Aanvullend pakket en impulsgelden re-integratie-2

Nota Voor burgemeester en wethouders Nummer 2021-021971 Aard voorstel: besluitvormend Afgestemd met:

Datum vergadering: 31 augustus 2021 Nota openbaar: openbaar Portefeuillehouder: M. Overmeen-Bakhuis Auteur: Sanne Timmer

B & W advies: Aanvullend pakket en impulsgelden re-integratie Advies: 1. In te stemmen met het beschikbaar stellen uit de stelpost Rijksmiddelen corona van: de aanvullende gelden vanuit het pakket re-integratie dienstverlening aan bijstandsgerechtigden van €64.000,- impulsgelden re-integratie van €34.000,- en €11.000 voor heroriëntatie zelfstandige ondernemers ten behoeve van tijdelijke extra formatie binnen team Participatie (sociaal domein) en financiering voor trajecten; 2. De Raad voor te stellen in te stemmen met de bijbehorende begrotingswijziging; 3. Het besluit ter informatie door te sturen aan de gemeenteraad en aan het Cliëntenplatform. Besluit B & W: Aangenomen: CONFORM ADVIES Korte samenvatting Het Rijk heeft als aanvulling op het bestaande steunmaatregelenpakket aanvullende maatregelen en impulsgelden beschikbaar gesteld voor gemeenten, onder andere om dienstverlening aan werkzoekenden op peil te houden en daarnaast dienstverlening te kunnen intensiveren voor huidige en toekomstige instroom in de bijstand ten gevolge van corona. Daarnaast is er geld beschikbaar gesteld om zelfstandige ondernemers te ondersteunen die zich willen heroriënteren ten gevolge van de coronacrisis.

Dit voorstel is de concrete uitwerking voor de gemeente Hellendoorn en stelt voor het ontvangen bedrag volledig in te zetten voor 1) tijdelijke extra formatie binnen het team Participatie van het Sociaal Domein (€98.000) en 2) deels toe te voegen aan het Participatiebudget om trajecten te kunnen financieren voor de doelgroep (€11.000). Deze tijdelijke formatie is erop gericht om extra begeleiding richting werk(ervaring) te kunnen bieden en onze dienstverlening te intensiveren, met name aan inwoners die door corona een beroep op bijstand moeten doen. Daarnaast richten we ons op de groep inwoners die door corona een nog grotere afstand tot de arbeidsmarkt heeft gekregen. Door een deel van de middelen te reserveren voor trajecten is de begeleiding gericht op duurzame uitstroom of preventie van instroom. Aanleiding Als onderdeel van het steun- en herstelpakket stelt het kabinet in 2020 en 2021 extra middelen voor de re-integratie van bijstandsgerechtigden beschikbaar (€ 40 miljoen in 2020; € 90 miljoen in 2021 inclusief afdracht aan het BTW-Compensatiefonds). Gemeenten ontvangen deze extra middelen zodat zij de reguliere dienstverlening op peil kunnen houden nu de instroom in de bijstand toeneemt.

Daarnaast ontvangen gemeenten in 2021 een tijdelijk impuls voor re-integratie (€50 miljoen inclusief afdracht aan het BTW-compensatiefonds) die gemeenten in staat stelt om de dienstverlening aan

mensen die nu als gevolg van de crisis de bijstand instromen te intensiveren. Persoonlijk contact is belangrijk om hen vanuit een uitkeringssituatie naar werk te begeleiden of om instroom in de uitkering te voorkomen. Binnen dit steun- en herstelpakket is ook nadrukkelijk aandacht voor de zelfstandige ondernemers, naast inkomensondersteunende regelingen als de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandige ondernemers (Tozo) en Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (TONK). Voor aanvullend maatwerk voor heroriëntatie voor zelfstandige ondernemers is er aanvullend budget beschikbaar gesteld. Hierdoor worden gemeenten in staat geacht zelfstandige ondernemers te begeleiden en te ondersteunen wanneer zij twijfelen over de onderneming of de onderneming niet meer voort willen of kunnen zetten. Binnen de gemeente Hellendoorn hebben we vanaf het moment van het uitbreken van de coronacrisis zoveel mogelijk geprobeerd op een kwalitatieve manier contact met onze inwoners te onderhouden op het gebied van uitkering en re-integratie. De coronamaatregelen hebben dit persoonlijke contact met onze inwoner sterk bemoeilijkt. Dit heeft, ondanks dat, geresulteerd in een stabiel uitkeringsbestand en goede uitstroomcijfers naar werk(ervaring). De coronacrisis heeft echter ook gezorgd voor een grote toename van werkzaamheden voor de uitvoering, o.a.

