Bestuursrapportage 2025

15 mei 2025

Inleiding De bestuursrapportage is onderdeel van de Planning en Control cyclus en is bedoeld om een actueel beeld van de programmabegroting 2025 te geven in zowel beleidsmatig als in financieel opzicht, op de peildatum 1 mei 2025. De rapportage gaat in op de uitvoering van activiteiten, financiële ontwikkelingen en afwijkingen als gevolg van nieuw of aangepast beleid. Daarnaast is er aandacht voor actuele thema’s, investeringen en risico’s.

Samenvatting Het totaal van de bestuursrapportage komt uit op een nadelig saldo van € 622.000,-- voor 2025. De grootste tegenvaller betreft de jeugdzorg (€ 1.200.000,--), voornamelijk door autonome groei en duurdere zorgtrajecten na herziening van de inkoop. De grootste voordelen zijn: • Stelpost saldo begroting 2025 (€ 578.000,--): restant na verwerking van o.a. speelruimtevisie en effecten najaarsrapportage 2024; • Afschrijvingen (€ 375.000,--): lager door het uitstellen van investeringen; • Schoolvervoer (€ 287.000,--): voordeel door gunstiger contract en inzet op zelfredzaamheid. Een nadere toelichting op deze afwijkingen is in hoofdstuk 1 te lezen.

Totaaloverzicht programma's 1

Werk, economie en inkomen

2

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

1.327

-1.327

0

Jeugd en Wmo

70

-1.534

-1.464

3

Cultuur, onderwijs en sport

372

-173

200

4

Mobiliteit en bereikbaarheid

0

-47

-47

5

Wonen en leefomgeving

1.497

-1.508

-10

6

Bestuur, veiligheid en dienstverlening

2.310

-1.394

916

99

Overhead

134

-349

-216

5.709

-6.331

-622

1

Onderstaand overzicht geeft de grootste mee- en tegenvallers (> € 50.000,--) weer die het saldo veroorzaken. In hoofdstuk 1 worden deze per programma nader toegelicht. Bedragen x € 1.000 Saldo Bestuursrapportage

Saldo van baten en lasten

Nadelen Huishoudelijke ondersteuning Exploitatie jeugd

- 110 N - 1.200 N

Capaciteit inzet Regio

- 68 N

Beschikbaarheidsvoorziening Jeugdzorg

- 82 N

Kinderopvang Sociaal Medische Indicatie

- 60 N

Wijzigingen in rentekosten en -opbrengsten

- 158 N

Inkoop duurzamere brandstof HVO

- 50 N

Bijstelling energielasten vastgoed

- 56 N

Doorontwikkeling interne controle

- 50 N

Overige afwijkingen (< € 50.000,--)

- 309 N

Totaal nadelen

- 2.143 N

Voordelen Schoolvervoer

287 V

Structurele effecten decembercirculaire gemeentefonds

204 V

Aframen van stelpost saldo begroting 2025

578 V

Voordeel afschrijvingen

375 V

Overige afwijkingen (< € 50.000,--)

77 V

Totaal voordelen

1.521 V

Totaal afwijkingen

- 622 N

Doorgeschoven investeringskredieten De investeringen voor 2025 waren begroot op € 23.193.000,-- (netto bedrag, met aftrek van inkomsten). In de bestuursrapportage schuift hiervan € 3.625.000,-- door naar volgende jaren. Het door te schuiven bedrag is aanzienlijk, maar wel veel minder dan vorig jaar (bij de bestuursrapportage 2024 schoof € 14.300.000,-- door). Voor een groot deel van de investeringen loopt een aanbestedingstraject, onvoorziene complicaties daarin kunnen leiden tot meer door te schuiven investeringen. In de najaarsrapportage zal hierover actuele informatie volgen. Vorig jaar is onderzoek gedaan naar het doorschuiven van investeringen, we hebben met name gekeken naar wat de oorzaken en oplossingsrichtingen zijn. Eén van de actiepunten is het regelmatig checken op haalbaarheid van investeringen die geraamd zijn in de komende jaren. Dit heeft ertoe geleid dat we 2025 zijn begonnen met een meer realistische planning.

De investeringen waar de grootste bedragen doorschuiven zijn: • Aanleg fietspad Helmkruidlaan (€ 895.000,--), vanwege het onderzoek naar de tunnelvariant (zie de toelichting in programma 4); • Nieuwbouw De Veenbrug Daarlerveen (€ 556.000,--), vanwege het feit dat de school op een andere plek wordt gebouwd waardoor wijzigingen van het bestemmingsplan en het inrichtingsplan van het schoolplein noodzakelijk waren; • Reconstructie toegang Avonturenpark (€ 422.000,--), vanwege de moeilijke locatie kost het veel tijd om een goed ontwerp te maken, onder andere wat betreft de waterafvoer; • Aansluiting Stationsweg met N35 bij Haarle (€ 414.000,--), vanwege de nog te maken definitieve afspraken met Rijkswaterstaat.

2

Voor een aantal investeringen die voor 2026 waren begroot, wordt een gedeelte al in 2025 ingezet. Het betreft Rioolvervangingen (€ 300.000,--). Met name voor de Veldkampsweg is een snelle vervanging nodig. Verder gaat het om nieuwbouw Pr. Marijkeschool (€ 185.000,--). Het startbedrag voor aanvang van de bouw is nu bekend geworden. De planning van de investeringen wordt hierop aangepast. Verhogen van investeringskredieten Voor diverse nieuwbouwprojecten van scholen (De Veenbrug, Pr. Marijkeschool en Basisschool De Es) moet het investeringsbudget worden verhoogd (in totaal € 973.000,-- voor 2026/2027). Reden hiervoor is de verhoging van de VNG-normvergoeding (zie de toelichting in programma 3). Voor de aanpak van Willem Alexanderstraat en Keizerserf hebben wij een subsidie ontvangen vanuit de provincie (uitvoering retaildeal vitale binnensteden), deze zal worden ingezet voor de dekking van een deel van de kosten. Dit leidt tot een verhoging van de begrote inkomsten en uitgaven met € 250.000,-Zie bijlage 1 voor het totale overzicht van de begrote investeringen en de aanpassingen.

Voorstel Wij stellen voor in te stemmen met: 1. Deze bestuursrapportage 2025 en de daarbij behorende 8e en 19e begrotingswijziging 2025. 2. Het nadelig saldo van de jaarschijf 2025 van € 622.000,-- te dekken uit de Vrij Aanwendbare Reserve (VAR). 3. De meerjarige effecten van € 1.242.000,-- nadeel in 2026, € 1.365.000,-- nadeel in 2027, € 1.175.000,-- nadeel in 2028 en € 984.000,-- nadeel in 2029 te betrekken bij de begroting 2026-2029. 4. De investeringskredieten voor de aanpak Willem Alexanderstraat (verhoging uitgaven en inkomsten met € 250.000,--) en voor Raingarden Thomas Ainsworthstraat (verlagen uitgaven met € 30.000,--) aan te passen. 5. De investeringskredieten voor Rioolvervangingen € 300.000,-- en € 185.000,-- voor de nieuwbouw Pr. Marijkeschool van 2026 naar 2025 over te hevelen. 6. De investeringskredieten voor diverse nieuwbouwprojecten van scholen met € 973.000,-- te verhogen. Dit betreft in 2026 € 507.000,-- voor De Veenbrug en € 72.000,-- voor De Es en in 2027 € 394.000,-- voor Pr. Marijkeschool. 7. De volgende mutaties op de reserves vast te stellen a. Het onttrekken van € 9.000,-- in 2027 uit de reserve Statushouders en Ontheemden (Oekraïners) voor de pilot sleutelpersonen inburgering. Voor 2025 en 2026 worden de kosten gedekt van het incidentele invoeringsbudget Wet Inburgering 2021 dat beschikbaar is gesteld vanuit het Rijk. b.

