Beantwoording vragen technische behandeling begroting 2022

Hoofdstuk 2 Financieel meerjarenbeeld 2022-2025 (pag 7-27) Vragen over hondenbelasting worden beantwoord bij paragraaf lokale heffingen ChristenUnie p5 98 miljoen schulden. Kunt u het staatje van de afbouw schuldenporfefeuille aanleveren? Zie paragraaf financiering (blz 109). Op 1-1-2022 is de leningenportefeuille € 120 miljoen. Dit neemt tot en met 2028 jaarlijks af met ruim € 5,5 miljoen. Daarna met € 5 miljoen per jaar. Ultimo 2028 zou de portefeuille gedaald zijn naar € 81 miljoen. Op een gegeven moment zullen er ook weer nieuwe leningen aangetrokken moeten worden, mede gezien de taakstelling tot verduurzaming en andere beleidsintensiveringen.

Omvang leningenportefeuille 140.000 120.000 100.000 80.000 60.000 40.000 20.000 0 2022

2023

2024

2025

2026

2027

2028

2029

2030

2031

PvdA Meicirculaire 2021 laat voor 2022 dalend accres zien / negatieve effecten. Maar septembercirculaire geeft positief beeld en dit is nog niet meegenomen. In hoeverre is meicirculaire nog relevant; puur begrotingstechnisch voor doorkijk? Hoe ziet het beeld eruit als we de septembercirculaire wèl meenemen? Juist vanwege de grote afwijkingen t.o.v. de meicirculaire. (pag. 7) In de presentatie die separaat is verzonden staan de meest actuele ontwikkelingen, waarin ook de septembercirculaire verwerkt is. Het structurele beeld is aanzienlijk positiever. De meerjarige verwerking van de septembercirculaire nemen we mee in de najaarsrapportage. PvdA De zgn. budgettaire opbrengst besparing Jeugdzorg moet in 2028 tot 1 miljard opbrengen. Hoe is dat berekend; Heeft Rijk alle bezuinigingsopties van de ruim 400 gemeenten geëxtrapoleerd naar de periode 2022-2028? (Pag 7) In het oordeel van de commissie van Wijzen is een tabel opgenomen met diverse maatregelen die (landelijk) gezien een bedrag moeten opbrengen. Deze bedragen zijn bepaald op basis van onderzoek en in onderling overleg tussen VNG en Rijk bepaald. In de presentatie is de tabel opgenomen. D66 Blz. 8. Tweede bullit: Inflatiecorrectie 3,1 % . Wat is de reden van dit percentage, t.o.v. ander percentage 2,4 %? Er bestaan veel indexeringen voor de verschillende bedrijfsonderdelen.

De inflatiecorrectie wordt berekend op basis van de inflatiecorrectie exploitatie CPB zoals die geldt voor de gemiddelde stijging van de prijzen van de netto materiele consumptie van de collectieve sector (IMOC). De 2,4% is een gecombineerd percentage. Deels op basis van inflatiecorrectie exploitatie, deels de loonkosten.

PvdA Renteomslag is 1,9%. (Pag 8) Dit is over geactiveerde investeringen. De gemeente heeft dit rentepercentage, ondanks herfinanciering, niet verder kunnen verlagen? Of is dit ‘gewoon’ het intern gehanteerde rekenrente? Het gemiddelde rentepercentage over alle leningen is – door het omzetting van de leningen – gedaald van ruim 3,2% in 2019 naar 2% nu. De omslagrente was toen 2,8%. De verdeling van de rente over de geactiveerde investeringen geeft een rente-omslag van 1,9% voor het grootste deel van de investeringen. (Voor het rentepercentage dat aan de grondexploitaties mag worden toegerekend geldt een verplichte rekensystematiek. Deze komt voor 2022 uit op 1,75%.) CDA Blz 9 05 woon en leefomgeving Waarin zit het verschil in tussen de bedragen van jaar 2020-2021-2022 De schommelingen zijn een gevolg van de grondexploitaties, zowel bedrijventerreinen als woningbouw. Dit zowel bij baten en lasten. Dit is onder andere afhankelijk van verkoop- en ontwikkelingskosten. Salderend verschilt het niet zoveel. ChristenUnie p10 Een aantal onderdelen van het MJP zouden we graag iets meer toegelicht zien. -waar is ae gebleven? Dit is niet goed doorgenummerd. -al - wat is dit? Dit betreft de Motie Noordzuidverbinding. Er is nog € 90.000,-- op deze stelpost beschikbaar, die is pas nodig vanaf 2024. Daarom valt deze nu vrij.

-ag en ah - Voor het afschaffen van de hondenbelasting is €160.000 beraamd, terwijl de baten vorig jaar nog op €188.00 beraamd zijn. Dit wordt verrekend met de vrijval stelpost tarieven 2021 van ah. €175000-€160000, maar waar is de overige €15.000 voor bestemd? Deze valt vrij ten gunste van de algemene middelen en komt in het saldo terecht. PvdA Wat betekent: pag 11: Doorrekening overhead (….) naar de voorzieningen een positief effect heeft gehad? Een deel van de stijging van de loonkosten en inflatie berekenen we door in de heffing voor riool en afvalstoffen. Dat gaat ten laste van deze voorzieningen en heeft daarmee een voordeel voor de exploitatie. PvdA Duurzaamheidsfonds 1,5 ton: Welke activiteiten kunnen hieruit worden voorgefinancierd? (pag. 12) Heeft onttrekking aan de VAR geen consequenties voor de weerstandskracht gemeente met oog op controle provincie? Waarschijnlijk spreekt u over de onttrekking van € 120.000 aan de VAR voor de reserve revolverend fonds energiewerkgroepen. Hieruit worden initiatievenleningen gefinancierd die aangevraagd worden door de gemeentelijk energiewerkgroepen. Vanuit de lokale energiewerkgroepen is de wens uitgesproken om een (revolverend) fonds te realiseren ter ondersteuning van het aanjagen van duurzame energieprojecten. Via dit fonds kan per energiewerkgroep een lening worden verstrekt van minimaal € 500,- tot maximaal € 15.000,-.

Dit is van toepassing op de voorbereidingskosten van een project gericht op de grootschalige opwekking van duurzame energie, uitgevoerd in de gemeente Hellendoorn door een energiewerkgroep. Deze leningen maakt het voor de werkgroepen mogelijk om de projectvoorbereidingskosten te betalen die nodig In november 2021 wordt u hierover een raadsvoorstel aangeboden. Het klopt dat de verlaging van een algemene reserve voor inzet of overzetting naar een bestemmingsreserve het weerstandsvermogen verlaagt. Hier verbindt de provincie echter geen consequenties aan voor hun toezicht.

PvdA Is in de begroting rekening gehouden met stijgende energieprijzen voor gemeentelijk vastgoed. Of heeft de gemeente nog een lopend meerjarencontract? (Algemene vraag) Er is in de begroting nog geen rekening gehouden met de recente sterke stijging van de energieprijzen. Gezamenlijk met de andere Twentse gemeenten zijn de prijzen voor de jaren 2021 en 2022 al contractueel vastgelegd. Dit is nog tegen het lage tarief. PvdA Is de uitname van 9,5 ton uit het gemeentefonds op basis van woonplaatsbeginsel jeugdzorg een feit? Hoe komt het Rijk tot zo’n bedrag? En hoe en hoe snel/efficiënt kunnen we monitoren of we dit bedrag weer inverdienen? (pag. 12) De uitname uit het gemeentefonds is een feit. Dit is gebaseerd op algemene aannames en zijn niet gebaseerd op de werkelijke kosten die een gemeente heeft. Het is altijd spannend of de daadwerkelijke kosten ook met dit bedrag omlaag zullen gaan. De verlaging van de kosten voor Voogij/18+ staat nog als te realiseren ombuigingsstelpost in de (meerjaren)begroting. We houden in de gaten of het resterende budget toereikend is. Inhoudelijke toelichting volgt bij programma 2. PvdA Benchmark Berenschot: peildatum 1 jan. 2021 Hellendoorn en vergelijkingsgemeenten liggen ver uit elkaar; de productkosten zijn sterk beïnvloed door de ombuigingen in begroting van 2020.