door de eigen uitvoering van Tozo (1,2,3,4) en TONK. Deze steunmaatregelen worden nogmaals met een kwartaal verlengd tot 1 oktober. De eigen uitvoering van deze regelingen binnen onze gemeente heeft zeer goed gewerkt en kosten bespaard, maar betekent wel dat er minder tijd aan begeleiding van inwoners voor re-integratie richting werk(ervaring) besteed kon worden. De beperkte mogelijkheden aan contact in combinatie met de coronamaatregelen maakt dat veel inwoners een grotere afstand tot de arbeidsmarkt hebben opgebouwd. Wij merken op dit moment een lichte toename in het aantal inwoners dat een beroep doet op een bijstandsuitkering, maar de (landelijke) verwachting is dat deze stijging zal doorzetten. We zien echter wel veel bemiddelingen van werk naar werk, met name bij de doelgroep Banenafspraak. Hoewel de instroom in de bijstand nu nog niet direct zichtbaar is bij onze gemeente, willen we deze middelen wel inzetten om een versnelling in onze re-integratie te geven. We anticiperen hiermee op de aflopende ondersteuningsregelingen per 1 oktober a.s. en een verwachte toename aan ondersteuningsvragen van zowel (potentiele) bijstandsontvangers als zelfstandige ondernemers. We zien verder dat de doelgroep Banenafspraak, de inwoners met een (structurele) loonkostensubsidie, veel tijd en aandacht vraagt in nazorg en doorplaatsing richting een andere werkgever. Deze groep is groeiend.

Hiermee willen we blijven voldoen aan de vragen vanuit de arbeidsmarkt. Uitstroom uit de uitkering betekent daarnaast ook een besparing op kosten vanuit ons BUIG budget. Gezien deze groeiende vraag van bedrijven naar geschikte medewerkers, en gezien het feit dat inmiddels 85% van ons uitkeringsbestand een geactualiseerd plan van aanpak in CompetenSYS heeft, is het nodig om hier uitvoering aan te geven in de praktijk. Om onze inwoners op een adequate manier te kunnen blijven ondersteunen richting werk(ervaring) en onze uitstroomcijfers op peil te houden doen we een beroep op de door het Rijk beschikbaar gestelde middelen. Deze middelen zijn nodig om ongeveer 1,3 fte consulent gedurende 1 jaar in te kunnen zetten (in eigen dienst). Het budget wordt ingezet voor de uitvoering (€98.000) en een deel voor de bekostiging van trajecten (€11.000). Deze consulent heeft een aangepast, aanvullend, takenpakket en zal zich richten op: - direct genereren van een analyse en plan van aanpak in CompetenSYS (parallel aan het proces vanaf intake) bij inwoners met een korte afstand tot de arbeidsmarkt en de versnelde begeleiding richting werk(ervaring); - begeleiden van inwoners met een bijstandsuitkering die zijn aangemeld bij team re-integratie door collega consulenten (hierbij specifieke aandacht voor statushouders en jongeren VSO/Pro/nuggers);