Het onttrekken van € 116.000,-- in 2026 en 2027 uit de reserve armoede- en schuldenaanpak ten behoeve van het amendement voor wijziging referteperiode en inkomensgrens individuele inkomenstoeslag c. Het onttrekken van € 65.000,-- uit de reserve Statushouders en Ontheemden (Oekraïners) voor de voorbereidingskosten AZC. d. Het onttrekken van € 65.000,-- uit de reserve Statushouders en Ontheemden (Oekraïners) voor schoolvervoer Oekraïense leerlingen.

Bijlagen Bijlage 1 Investeringsoverzicht 2025 Bijlage 2 Factsheet Sociaal Domein Bijlage 3 Begrotingswijziging 2025-8 Bijlage 4 Begrotingswijziging 2025-19 Bijlage 5 Begrotingswijziging 2025-8 met toelichting Bijlage 6 Overzicht gemeentelijk vastgoed Bijlage 7 Interbestuurlijk toezicht

3

Hoofdstuk 1 Beleidsmatige & financiële voortgang per programma In dit hoofdstuk gaan we in op de belangrijkste aandachtspunten per programma binnen de bestuursrapportage 2025. De grootste afwijkingen zowel beleidsmatig als financieel worden behandeld. Per programma staat een tabel met de afwijkingen met daaronder een toelichting op de belangrijkste afwijkingen. Bij een aantal afwijkingen staat er een bedrag als voordeel en een bedrag als nadeel. Per saldo loopt dit budgettair neutraal. Het kan bijvoorbeeld zijn dat we extra uitgaven maken maar daarvoor gecompenseerd worden door het Rijk.

1.1 Programma 1 Werk, economie en inkomen Masterplan Centrum De actualisatie van het Masterplan heeft vertraging opgelopen. Dit komt door de complexiteit van het plan. Om tot een goede afweging te komen is een gedegen onderzoek naar de financiële haalbaarheid noodzakelijk. Daarnaast is een extra verdiepingsslag door het stedenbouwkundig bureau nodig voor een goede besluitvorming. Een belangrijke bouwsteen voor het Masterplan, de economische analyse, is afgerond. Gebiedsontwikkeling Ten Cate De sloop van de fabriek van Ten Cate Grass aan de G. van der Muelenweg is nagenoeg afgerond en er is gestart met de nieuwbouw. Naar verwachting zal deze fabriek in de loop van 2026 opgeleverd kunnen worden. Daarna kunnen de onderdelen van dit bedrijf van de locatie Hoge Dijkje ook hier naartoe worden verplaatst. Vervolgens kan de herontwikkeling van de locatie Hoge Dijkje worden opgepakt. De afgelopen maanden heeft een stedenbouwkundige verkenning plaatsgevonden van de ontwikkeling van het gebied ten westen van de G. van der Muelenweg. Naar verwachting kan deze na de zomervakantie worden afgerond. Onderzoek uitbreiding bedrijventerrein ‘t Lochter Het gebied dat globaal is gelegen tussen de Wierdensestraat, de Vinkenweg en de Van den Bergsweg te Nijverdal is een plek waar uitbreiding van 't Lochter is voorzien.

De locatie is in de huidige gemeentelijke omgevingsvisie "Natuurlijk avontuurlijk” aangewezen als toekomstig gebied voor bedrijven. Het terrein moet voorzien in de ruimtebehoefte voor lokale ondernemers en voorzien in zogenoemde schuifruimte om herstructurering op een deel van het bestaande ‘t Lochter mogelijk te maken en een kwaliteitsverbetering in het gebied tot stand te brengen. In het najaar van 2024 is op het beoogde gebied voor het nieuwe bedrijventerrein het voorkeursrecht gevestigd. Deze procedure kan naar verwachting rond de zomervakantie worden afgerond. Nadat het voorkeursrecht definitief zal zijn gevestigd, kunnen de verder planologische voorbereidingen, zoals onderzoeken en stedenbouwkundige verkenningen verder worden opgepakt. Vrijetijdseconomie De gebiedsvisie voor de vakantieparken Sanatoriumlaan, Looweg, Elerstee is opgeleverd en door het college voor kennisgeving aangenomen. Het vervolg is dat er een plan van aanpak wordt opgesteld voor de parken met deze visie als basis. Planning is dat dit plan uiterlijk in het 3e kwartaal 2025 wordt opgeleverd.

4

Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal De partners van het gebied Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal (SH&TR), inclusief het Nationaal Park De Sallandse Heuvelrug (DSH), leggen de laatste hand aan het Gebiedsprogramma 2025-2030 SH&TR-NP DSH, waarbij de focus ligt op de eerste tranche 2025-2027. Het programma geeft invulling aan hoe wij de nationale doelen - vertaald naar ons gebied - concreet willen gaan realiseren. Het Ministerie van LVVN heeft voor de eerste tranche middelen beschikbaar gesteld via een Decentralisatie Uitkering. Wij zijn nog in gesprek met de provincie over aanvullende financiering.

Financiële voortgang 01 Werk, economie en inkomen

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

1.01

Wijziging referteperiode en inkomensgrens individuele inkomenstoeslag 2025 en 2026

116

-116

0

1.02

Participatiewetuitkeringen, IOAW en IOAZ

316

-316

0

1.03

Voorbereidingskosten AZC

65

-65

0

1.04

Gemeentelijke opvang Oekraïne

645

-645

0

1.05

Uitvoering zelfstandigenregelingen en debiteurenbeheer

35

-35

0

1.06

Onderwijsroute in het kader van inburgering

31

-31

0

1.07

Regeling huisvesting grote gezinnen vergunninghouders

7

-7

0

1.08

Adviseur/projectleider werk- en ontwikkelbedrijf

103

-103

0

1.09

Pilot sleutelpersonen inburgering

9

-9

0

1.327

-1.327

0

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Adviseur/projectleider werk- en ontwikkelbedrijf (€ 103.000,-- V / € 103.000,-- N) Voor de doorontwikkeling van het werk- en ontwikkelbedrijf gemeente Hellendoorn/stichting Noest zetten we een externe adviseur/projectleider in gedurende het 2e halfjaar 2025. Deze inzet wordt voor € 30.000,-- gedekt uit vacatureruimte en voor € 73.000,-- uit impulsgelden voor het sociaal ontwikkelbedrijf die het Rijk in de meicirculaire voor het jaar 2025 ter beschikking stelt. Wijziging referteperiode en inkomensgrens individuele inkomenstoeslag (€ 116.000,-- V / € 116.000,-- N) Op 4-3-2025 heeft de raad twee amendementen aangenomen met betrekking tot de individuele inkomenstoeslag. Voor de jaren 2025 en 2026 gaat de referteperiode van 36 naar 24 maanden en de inkomensgrens van 105% naar 110%. De bijbehorende kosten van € 116.000,-- per jaar worden gedekt uit de reserve Armoede- en schuldenaanpak. Participatiewetuitkeringen, IOAW en IOAZ (€ 316.000,-- V / € 316.000,-- N) Eind april is het nader voorlopig BUIG budget 2025 gepubliceerd. Dit budget is bestemd voor de dekking van de uitgaven van Participatiewetuitkeringen, IOAW en IOAZ. Het budget is € 316.000,-hoger dan het geraamde budget voor 2025. De raming van de uitgaven voor de uitkeringen is herzien op basis van de meest actuele inzichten.

