Bijlage 3 Factsheet Sociaal Domein

Factsheet sociaal domein 2021

Bijlage 3, Factsheet team Sociaal Domein Met deze factsheet wordt de gemeenteraad inzage gegeven in de ontwikkelingen binnen het sociaal domein van gemeente Hellendoorn. Bedra gen x € 1000,Resultaat 2022

Begroot 2024 Resultaat 2023 (met wijzigingen burap)

Realisatie t/m september

Prognose 2024

Verschil

Jeugdhulp

8.147

8.256

9.021

6.485

9.871

-850

Begeleiding en dagbesteding (incl PGB Wmo)

3.554

3.998

5.066

2.871

4.419

647

Huishoudelijke ondersteuning

3.444

3.705

4.201

2.823

4.201

0

Verstrekkingen en vervoersvoorzieningen

1.807

1.704

1.634

1.065

1.617

17

Eigen bijdrage

-290

-300

-300

-247

-325

25

16.662

17.363

19.622

12.997

19.783

-161

Figuur 1: Zorgbudgetten 2024 Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn

Figuur 1 toont op hoofdlijnen de stand van zaken van de budgetten Jeugdhulp en WMO. Bij jeugdhulp ramen we ten opzichte van de bestuursrapportage € 850.000,-- bij. Duidelijk is dat het erg lastig is om de budgetten van deze 'open-eind regelingen' in de greep te houden. We zien een landelijke trend dat de mentale gezondheid bij de jeugd achteruit gaat en daardoor komen er steeds meer jeugdigen in de GGZ-zorg. Helaas zien we dit ook in Hellendoorn. Zo zien we met name bij de Ondersteuningsbehoeftes individueel een sterke stijging van het aantal cliënten, tot wel 25%. Ook zien we dit jaar een aantal specifieke dure casussen hebben die vooraf niet in te schatten zijn. Daarnaast ondervinden we ook de gevolgen van de ombouw naar kleinschaligheid bij zorgaanbieders. Bij WMO zien we bij begeleiding en dagbesteding ook een groot voordeel ontstaan. De stijging van aantallen cliënten die we op dat moment zagen en verwachtten blijkt zich uiteindelijk niet voor te doen. Dit kan diverse oorzaken hebben bijvoorbeeld meer gebruik maken van voorliggende voorzieningen, effect van inzet op preventie etc. Dit is echter niet met data te onderbouwen. Naast lagere cliëntenaantallen zien we ook lagere indicatiebedragen. Er is een kwaliteitsslag gemaakt in de indicatiestelling wat dit zou kunnen verklaren.

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

Grafieken met toelichting Hieronder worden verscheidene grafieken weergeven met een korte toelichting over wat er speelt binnen Sociaal Domein. Jeugdhulp

Figuur 2: totaal aantal jeugdigen in zorg Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn

In het algemeen toont de grafiek een lichte groei in het aantal cliënten, met een opvallende stijging in de eerste helft van 2024. In de zomervakantieperiode daalt het aantal cliënten weer. De stijging van het aantal cliënten zien we ook terug in de kosten van de jeugdzorg. Hieronder geven we de ontwikkelingen weer voor enkele (dure) vormen van zorg. Jeugdbescherming en Jeugdreclassering

Figuur 3: aantal jeugdigen in zorg (maatregelhulp) Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn Het aantal cliënten schommelt al een aantal jaren rond de 30. We zien in 2024 een lichte stijging in aantallen. Deze stijging zit in jeugdreclassering waarbij in mei een piek te zien was van 10 cliënten (normaal rond de 5). Momenteel is die weer gezakt tot 7 cliënten. Het is lastig om te verklaren waarom er dit jaar meer jeugdreclasseringstrajecten lopen dan eerdere jaren. Het kan een gevolg zijn van de toegenomen inzet op schoolverzuim en drugscriminaliteit. Het aantal jeugdbeschermingscliënten is stabiel.

