaseerd op een risicogerichte benadering Onze controleaanpak is gebaseerd op een voornamelijk gegevensgerichte en risicogerichte benadering, waarbij in onze risicoanalyse de opzet en het bestaan van de aanwezige administratieve organisatie en de daarin opgenomen beheersingssystemen is meegewogen. Deze aanpak gaat uit van een risicoanalyse op transactiestromen, zoals verkoopactiviteiten en personeelszaken. In de risicoanalyse hebben wij beoordeeld in hoeverre de onderkende risico’s van invloed kunnen zijn op de jaarrekening.
Wij hebben voor het volgende risico in onze controle meer aandacht gehad: Management override van controls: dit is het op grond van de controlestandaarden te onderkennen risico dat het management buiten de getroffen interne beheersingsmaatregelen om invloed zou kunnen of willen uitoefenen op de in de jaarrekening gepresenteerde uitkomsten. WNT: het risico dat de WNT-verantwoording niet voldoet aan de daartoe gestelde vereisten. Onafhankelijkheid Op basis van Nederlands recht en overige beroepsregels, zoals de ‘Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assuranceopdrachten’ (ViO), is vereist dat wij onafhankelijk zijn ten opzichte van onze controlecliënten. Wij zijn van mening dat door ons is voldaan aan deze eisen. Wij hebben de overige dienstverlening naast de controle van de jaarrekening beoordeeld aan de hand van onze beroepsregels en hebben geconcludeerd dat het type dienstverlening en de vergoeding onze onafhankelijkheid niet beïnvloeden. Geautomatiseerde gegevensverwerking De accountant dient op basis van artikel 2:393, lid 4 BW, melding te maken van zijn bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Tijdens de interim-controle hebben wij ook relevante processen met betrekking tot de geautomatiseerde gegevensverwerking getoetst.
Voor onze bevindingen verwijzen wij naar onze managementletter 2025 d.d. 26 mei 2026. Wij hebben de automatiseringsorganisatie van de organisatie uitsluitend in het kader van de jaarrekeningcontrole beoordeeld.
25 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
5. Bijlagen
5.1 Bevindingen SiSa-bijlage
26 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
5.1 Bevindingen SiSa-bijlage
Inleiding Bij de jaarrekening wordt als bijlage de SiSa-verantwoording toegevoegd. Gemeente Hellendoorn heeft de rechtmatige totstandkoming van de SiSa-bijlage getoetst. In onderstaande tabel zijn de te rapporteren bevindingen opgenomen: Op grond van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden, artikel 5, lid 4, rapporteren wij in dit rapport over de fouten en onzekerheden van de specifieke uitkeringen die in 2025 in het kader van SiSa worden verantwoord. Per regeling is aangegeven of, en zo ja welke financiële fouten of onzekerheden zijn geconstateerd. STREKKING CONTROLEVERKLARING 2025 Strekking controleverklaring getrouwheid (jaarrekening)
Goedkeurend
Strekking controleverklaring rechtmatigheid (SiSa-bijlage)
Goedkeurend
NR.
SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG
FIN B2
Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp aan gedupeerden kinderopvangtoeslagproblematiek 2021
BZK C92
Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid
OCW D8 OCW D14
Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026 (OAB) Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingenonderwijsvertragingen
OCW D23
Regeling eenmalige specifieke uitkering en subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen
IenW E44B Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021-2027 (SiSa tussen medeoverheden) IenW E84
Regeling stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2022-2023 Tijdelijke regeling stimuleren maatregelen tweede fase Deltaprogramma zoetwater (SiSa IenW E87B tussen medeoverheden)
FOUT OF ONZEKERHEID
FINANCIËLE OMVANG IN €
TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID
27 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
5.1 Bevindingen SiSa-bijlage
NR.
SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG
SZW G2 SZW G3
Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2025 Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend kapitaalverstrekking)_gemeentedeel 2025
SZW G4
Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)_gemeentedeel 2025
SZW G10 SZW G12
Wet inburgering 2021_ gemeentedeel 2025 Kwijtschelden publieke schulden SZW-domein hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire_gemeentedeel 2025
SZW G13
Onderwijsroute _ deel gemeente 2025
VWS H4
Regeling specifieke uitkering stimulering sport
VWS H21 VWS H30
Specifieke uitkering clientondersteuning Specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026
VRO J17
Realisatiestimulans
VRO J209
Meerjarige regeling voor huisvesting aandachtsgroepen Meerjarige regeling specifieke uitkering Regeling flexibele inzet woningbouw (SiSa tussen VRO J210B medeoverheden) VRO J32
Regeling specifieke uitkering ventilatie in scholen
VRO J55
Aanpak energiearmoede
VRO J56 VRO J94
Regeling huisvesting aandachtsgroepen Regeling houdende regels verstrekking specifieke uitkering aan gemeenten verduurzaming [...] van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties
VRO 197
Regeling huisvesting grote gezinnen vergunninghouders 2023
KGG K28
Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid
AenM M16
Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne
FOUT OF ONZEKERHEID
FINANCIËLE OMVANG IN €
TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID
28 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE HELLENDOORN
5.1 Bevindingen SiSa-bijlage Tozo
NR.
SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG
FOUT OF ONZEKERHEID
SZW G4
Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2025
Fout
SZW G4
Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2025
Onzekerheid
SZW G4
Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2025
Fout
SZW G4
Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2025
Onzekerheid
SZW G4
Tozo 2 gemeentedeel 2025
Fout
SZW G4
Tozo 2 gemeentedeel 2025
Onzekerheid
SZW G4
Tozo 3 gemeentedeel 2025
Fout
SZW G4
Tozo 3 gemeentedeel 2025
Onzekerheid
SZW G4
Tozo 4 gemeentedeel 2025
Fout
SZW G4
Tozo 4 gemeentedeel 2025
Onzekerheid
SZW G4
Tozo 5 gemeentedeel 2025
Fout
SZW G4
Tozo 5 gemeentedeel 2025
Onzekerheid
SZW G4
Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar T_gemeentedeel 2025
Fout
SZW G4
Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar T_gemeentedeel 2025
Onzekerheid
SZW G4
Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen op kapitaalverstrekking in jaar T_gemeentedeel 2025
Fout
SZW G4
Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen op kapitaalverstrekking in jaar T_gemeentedeel 2025
Onzekerheid
FINANCIËLE OMVANG IN €
TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID
29