Het saldo tussen inkomsten en uitgaven is € 178.000,-positief en nog beschikbaar op het betreffende product. Als dit saldo bij de najaarsrapportage nog steeds beschikbaar is wordt het toegevoegd aan de reserve Uitkeringen Participatiewet, IOAW en IOAZ. Voorbereidingskosten AZC (€ 65.000,-- V / € 65.000,-- N) Er zijn in het eerste halfjaar 2025 incidentele voorbereidingskosten (inzet projectleiding) gemaakt voor de mogelijke komst van een AZC. Deze kosten brengen we ten laste van de reserve Statushouders en ontheemden. Gemeentelijke opvang Oekraïne (€ 645.000,-- V / € 645.000,-- N) De inkomsten van het Rijk voor de gemeentelijke opvang van Oekraïners zijn € 645.000,-- lager dan

5

verwacht. Dit is het resultaat van aan de ene kant de gewijzigde opvangcapaciteit en aan de andere kant een lagere normvergoeding per opvangplaats per dag. Het saldo tussen de verwachte inkomsten en verwachte uitgaven voor 2025 is € 58.000,-- negatief. Met de najaarsrapportage stellen we een herziene prognose op en verrekenen we het saldo met de reserve Statushouders en ontheemden. De gemeentelijke opvang Oekraïne verwerken we met deze bestuursrapportage tot en met 2027 in de begroting, dit was tot en met 2026. De Richtlijn tijdelijke bescherming, die Oekraïners in Nederland recht geeft op opvang, vervalt vooralsnog in 2026, het Rijk voorziet daarna nog 1 jaar in financiering.

Afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Uitvoering zelfstandigenregelingen en debiteurenbeheer (€ 35.000,-- V / € 35.000,-- N) ◼ Onderwijsroute voor inburgeraars (€ 31.000,-- V / € 31.000,-- N) ◼ Regeling huisvesting grote gezinnen vergunninghouders (€ 7.000,-- V / € 7.000,-- N) ◼ Pilot sleutelpersonen inburgering (€ 8.500,-- V / € 8.500,-- N)

1.2 Programma 2 Jeugd en Wmo Planning beleidsplannen Maatschappelijk Domein In 2025 staan drie nieuwe beleidsplannen van het Maatschappelijk Domein op de agenda: publieke gezondheid, maatschappelijke ondersteuning en sociale basis. Deze beleidsplannen hebben raakvlakken. Voor een goede integrale behandeling en beeldvorming, is gekozen voor het tegelijkertijd agenderen van deze beleidsplannen in de raad. De planning van het beleid publieke gezondheid en maatschappelijk ondersteuning is gelijkgetrokken aan de planning van het beleid sociale basis. • Het beleidsplan publieke gezondheid staat volgens de programmabegroting en de lange termijn agenda gepland voor Q1-Q2 2025. Er is een collegevoorstel en raadsmededeling geschreven dat het wordt aangepast naar Q4 2025. • Het beleidsplan maatschappelijke ondersteuning is volgens de programmabegroting en de lange termijn agenda gepland voor Q1-Q3 2025. Er is een collegevoorstel en raadsmededeling geschreven dat het wordt aangepast naar Q4 2025. • Het beleidsplan sociale basis staat volgens de programmabegroting gepland voor Q2, terwijl in de Lange Termijn Agenda Q4 als moment van behandeling is opgenomen. Kansrijk opgroeien In 2023 is de landelijke Hervormingsagenda Jeugd 2023-2028 vastgesteld.

Deze agenda richt zich op het versterken van passende, toegankelijke en betaalbare jeugdhulp, onder meer door betere samenwerking, minder bureaucratie en een stevigere inzet op preventie. Gemeenten, het Rijk en zorgpartners werken samen aan deze hervorming van het jeugdstelsel. Gemeente Hellendoorn geeft hieraan lokaal invulling met het beleidsplan Kansrijk Opgroeien 20252030. Dit plan vormt een doorvertaling van zowel de landelijke Hervormingsagenda als de regionale Samenwerkingsagenda Jeugdhulp Twente.

Financiële voortgang 02 Jeugd en Wmo

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

2.01

Huishoudelijke ondersteuning

0

-110

-110

2.02

Inkoop jeugd

0

-1.200

-1.200

2.03

Capaciteit inzet Regio

0

-68

-68

2.04

Beschikbaarheidsvoorziening Jeugdzorg

0

-82

-82

2.05

Contractmanagement vervoer

0

-36

-36

2.06

Versterking cliëntondersteuning

20

-20

0

2.07

Ondersteuning adviesraden Sociaal Domein

0

-10

-10

2.08

Vervoersvoorzieningen WMO en Jeugdhulplocaties

50

-8

42

70

-1.534

-1.464

6

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Wmo - Huishoudelijke ondersteuning (€ 110.000,-- N) In de loop van geheel 2024 zijn, ten gevolge van de nieuwe inkoop, alle cliënten opnieuw geïndiceerd omdat het aantal producten binnen de huishoudelijke ondersteuning teruggebracht is naar drie. In de raadsmededeling van 11 juli 2023 over de gunningsbeslissing voor de nieuwe inkoop is een financieel effect benoemd als gevolg van deze herindicatie operatie. Het is nu duidelijk geworden dat het budget 2025 moet worden aangepast met € 110.000,-- om aan te sluiten bij de nieuwe situatie. Hierbij wordt ook rekening gehouden met het te verwachten aantal cliënten in 2025. Jeugdzorg (€ 1.200.000,-- N) De jeugdzorgkosten blijven een financiële uitdaging. Voor 2025 voorzien we een noodzakelijke bijraming van 1.200.000,-- ten opzichte van de oorspronkelijke begroting. Deze bijstelling is gebaseerd op een extrapolatie waarbij er ook rekening is gehouden met de wijziging van producten door de nieuwe inkoop. Het begroten van jeugdzorg is onvoorspelbaar. Eén enkele complexe casus kan een aanzienlijke impact hebben op het budget. Illustratief hiervoor is dat in 2024 20% van het totale jeugdzorgbudget is besteed aan slecht 1% van de jeugdigen in zorg. In het laatste kwartaal van 2024 hebben zich meerdere van dit soort dure casussen voorgedaan.