Hoe kan het college cijfers dan toch met elkaar vergelijken en doorvertalen naar de vraag of de formatie op orde is (= achterliggende reden van het onderzoek.) (pag. 13) U schrijft dat het mede door de ombuigingen af kan wijken. De ombuigingen die vooral bestaan uit OZB verhoging en kosten sociaal domein. Die productiekosten/baten tellen in de benchmark niet mee. Daarnaast rekenen we er niet op af. De benchmark geeft ons verwonderpunten die we verder kunnen onderzoeken. PvdA Hoe komen de bedragen inverdieneffecten transformatie zorgdomein tot stand (3 ton, 5 ton tot 6 ton in 2025? (pag. 13). U spreekt van ‘lokale projecten’. Waar moeten we dan aan denken? Klopt de interpretatie dat de kosten voor personele inzet op dit traject 5 ton bedragen en dat dit gedekt wordt door de afrekening beschermd Wonen. Is daar in Hellendoorn in 2020 dus minder gebruik van gemaakt dan begroot? Hoe verklaart u minder gebruik ? (Pag. 14) De inverdieneffecten zijn bepaald door de bedragen uit het overzicht commissie van wijzen om te zetten naar bedragen voor Hellendoorn, waarbij gecorrigeerd is voor projecten die wij al uitvoeren en ook is er een voorzichtigheid in opgenomen. Bij lokale projecten moet u denken aan bijvoorbeel de POH, school zorg ondersteuner. Meer zaken worden besproken in de presentatie jeugd op 2 november.

Er is € 210.000,-- opgenomen voor extra formatie en projectbudgetten van € 300.000,--. Dit kan, afhankelijk van de uit te voeren projecten, deels worden ingezet voor inhuur/formatie. Afrekening beschermd wonen 2020 is € 533.000,--. Binnen de centrumgemeente Almelo zijn minder kosten gemaakt voor de uitvoering van beschermd wonen dan dat er middelen zijn ontvangen van het Rijk. Het surplus wordt verrekend met de gemeenten. PvdA Deze wet is de vervanger van de BOPZ. In tegenstelling tot de BOPZ, waar verplichte opname in een GGZ instelling is geregeld, gaat de WvGGZ uit van een verplichte behandeling (en bij voorkeur ambulant). We halen hier geen vraag uit. Bij hoofdstuk 2 wordt een andere vraag wel beantwoord. PvdA OZB meerjarig: U zegt dat de OZB opbrengst langjarig (in de begroting) gelijk blijft. Hierbij gaat u er vanuit dat de gemeente geen grote tegenvallers meer te verwerken krijgt? Nog los van de prognoses rond Herijking gemeentefonds en opschalingskorting (Pag. 14) In de begroting is de OZB voor 4 jaar gelijk gebleven. Met de herijking en andere rijksmiddelen waar we recht op hebben komen we tot een sluitende begroting. Als we grote tegenvallers (of meevallers) krijgen zullen we ons huishoudboekje tegen het licht moeten houden en kijken hoe we daarmee

omgaan. De OZB is dan één van de knoppen waar je aan kunt draaien. Maar uiteraard zal kostenbesparing door middel van ombuigen ook kunnen. PvdA Waarom neemt u ‘voorzichtigheidshalve” een lagere vergoeding uit de BCF in de begroting mee? (Pag.14) De ruimte onder het plafond is afhankelijk van de werkelijke uitgaven die gedaan worden. Hoe meer uitgaven de gezamenlijke gemeenten en provincies doen, hoe kleiner de ruimte onder het plafond (er is dus minder BCF-geld over). De omvang van deze ruimte is altijd onzeker. Pas bij de meicirculaire na afloop van een jaar is duidelijk hoe hoog de ruimte onder het plafond daadwerkelijk is. We zien over de jaren dat de ruimte onder het plafond afneemt. Zowel de onzekerheid als de trend van minder ruimte naar de toekomst, zorgt ervoor dat we een aflopende reeks opnemen. Het is echter ook reëel om wel iets hiervoor op te nemen. De toezichthouder (provincie) vindt het geoorloofd om ons aandeel het bedrag op te nemen dat in 2020 is overgebleven in het BCF-fonds. PvdA U dekt bijv. de kosten van de transitievisie warmte voor twee wijken uit de VAR? Waarom, U hebt voor de transitievisie warmte (als het goed is) rijkssubsidie ontvangen. Hebt u deze subsidie dan in de VAR gestort? (pag. 14) Dit waren incidentele posten en hebben we daarom uit VAR gedekt. CDA Blz.

16 Bij vlottende activa staan voorraden voor 2024 en 2025 negatief Betekent dat dat de voorraden 0 zijn maar dat er nog afgeschreven wordt? Dit betekent dat er verwacht wordt dat er meer inkomsten uit de verkoop van voorraden gronden (uit grondexploitaties) zijn dan dat er uitgaven en winstnemingen zijn geweest. De boekwaarden zijn hierdoor negatief. Hier wordt niet op afgeschreven. D66 Blz. 16 en 17. De stijging van de immateriële vaste activa in 2022 wordt veroorzaakt door de bijdragen aan de projecten N35. Kan dit nog even nader worden weergegeven? Garantstellingen kruispunten Haarle RW 35 en ongelijkvloerse kruisingen RW35. Lokaal Hellendoorn Graag ontvangen wij een overzicht van de gemaakte en begrote investeringen in het kader van het investeringsplafond van 2015 t/m 2030, exclusief strategische projecten. Dit wordt in de B&W nota van het meerjareninvesteringplan behandeld. Deze nota is u toegestuurd. De aanbeveling uit de provinciale scan was om de strategische projecten wel mee te nemen. Daar heeft de raad mee ingestemd. We houden dit overzicht daarom niet meer bij zonder de strategische projecten. Om dat voor de oude jaren (2015 tot en met 2020) alsnog te doen is erg lastig en geeft geen reëel beeld ten opzichte van het plafond van € 6,35 miljoen. Lokaal Hellendoorn Waaruit zijn de investeringen van de sport, € 1,919 miljoen, opgebouwd? Zie pagina 17.

Fcl bedrijf omschrijving 753063 20 Renovatie toplaag kunstgrasveld De Plakke 2019(K) 753094 20 Verv. apparatuur horeca Het Ravijn 2022(K) 753106 20 Verv. toplagen kunstgrasvelden De Voordam 2022(K) 753107 20 Verv. toplaag atletiekbaan Nijverdal 2022(K) 753109 20 Inventaris binnensport 2022(K) 753110 20 Renovatie natuurgrasveld Leemkamp Marle 2022(K) 753111 20 Verv. toplaag kunstgrasveld 1 sp Smidserve 2021(K) 753122 20 Zorgplicht milieu kunstgrasvelden 2020 (K) 753128 20 Adv.kst. aanbest. trajecten en ren. kunstgras 2022(K)

bedrag Begroot 150.000,00 84.000,00 700.000,00 450.000,00 30.000,00 40.000,00 350.000,00 55.000,00 60.000,00 1.919.000,00

VVD De 1.5 miljoen betreffende investeringen in duurzaamheid het Ravijn: graag specificatie van dit totaal bedrag. In november 2020 is de routekaart verduurzaming gemeentelijk vastgoed (deel 1) aan het college voorgelegd. Hierbij is afgesproken een verduurzamingsplan voor het Ravijn -Zwem Sport Zorg- uit te werken en ter besluitvorming aan het college voor te leggen. Op dit moment is het plan in voorbereiding door BBN Adviseurs. De € 1,5 miljoen betreft een voorlopige raming aan de hand van de routekaart duurzaamheid, bedoeld voor de overstap naar warmtepompen (lucht/water). De voorbereidingen staan gepland in 2024 (€ 60.000,--) en de uitvoering staat in 2025 (€ 1.440.000,--) op de planning. De firma Acutus is bezig met een nader onderzoek waarvan wij begin december de resultaten verwachten (incl. gespecificeerde budgetraming). Lokaal Hellendoorn Zie tabel pagina 17. Inkomsten ‘NZV omleiding Hulsen’ voor 2023 is een bedrag van € 850.000 opgenomen. Vanwaar deze inkomsten? Dit betreft een investeringssubsidie van de provincie Overijssel. ChristenUnie Investeringsplafond. De €6,35 miljoen is een gemiddelde waar we in 2022 flink boven zitten. Is het mogelijk een overzicht te krijgen van investeringen per jaar zodat we ook zien hoe het bedrag van 2022 het gemiddelde beïnvloedt? Zie hiervoor de presentatie die separaat verzonden is. CDA Blz.

18 De bedragen van de algemene reserves in het plaatje matchen niet met de tekst eronder. Graag uitleg over de genoemde bedragen. De tabel laat een stand van € 13.761.000,-- zien ultimo 2021. Dit komt overeen met de genoemde stand in de tekst € 13,8 miljoen begin 2022. De genoemde stand van de vorige begroting (in de tekst staat 2020, dit had 2021 moeten zijn) is € 11,3 miljoen en is terug te vinden in de programmabegroting 2021 van vorig jaar, blz. 15. Dat dit wat onduidelijkheid veroorzaakt begrijpen we. De groei naar € 15,8 miljoen is conform tabel, laatste kolom ‘MJR Ultimo 2025’ € 15.804.000,-ChristenUnie p18 Voorraden zijn gebaseerd op een oude taxatie (zie pagina 121: “Wegens personele capaciteitsproblemen heeft er in 2021 vooralsnog geen herziening van de grondexploitaties plaats kunnen vinden. De onderstaande prognose is daarom nog gebaseerd op de stand van zaken bij de jaarrekening 2020 (voorjaar 2021)”. Kunt u dit nader toelichten? En vooral: wanneer kunnen we een actuele taxatie verwachten? Normaliter worden de herzieningen van de grondexploitaties medio het jaar gemaakt en aan u gepresenteerd in bij najaarsrapportage. Door het tijdelijk ontbreken van een planeconoom kon dit niet in 2021. Bij de najaarsrapportage wordt inhoudelijk inzicht verschaft in de stand van zaken voor de diverse grondexploitaties.