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

Ambulante zorg – individueel

Figuur 4: aantal jeugdigen in zorg (ambulant – individueel) Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn Ondersteuningsbehoefte individueel is de grootste kostenpost in de jeugdhulp voor de Gemeente Hellendoorn. Meer dan de helft van de totale uitgaven zit in deze zorggroep. Sinds 2023 is er een stijging in het aantal cliënten te zien in deze groep. Een uitsplitsing naar de ondersteuningsbehoeften die het vaakst worden ingezet laat het volgende beeld zien. Ondersteuningsbehoefte 2b, 3b en 4c

Figuur 5: aantal jeugdigen in ondersteuningsbehoefte individueel Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn Bij de drie ondersteuningsbehoeftes waar de meeste kosten omgaan, zien we het afgelopen halfjaar vooral bij ondersteuningsbehoefte 3B individueel en ondersteuningsbehoefte 4C individueel een flinke toename van het aantal cliënten. Ondersteuningsbehoefte 3B bestaat uit ambulante behandeling (behandeling in de thuissituatie). We zien dat dit meer nodig is door de toegenomen complexiteit van problemen binnen gezinnen. Ook wordt er minder vaak uit huis geplaatst. Hier komen intensieve ambulante trajecten voor in de plaats. Er zijn dan bijvoorbeeld meer individuele uren nodig om de veiligheid te kunnen waarborgen. De toename van ondersteuningsbehoefte 4C (Jeugd GGZ) laat zich verklaren door het grote percentage jongeren dat psychische klachten kent. Landelijk is deze trend er ook.

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

Ambulante zorg – Groep

Figuur 6: aantal jeugdigen in zorg (ambulant – groep) Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn

De ondersteuningsbehoefte groep blijft sterk afnemen. De afgelopen jaren is door ons toegangsteam ingezoomd op de indicaties bij de zorgboerderijen. Ook zijn in het Jeugdteam gesprekken gevoerd over de lengte van de indicaties en is gekeken naar de inhoud/doelen. Daarnaast is er bewuster gezocht naar alternatieven voor jeugdhulp. Dit alles resulteert in een afname van de indicaties voor ambulant - groep. Wonen

Figuur 8: aantal jeugdigen met verblijf exclusief behandeling Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn Sinds begin 2022 blijft het aantal cliënten redelijk stabiel in deze groep. Het blijft schommelen tussen de 30 en 40 jeugdigen.

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

Verblijf

Stijging van het aantal verblijfscliënten. Afgelopen zomer steeg het aantal verblijfscliënten (van 5 cliënten gemiddeld naar 8 in de maanden juli en augustus). Het is nog niet te zeggen of hier sprake is van een trend. Rond de schoolvakanties ontstaan er vaker pieken. In een paar situaties was sprake van een crisis, waarbij verblijf buitenshuis met spoed geregeld moest worden. Wmo

Figuur 9: totaal aantal inwoners in zorg WMO Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn Het aantal cliënten binnen de wmo (huishoudelijke ondersteuning, dagbesteding, begeleiding en wonen & verblijf) blijft nagenoeg stabiel.

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

Huishoudelijke ondersteuning

Figuur 10: aantal inwoners met huishoudelijke ondersteuning Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn Het aantal cliënten met huishoudelijke ondersteuning blijft nagenoeg gelijk in aantallen als een jaar eerder. Ondanks de vergrijzing blijft het aantal cliënten rond de 1.100. Er stromen weliswaar steeds meer nieuwe cliënten in, maar de uitstroom van cliënten groeit in gelijke mate. De gemiddelde leeftijd van de cliënten is met 76,4 jaar fors hoger dan het Twentse gemiddelde van 72.9 jaar. (cijfers HO 2023). Uitstroom uit de huishoudelijke ondersteuning komt meestal door overgang naar de Wet langdurige zorg of door overlijden. Begeleiding

Figuur 11: aantal inwoners met Wmo begeleiding Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn Het aantal cliënten bij begeleiding nam tot en met april 2024 toe, maar is daarna weer afgenomen. Dit kan komen doordat er meer gebruik wordt gemaakt van voorliggende voorzieningen of door het effect van inzet op preventie, maar dit is niet met data te onderbouwen.

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

Figuur 12: aantal inwoners met Wmo dagbesteding Bron: business controller sociaal domein Hellendoorn Bij dagbesteding blijft het aantal cliënten sinds augustus 2023 fluctueren tussen de 169 en 177. De verwachting was dat het aantal cliënten zou toenemen door de vergrijzing, maar dit zien we niet terug in de cijfers. We zien bij de cliënten met een indicatie voor dagbesteding wel een toename in het aantal overlijdens: 3 overlijdens in 2023 en 6 overlijdens in 2024 (tot en met september).