Deze ontwikkelingen hebben de kosten fors doen toenemen, wat heeft geleid tot een tekort in de jaarrekening 2024. Het structurele effect hiervan moeten we nu meenemen in de bestuursrapportage. Vooralsnog zien we een autonome groei van € 885.000,-- (effect 2024) en nemen daarbij een post op voor duurdere verblijfscliënten / schatting meerkosten ambulante zorg door de nieuwe inkoop (€ 315.000,--) Inzet regio / ambtelijke capaciteit (€ 68.000,-- N) Vanuit het werkplan OZJT wordt er rekening gehouden met de inzet van ambtelijke capaciteit van de verschillende deelnemende gemeenten. Hetzij in menskracht, hetzij in geld. Hellendoorn is o.a. door ziekte nu niet in staat om formatie vrij te maken. Dat betekent dat we nu circa € 68.000,-- moeten betalen. Beschikbaarheidsvoorziening Jeugdzorg (€ 82.000,-- N) We betalen aan drie grotere aanbieders een beschikbaarheidsvoorziening in het kader van de WVHS en de crisisopvang. Dit bedrag was nog niet opgenomen in de gemeentebegroting. Het bedrag is gebaseerd op de afrekening over 2024.

Afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Contractmanagement vervoer (€ 36.000,-- N) ◼ Versterking cliëntondersteuning (€ 20.000,-- V / € 20.000,-- N) ◼ Ondersteuning adviesraden Sociaal Domein (€ 10.000,-- N) ◼ Vervoersvoorzieningen WMO en Jeugdhulplocaties (€ 42.000,-- V)

1.3 Programma 3 Cultuur, onderwijs en sport Uitvoeringsplan basisvaardigheden In lijn met de ambities uit de programmabegroting streven wij naar een vermindering van het aantal inwoners met onvoldoende (digitale) basisvaardigheden. Daartoe wordt in 2025 een uitvoeringsplan opgesteld. Volgens de planning zou dit plan in het eerste kwartaal van 2025 gereed zijn. Deze termijn is niet gehaald. Wij blijven gericht sturen op de totstandkoming van het plan en verwachten het in de loop van 2025 af te ronden.

7

Jan Barbierschool Het schoolbestuur stichting Ieder Kind Telt (st. IKT) onderzoekt samen met Stichting Scholen voor Christelijk Onderwijs Twente e.o. (SCOT) een fusie tussen basisschool Jan Barbier en basisschool De Marliaantjes. Deze verkenning is gestart nadat de oudergeleding van de medezeggenschapsraad van de Jan Barbier had uitgesproken de voorkeur te geven aan een fusie met De Marliaantjes in plaats van basisschool De Es (st. IKT). De formele besluitvorming is nog niet afgerond. De verwachting is wel dat, als dit voornemen wordt uitgevoerd, de huidige locatie van de Jan Barbier per 1 augustus 2025 komt te vervallen. Hoewel de verantwoordelijkheid voor de uiteindelijke besluitvorming bij de schoolbesturen en hun medezeggenschapsraden ligt, volgt de gemeente het proces nauwlettend. Het college voert intensief overleg met st. IKT. In deze overleggen benadrukt het college het belang van de school voor de leefbaarheid van het buitengebied, Daarbij stelt het college kritische vragen over alternatieven en plaatst deze in het licht van de recente landelijke ontwikkelingen. Nieuwbouw Pr. Marijkeschool De Pr. Marijkeschool gaat op de locatie waar de school gevestigd is een nieuwe school bouwen. In de tijd dat de nieuwe school gebouwd wordt, wordt deze school tijdelijk op een andere locatie gehuisvest.

Na een zorgvuldige afweging van de verschillende belangen is de conclusie getrokken dat het gebouw aan de Willem de Clercqstraat, waar Reggesteyn momenteel gehuisvest is, de meest geschikte locatie is voor de tijdelijke huisvesting van de leerlingen van de Prinses Marijkeschool. Integraal Huisvestingsplan (IHP) onderwijshuisvesting Vanuit het IHP zijn investeringen in de gemeentebegroting opgenomen op basis van de geldende onderwijshuisvestingsverordening. We hanteren de VNG-normvergoeding voor een sobere, doelmatige school en deze is per 1 januari 2025 verhoogd met 5,68%. Voor het Onderwijsleerpakket (OLP) is de VNG-normering met 2,89% verhoogd. De begrote bedragen in het boekjaar 2026 voor de nieuwbouw Pr. Marijkeschool en De Veenbrug en de uitbreiding van basisschool De Es worden daarom verhoogd met deze percentages. Stand van zaken nieuwbouw Reggesteyn De (ver)bouw van de nieuwe school van Reggesteyn bevindt zich in een afrondend stadium. De verwachting is nog steeds dat de school met ingang van het nieuwe schoolseizoen 2025/2026 in gebruik kan worden genomen. Zoals bij ieder bouwproject zijn er mee- en tegenvallers. Reggesteyn heeft ons aangegeven dat - zoals het er nu uitziet - zij geen beroep zal doen op aanvullend budget. Voortgang aanleg kunstgras Begin 2025 is gestart met de aanbesteding voor de aanleg van kunstgras bij SVVN.

De planning is dat in de zomer van 2025 het kunstgras wordt aangelegd. Daarnaast hebben de andere voetbalverenigingen een plan ingediend om in aanmerking te komen voor kunstgras. We zijn met de clubs in gesprek over de ingediende plannen. Onderzoek Het Ravijn Begin 2025 heeft Berenschot het onderzoek gepresenteerd naar het Ravijn. Op basis hiervan onderzoeken we momenteel welke mogelijke meerwaarde het intern verzelfstandigen van Het Ravijn heeft. Het onderzoek richt zich op de verschillen tussen de huidige situatie en een mogelijke interne verzelfstandiging van Het Ravijn. Daarbij wordt ook gekeken welke eerder geïdentificeerde knelpunten nog steeds relevant zijn, en in welke bedrijfsvoeringvorm deze het beste kunnen worden opgelost. Het vervolgonderzoek is momenteel in volle gang. Zodra de resultaten beschikbaar zijn, worden deze ter informatie met de Raad gedeeld.

8

Financiële voortgang 03 Cultuur, onderwijs en sport

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

3.01

Schoolvervoer

287

0

287

3.02

Schoolvervoer leerlingen opvang Oekraïne

65

-65

0

3.03

Kinderopvang Sociaal Medische Indicatie

0

-60

-60

3.04

Onderhoud sportvelden - belijningsverf

0

-8

-8

3.05

Horeca Zwembad - inkoop levensmiddelen

0

-40

-40

3.06

Afrekening Specifieke uitkering meerkosten energie openbare zwembaden (MEOZ)

20

0

20

372

-173

200

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Schoolvervoer (€ 287.000,-- V) Bij het opstellen van de raming 2024 was het nog niet mogelijk om het effect van het nieuwe contract, en daarmee van de gewijzigde bekostigingssystematiek, vast te stellen. Op basis van de ervaringscijfers tot nu toe kan er structureel € 287.000,-- worden afgeraamd. Daarnaast wordt binnen het leerlingenvervoer ingezet op zelfstandigheid en zelfredzaamheid van de leerling (en de ouders) waar dit kan. Dit heeft mede tot gevolg dat het aantal leerlingen in het aangepast vervoer niet stijgt. Schoolvervoer leerlingen opvang Oekraïne (€ 65.000,-- V / € 65.000,-- N) De kosten voor het schoolvervoer van kinderen uit de groep ontheemden uit Oekraïne wordt niet afzonderlijk door het Rijk vergoed. Over het eerste halfjaar 2023 hebben we een specifieke bijdrage ontvangen van het Rijk voor deze kosten, daarna niet meer. Daarom brengen we deze kosten ten laste van de Reserve Statushouders en ontheemden Oekraïne. Deze reserve is gevoed door het overschot op de rijksbijdrage voor de exploitatie van de diverse opvanglocaties t/m 2024. Kinderopvang Sociaal Medische Indicatie (€ 60.000,-- N) Op basis van de realisaties over de maanden januari tot en met april nemen we een structurele verhoging van € 60.000 op. De nieuwe raming ligt daarmee iets boven het niveau van de realisatie in 2024.

Afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Extra inkoop kalk voor belijning sportvelden (€ 7.500,-- N) ◼ Horeca Zwembad - inkoop levensmiddelen (€ 40.000,-- N) ◼ Afrekening Specifieke uitkering meerkosten energie openbare zwembaden (MEOZ) (€ 20.000,-- V)

1.4 Programma 4 Mobiliteit en bereikbaarheid Vervanging brug en riool in de Kerkstraat Nadat de bouwteamfase is afgerond zal de aannemer direct na de bouwvakvakantie starten met het vervangen van de brug en een deel van het riool in de Kerkstraat. De Kerkstraat, tussen de gemeentewerf en de Boomcateweg, moet hiervoor tot eind van het jaar worden afgesloten. Alle betrokkenen zijn hiervan al in kennis gesteld, zodat ze hiermee rekening kunnen houden. Fietspad Helmkruidlaan Na aanbesteding is een bouwteam gestart met de uitwerking van fietstunnels ter plaatse van de rotonde Helmkruidlaan. Er is gebleken dat een tunnel niet haalbaar was binnen het taakstellende budget. In mei 2025 heeft de gemeenteraad het besluit genomen om een geoptimaliseerde variant

9

van de fietstunnels verder uit te werken en te ramen. Daarna wordt in de tweede helft van 2025 een nieuw voorstel aan de gemeenteraad voorgelegd, waarmee een besluit kan worden genomen over het vervolg van dit project.

Financiële voortgang 04 Mobiliteit en bereikbaarheid 4.02 Inkoop strooizout 4.03

Actualiseren bedrijfsplan Samen leven met water

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

0

-20

-20

0

-27

-27

0

-47

-47

Afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Inkoop strooizout (€ 20.000,-- N) ◼ Actualiseren bedrijfsplan Samen leven met water (€ 27.500,-- N)

1.5 Programma 5 Woon en leefomgeving Diftar De invoering van diftar per 1-1-2026 verloopt volgens planning. Tussen augustus en oktober plaatsen we ondergrondse containers voor restafval, luiers en incontinentieafval, textiel en glas. Daarnaast kunnen alle inwoners van appartementencomplexen straks groente-, fruit-, tuinafval en etensresten gescheiden aanbieden. Leefbaar Platteland We lopen met de impactanalyse iets uit op de planning. Wat eerder werd aangeduid als een impactanalyse, noemen we nu een inventarisatie buitengebied. Dit komt doordat de opgaven vanuit het Rijk en de Provincie nog onvoldoende concreet zijn geformuleerd. Hierdoor is het op dit moment niet mogelijk om integraal richtinggevende keuzes te maken. De inventarisatie richt zich op de huidige stand van zaken rond natuur, water en bodem, klimaat, landbouw en sociaal-economische factoren. De uitkomsten vormen de basis voor verdere beleidsvorming onder onze nieuwe omgevingsvisie en leveren input voor het nieuwe omgevingsplan buitengebied. Stikstof De landelijke stikstofproblematiek blijft zorgen voor vertraging bij of het niet kunnen bouwen van nieuwe woningen, bedrijfspanden en aanleggen van infrastructuur. Deze activiteiten zorgen deels voor een te hoge stikstofneerslag in Natura 2000 gebieden, wat leidt tot aantasting van de natuurwaarden.

In december 2024 heeft de Raad van State een uitspraak gedaan met nog strengere regels voor het intern salderen (het schuiven met stikstofruimte binnen vergunningen). Met de uitspraak in januari 2025 ligt er de verplichting om de stikstofreductie te versnellen, wat het nog moeilijker maakt om woningen te kunnen bouwen. Provincie Overijssel heeft daarom tot 1 januari 2026 het verlenen van natuurvergunningen opgeschort, waardoor voorlopig de projectontwikkeling helemaal stilligt. In de tussentijd worden binnen de provincie, op regionaal niveau en binnen onze organisatie mogelijkheden verkend om de hinder te beperken waar dat mogelijk is. Dit gebeurt zowel op bestuurlijk-, als ambtelijk niveau. Routekaart 1000 woningen Monitoring van de voortgang van de routekaart vindt plaats in een ambtelijk en bestuurlijk kernteam woningbouw. De raad zal over de voortgang van de opgave (voortgang binnen projecten) worden geïnformeerd middels een raadsmededeling en nieuwsbrief. Hier zal tevens in worden gegaan op de verantwoording van de middelen. Er worden mooie stappen gezet binnen de diverse projecten die opgenomen zijn in de routekaart.

Zo zijn er bijvoorbeeld gesprekken gestart met grondeigenaren voor Daarlerveen en Nijverdal-Zuid, hebben er participatiebijeenkomsten met omwonenden plaatsgevonden voor diverse plannen, waaronder het gebied rondom de Markt, Willem de Clerqclocatie en Hellendoorn-Noord. Ook worden er stappen gezet in het verder concretiseren van

10

schetsen en zullen er nog dit jaar een aantal principeverzoeken naar het college gaan. Doelgroepen wonen Bij nieuwbouwprojecten met tien woningen of meer, is het uitgangspunt dat 30% van de woningen wordt gerealiseerd als sociale huurwoningen en 40% als betaalbare woningen. Wat betreft de huisvesting van statushouders is er sprake van een achterstand ten opzichte van de taakstelling, maar de achterstand wordt op dit moment ingelopen. De samenwerking met woningcorporatie Reggewoon verloopt goed. Verduurzaming gemeentelijk- en maatschappelijk vastgoed Er wordt gewerkt aan de routekaart Verduurzamen Gemeentelijk Vastgoed, die na de zomer wordt afgerond. De verduurzaming van sportcomplex Het Ravijn is gestart, met als doel de werkzaamheden na de zomer af te ronden. Ook worden momenteel voorbereidingen getroffen voor de verduurzaming van het Huis voor Cultuur en Bestuur. Deze trajecten maken deel uit van de bredere inzet op het toekomstbestendig maken van het gemeentelijk vastgoed. Op 1 februari 2025 is de subsidieregeling Verduurzamen Maatschappelijk Vastgoed geopend. Er is gestart met een inventarisatie van de verduurzamingsmaatregelen die organisaties in 2022 en 2023 hebben genomen. De resultaten daarvan zijn in april gedeeld met de raad. Eind april kon gestart worden met de reguliere communicatie over de regeling.