Bij de jaarrekening 2021 komt een volledig nieuwe financiële doorrekening. Bij een (jaarlijkse) actualisatie van de grondexploitatiebegrotingen wordt alleen voortschrijdend inzicht m.b.t. eenheidsprijzen, prijsontwikkelingen en fasering en eventuele planinhoudelijke aanpassingen, waarover de raad in een eerder stadium al heeft besloten, verwerkt in de geactualiseerde grondexploitatiebegrotingen. D66 Blz. 19 en 149 Bestemmingsreserve Salomonsgelden 164K wordt ultimo 2022 en in MJR nog opgenomen. Is dit terecht gezien de ontwikkelingen en voorstellen hieromtrent? Bij het opmaken van de begroting 2022 was er nog geen besluit genomen over de bestemming van de reserve Salomonsongelden. Volgens de planning in het initiatiefvoorstel wordt op 1 februari 2022 gestemd in de raadsvergadering en dat is ook het moment dat we de reserve kunnen opheffen. Tot dat formele moment bestaat deze reserve en is het derhalve nog opgenomen in de begroting en de Meerjarenraming.

ChristenUnie p20 Reserve wachtgelden huidige wethouders. De toelichting lijkt ergens anders te horen? Waar hoort de toelichting wel en wat is de juiste toelichting bij dit punt? Bij de behandeling van de begroting 2020 zijn twee amendementen aangenomen over ‘Aanpassing OZB’ en ‘Aanpassing sporttarieven’. De dekking uit de reserve wachtgeld huidige wethouders door de jaarlijkse storting drie jaar te beperken naar € 45.000,-- komt voort uit het amendement ‘Aanpassing OZB’ en niet het amendement ‘Aanpassing sporttarieven’. De toelichting is deels niet correct omdat de twee amendementen door elkaar zijn gehaald. ChristenUnie p20 Revolverend fonds energiewerkgroepen: wat voor risico lopen we als gemeente? Waarom is gekozen voor een bedrag van €120.000? We lopen als gemeente het risico dat een traject gedurende de voorbereidingsfase strandt, omdat de exploitatie niet haalbaar blijkt. De lening kan dan niet terugbetaald worden. Dit risico is zeker aanwezig. Indien het risico bewaarheid wordt, wordt u hiervan in kennis gesteld. Het bedrag van € 120.000 is gebaseerd op de verwachte maximale kosten per energiewerkgroep van € 15.000,--. D66 Blz. 26.

Conclusie: Noodzakelijke uitgaven op gebied van onderwijshuisvesting? Wat wordt hiermee bedoeld? In 2022 gaan we een integraal huisvestingsplan onderwijs opstellen (autonome ontwikkeling 3.03) en dat moet leiden tot een concreet beeld van de noodzakelijke uitgaven. PvdA Wat is het verschil tussen het ‘vervallen opschalingskorting’ en terugdraaien opschalingskorting’ met de twee genoemde bedragen? (pag. 26) Het Rijk kort de gemeenten met een jaarlijks toenemende uitname uit het gemeentefonds, de opschalingskorting. Het vervallen (bevriezen) van de opschalingskorting betreft het (eenmalig of structureel) vervallen van de huidige en nog komende kortingen. Het terugdraaien van de opschalingskorting betreft het ongedaan maken van de kortingen die al zijn opgelegd in de jaren 2015 tot en met 2021.

Opschalingskorting 2.000.000 1.800.000 1.600.000 1.400.000 1.200.000 1.000.000 800.000 600.000 400.000 200.000 0 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 e.v. Reeks1

Reeks2

Reeks 1 = de totale opschalingskorting zoals begroot in 2015 Reeks 2 = de werkelijke (tot en met 2022 en daarna verwachte) opschalingskorting

Hoofdstuk 3 Programma’s (pag 28-76) Programma 1 Werk, economie en inkomen (pag 28-33) Lokaal Hellendoorn Pagina 29. Wat is de stand van zaken van actie 1.04 en 1.05. Graag een overzicht van jaarlijkse monitoring en de stand van zaken van het actieplan. De actuele leegstandstandsanalyse in deze week in concept ontvangen. Gekoppeld hieraan de strategie hoe de panden mogelijk ingevuld kunnen worden. Deze zullen wij met stuurgroep centrum bespreken. Donderdag vindt een overleg met het bestuur van Ondernemersvereniging Op naar Nijverdal en gemeente plaats. Onn hoopt dan ook een overzicht m2 leegstand centrum te laten zien. Eind van het jaar gereed. ChristenUnie p29 1.08 en p 134 met een korte toelichting. Er komt erg veel op de agrariërs af, we hebben in februari de onderzoeksresultaten van Stimuland gehad, maar kunnen we misschien wat meer informatie krijgen over de agrarische sector. Hoe is de stand van zaken wat het actieplan betreft? Actieplan is in concept gereed en komt in november in de debatvergadering en december in de raad ter besluitvorming. D66 Blz.29. 1.09 Faciliteren van initiatieven voor hotelaccommodaties in Nijverdal? Meer over bekend inmiddels ? Er ligt sinds vorige week een nieuw principe verzoek voor hotel ‘op de berg’. Dit zal nog beoordeeld moeten worden op haalbaarheid.

En we zijn met een aantal andere initiatiefnemers in gesprek die echter nog te prematuur zijn om te vermelden. ChristenUnie p31: U geeft aan actief op zoek te zijn naar een locatie voor een nieuw bedrijventerrein. Welk doel stelt u zich daarbij voor 2022? Denkt u dan ook aan herstructurering van bestaande bedrijventerreinen? Resultaten Ruimtelijk economisch onderzoek voor gemeente wordt Q4 2021 verwacht. Gekeken wordt naar groeiverwachting op basis van gevestigde bedrijfssectoren in de gemeente. Op basis van de in beeld gebrachte behoefte zal worden bekeken waar, gedifferentieerd of niet, deze ruimtelijk een plek kan krijgen. Hierbij zal vanuit inbreidings- voor uitbreidingsprincipe ook nadrukkelijk gekeken worden naar de mogelijkheden tot herstructurering en verdichting op de bestaande terreinen. Voor (nieuwe) bedrijvenlocaties zal in ieder geval een planologische procedure doorlopen moeten worden. De verwachting is niet dat nieuwe terreinen in 2022 planologisch geregeld zijn. PvdA Waarom is in de begroting geen reservering opgenomen voor een eventuele toekomstige uitbreiding van het bedrijventerrein? Er is op dit moment een onderzoek naar de behoefte en mogelijke locatie. Het is te prematuur om nu al middelen te reserveren, omdat nog volstrekt niet duidelijk is wat er uit het onderzoek komt. D66 Blz. 31.

Lokale economie: “In co-creatie is een herinrichting van de WA straat en Keizerswerf in september uitgevoerd” Klopt dit? Of worden plannen bedoeld? Bedoeld wordt dat de plannen verder in co-creatie worden uitgewerkt. De schets zal vertaald moeten worden naar een V(oorlopig) O(ntwerp) en een DO.

PvdA U spreekt over ‘fietsverbindingen’ (pag. 31). Hiermee bedoelt u niet de F35 of de Nieuwe Verbindingen mee? Op pagina 31 staat bij recreatie en toerisme iets geschreven over het ontdekken van de gemeente met de fiets. We nemen aan dat u daar aan refereert. Daarmee bedoelen we fietsrecreatie in het algemeen. Lokaal Hellendoorn Actie 1.15: Op welke manier wordt invulling gegeven aan de wet inburgering en hoe zien de pilots er concreet uit? Wij zijn reeds geruime tijd bezig om invulling te geven aan de nieuwe taken en verantwoordelijkheden van de nieuwe wet inburgering. Op beleidsniveau wordt regionaal samengewerkt. In de uitvoering is lokale samenwerking met o.a. taalaanbieders, maatschappelijke partners, vluchtelingenwerk, re-integratie bedrijven, lokale werknemers, stichting Boom en onze eigen adviesraden (Wmo-raad en het cliëntenplatform). Pilot concreet: 1. de extra betaalde inzet bij vluchtelingenwerk voor de uitvoering van o.a. de maatschappelijke begeleiding. 2. Gemeente en vluchtelingenwerk werken volgens de brede intake (intensievere samenwerking en afstemming) Lokaal Hellendoorn Wat draagt de gemeente Hellendoorn bij aan de huisvesting/opvang van statushouders die momenteel in overvolle opvangcentra verblijven? Binnen de gemeente Hellendoorn zijn momenteel geen locaties beschikbaar voor de opvang van minimaal 100 asielzoekers.

