Algemene beschouwingen VVD Programmabegroting 2024

Algemene Beschouwing 7 november 2023 begroting 2024 – 2027

1

College, dank voor het aanbieden van de sluitende programmabegroting 2024. MT, griffie en het ambtelijk apparaat: Dank voor al jullie inzet om ons te informeren, zodat we op een goede manier deze vergadering konden starten. Collega raadsleden, dank voor de samenwerking voorafgaand aan deze vergadering. Wij kunnen samenwerken en het is goed dat onze inwoners dat ook weten. Regeren is koers bepalen en keuzes maken. En ik citeer uit de programmabegroting: “Dit vraagt om een heldere visie van de dingen waarop we juist ‘ja’ willen en moeten zeggen.” Maar hoe doe je dat nu, een koers bepalen? Een schipper of zeiler moet alles weten over het bepalen van de koers op het water. Het gaat bij de koers op het water over de richting waarin een vaartuig vaart ten opzichte van het noorden. Hiervoor heb je een kompas nodig. Als de koers niet goed is, dan kun je ergens anders terecht komen dan waar je moet zijn. Het kan ook zorgen voor gevaarlijke situaties, zoals obstakels, rotsen en ondiep water. Het is dus van belang om te weten waar je naar toe wilt, met welke mogelijke risico’s je rekening moet houden, en met wat je al weet over de toekomst en de omstandigheden. Hoe duidelijker jouw eigen richting is, hoe effectiever je kunt inspelen op de veranderingen. Je kunt dan waar nodig bijsturen op het doel of op de geplande acties. Ik kom daar later nog op terug bij de programma’s.

Graag wil ik onze vernieuwde (en verjongde) fractie benoemen. Na het afscheid van Joost en de installatie van Niels Hengstman sta ik hier voor het eerst als fractievoorzitter en mag ik onze beschouwingen uitspreken. Samen met Ron Vloedgraven, Maks Gennisse & Niels Hengstman vormen wij een sterk team die klaar staat voor de toekomst en de ambitie heeft om op een goede en daadkrachtige manier te besturen en de inwoners te vertegenwoordigen in de raad. Dat betekent dat we verantwoordelijkheid nemen en rust en verbinding zoeken binnen de raad. Wij zullen het liberale geluid blijvend naar voren brengen. Concreet betekent dat wij waar nodig scherpe keuzes zullen maken en zorgvuldig kijken naar het huishoudboekje. In roerige tijden zullen wij krachtig en open optreden, keuzes maken en deze uitleggen. Wij luisteren om te begrijpen en wij maken keuzes op basis van een analyse, met de juiste feiten erbij. Wij zijn er om de inwoners te dienen; ondernemende mensen geven wij ruimte. Onze rijke natuurlijke omgeving is voor ons allen, zijn wij zuinig op zodat wij hier prettig wonen en aangenaam kunnen recreëren.

2

De VVD Hellendoorn wil dingen mogelijk maken. Woorden als vertrouwen en saamhorigheid, vooruitkijken en met elkaar kijken wat ons verbindt, daar gaat het om en daar zullen wij ons als VVD fractie voor inspannen. We staan aan het eind van het jaar 2023; een bijzonder jaar kunnen we wel zeggen, met diverse ontwikkelingen op lokaal niveau, maar ook regionaal, provinciaal, landelijk, Europees en op het wereldtoneel. Het zou naïef zijn wanneer we met elkaar denken dat deze ontwikkelingen niet van invloed zijn op ons in de mooie gemeente Hellendoorn. Financieel, maar ook op andere gebieden valt invloed te verwachten. Dat betekent dat het meer dan ooit zaak is om de koers te bepalen en vast te houden. Maar ook durven bijsturen wanneer dat noodzakelijk is. Dat wordt van ons verwacht, als lokale overheid. Het is vooral belangrijk dat we elkaar blijven vasthouden, dat we niet uit elkaar worden gespeeld en elkaar blijven zien als mens, als uniek individu. De politieke situatie in de gemeente Hellendoorn Het is duidelijk: er heerst politieke onrust in de gemeente; het college gaat nu verder met 2 wethouders en vanuit de raad missen we twee fractievoorzitters die vorig jaar nog met passie het woord hebben gevoerd tijdens de begrotingsraad.

De portefeuilles zijn verdeeld en dat betekent wat ons betreft dat we hiermee rekening houden en de last van deze politieke situatie niet bij het ambtelijk apparaat gaan neerleggen. Vandaag bespreken we een groot aantal moties en amendementen; het is mogelijk dat de aangenomen moties een extra druk leggen op het college en de ambtelijke organisatie; bij de voorbereiding van deze begrotingsraad hebben we als fractie daar rekening mee gehouden en wij roepen het college op om ook dit element mee te nemen bij het geven van de reactie op de ingediende moties. De gemeente en haar inwoners hebben immers niets aan onuitvoerbare moties.