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

Participatie Inburgering

Figuur 13: Inburgeraars periode 8-2022 t/m 9-2024 Bron: Coördinator Participatie In 2022 zijn de eerste inburgeraars gestart met hun inburgeringsvoorziening. De eerste inburgeraars sluiten dit traject in 2024 succesvol af, waardoor ze niet langer inburgeringsplichtig zijn.

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

Inburgeraars per doelgroep

Figuur 14: Inburgeraars per doelgroep Bron: Coördinator Participatie

Binnen de groep inburgeraars maken we onderscheid tussen gezinsmigranten en de statushouders. Voor beide groepen beoordelen wij de inburgeringsplicht en stellen wij samen met hen een persoonlijk inburgeringsplan op. Daarnaast zijn wij als gemeente verplicht om de statushouder inburgeringsvoorzieningen aan te bieden en te bekostigen. Vanuit het Rijk ontvangen wij hier middelen voor via de SPUK.

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

participatiewet

Participatiewet 2021-2024 415 395 375 355 335

315 295 275 ultimo ultimo ultimo 202401 202402 202403 202404 202405 202406 202407 202408 2021 2022 2023 Figuur 15: Aantal uitkeringen participatie inclusief trendlijn Bron: Coördinator Participatie

Aantal personen met een uitkering Participatiewet vertoont een lichte stijging. De stijging heeft voornamelijk te maken het aantal statushouders wat we huisvesten. Zij zijn in eerste instantie vaak aangewezen op een uitkering. De uitstroom naar werk blijft de eerste maanden van 2024 iets achter. De krapte op de arbeidsmarkt maakt dat extra inspanningen nodig zijn om functies passend te kunnen maken voor plaatsing van personen uit onze doelgroepen. Tevens zien we vooral onder jongeren een uitstroom net na de zomervakantie als de scholen weer beginnen. Dit is nu nog niet zichtbaar in deze cijfers.

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

IOAW/IOAZ

IOAW/IOAZ 2021-2024 70 60 50 40 30 20 10 0 ultimo ultimo ultimo 202401 202402 202403 202404 202405 202406 202407 202408 2021 2022 2023 Figuur 16: Aantal uitkeringen IOAW/IOAZ inclusief trendlijn Bron: Coördinator Participatie De regelingen IOAW en IOAZ kennen weinig mutaties, hier is sprake van weinig in- en uitstroom. We zien een lichte stijging bij het aantal IOAZ uitkering. De afname zit vooral in het aantal IOAW uitkeringen. Voornaamste oorzaak is het bereiken van de AOW leeftijd.

Aantal uitkeringen per leefvorm 2021-2024 300 250 200 150 100 50 0 ultimo 2021

Alleenstaande

ultimo 2022

Alleenstaande ouder

ultimo 2023

aug-24

Gehuwd / Samenwonend

Figuur 17: Aantal uitkeringen per leefvorm Bron: Coördinator Participatie

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024

Nieuw Beschut

Loonkostensubsidie Nieuw Beschut 2021-2024 25 20 15 10 5 0 ultimo 2021

ultimo 2022

ultimo 2023

202401 202402 202403 202405 202406 202407 202408

Figuur 18: Loonkostensubsidie Nieuw Beschut Bron: Coördinator Participatie In 2024 zullen we de aan ons opgelegde taakstelling in kader van de voorziening Beschut werk gaan realiseren. Vooral de afgelopen maanden hebben een aantal jongeren een dienstverband CAO aan de Slag kunnen aanbieden. Dit betekent dat ze aansluiten aan hun schoolloopbaan gelijk inkomen uit arbeid hebben.

Loonkostensubsidie BUIG 2021-2024 (forfetair en loonwaardemeting) 120 100 80 60

40 20 0 ultimo 2021

ultimo 2022

ultimo 2023

gem 2024 Figuur 19: Loonkostensubsidie BUIG Bron: Coördinator Participatie

Ook in 2024 zien we een lichte stijging van het aantal inwoners die aan het werk zijn met de voorziening loonkostensubsidie. Dit instrument wordt ingezet als uit de loonwaardebepaling blijkt dat een inwoner een verminderde loonwaarde heeft. Periodiek onderzoeken we ook deze loonwaarde nog steeds van toepassing is.

Factsheet Sociaal Domein Hellendoorn als onderdeel van Narap 2024