De grote opgave voor ons is het realiseren van onze reguliere taakstelling. Daarmee bevorderen we de doorstroom in de reeds beschikbare opvang locaties. Ook dit is een enorme uitdaging door de krapte op de woningmarkt enerzijds, en de verhoogde taakstelling vanuit het COA anderzijds. PvdA In 2021 was de pilot met de VoorzieningenWijzer. Zijn er al resultaten bekend? (pag. 30) In 2021 zijn we gestart met de scholing van vrijwilligers. Inmiddels hebben alle 5 vrijwilligers de opleiding met goed gevolg afgesloten. Zij voeren vanaf juli gesprekken met behulp van de applicatie VoorzieningenWijzer. Vanaf september is het voor alle inwoners mogelijk om zich aan te melden voor een gesprek. Tot 1 oktober 2021 zijn er 5 huishoudens gesproken waarbij uit de gesprekken naar voren is gekomen dat er een gemiddeld voordeel van € 400,- per huishouden behaald kan worden. In 2022 zal de pilot worden voortgezet. Lokaal Hellendoorn Pagina 32. De lasten van de post 63000 Bijstandsverlening en inkomensvoorzieningen vallen € 439.000 hoger uit ten opzichte van de meerjarenbegroting 2021. Waardoor komt deze verhoging? Wat zijn de ontwikkelingen? De primitieve begroting 2021 was gebaseerd op de situatie excl. Corona. Bij de begroting 2022 zijn de ontwikkeling van het aantal uitkeringen ten gevolge van corona inbegrepen.

Let wel: tegenover de stijging van 439K staan ook nagenoeg gelijke Rijksinkomsten 427K. Waardoor komt de verhoging: hoger aantal uitkeringen en stijgende verstrekte loonkostensubsidies. CDA Blz. 32 Begeleiding en huisvesting statushouders ( lasten / baten61050) hier zijn alleen lasten opgenomen, staat daar geen vergoeding tegenover in de baten? Op basis van huidige wetgeving, krijgen we als gemeente geen extra middelen voor de begeleiding van statushouders. Vanaf 1 januari 2022 verandert dit en krijgen we middelen voor onder andere de begeleiding van statushouders. Aanvulling n.a.v. de vervolgvraag van afgelopen dinsdag: Kunnen de baten vanaf 2022 inzichtelijk gemaakt worden? In de begroting 2022 zijn nog geen uitgaven meegenomen voor de nieuwe wet inburgering. Hiervoor moet nog een voorstel komen. Dit geldt ook voor de kosten voor de onderwijstrajecten en de daar tegenover staande specifieke uitkering. Dat zal in de loop van 2022 gebeuren zodra hier meer

duidelijkheid over is. De uitvoeringsmiddelen 2022 staan nu geparkeerd op de stelpost ‘rijksvoornemens’. Het gaat om de volgende bedragen (inclusief de ‘ondertussengroep’) 2022

2023

2024

2025

2026

122.411

122.278

118.013

113.264

111.042

Lokaal Hellendoorn De post 64000 lasten Sociale werkvoorziening valt € 200.000 hoger uit ten opzichte van de meerjarenbegroting 2021. Waar komt deze verhoging vandaan? Dit is de cao-stijging van de lonen vanuit de cao WSW en de stijgende werkgeverslasten. Deze stijging wordt gecompenseerd via het onderdeel Participatiebudget in het gemeentefonds. Lokaal Hellendoorn Graag een toelichting op de stand van zaken van het vastgoed Soweco. Wat zijn de gevolgen voor ons als gemeente? Het DB van de GR Soweco heeft een vereffenaar voor de liquidatie van Soweco aangesteld, te beginnen met de liquidatie van de Naamloze Vennootschap. De verkoop van het vastgoed aan de Plesmanweg wordt voorbereid in samenwerking met de daarvoor ingehuurde makelaar. De nieuwe uitvoeringsorganisatie voor de 4 gemeenten (Ontplooj) is van start gegaan, die als huurder gebruik maakt van een deel van de gebouwen aan de Plesmanweg. Er is overeenstemming bereikt over de overgang van het ambtelijke personeel naar de gemeenten. Hierdoor komt de liquidatie in een stroomversnelling. U wordt hierover binnenkort nader geïnformeerd door middel van een 2e voortgangsrapportage over het liquidatieplan.

PvdA Zijn er juridische/technische mogelijkheden om de eventueel, komende energiearmoede op te vangen in het gemeentelijke armoedebeleid? (Algemene vraag) Landelijke ontwikkelingen rondom de verwachte energiearmoede houden we in de gaten. (Eventuele landelijke interventies die energiearmoede beogen te voorkomen en eventuele vergoedingen). Mocht dit niet voldoende blijken gaan we vanuit ons gemeentelijke armoedebeleid onderzoeken of daar mogelijkheden voor zijn om dit op te vangen. Dit zal echter wel lastig worden gezien de huidige wetgeving en zal wellicht betekenen dat gemeentelijke regelgeving aangepast moet worden.

Programma 2 Jeugd en Wmo (pag 34-43) CDA Blz 35 2.02 wat komt er nog achter van…… 2.05 en achter de….. Dit komt bij meerdere punten voor. De doelen zijn ongewijzigd en gewoon leesbaar. Enkele acties zijn delen van tekst per abuis weggevallen. De volledige teksten zijn als bijlage bijgevoegd. ChristenUnie p35 - 2.02, 2.03, 2.05, 2.06, 2.07 niet volledig: er is tekst weggevallen. Kan dit aangevuld worden? Zie antwoord op vorige vraag. Lokaal Hellendoorn Pagina 35. Werkgroep preventieakkoord: hoe richt u deze in? Voor het lokaal preventieakkoord is er reeds een veranderteam/kernteam geformeerd. Per speerpunt is een aanvoerder (eerste aanspreekpunt & aanjager) voor de korte termijn aangesteld. Afspraken voor de langere termijn worden nog gemaakt, evenals het aanstellen van ambassadeurs per thema. Er zijn inmiddels onder leiding van de aanvoerders meerdere actiegroepen (werkgroepen) gestart. Er worden nog verdere inhoudelijke afspraken gemaakt op welke wijze we inwoners gaan betrekken bij de verschillende speerpunten van het preventieakkoord. Mocht u inhoudelijk meer informatie wensen, dan kunnen wij u dat toesturen.

PvdA Welke acties maken deel uit van het Innovatiefonds Sociaal Domein in 2022? (pag. 36) Geen van de acties uit de lijst op p. 35 maken deel uit van het Innovatiefonds Sociaal Domein. Geen specifieke acties aan gekoppeld maar één van de doelen. Het innovatiefonds is een budget waarmee maatschappelijke initiatieven gefinancierd kunnen worden. Het doel is om dingen beter, slimmer, anders en door samenwerking aan te pakken en zo de inzet van maatwerkvoorzieningen te voorkomen. Het innovatiefonds wordt waarschijnlijk vormgegeven als een subsidie die inwoners en/of maatschappelijke organisaties kunnen aanvragen op twee specifieke momenten in het jaar. Welke acties gefinancierd worden uit het innovatiefonds is dus afhankelijk van de aanvragen die binnen komen. ChristenUnie p38 Stimuleren eigen vervoer. Kunt u aangeven hoeveel mensen naar eigen vervoer worden doorverwezen en hoeveel mensen terugvallen op het doelgroepenvervoer? Kunt u ook aangeven hoeveel mensen vanwege eenzaamheid zelf geen vervoer kunnen regelen? Bij een aanvraag voor gebruik van ons doelgroepenvervoer wordt beoordeeld in hoeverre een inwoner zelf in staat is om te reizen d.m.v. eigen vervoer, een beroep op zijn/ haar netwerk of door gebruik te maken van voorliggende voorzieningen (het openbaar vervoer en ANWBautomaatje). Precieze aantallen rondom het doorverwijzen houden wij niet bij.

