Algemene beschouwingen - Samen Hellendoorn - Kaderbrief 2026
Tekst van het document
Inbreng Samen Hellendoorn bij behandeling Kaderbrief 2026-2029 – Gemeente Hellendoorn Nijverdal, 1 juli 2025
Geachte voorzitter, geachte college-raadsleden, Wij spreken vandaag over de Kaderbrief 2026-2029. Een document dat richting geeft aan de financiële en beleidsmatige koers van onze gemeente. Een financiële en beleidsmatige koers zijn belangrijk. Als je niet weet waar je heen wilt, komt elke wind uit de verkeerde hoek. 1. Financiële realiteit: koers houden met tegenwind. Collega’s, het financiële meerjarenperspectief dat voorligt, laat zich niet verbloemen. We gaan richting 2028 en raken daar zoals het er nu naar uitziet in structureel zwaar weer. Een tekort van € 1,6 miljoen komt dan op ons af. De VAR-reserve helpt ons nog twee jaar te overbruggen. We hebben feitelijk de reserve als hooiberg – daar moet je zuinig op zijn, maar je moet ook durven pakken als de winter vroeg valt. Gelukkig valt de winter wat later (eerst 2026, nu 2028), maar wat er na 2028 gaat gebeuren is toch echt koffiedik kijken. Wij waarderen de openheid waarmee het college deze realiteit heeft geschetst. Eerlijk zijn over wat wel en niet kan. Het is alsof je thuis aan tafel zit en je kinderen vraagt of ze liever ijs of vakantie willen. Dat een lastige en pijnlijke keuze, maar duidelijkheid is een vorm van respect. Respect naar onze inwoners. Respect naar ons als raad. Wat ons betreft moet de gemeenteraad in aanloop naar de begroting 2026 echt scherpe keuzes maken. Duidelijke prioriteiten.
We vinden het verstandig dat het college investeringen faseert. Liever één project goed, dan drie halfbakken. De woorden van het college ‘consolideren en afmaken’ klinken ons als muziek in de oren. Onze oproep aan u allen: maak die keuze met elkaar, niet naast elkaar.
Vraag: Hoe bewaakt het college de consistentie tussen de kaderbrief en de zes kernopgaven uit het collegeprogramma nu de nadruk ligt op “afronden en consolideren”?
Vraag: Kan het college toelichten welke projecten het afbouwt of temporiseert, en op basis van welke afwegingscriteria? Vraag: Hoe wordt de raad vroegtijdig betrokken bij het herijken van de prioriteiten in aanloop naar de begroting 2026?
2. Gezondheid en sociaal domein: investeren in mensen. De druk op het sociaal domein neemt toe. Wachttijden in de jeugdzorg, een groeiend beroep op Wmo-voorzieningen, mentale kwetsbaarheid bij jongeren – we horen het in de dorpen/kernen, buurten en op de sportclubs. Wat ons aanspreekt is de keuze van het college om te blijven investeren in preventie. Projecten als 'Welzijn op Recept' en het preventieakkoord/JOGG zijn geen franje, maar een fundament. Laat het een stevig fundament zijn en blijven. Wel vragen we aandacht voor uitvoerbaarheid. De sociale teams staan al onder druk. Laten we voorkomen dat we mooie papieren plannen maken, maar de uitvoering stokt. Wat ons betreft geldt steeds: investeren in mensen rendeert altijd! Vragen aan het college: Vraag: Hoe borgt het college dat sociale teams voldoende menskracht en middelen hebben om het toenemende beroep op ondersteuning op te vangen? Vraag: Ziet het college mogelijkheden om samen met inwoners, verenigingen en vrijwilligersstructuren meer sociale veerkracht te organiseren, zonder bureaucratische drempels? 3. Klimaat, leefbaarheid en toekomstbestendigheid. In 2040 moet onze gemeente klimaatbestendig zijn. Dat lijkt ver weg, maar de keuzes van nu bepalen de ruimte van straks. De voorgestelde middelen voor het groenbeleidsplan, duurzaamheid en de gemeentewerf zijn geen luxe – het zijn voorwaarden.
Tegelijk zien we dat netcongestie, woningbouwdruk en krimp op het platteland vragen om regionaal maatwerk. Wij willen het college aanmoedigen om daar samenwerkingsverbanden te blijven zoeken. Een kabel stopt niet bij de gemeentegrens – en een woningzoekende ook niet. De reservering voor de gemeentewerf is wellicht niet het spannendste agendapunt. Maar we staan wel op voor een belangrijke keuze: herbouw of nieuwbouw. Belangrijk voor de gebruikers, belangrijk voor de toekomstbestendigheid en belangrijk voor eventuele mogelijkheden voor woningbouw.
4. De kracht van meedoen: hoe inclusie écht werkt. Onze samenleving verandert. Hellendoorn wordt ouder, diverser en digitaler. Dat vraagt dat iedereen mee kan doen, ook wie wat minder handig is met de digitale wereld of voor wie het Nederlands een tweede taal is. Het college kiest voor begrijpelijke communicatie en toegankelijke dienstverlening. Wij ondersteunen dat van harte. En we vragen om niet alleen digitale, maar ook fysieke loketten open te houden. Inclusie betekent voor Samen Hellendoorn ook: gezien worden door een echt mens. Het Centraal Ondersteuningspunt is dan ook een mooi initiatief.
Vraag: Op welke manier wordt getest of de communicatie van de gemeente daadwerkelijk begrijpelijk en toegankelijk is voor mensen met lage taalvaardigheid of digitale beperking? Vraag: Op welke manier wordt gemonitord of het Centraal Ondersteuningspunt ook daadwerkelijk het effect heeft dat wordt beoogd?
En laten we vooral ook zorgen dat onze eigen besluiten inclusief zijn. Als we beleid maken voor mensen, laat het dan ook met mensen gebeuren. De klankbordgroepen, Plaatselijke Belangen en wijkverenigingen zijn geen decor – ze zijn onze voelsprieten. Laten we die goed inzetten. 5. Besluitvaardig maar menselijk. Het nemen van besluiten klinkt soms kil. Het gaat wel steeds over mensen. Dat klinkt misschien soft… beleid zonder empathie leidt tot onbegrip. En onbegrip leidt tot afstand. We waarderen dat het college bij de raadvoorstellen nadrukkelijk inzet op realisme en haalbaarheid. Toch roepen we op om bij het afwegen van amendementen en moties ook te kijken naar de bedoeling. Denk aan taalgebruik of aan extra ruimte voor inwonersinitiatieven. We zien een college dat met een bestuursstijl die vraagt: 'wat is hier nou écht nodig?' 6. Conclusie: een uitnodiging aan u allen. Collega-raadsleden, de kaderbrief is geen dichtgetimmerd pakket. Samen Hellendoorn ziet de kaderbrief als een uitnodiging aan de raad en daarmee aan de inwoners van de gemeente Hellendoorn. Een uitnodiging om het gesprek te voeren over prioriteiten, keuzes en toekomst. Daarbij zijn wij ons bewust van onze politieke verschillen. Wij zien die politieke verschillen als sloten tussen percelen: je kunt er overheen of blijven staren naar het water.
Wat Samen Hellendoorn betreft kan de kaderbrief worden beschouwd als een plan. Een plan om straks te kunnen oogsten. Als we ook na 2028 willen kunnen blijven oogsten, moeten we nu zorgvuldig plannen. Met elkaar, voor de inwoners en ondernemers van de
gemeente Hellendoorn.
Dank u wel. Namens Samen Hellendoorn Matthijs Knobben Fractievoorzitter