Pagina

2 van 4

- begeleiden van heroriëntatievraagstukken van zelfstandige ondernemers in samenspraak met onze Bbz specialist; - begeleiden van werk- naar-werk bemiddeling van inwoners die eerder door ons geplaatst zijn (vaak met loonkostensubsidies) en dreigen terug te moeten vallen op een bijstandsuitkering; - plaatsingsproces richting werk(ervaring) in samenwerking met o.a. Twenteportaal, React, Noest en andere (lokale) intermediairs en invulling van het nazorgtraject en loonkostensubsidies. De resultaten van deze inzet zullen worden gemonitord en worden meegenomen in de doelen en resultaten van het uitvoeringsprogramma re-integratie 2022. Relevante eerdere besluiten Invoering CompetenSYS Doelstelling Op peil houden van en waar mogelijk versnellen en/of intensiveren van reguliere dienstverlening aan inwoners met een bijstandsuitkering in de begeleiding naar werk(ervaring). Oplossing Inhuur van medewerkers of extern beleggen van taken is financieel onaantrekkelijker. Inzet van tijdelijke extra formatie binnen team Participatie (Sociaal Domein) heeft de voorkeur. Effect Uitvoering geven aan de extra middelen die zijn ontvangen voor re-integratie om inwoners met een bijstandsuitkering die een grotere afstand tot de arbeidsmarkt hebben opgebouwd duurzaam te laten uitstroom naar werk(ervaring).

Global goals Dit voorstel heeft een relatie met de global goals 1 en 8: 1: geen armoede 8: eerlijk werk en economische groei Planning Na besluitvorming zo snel mogelijk het wervingsproces starten, voorkeur gaat uit naar startdatum 1 oktober. Financiële consequenties Aanvullend pakket re-integratie dienstverlening aan bijstandsgerechtigden Als onderdeel van het steun- en herstelpakket stelt het kabinet in 2020 en 2021 extra middelen voor de re-integratie van bijstandsgerechtigden (€ 40 miljoen in 2020; € 90 miljoen in 2021 inclusief afdracht aan het BTW-Compensatiefonds). Gemeenten ontvangen deze extra middelen zodat zij de reguliere dienstverlening op peil kunnen houden nu de instroom in de bijstand toeneemt. Voor Hellendoorn gaat het om een bedrag van €64.000,Impuls re-integratie Daarnaast ontvangen gemeenten in 2021 een tijdelijk impuls voor re-integratie (€50 miljoen inclusief afdracht aan het BTW-compensatiefonds) die gemeenten in staat stelt om de dienstverlening aan mensen die nu als gevolg van de crisis de bijstand instromen te intensiveren. Persoonlijk contact is belangrijk om hen vanuit een uitkeringssituatie naar werk te begeleiden. Zie ook de brief van de Minister en Staatssecretaris van SZW van 23 september jl. over de uitwerking van het aanvullend sociaal pakket en de brief van 30 november jl. over de voortgang van de

Pagina

3 van 4

uitwerking van het aanvullend sociaal pakket. Voor Hellendoorn gaat het om een bedrag van €34.000,-. Dit bedrag is beschikbaar gesteld in de decembercirculaire 2020. Heroriëntatie zelfstandigen

Bij de aankondiging van het tweede steun- en herstelpakket (augustus 2020) is aangegeven dat gemeenten vanaf 1 januari 2021 ondersteuning bieden aan zelfstandig ondernemers die zich willen heroriënteren. Dit kan grotendeels vanuit de extra impulsen en extra budgetten voor crisisdienstverlening worden betaald. Voor aanvullend maatwerk voor zelfstandig ondernemers is in 2021 incidenteel een bedrag van € 6,39 miljoen aan het gemeentefonds toegevoegd. Het aandeel van Hellendoorn hierin bedraagt € 11.000,--. Alle hierboven vermelde bedragen staan op de stelpost Rijksmiddelen corona. Dit voorstel blijft binnen de financiële kaders van totaal € 109.000,-. Het streven is het bedrag volledig in te zetten. Door extra inzet te plegen op re-integratie wordt mogelijk de druk op het BUIG budget verminderd. Het BUIG budget is namelijk jaarlijks (met uitzondering van 2020) ontoereikend om de uitgaven van de bijstandsuitkeringen te dekken. Personele consequenties Het aanstellen van tijdelijk (circa) 1,3 fte extra formatie binnen het team Participatie (Sociaal Domein). Juridische consequenties n.v.t. Informatisering n.v.t. Burger- en overheidsparticipatie Het Cliëntenplatform zal worden geïnformeerd over dit besluit via de reguliere communicatiestructuur. Communicatie n.v.t. Overige consequenties n.v.t

Pagina

4 van 4