Wel hebben we in kaart hoeveel mensen gebruik maken van ons doelgroepenvervoer. Deze cijfers ontvangt u via de factsheet Sociaal Domein (onderdeel najaarsrapportage). Wij hebben geen zicht op hoeveel mensen vanwege eenzaamheid geen vervoer kunnen regelen. ChristenUnie p39 In hoeverre beïnvloeden het kritisch kijken naar verleende jeugdhulp en de aanpak van wachtlijsten specialistische jeugdhulp elkaar? Dit beïnvloed elkaar beperkt. Het kritisch kijken naar de verleende jeugdhulp heeft weinig gevolgen voor de wachttijden in de specialistische jeugdhulp. De toezicht en controle heeft de grootste impact op het eruit halen van dubbelingen en/of verkeerde toewijzingsbudgetten. En leidt tot een bijstelling van de indicatie. Werkt met name kostenbesparend. Lokaal Hellendoorn Pagina 39. Het Rijk heeft extra middelen beschikbaar gesteld voor jeugd. Deze middelen gaan niet rechtstreeks naar het jeugdbudget. Graag een nadere toelichting. We hebben in de begroting getracht een realistische begroting op te nemen voor jeugd. Zie ook de beantwoording van de volgende vraag. Hiermee is het niet nodig om het totaal van de 2,6 miljoen extra middelen toe te voegen aan het jeugdbudget. In het verleden hebben we de begroting van jeugd ook niet beperkt tot de middelen die we daarvoor kregen, maar ook vanuit andere middelen eventuele tekorten opgevuld. Nu kunnen we dit corrigeren.

PvdA De ramingen m.b.t. Jeugdhulp zijn nogal aan de lage kant en lopen af vanaf 2023. Geleund hierbij wordt op onder meer demografische ontwikkelingen. (Minder jeugd binnen onze populatie). In hoeverre is deze geprognosticeerde afname voldoende hard? Op 2 november wordt in de presentatie van jeugd uitgebreid stilgestaan bij jeugd. En hoe we zijn gekomen op de de realistische begroting 2022 e.v. wordt geïnformeerd. De raming kent een aantal mutaties, waarvan de demografische ontwikkeling voor 2022 een beperkt effect heeft. De belangrijkste effecten in 2022 zijn: +/+ € 1.000.000,-- om naar een reëel budget te komen +/+ € 100.000,-- coronaeffect (alleen 2022) +/+ € 190.000,-- Indexatie -/- € 951.000 invoering van het nieuwe woonplaatsbeginsel, vanaf 2022 aan minder jeugdigen jeugdhulp bieden. -/- € 56.000 minder jeugdigen, demografische ontwikkeling

De raming bij jeugd kent altijd een zekere mate van onzekerheid, omdat de zorgbehoefte fluctueert. Ook weten we niet of we de ingeschatte inverdieneffecten van de hervormingsagenda jeugd daadwerkelijk kunnen realiseren in de jaren 2023 en daarna. De afname relaterend aan de demografie e.v. loopt op tot € 357.000 in 2025 De afname t.a.v. het woonplaatsbeginsel blijft gelijk op € 951.000 in deze raming. De afname van de verwachte inverdieneffecten loopt op tot € 600.000 in 2025 Lokaal Hellendoorn Waar staat de gemeente Hellendoorn in de ranking van gemeenten voor wat betreft toegankelijkheid van voorzieningen voor mensen met een handicap? Wij zijn niet door de voorronde gekomen. Zijn er ook niet actief in geweest om inwoners te promoten de enquête in te vullen. Mocht de wens bestaan hier de komende jaren op een andere wijze invulling aan te geven, dan kan dat. Lokaal Hellendoorn Hoe toegankelijk is het Twentse loket LOES voor de inwoners van de gemeente Hellendoorn? Wordt hiermee het CJG opgeheven? De informatie op de Loes-website is op dit moment al digitaal toegankelijk voor de inwoners van de gemeente Hellendoorn. De website CJG wordt in de loop van 2022 voor de gemeente Hellendoorn vervangen door Loes. Middels een campagne wordt hier t.z.t. nadere bekendheid aan gegeven. Op de Loes-website en via de (social) media presenteren we dan ook het lokale aanbod van o.a.

voorlichtingsbijeenkomsten en trainingen. De voorbereidingen voor implementatie van Loes en dus ook de overgang van het CJG naar Loes worden eind 2021 opgestart, zodat we per juli 2022 een soepele overgang hebben van het CJG naar Loes. Er wordt bekeken hoe de lokale invulling van Loes goed gepositioneerd wordt ten opzichte van het Sociaal Plein en wat het fysieke aanbod naast digitaal gaat zijn. CDA Blz. 40 Inloop GGZ, maatschappelijke opvang en vrouwen opvang hier staat niks begroot. Terwijl in de begroting van 2021 dat wel werd voor een bedrag van 41K .Klopt dit? Dit budget was bestemd voor de inloopfunctie Timmerhuis, dit bestaat echter niet meer. Met de bestuursrapportage 2021 is het budget structureel afgeraamd als onderdeel van de doorrekening Begeleiding en Dagbesteding. CDA Nu is er bij woonplaatsbeginsel enkel de verwachting opgenomen. Is er een methode om tot meer zicht hierop te komen? Vanuit de gemeente Hellendoorn zijn de jeugdige inwoners die zorg ontvangen en per 1 januari 2022 niet meer onder de gemeente Hellendoorn vallen, in beeld. Wij hebben duidelijk wie onze gemeente administratief verlaat. Het kan nog 31 december 2021 onduidelijk blijven welke jeugdigen er administratief onder de verantwoordelijkheid van de gemeente Hellendoorn gaan vallen. Hierin is de gemeente Hellendoorn afhankelijk van het aanleveren van data van andere gemeenten.

De jeugdigen die zorg ontvangen wat nu wordt gefinancierd door Hellendoorn en die administratief gaan verhuizen; is de verwachting een vermindering van €950.000,-- aan compensatie in het gemeentefonds. (basis: simulatie vanuit het CBS, over de gegevens van 2020). Een nadere toelichting hierover ontvangt u in de presentatie Jeugd op 2 november, de coördinator Jeugd. CDA Blz. 41 Bij 3E WsW zien we in rekening 2020 een bedrag 4247K en voor 2021 653K MJR geeft daar nog eens bijna de helft aan...kunnen we concluderen dat we de wsw zo snel afbouwen?BLZ 41 Bij het bedrag van 4 247K van 2020 zit de bijdrage aan Soweco inbegrepen. Vanaf 2021 zijn de SW’ers in gemeentelijke dienst. De salariskosten van de medewerkers met een WSW-indicatie zijn vanaf 2021 verantwoord op pagina 41 onder 5-c organisatiekosten. Een verschuiving dus in het overzicht. Het feit dat de begroting 2021 265K meer is dan de begroting 2022 heeft vooral te maken met eenmalige kosten in 2021 voor het implementeren van de lokale uitvoering van de WSW. Bij de ontwikkeling van 5-c organisatiekosten zie je een dalende lijn, daarin is de afbouw van het aantal WSW’ers zichtbaar.

ChristenUnie p41 3a en 5c PW-uitkeringen. Kunt u deze kostenposten uitsplitsen? En is er een verklaring voor deze toename? De stijging bij 3a heeft te maken met een licht stijgend aantal uitkeringen in 2021 alsmede een stijging van het aantal loonkostensubsidies in 2021. Dit heeft een structureel effect naar 2022. De organisatiekosten bij 5c zijn gestegen, dit heeft te maken met een verschuiving in het overzicht. De salariskosten WSW waren t/m 2020 inbegrepen in de bijdrage Soweco, verantwoord bij 3-e, vanaf 2021 zijn de loonkosten van de WSW’ers verantwoord bij 5c organisatiekosten. CDA Collectieve zorg verzekering. Bij rekening 2020 is het 444K en wordt begroot voor 2021 op 274K en de MJR wordt het opgeplust naar 396K. Hoe moeten we dit zien? In 2021 is er incidenteel 110K afgeraamd in verband met een incidenteel voordeel t.g.v. het lagere aantal verzekerden in 2021 i.c.m. doorgevoerde pakketwijzigingen. Het structurele effect van het aantal verzekerden is op dit moment nog niet duidelijk, daarom is het budget voor 2022 en verder ongewijzigd gehandhaafd. Lokaal Hellendoorn Pagina 43. Graag een toelichting op de dekking van Hellendoorns sociaal maatschappelijke opgave? Welke incidentele middelen VAR, overgebleven middelen jeugd 2021 en vrijval stelpost? We ontvangen in 2021 de afrekening van beschermd wonen 2020, voor een bedrag van € 533.000,--.