Inmiddels worden er gesprekken gevoerd met diverse maatschappelijke organisaties over hun plannen en hoe de subsidie hen hierbij kan ondersteunen. Uitvoering speelruimtevisie Op 1 april 2025 is er een ontwerper/werkvoorbereider speelruimte begonnen. Deze werkvoorbereider houdt zich specifiek bezig met de uitvoering van de speelruimtevisie. Naast ‘een inwerkperiode’ zijn er in het eerste deel van 2025 4 speelplekken aangepakt. In het tweede deel van 2026 staat de renovatie van zo'n vijf tot zes speelplekken op de planning. Kuperserf De herinrichting van het plein wordt uitgesteld. Begin 2026 gaan de nutsbedrijven aan de slag met het vervangen en verplaatsen van kabels en leidingen. Als dat klaar, kunnen wij verder met de herinrichting van het Kuperserf. Wij verwachten dat dat na de zomer van 2026 is.

Financiële voortgang 05 Wonen en leefomgeving 5.01 Subsidie woningisolatie

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

1.427

-1.427

0

5.02

Actualiseren bedrijfsplan afval

15

0

15

5.03

Uitvoering project collectieve inkoopacties

10

-10

0

5.04

Begeleiding medewerkers beschut bij Groen

31

-56

-25

5.05

Eenmalige bijdrage Provincie voor aanleg groen langs N751

15

-15

0

1.497

-1.508

-10

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Subsidie woningisolatie (€ 1.427.000,-- V / € 1.427.000,-- N) De aanvragen die we nu behandelen, vullen het volledige subsidieplafond van €1,4 miljoen. Een deel van de aanvragen komt uit 2024 en hebben we uitgekeerd in 2024. We verwachten dat het restant van het beschikbare budget dit jaar volledig wordt besteed. Daarnaast worden de kosten voor de ondersteuning gedekt uit deze SPUK middelen, een bedrag van € 60.000,--.

11

Afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Actualisatie bedrijfsplan afval (€ 15.000,-- V) ◼ Uitvoering project collectieve inkoopacties (€ 10.000,-- V / € 10.000,-- N) ◼ Begeleiding medewerkers beschut bij Groen (€ 25.000,-- N) ◼ Eenmalige bijdrage Provincie voor aanleg groen langs N751 (€ 15.000,-- V / € 15.000,-- N)

1.6 Programma 6 Bestuur, veiligheid en dienstverlening Participatievisie In 2024 heeft de gemeenteraad het eerste deel van de participatievisie vastgesteld. Op dit moment voert de Rekenkamer een onderzoek uit naar inwonerparticipatie. De uitkomsten en aanbevelingen van dit onderzoek worden op verzoek van de raad verwerkt in het vervolg van de visie. Hierdoor is de definitieve vaststelling van de volledige participatievisie uitgesteld naar het vierde kwartaal van dit jaar. Herinrichting van de raadszaal en centrale hal U heeft in de raadsvergadering van juni 2024 het ingediende voorstel voor de herinrichting van de hal en raadzaal teruggestuurd naar het college, met het verzoek om een integraal voorstel voor de herinrichting van de hal en van de raadzaal op te stellen en deze opnieuw voor te leggen aan de raad. Afgelopen maanden is aan een integraal voorstel gewerkt in samenwerking met een werkgroep vanuit de raad. Het voorstel met betrekking tot de kaders en scenario's voor het opstellen van het definitief ontwerp herinrichting Huis voor Cultuur en Bestuur wordt in juni ter besluitvorming aan u voorgelegd. Handhaving permanente bewoning recreatiewoningen Op 20 december 2024 ontvingen wij een brief van de minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening.

In deze brief staat onder andere dat de minister voornemens is om op landelijk niveau regels te maken die permanente bewoning van recreatiewoningen in bepaalde gevallen mogelijk moet maken. In de brief vraagt de minister ook om, in lijn met een in de Tweede Kamer aangenomen motie, de menselijke maat te betrachten in het geval van handhaving. In afwachting van de instructieregel is handhaving op een lager pitje gezet.

Financiële voortgang 06 Bestuur, veiligheid en dienstverlening 6.01

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

267

-267

0

6.02

Stelpost zero-based Structurele effecten decembercirculaire gemeentefonds

204

0

204

6.03

Wijzigingen in rentekosten en -opbrengsten

118

-276

-158

6.04

Aframen van stelpost saldo begroting 2025

1.296

-718

578

6.05

Voordeel afschrijvingen

375

0

375

6.06

Bijdrage Twenteboard

0

-40

-40

6.07

Meer kwijtscheldingen gemeentelijke belasting

0

-34

-34

6.08

Bijdrage in camera's industrieterrein vervalt

0

-5

-5

6.09

Bijstellingen in huren en facilitaire dienstverleningsovereenkomsten

0

-2

-2

6.10

Nadeel toegerekende rente

49

-52

-2

2.310

-1.394

916

12

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Stelpost zero-based (€ 267.000,-- V / € 267.000,-- N) Na het afronden van het traject ‘Zero-Based Begroten’ hebben we in de begroting voor 2025 een stelpost opgenomen. Deze stelpost is bedoeld ter dekking van eventuele financiële tegenvallers naar aanleiding van dit traject. We moeten nu een aantal correcties maken voor in totaal € 267.000,--, dit wordt gedekt uit de stelpost. Het restant van de stelpost blijft tot de najaarsrapportage beschikbaar, omdat het nog onduidelijk is of alle financiële consequenties van het traject reeds zijn meegenomen. Structurele effecten decembercirculaire gemeentefonds (€ 204.000,-- V) In januari is de raad geïnformeerd over de decembercirculaire van het gemeentefonds via een raadsbrief. De structurele effecten van deze circulaire op de jaren 2025 en volgende jaren worden in deze bestuursrapportage meegenomen. Het betreft hier met name de bijstelling van het volumeaccres omdat deze op een te laag niveau door het ministerie was verwerkt in de septembercirculaire. Wijzigingen in rentekosten en -opbrengsten (€ 118.000,-- V / € 276.000,-- N) Doordat de Europese Centrale Bank de rentepercentages heeft verlaagd - en wellicht nog verder neerwaarts bijstelt- ontvangen we minder rente op ons schatkistsaldo. De aanvullende lening van € 6,7 miljoen aan Reggesteyn is nog niet verstrekt.

Dit leidt tot een lagere rente-inkomst. De vergoeding die we hier echter voor aan Reggesteyn geven kan met ongeveer hetzelfde bedrag omlaag. Doordat in 2024 diverse ambtelijke hypotheken vervroegd zijn afgelost, ontvangen we circa € 7.000,-- minder per jaar. Al deze renteaanpassingen maken dat de rente-omslag voor 2025 moet worden verhoogd van 0,5% naar 0,6%. Aframen van stelpost saldo begroting 2025 (€ 1.296.000,-- V / € 718.000,-- N) Het oorspronkelijke positieve saldo in de primitieve begroting voor 2025 bedroeg € 1.296.000,--. Vervolgens zijn er drie aanpassingen gedaan die dit saldo verlagen: 1. Speelruimtevisie: door een amendement is € 117.000,-- ingezet voor de uitvoering van de speelruimtevisie. 2. Starterslening: de kosten hiervan zorgen voor een nadeel van € 6.000,--. 3. Najaarsrapportage 2024: de structurele negatieve effecten die daaruit voortkomen bedragen ruim € 595.000,--. Na verwerking van deze drie mutaties blijft er in 2025 een positief saldo van € 578.000,-- over. Voordeel afschrijvingen (€ 375.000,-- V) Het doorschuiven van investeringen die geraamd waren voor 2024 leidt tot lagere afschrijvingen.

Afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Bijdrage Twenteboard (€ 40.000,-- N) ◼ Meer kwijtscheldingen gemeentelijke belasting (€ 34.000,-- N) ◼ Bijdrage in camera's industrieterrein vervalt (€ 5.000,-- N) ◼ Bijstellingen in huren en facilitaire dienstverleningsovereenkomsten (met name langjarige effecten, in 2025 is het effect € 2.000 N) ◼ Nadeel toegerekende rente (€ 49.000,-- V / € 52.000,-- N)

13

1.7 Programma Overhead Toekomstige huisvesting gemeentewerf Het haalbaarheidsonderzoek naar verduurzaming van de gemeentewerf op de huidige locatie of nieuwbouw op een andere locatie is afgerond. Hierover is inmiddels ook met u gecommuniceerd. De volgende stap is een besluit te nemen over welke variant de voorkeur geniet. Dat gebeurt dit jaar. Implementatie nieuw functieboek Per 1 juli 2025 gaan we over naar een nieuw functieboek. Op dit moment worden alle voorbereidingen getroffen voor de overgang. De financiële effecten worden in de najaarsrapportage meegenomen, evenals als de effecten van de nieuwe cao.

Financiële voortgang 99 Overhead 99.01 Inzet rijksvoornemens WOO middelen

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

134

-134

0

99.02

Inkoop duurzamere brandstof HVO

0

-50

-50

99.03

Bijstelling energielasten vastgoed

0

-56

-56

99.04

Meerkosten arbodienstverlening pakket wegens nieuwe aanbesteding

0

-20

-20

99.05

Hogere licentiekosten

0

-40

-40

99.06

Doorontwikkeling interne controle

0

-50

-50

134

-349

-216

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Inzet rijksvoornemens WOO middelen (€ 134.000,-- V / € 134.000,-- N) De ontvangen middelen worden ingezet voor het dekken van de loonkosten van de WOO (Wet open overheid) coördinator en het aanschaffen van een softwarepakket voor het archiveren van documenten. Inkoop duurzamere brandstof (HVO) (€ 50.000,-- N) Conform raadsbesluit op 26 november 2024 de structurele doorwerking van de keuze voor duurzamere brandstof (HVO), jaarlijkse extra kosten bedragen € 50.000,--. Bijstelling energielasten vastgoed (€ 56.000,-- N) In 2023 en 2024 heeft Greenchoice geen GvO-certificering (Garantie van oorsprong) in rekening gebracht voor de waarborg van groene stroom via Twence. Over deze twee jaren krijgen we een nabetaling van in totaal € 40.000,--. Vanaf 2025 zit het weer in het tarief van Greenchoice en zijn de meerkosten opgenomen in de bijstelling van de verwachte energiekosten voor het gemeentelijk vastgoed. Daarnaast stijgen de kosten die de netbeheerder in rekening brengt aanzienlijk, doordat het elektranetwerk verzwaard wordt. Daartegenover staat een lager tarief voor gas. Per saldo leveren deze bijstellingen een structureel hogere last op van € 16.000,--. Doorontwikkeling interne controle (€ 50.000,-- N) De gemeente staat voor toenemende wettelijke en organisatorische uitdagingen op het gebied van interne controle en rechtmatigheid.

Met de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording per 2023 ligt de verantwoordelijkheid voor rechtmatigheid expliciet bij het college. Dit brengt extra eisen met zich mee ten aanzien van de interne controlewerkzaamheden en de waarborging van rechtmatige en doelmatige besteding van publieke middelen. Naast deze externe verplichtingen is er ook een interne behoefte om de eigen processen verder te optimaliseren.

14

Afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Meerkosten arbodienstverlening pakket wegens nieuwe aanbesteding (€ 20.000,-- N) ◼ Hogere licentiekosten (€ 40.000,-- N)

2 Paragraaf Duurzaamheid In 2024 is de herijking van het programma gestart. De strategische en operationele doelen zijn geactualiseerd, evenals de inspanningen die nodig zijn om de doelen te bereiken. Dit wordt vastgelegd in een programmacontract, dat in 2025 ter vaststelling aan het college wordt voorgelegd. Deze paragraaf gaat over de transitie naar een toekomstbestendige en fossielvrije energievoorziening. Het gaat om de doelstelling om 55% minder CO2 uit te stoten in 2030 (t.o.v. 1990). Dit realiseren we door energie te besparen, een aardgasvrije warmtevoorziening te realiseren (warmtetransitie) en door de opwekking van duurzame energie. De overige inhoudelijke onderdelen van het programma duurzaamheid, biodiversiteit, klimaatadaptatie en circulariteit, komen terug in de afzonderlijke programma's. Warmtetransitie In de Transitievisie warmte (TVW) is de basis gelegd voor de warmtetransitie. Op dit moment wordt gewerkt aan de opvolger van de TVW, het warmteprogramma. Medio 2026 zal deze bestuurlijk ter vaststelling worden voorgelegd. Duurzame opwek Door het besluit van de provincie om twee initiatieven voor windparken binnen Hellendoorn in behandeling te nemen, wordt invulling gegeven aan de provinciale ambitie om 120 GWh windenergie op te wekken.

Zo realiseren we onze opwek-doelstellingen die deels door de provincie zijn bepaald en deels ook in lijn liggen met de RES afspraken uit het verleden. Inmiddels is de Energie Strategie Twente vastgesteld en werken we als gemeenten samen aan onderwerpen als biogas, netcongestie en warmte. Besparen Een van de belangrijkste punten bij CO2 reductie is het inzetten op besparen. Alle energie die niet gebruikt wordt, is energie die niet opgewekt hoeft te worden. We zetten daarop in via: • Een subsidie voor woningisolatie • Een subsidie voor verduurzaming maatschappelijk vastgoed • Fix brigade Hellendoorn • Energieloket • Energiecoaches Voor het uitvoeren van de subsidieregeling voor woningisolatie worden de ‘energiearmoede gelden’ en de ‘NIP gelden’ gebruikt. De regeling is inmiddels gesloten en een nieuwe regeling zal in het najaar ter vaststelling worden voorgelegd.

15

Hoofdstuk 2 Risico’s Aan de hand van de risico-inventarisatie is een risicoprofiel opgesteld. De risico’s van de organisatie zijn doorgelopen en waar nodig geactualiseerd. In totaal zijn er 89 risico’s in beeld gebracht. Hieronder worden de tien grootste (financiële) risico’s weergegeven met de hoogste impact op de benodigde weerstandscapaciteit.

Belangrijkste financiële risico's Nr.

Risico

(bedragen x € 1.000) Gevolgen

Maatregelen

Financieel Kans

Invloed

gevolg (max.) R67

Cyberaanval met

Financieel - ICT ligt plat, waardoor Actief - Firewalls,

uitval van ICT tot

informatie niet ontsloten is.

virusscanners, beheer

gevolg

Systemen werken mogelijk niet

servers, pen-testen en

waardoor betalingen en

offline back-up.