3

Financiën We hebben niet de luxe om voor sinterklaas te spelen, elke euro is maar 1x uit te geven, om toekomstbestendig te besturen kan er niet meer uitgaan dan dat er binnen komt. De gemeentelijke lasten moeten te dragen zijn en wij moeten waken dat de lasten niet doorberekend worden aan onze inwoners. De cijfers moeten kloppen, immers aan het eind van de rit moeten we wel een financieel gezonde gemeente zijn die haar verplichtingen na kan komen. Tot en met 2026 lijkt dat te lukken, maar daarna zitten we in een andere situatie, vol met onzekerheden. Dat zullen we nauwlettend in de gaten houden. Hiermee kom ik op het volgende thema: Lange termijn plannen en de kaderstellende rol van de raad. Om de koers te kunnen bepalen en te kunnen volgen, is het noodzakelijk dat wij als raad beter in het zadel zitten voor wat betreft de lange termijn planning en vervolgens onze kaderstellende rol. Wij kijken uit naar de ontwikkelagenda die nu wordt opgesteld door een werkgroep. Dit is noodzakelijk, want wij zien in de begrotingen, maar ook in het collegeprogramma, diverse zaken terug die op de planning stonden in het afgelopen jaar, maar of niet zijn uitgevoerd (en dat kan) of waarvan de analyse, het onderzoek niet lijkt te hebben plaatsgevonden. Via de programmabegroting lijkt de besluitvorming eerder plaats te vinden dan beeldvorming en oordeelsvorming.

Dan lijkt het alsof we al beginnen met varen, voordat de koers is bepaald. College, dit is geen verwijt, want ook de raad moet hierin de kaderstellende rol pakken, maar wij denken dat dit optimaler kan. In de bedrijfsvoering heet dit de Plan Do Check Act cyclus, en heel simpel gezegd: je kunt pas verder als je weet waar je naar toe wilt en hoe het nu zit. De koers dus. Onze contacten buiten de gemeente Meer dan ooit is het netwerken buiten de gemeente van belang; dat vergt ook meer van ons allemaal. De provincie, de regio Twente incl. de Twenteboard met de regiodeals, de veiligheidsregio, en de gemeenschappelijke regelingen. De VVD vindt het van belang om deze contacten op alle niveaus goed te onderhouden en wij investeren hier ook zelf in. Ook is het goed om pro-actief te zijn bij het gebruikmaken van de mogelijkheden die bovengenoemde zaken onze gemeente kunnen bieden. Dit brengt mij nu op de programma’s, met twee vragen aan het college.

4

Veiligheid Veiligheid is en blijft een groot goed, gevoel van veiligheid is van groot belang. We horen uit verschillende wijk-overleggen dat er toch overlast wordt ervaren, vooral in de avonduren. Drugsgebruik vooral onder jongeren neemt toe, ondermijning in het buitengebied is een toenemend probleem. Verder zijn er natuurlijk de “algemene” zaken zoals afvaldumping, illegale bouwwerken, etc. Wij denken dat met de huidige bezetting van team handhaving niet voldoende het hoofd kan worden geboden tegen bovenstaande feiten. Om als gemeente daadkrachtiger op te kunnen treden en voldoende zichtbaar te zijn, denken wij dat het goed is dat teamhandhaving wordt uitgebreid. Bij de begrotingsraad van vorig jaar heeft de VVD een ingediende motie ingetrokken na een toezegging van de portefeuillehouder om te komen met "een afgewogen voorstel met extra inzet om een bepaalde categorie handhaving te plegen met aandacht voor preventie en met een benodigd aantal FTE." In de begroting 2024 is niet voorzien in een uitbreiding van deze capaciteit. Portefeuillehouder, kunt u aangeven wat de reden daarvan is? Afhankelijk van de beantwoording overwegen wij het indienen van een nieuwe motie m.b.t. dit onderwerp. Koers bepalen en houden op basis van onderzoek Zoals eerder genoemd is een adequate PDCA-cyclus (Plan, Do, Check, Act) voor onze fractie van belang.

Als voorbeeld wil ik noemen de participatie-medewerker van 60.000 euro die structureel in de programma-begroting staat vermeld. In het collegeprogramma staat dat er eerst een actualisatie plaatsvindt van het huidige participatiebeleid. Daar zullen we als raad ook over spreken in de eerste maand van 2024. De participatiemedewerker voert het aangepaste beleid uit, maar kan dat pas doen nadat het participatiebeleid is vastgesteld. Het opstarten van de werving van een dergelijke medewerker, is dan varen voordat je weet waarheen. Portefeuillehouder, is het niet slimmer om eerst de resultaten af te wachten van de actualisering; de rol van de raad en de ondersteuning erbij mee te nemen; en pas na deze analyse over te gaan tot besluitvorming over het hoe?

5

Tot slot Aan de hand van het centrale thema ‘Koers’ hebben wij als fractie gekozen voor de eerder genoemde onderwerpen: Cijfers die kloppen; lange termijn ambities; keuzes op basis van feiten; veiligheid en de contacten gemeente-overschrijdend. Wij zijn ervan overtuigd dat we hiermee scherp aan de wind kunnen varen. Wat betekent dat: in een scherpe hoek op de windrichting zeilen om zo optimaal gebruik te maken van de windkracht en de middelen zo doelmatig mogelijk aanwenden met het oog op het resultaat. In het belang van onze inwoners, jong, oud of ouder-wordend. Keuzes voor een optimistische toekomst Wij zijn ervan overtuigd dat we moeten kiezen voor die zaken waarmee we het optimisme en het zelfvertrouwen in onze gemeente kunnen terugbrengen. Als VVD Hellendoorn dragen we daar graag aan bij. Voor een mooie koers! Namens de fractie van VVD Hellendoorn, Reina Berends fractievoorzitter

6