Bij het opstellen van de begroting gingen we uit van een bedrag € 515.000,--. Dit zult u terugzien bij de najaarsrapportage, dan storten we dit bedrag in de VAR om in 2022 daar weer uit te onttrekken. Bij de bestuursrapportage zijn extra Rijksmiddelen ontvangen voor jeugd. Daarvan is een groot gedeelte ingezet ter dekking van tekorten in 2021. Tevens is toen € 170.000,-- op een stelpost gezet om projecten te kunnen uitvoeren. Daarvan blijft € 150.000,-- euro over en dit schuiven we bij de najaarsrapportage door naar 2022 om het integraal plan te kunnen dekken. In de begroting is een stelpost opgenomen om groeivraag door vergrijzing te kunnen opvangen. Deze bedraagt in 2022 € 100.000,--. Dit benutten we in 2022 ter dekking van het integraal plan om in de toekomst zorgvraagstijging te voorkomen. ChristenUnie p43 67200 in de begroting wordt een iets hoger bedrag opgenomen dan in 2021, maar lager dan in 2020 en ook de komende jaren is het bedrag lager begroot, terwijl op pagina 39 aangegeven wordt dat de wachtlijsten langer worden en de problematiek toeneemt. Hoe zit dit? Klopt, in 2022 anticiperen we op een toename van zorguitgaven. Vanwege de effecten van corona, oplopende zorgvragen, zwaardere cases en het verzilveringspercentage. Toch ook durven inzetten op lageren kosten dan 2020. Hierbij anticiperen we op de effecten van de Hervormingsagenda Jeugd.

En de diverse lokale projecten die we voor ogen hebben. Nadere toelichting volgt in presentatie op 2 november. PvdA Zijn in de begroting de kosten van de GGZ ook meegenomen? Vanaf vorig jaar (1.1.2020) is de WvGGZ (wet verplichte GGZ) van kracht. Concreet: de kosten van inzet bij verwarde personen (waarin de burgemeester een aanzienlijke rol heeft gekregen.)? Ja de kosten voor de WvGGZ zijn meegenomen. Vanuit openbare orde & veiligheid is dit begroot. Dit maakt deel van uit van programma 6. Lokaal Hellendoorn Heeft u voorbeelden van resultaten van buurgemeenten inzake preventieve aanpak echtscheidingsproblematiek? Concrete (budgettaire)resultaten van het invoeren van een preventieve aanpak op echtscheidingsproblematiek zijn niet bekend/beschikbaar. Wel is ambtelijk afgestemd met en geleerd van Twenterand en Rijssen-Holten (hebben dit onderwerp al eerder hebben opgepakt). Twenterand werkt met een scheidingsloket, waar inwoners met al hun vragen over echtscheiding terecht kunnen. Rijssen-Holten werkt ook met een scheidingsloket, waarin de kennis van een mediator gekoppeld is

aan de kennis van een welzijnsaanbieder. Beide gemeenten hebben hun resultaten onvoldoende gemonitord. Zij konden geen uitspraak doen of hun aanpak tot minder klachten en of minder inzet van jeugdhulp leidt. We houden de resultaten die gemeenten in onze omgeving boeken op dit thema in de gaten. Lokaal Hellendoorn Wat is de stand van zaken inzake het ouderenbeleid? Met de toenemende dubbele vergrijzing in het vooruitzicht gaan wij ons richten op het ouderenbeleid, u kunt daar in 2022 voorstellen voor verwachten. PvdA Hoe staat het met de vaccinatiegraad tegen Covid in onze gemeente? Inmiddels heeft 88% van alle inwoners van de gemeente Hellendoorn van 12 jaar en ouder een eerste vaccinatie ontvangen. Als we Hellendoorn vergelijken met Twente en Nederland, is de opkomst in de gemeente Hellendoorn hoger dan in Twente en Nederland.

Programma 3 Cultuur, onderwijs en sport (pag 44-50) ChristenUnie p45 3.02 ‘bevorderen en benutten van de meerwaarde van regionale samenwerking’ . Kunt u daar een paar voorbeelden van geven? Special Olympics Nationale spelen 2022 zijn hier bij uitstek een mooi voorbeeld van. Dit heeft enkele weken geleden plaatsgevonden in het Ravijn en had niet plaats kunnen vinden zonder de krachten regionaal te bundelen. Regionale samenwerking biedt ook extra kansen als het gaat om het vinden van (externe) partners op lokaal, regionaal, provinciaal niveau. De Twentse samenwerking sluit goed aan bij de visie van de provincie Overijssel en de provincie ondersteunt de uitvoering van de Twentse visie ook financieel. Lokaal Hellendoorn Stand van zaken Reggesteyn. Bouwkosten zijn sinds de besluitvorming in 2019 gestegen. Ontstaan hierdoor problemen? Hierbij geef ik direct ook antwoord op de vraag van D66 over de haalbaarheid en betaalbaarheid. Drie weken geleden heeft een gesprek tussen de gemeente en Reggesteyn plaatsgevonden. De bestuurder van Reggesteyn heeft ons verzekerd dat er alles aan gedaan wordt om de nieuwbouw te realiseren binnen de door de raad gestelde financiële kaders. Uw raad heeft per motie gevraagd extra aandacht aan duurzaamheid van de nieuwbouw te besteden. Ook hieraan wordt gehoor gegeven vanuit Reggesteyn.

Het bouwmanagement dat zich met de voorbereiding van de nieuwbouw bezig houdt laat elke stap in het proces (voorlopig ontwerp en definitief ontwerp) financieel toetsen om te bewaken dat de budgettaire kaders niet overschreden worden. D66 Blz. 46. Onderwijshuisvesting: “Men wil de aanbesteding zo snel mogelijk opstarten om duidelijkheid te krijgen over de haalbaarheid en betaalbaarheid”. Gemeente staat garant voor 25 mio. Hoezo haalbaarheid en betaalbaarheid ? Zie bovenstaande. Lokaal Hellendoorn Wanneer worden we als raad meegenomen in de uitkomsten van het onderzoek BLOS? Tijdens de agendacommissie op 8 november wordt uw raad bijgepraat. Lokaal Hellendoorn In de begroting is niets opgenomen over de problematiek van gladde kunstgrasvelden. Als Lokaal Hellendoorn stelden we dit eerder aan de orde, we hebben nog geen reactie van het college ontvangen. Wethouder Nijhof heeft u tijdens de laatste raadsvergadering(en)? geïnformeerd over de stand van zaken.

We (gemeente) zijn al geruime tijd met Ten Cate en de drie voetbalverenigingen (DES, Hulzense Boys en De Zweef) in gesprek over de problematiek van de nonfill velden; gladheid gedurende bepaalde weersomstandigheden (dauw/vorst, maanden met de ‘r’ er in). Hierdoor zijn de velden niet optimaal bespeelbaar. De KNVB heeft per 1 juli een uitspraak gedaan over de bespeelbaarheid van de nonfill velden. We zijn hierover nog in overleg met KNVB en Ten Cate omdat er nog veel vragen zijn m.b.t. de gevolgen van deze uitspraak voor de nonfill velden. Sowieso is afgesproken dat er in de winterstop 2021-2022 een oplossing ligt voor de getufte nonfill velden bij DES en Hulzense Boys. De gemeente is nog in gesprek met Ten Cate over de oplossing en de financiën. Bij financiële consequenties voor de gemeente kunt u hierover een voorstel van het college verwachten. Lokaal Hellendoorn In 2022 wordt een besluit verwacht over een Europees verbod op het gebruik van bepaalde soorten infill. Om hoeveel velden gaat het in onze gemeente en is er inzicht op de maatregelen die getroffen moeten worden en de bijbehorende kostenraming? In onze gemeente gaat het om 3,5 gemeentelijke kunstgrasvelden voor voetbal die ingestrooid zijn met rubberinfill. De verwachting is dat er vanaf 2028 een Europees verbod zal komen op de toepassing van microplastics (diverse soorten infill).

Nog niet duidelijk is wat het verbod inhoudt, wat de eventuele voorwaarden zijn, of er een overgangsregeling komt en wat de eventuele voorwaarden hiervan zijn. ChristenUnie p50 Laatste alinea hebben we vier vragen over: - Waarom nu investeren terwijl er nog onderzoek gaande is? - Wat is de dekking voor vervanging kunstgrasvelden? - Waaruit wordt de vervanging betaald? - ‘Inschakeling van externe deskundigheid: waarom wacht u de uitspraak over eventuele Europese verbod niet af en bespaart u de gemeente 60.000 euro? M.b.t. de discussie nonfill velden: zie antwoord op voorgaande vraag van Lokaal Hellendoorn. M.b.t. bestaande kunstgrasvelden/atletiekbaan. In 2022 staan een aantal toplaag vervangingen op de planning (op basis van de afschrijvingstermijn). Het gaat om 3 kunstgras voetbalvelden (infill), De Plakke en atletiekbaan. Daadwerkelijke vervanging gaan we alleen doen als het nodig is. Vervanging van de toplaag van de atletiekbaan moet in 2022 doorgaan omdat al duidelijk is dat de baan dan sporttechnisch niet meer voldoet en daarmee onvoldoende veilig is. De betreffende kunstgrasvelden worden nog gekeurd op al dan niet voldoen aan de sporttechnische eisen. Wanneer de velden nog langer mee kunnen, dan stellen we de investeringen uit. Indien de velden niet meer voldoen aan de sporttechnische eisen dan is vervanging van de toplaag noodzakelijk.