€ 3.500

50%

19,0%

€ 1.000

70%

7,6%

dienstverlening stil kunnen komen te liggen.

Impact Continuïteit - Er kan niet gewerkt worden en we kunnen amper tot geen dienstverlening bieden.

Imago - Het vertrouwen in de overheid wordt aangetast. Imago - Eventuele identiteitsfraude bij inwoners. R54

Daling uitkering

Financieel - De uitkering van het

Actief - Het opnemen

gemeentefonds

gemeentefonds kan gedurende

van een voorzichtigheid

het begrotingsjaar wijzigen. Bij

in de raming van het

een daling heeft dit effect op de

gemeentefonds.

lopende begroting en zijn direct ombuigingen nodig. Daarnaast heeft een daling impact op de opvolgende jaren. Ook dan zijn bezuinigingen nodig, maar daarvoor hebben we langer de tijd. Noodzakelijke bezuinigingen bij het Rijk kunnen leiden tot ombuigingen die ook gemeenten zullen raken.

Suggestie - Op de voet volgen van de ontwikkelingen, zodat je maximale reactietijd hebt om zelf de gevolgen te kunnen sturen. Suggestie - Lobby in samenwerking met

16

andere gemeenten en Impact Continuïteit -

VNG.

Voorzieningenniveau wordt verlaagd. R255

Aansluiting op

Financieel - Verlieslatende

In voorbereiding -

elektriciteitsnetwer

grondexploitaties, minder

Overleg met Enexis en

k niet mogelijk

opbrengsten door het niet kunnen Tennet. uitgeven van kavels, mislopen van

In voorbereiding - Het

subsidies voor verduurzaming.

creëren van decentrale

Een achterllggend risico is het

energiehubs, dit is

effect op de economie en

echter een oplossing

daardoor lagere inkomsten voor

voor een beperkt

de gemeente.

aantal situaties.

€ 500

90%

7,3%

€ 1.000

50%

6,3%

€ 500

70%

5,3%

Impact Continuïteit - Vertraging in uitvoering van ruimtelijke plannen (waaronder woningen, bedrijventerreinen en verduurzamingsopgave).

Imago - Vertraging in projecten waar inwoners last van kunnen krijgen. R250

Hoge loon- en

Financieel - De vergoeding van

prijsstijgingen

inkomsten uit het gemeentefonds

worden niet

voor loon- en prijsstijgingen zijn

voldoende

ontoereikend om de werkelijke

gecompenseerd via

stijgingen op te vangen, waardoor

het gemeentefonds

tekorten in de begroting ontstaan.

Impact Continuïteit - Niet alle (beleids)taken kunnen meer op het vastgestelde niveau worden uitgevoerd. R132

Groter beroep op

Financieel - Het beroep dat de

In voorbereiding - Er

open einde

burger kan doen op open einde

kunnen kwantitatieve

regelingen

regelingen zoals Wmo-

maatregelen genomen

verstrekkingen, jeugdhulp,

worden waardoor de

leerlingenvervoer en bijzondere

doelgroep van de

bijstand is niet gelimiteerd. Dit

betreffende regelingen

kan resulteren in tegenvallers.

kleiner wordt. Daarnaast is het eventueel mogelijk kwalitatieve maatregelen te nemen door de maximale bedragen waar beroep

17

op gedaan kan worden bij te stellen. R65

Wachtgeld-

Financieel - Bij het eindigen van

Actief - Vormen van

verplichtingen

het dienstverband van

een reserve

wethouders

wethouders ontstaat een recht op Wachtgelden huidige wachtgeld.

R162

€ 600

50%

3,6%

€ 500

50%

3,6%

€ 1.000

30%

3,2%

€ 1.000

30%

3,2%

wethouders.

Toename van

Financieel - Door toename van het Actief - Bij de inkoop

jeugdzorg in aantal

gebruik van jeugdhulp ontstaan

cliënten door

tekorten op het budget. Een groot gekeken hoe er meer

onvoorspelbaarheid

gedeelte van de instroom komt

grip op de uitgaven van

van de uitgaven via

buiten de gemeentelijke

de externe verwijzers

externe verwijzers

organisatie vandaan. 60% van de

kan komen. Tevens

instroom wordt bepaald door

hebben we sociaal

huisartsen, andere medische

makelaars en POH'ers

specialisten of trajecten die

in dienst om meer grip

opgelegd worden vanuit

op de uitgaven te

jeugdbescherming/

krijgen.

2025 wordt er ook

jeugdreclassering. Impact Continuïteit - Doordat niet te sturen is op volume en doordat met name trajecten gericht op 24uursverblijf kostbaar zijn kan de (financiële) impact groot zijn. Als gevolg van corona zien we toenemende problematiek bij jeugd, ook in lopende casuïstiek, en daarmee toenemende kosten. R101

Faillissement (grote) Financieel - Vervangende

Actief - Tarieven-

jeugdzorgaanbieder

onderzoek voor de

woonplekken zoeken voor

s, of aanbieder stoot kinderen kost altijd extra geld.

inkoop van Wmo en

onderdeel af

jeugd.

Afwikkeling van faillissementen brengt extra kosten met zich mee. Impact Continuïteit - Geen zorg voor kinderen die het nodig hebben. Veel extra werk organisatie door overstap cliënten naar nieuwe aanbieder, wat snel geregeld moet worden.

Imago - In de media ontstaat het beeld dat de gemeente te weinig betaalt voor contracten. R61

Datalek - Gegevens

Financieel - De kans bestaat dat er Actief - Extra checks in

van inwoners

een boete wordt opgelegd (tot

komen op straat

maximaal € 820.000,--). Daarnaast

systemen inbouwen.

kan de gemeente door burgers

18

aansprakelijk worden gesteld voor Actief - Mensen gevolgschade.

controles laten uitvoeren.

Impact Continuïteit - Gevolgen voor positie bestuurders. Die leggen prioriteit bij de oplossing, waardoor regulier werk minder prioriteit heeft.

Actief - Een ICTsysteem dat voldoet aan alle informatiebeveiligingsmaatregelen (BIO).

Imago - Imagoschade waarbij het beeld ontstaat van een onzorgvuldige overheid, welke laks omgaat met privacygevoelige informatie. R263

Dreigingen voor de

Financieel - Financiële schade

(nationale)

vanwege herstellen systemen en

veiligheid

processen.

€ 1.000

30%

3,2%

Impact Continuïteit - Uitval van vitale processen, zoals langdurig geen elektriciteit, gas of internet. Impact Continuïteit – Dataverlies.

Imago - Reputatieschade en inbreuk op de privacy.

Actualisatie risico’s Ten opzichte van de laatste actualisatie bij de jaarrekening 2024 is het totale aantal risico’s gelijk gebleven. Ook de top 10 is ongewijzigd gebleven. Ons beschikbare weerstandsvermogen is voldoende om de aanwezige risico’s in financiële zin af te kunnen dekken. Benodigde weerstandscapaciteit Door de actualisatie van een aantal risico’s is de benodigde weerstandscapaciteit die uit de risicosimulatie voortvloeit € 6.658.000,--. Deze is licht gedaald ten opzichte van de jaarrekening 2024 (€ 6.663.000,--).

19