Het veld is dan afgekeurd voor bespeling voor trainingen en wedstrijden. De vervangingskosten zijn opgenomen in de begroting 2022 die de raad nog moet vaststellen. VVD Vervanging kunstgras: Wie betaald, en hoeveel? Zie antwoord op de vorige vragen. Lokaal Hellendoorn Graag een toelichting op de stand van zaken Horeca het Ravijn. Door de gehele Coronacrisis heeft de focus niet op de horeca gelegen, maar wordt momenteel opgepakt. Er wordt gekeken naar een meer maatschappelijke invulling van de horecaexploitatie. Doelstelling is nog steeds kostenneutraal en complementair aan de gebruikers. Op dit moment worden de mogelijkheden onderzocht om overdag de horeca beschikbaar te stellen als sociaal maatschappelijke werkruimte (mogelijke samenwerking Re-act, Philadelphia, Aveleijn enz.) en in de avonden een samenwerking te bewerkstelligen met de hoofdgebruikers (verenigingen uit de sporthal en zwembad).

Lokaal Hellendoorn In welke duurzaamheidsystemen is sinds de bouw van het Ravijn geïnvesteerd in dit gebouw? Wanneer heeft dit plaatsgevonden en wat waren de resultaten en de bijbehorende kosten? Graag een overzicht hiervan. Er zijn met SDE-subsidie zonnepanelen geplaatst. Daarnaast zijn beperkte technische verbeteringen doorgevoerd. T/m april 2018 (zie nota 18INT00953) en voor de periode daarna zie nota energiebesparing (D2019-04-006571 + D2019-03-010872 + D2019-03-006659) en nota voortgangsrapportage duurzaamheid (2021-014080). Verder zijn in het complex gedurende natuurlijke vervangingsmomenten conventionele lampen door LED vervangen. Lokaal Hellendoorn Wat zijn bij vervanging van verwarmingssystemen (houtsnipperverbranding) in het Ravijn de restafschrijvingen? In 2025 is de installatie (financieel en technisch) afgeschreven. Dat is dus ook het natuurlijke vervangingsmoment. VVD Verwarming kosten van het Ravijn 2021 tot nu toe. Bij de najaarsrapportage wordt hier inzicht in gegeven. Lokaal Hellendoorn Is er gekeken naar provinciale- en landelijke cultuursubsidies voor HKHN? De mogelijkheden van cultuursubsidies zijn groter als deze door de culturele instelling zelf worden aangevraagd. Aangezien in dit geval de HKHN zelf ook nog veel (inrichtings- en exploitatie)kosten moet maken, is de stichting zelf dit aan het verkennen. D66 Blz. 45 , 50 en 151.

Subsidie HKHN 25K is toch een voorgenomen besluit?. Bij “Belangrijke financiële ontwikkelingen vrij stellig. Bijlage 7 dit bedrag niet opgenomen? Het is inderdaad een voorgenomen besluit. Dit is per abuis niet opgenomen. Wij zullen dat herstellen in de programmabegroting 2023. Lokaal Hellendoorn Wat is de stand van zaken met betrekking tot de huisvesting/verhuizing van HOI? Gesprekken met HOi en ZINiN zijn gaande m.b.t. huisvesting HOi in de ZINiN Bibliotheek. Naar verwachting kan hierover in het eerste kwartaal van 2022 een besluit worden genomen. Lokaal Hellendoorn Graag een overzicht van het aantal bibliotheekleden per kern, zowel jeugd als volwassenen. Plus een indruk van het verloop van de afgelopen vier à vijf jaar. Overzicht kan toegestuurd worden. Daarbij is het van belang de kanttekening te plaatsen dat alleen gegevens over leden een te beperkt beeld geven van de prestaties van de bibliotheekvestigingen. Gezien de sociaal-maatschappelijke functie zijn bijv. aantallen bezoekers, deelnemers aan activiteiten en mate van samenwerking met lokale partnerorganisaties steeds belangrijker aan het worden. PvdA De extra gelden vanuit het rijk m.b.t. ondersteuning i.v.m. de Covid -19 pandemie voor o.a. cultuur zijn, juist vanwege de beperkingen die deze pandemie met zich meebracht en nog steeds brengt, niet tot nauwelijks ingezet.

Er is bijvoorbeeld nauwelijks nog professionele ondersteuning voor amateurkunst en -cultuur. Hoe gaat u die extra gelden voor het aankomende jaar inzetten en had dit dan niet zichtbaar moeten zijn in deze begroting? Alle extra gelden vanuit het Rijk voor de ondersteuning van de culturele infrastructuur zijn deels uitgegeven dan wel gereserveerd voor specifieke bestemmingen. De regeling noodsteun amateurkunst is niet volledig benut. In januari 2022 zullen wij daarom een nieuwe uitvraag doen aan de hand van de gegevens 2021. Daarnaast hebben alle culturele verenigingen met een eigen accommodatie eind 2020 een eenmalige bijdrage ontvangen van € 1.000 als financieel hart onder de

riem. Verder is een bedrag gereserveerd voor een gezamenlijke activiteit van de cultuurregio en is een bedrag gereserveerd voor een eventueel exploitatietekort van ZINiN theater. Wat betreft de verwijzing naar professionele ondersteuning: de incidentele coronagelden kunnen niet worden ingezet voor structurele kosten van deze ondersteuning.

Programma 4 Mobiliteit en bereikbaarheid (pag 51-56) ChristenUnie p52 4.16 Kunt een aantal voorbeelden geven van deze projecten? In 2020 bijvoorbeeld de herinrichting van de Grotestraat, Rijssensestraat, in 2021 de Groen van Prinstererstraat en Hendrik Wormserstraat en in 2022 geldt dat voor de Noetselerweg en de Willem Alexanderstraat. Het gaat om inrichting waarbij belanghebbenden worden betrokken. Daarbij gaat het veelal om een combinatie van vervanging van de riolering, klimaatmaatregelen, verkeersmaatregelen ter bevordering van de veiligheid of toegankelijkheid, vergroting van leefbaarheid door o.a. meer groen in de woonomgeving. Lokaal Hellendoorn U start een onderzoek naar de mogelijkheden voor een fietspad Daarle-Daarlerveen. Heeft u hiervoor middelen gereserveerd? Vanuit het Hellendoorns Mobiliteitsplan 2018-2030 zijn er middelen om dit onderzoek uit te voeren. Gekeken wordt naar nut en noodzaak, of de aanleg van een fietspad mogelijk is, welk effect dit heeft op de verkeersveiligheid en welke kosten daarmee gemoeid zijn. Wanneer dat in beeld is kan besloten worden om te investeren en de benodigde dekking gezocht worden. Deze ontbrekende schakel in het fietsnetwerk is overigens opgenomen in de lijst van de beleidsnota “Beter fietsen in Hellendoorn 2019-2030” (als opvolger van het Fietsstructuurplan 2014-2025).

ChristenUnie p53 fietspad Daarle- Daarlerveen: start onderzoek. Wanneer kunt u de uitslag van het onderzoek geven? Een dergelijk onderzoek is niet in een paar maanden uitgevoerd. Naar verwachting zal dit op z’n vroegst 3e of 4e kwartaal 2022 zijn. Lokaal Hellendoorn Zijn er nog meer ontbrekende schakels in de fietsstructuur? In de beleidsnota “Beter fietsen in Hellendoorn 2019-2030” is een opsomming gegeven van ontbrekende schakels in het fietsnetwerk. PvdA Zit in het tracé fietspad Helmkruidlaan ook een nieuwe fietsbrug over de Regge? Ja, in het voorstel is een nieuwe fietsbrug is inbegrepen. PvdA Het lijkt ons een goed voorstel verkeerseducatie voor E-bikers te gaan geven. Wie/welke organisatie gaat dat concreet verzorgen? Onderdeel van ons verkeersveiligheidsprogramma zijn diverse educatie-programma's, zoals het verkeersexamen voor basisscholen. Dit wordt gedaan met subsidie vanuit de provincie. De provincie heeft een lijst met programma's en uitvoerders die verkeerseducatie geven welke bewezen effectief zijn. Zo werken we lokaal vaak samen met VVN. Jaarlijks wordt er een fietsvaardigheidstraining aangeboden door VVN welke met name gericht is op de oudere fietser zodat deze langer en op een veilige manier aan het verkeer kan blijven deelnemen. Een onderdeel van de fietsvaardigheid is het gebruik van de e-bike.

Daarnaast kunnen ook de fietsenhandelaren een actieve rol krijgen bij educatie over het gebruik van de e-bike. Vaak is er al een oplaadmogelijkheid bij ondernemers en horecagelegenheden. PvdA De energiebedrijven staan in afstemming met de gemeente o.i. aan de lat voor de openbare infrastructuur voor E-voertuigen. Wat betreft de laadpalen voor E-bikers: “Zo blijven we meewerken aan het plaatsen van laadpalen voor E-bikers.”. Wat bedoelt u daarmee? Geeft de gemeente daar

rechtstreeks opdracht toe of is haar inzet (alleen) het verlenen van toestemming aan initiatiefnemers? Is er sprake van een monopoly, of heeft de gemeente een overeenkomst met meerdere aanbieders/exploitanten van laadpalen? Hiermee wordt bedoeld het faciliteren van aanvragen van ondernemers, verenigingen en andere initiatiefnemers. De gemeente heeft geen overeenkomst voor het plaatsen van laadpalen voor ebikes. Er is dus ook geen sprake van een monopoly. De reden hiervoor is dat een laadpunt voor fietsen geen bijzondere aansluiting op het net nodig heeft, ze kunnen met een laadsnoer in een gewoon stopcontact worden opgeladen, in tegenstelling tot een laadpaal voor auto's. Lokaal Hellendoorn Pagina 54. “Verder is gebleken dat een gedeeltelijke integratie van doelgroepenvervoer in het reguliere openbaar vervoer in 2022 niet mogelijk is ..” Wat zijn de gevolgen hiervan? U blijft de ontwikkelingen volgen op kansen. Welke kansen ziet u? Dit heeft geen (financiële) gevolgen. De situatie in het doelgroepenvervoer blijft zoals deze nu is. Wij wachten af of er binnen de nieuwe (provinciale) aanbesteding van het openbaar vervoer mogelijkheden zijn voor het uitbreiden van het OV netwerk binnen de gemeente Hellendoorn, maar dit zal niet eerder dan 2023/ 2024 zijn. Voor 2022 zien we momenteel geen kansen om ons doelgroepenvervoer anders in te richten.

Programma 5 Woon en leefomgeving (pag 57-65) ChristenUnie Kunt u aangeven hoe de gemeente Hellendoorn omgaat met exoten als de Japanse duizendknoop en de Haagwinde (en andere exoten)? In de gemeente Hellendoorn komen deze planten op verschillende locaties voor in, over het algemeen, kleine haarden. De best werkende bestrijding betreft het drie of vier maal per jaar uitsteken van de plant om hem zo uit te putten. Maaien is ook mogelijk. Dit kan wel vier tot vijf keer per jaar nodig zijn. Om de plant effectief te bestrijden is het nodig de maatregelen vol te blijven houden. Bestrijding van deze exoten wordt jaarlijks gedaan. De gemeente probeert, met behulp van de inwoners, zoveel mogelijk locaties op te sporen. Dan steken we zoveel mogelijk van de duizendknopen drie tot vier keer per jaar uit. Structureel gif spuiten doen we niet. Wij gebruiken op kleine schaal heel gericht wel een bestrijdingsmiddel tegen de duizendknopen. Het werkt niet optimaal en is schadelijk voor het milieu. Haagwinde is geen exoot. Blijvend beheren; anders compleet groenvak uitgraven. Lokaal Hellendoorn Kunnen we de huidige speelplaatsen met een verminderend budget verantwoord onderhouden? Op dit moment kunnen we de speelplaatsen onderhouden omdat we alleen het meest noodzakelijke onderhoud uitvoeren om de veiligheid te waarborgen. Maar op termijn is dit uiteraard niet haalbaar.

Het onderhoudsbudget is niet voor de vervanging van speeltoestellen. Hiervoor zijn op dit moment overigens ook geen investeringsbudgetten beschikbaar. Deze zijn in het verleden op ad hoc-basis door de raad beschikbaar gesteld. Daarom wordt een visie opgesteld waarbij duidelijke keuzes gemaakt zullen worden voor speellocaties die goed ingericht zullen worden en andere locaties die zullen verdwijnen. Daarmee zal op termijn het huidige onderhoudsbudget naar verwachting voldoende zijn voor de instandhouding. PvdA Hoeveel speelplaatsen hebben we gemeentebreed op dit moment en hoeveel veracht u dat er in de nabije toekomst gaan verdwijnen. Op dit moment zijn er in de gemeente 112 speellocaties aanwezig. Hiervan zullen naar verwachting ca 40-45 locaties verdwijnen. Dit wordt nu in de nieuwe visie opgepakt.

ChristenUnie p62 U gaat de GFT-inzameling bij hoogbouw uitbreiden. Kunt u dat toelichten: waarom en hoe kan het nu wel? Bij welke hoogbouw wel en bij welke niet? Op het Afvalbrengpunt en voor inwoners woonachtig in de laagbouw is de gescheiden GFT-inzameling goed georganiseerd. We willen inwoners woonachtig in de hoogbouw ook mogelijkheden bieden om GFT gescheiden aan te bieden. We breiden de GFT-inzameling uit, omdat we streven naar een afvalloze samenleving in 2030 en daarnaast neemt de aandacht voor afvalscheiding bij inwoners steeds meer toe. Bij circa één derde (20) van de appartementencomplexen wordt GFT gescheiden opgehaald. De kwaliteit van het GFT blijkt op dit moment van goede kwaliteit te zijn (in het verleden was dit niet overal het geval). Na een inventarisatie en analyse blijkt dat bij circa 20 andere appartementencomplexen het mogelijk is om 240-liter GFT-containers te plaatsen (voldoende ruimte en goed scheidingsgedrag). De appartementencomplexen waar het om gaat ontvangen een brief met daarin de benodigde informatie om het tot een succes te maken. De kwaliteit van het GFT wordt gemonitord. Bij de overige één derde van de appartementencomplexen is de GFT-inzameling nog niet mogelijk (ruimtegebrek). Voor deze appartementencomplexen zijn aanpassingen nodig die vragen om budget (wordt betrokken bij het Grondstoffenbeleidsplan).

PvdA Worden de controles op de kwaliteit van de PMD dat huishoudens aan straat zetten, herhaald? Of is dit al gebeurd? Zien we al resultaten als gevolg van strengere controle? De controles op de kwaliteit van het PMD herhalen we (in kleinere vorm) tot in ieder geval 1 juli 2022. We voeren de voorloopacties onaangekondigd en steekproefsgewijs uit. De voorloopacties hebben een positief effect. In juli en augustus 2021 zijn door de verwerkers van PMD verbeterde resultaten waargenomen (de cijfers van september en later zijn nog niet bekend). De laatste overzichten van juli en augustus tonen gemiddeld: 18% goedkeur (< 15% vervuiling), 78% deelgoedkeur (15%-35% vervuiling) en slechts een enkele vracht per maand (4%) bevat meer dan 35% vervuiling (afkeur). De inzameling en verwerking van PMD is weer 'winstgevend’ geworden. PvdA Verwarrend: “31 december 2023 moet gft aan de bron gescheiden worden, of gerecycled (composteren)”. Maar om te recyclen (composteren) moet men toch altijd bronscheiding van gft toepassen? Wat is hier precies bedoeld?. Citaat (bron Europa decentraal): “Bioafval moet uiterlijk 31 december 2023 aan de bron worden gescheiden en gerecycled, of gescheiden worden ingezameld. Bij het aan de bron scheiden en recyclen, kan bijvoorbeeld ook worden gedacht aan het thuis composteren door inwoners”.

PvdA In hoeverre is educatie een belangrijk instrument om zwerfafval bij scholen te verminderen? Weet niet ‘ieder kind’ dat afval in de afvalbak thuishoort en niet ernaast? En is het niet veel meer een verantwoordelijkheid van ouders hun kinderen op te voeden? Hoe gaat voorlichting op scholen dat verbeteren? Educatie over zwerfafval is belangrijk omdat het bijdraagt aan bewustwording, betrokkenheid en motivatie om zwerfafval te verminderen. Opvoeden is een taak van ouders, maar ook van scholen. Op school zijn jongeren in een andere omgeving (met leeftijdsgenoten), waar ander gedrag plaatsvindt. We constateren veel zwerfafval op de zogenaamde snoeproutes (route van school naar supermarkt). De middelbare scholen gaan ook aan de slag met het ontwerpen van een ‘blikvanger’, waarvan de mooiste twee exemplaren in de omgeving van de school worden geplaatst. Naast voorlichting gaat het dus ook om een leertraject dat leidt tot het plaatsen van inzamelvoorzieningen. Educatie wordt ook door Nederland Schoon als een belangrijk aspect gezien, vandaar dat een deel van de subsidie hieraan wordt besteed. ChristenUnie p60 5.19 en 5.27, in hoeverre worden ze samen opgepakt? De gemeentelijke Omgevingsvisie heeft een hoger abstractieniveau dan de visie op ondergrond. De eerste zal door de gemeente zelfstandig worden uitgevoerd, terwijl de tweede samen met Twentse gemeenten wordt vormgegeven.