251013 Presentatie veiligheid GR Hellendoorn

Gemeenteraad & Veiligheid De raadsopgave bij veiligheid, crisis en weerbaarheid. Jarno Goosmann

Agenda ➢ Situatie in de wereld ➢ De raadsopgave bij veiligheid, crisis en weerbaarheid. ➢ Handelingsperspectieven - lokaal ➢ Aansluiting regionaal & veiligheidsregio

Nederland & Europa op scherp: NAVO sluit niet uit: neerhalen bij schending luchtruim

Hybride dreiging vraagt weerbare samenleving

Europa wil ‘dronemuur’: les uit Oekraïense tech

Peperdure raketten tegen simpele drones? Oekraïne toont goedkoper alternatief

Scandinavië extra alert na drones en schendingen

Europees Parlement: air & missile defence, anti-drone systemen

Situatie in de wereld Dreigingen:

Openbare informatie:

• Geopolitieke spanningen • Hybride/cyber aanvallen • Klimaatverandering • Technologische ontwikkelingen

• AIVD jaarverslag • MIVD jaarverslag • Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland • Dreigingsbeeld Statelijke actoren

Dreigingen lijken ver weg, maar zijn dichtbij…

De gevolgen van een (langdurige) crisis worden uiteindelijk lokaal gevoeld, bij inwoners, bedrijven en instellingen en juist daarom spelen gemeenten een sleutelrol in het versterken van de maatschappelijke weerbaarheid en veerkracht.

Gemeenten hebben bovendien wettelijke taken tijdens crises, zoals op het gebied van bevolkingszorg waaronder crisiscommunicatie. Maar ook in de preventieve en nazorgfase spelen gemeenten een belangrijke rol. Een weerbare en veerkrachtige samenleving kan immers zowel de risico’s op verstoringen beperken, als zich snel herstellen en aanpassen aan nieuwe omstandigheden.

De raadsopgave: veiligheid, crisis en weerbaarheid • (Inter)nationale ontwikkelingen hebben lokaal effect • Defensie is geen eerstelijnshulpdienst • Doorwerking naar veiligheidsregio’s en gemeenten • Ontwrichting ontstaat ook door niet-militaire crises en verstoringen

• Versterk de weerbaarheid van inwoners en organisaties: zelfredzaamheid • Rollen van de raad - juist op veiligheid: kaderstellend, controlerend en volksvertegenwoordiging

Vandaag voorbereiden, om er morgen klaar voor te zijn.

Handelingsperspectieven - lokaal Handreiking weerbaarheid VNG: • Maatregelen • Good practices en toolkit • Voorbeelden uit de praktijk • Literatuur • Geleerde lessen:

Oekraïne - continuïteit van leiderschap is van belang; de herkenbaarheid van de lokale burgemeester en andere bestuurders zorgt voor vertrouwen en draagt bij aan de draagkracht van de samenleving. Corona - vertrouwen wordt hoge mate bepaald door overheidscommunicatie

Handelingsperspectieven - lokaal

Breder dan ‘alleen’ maatregelen:

Veiligheidspitch (Zeist) Het gesprek tussen burgemeester en woordvoerders veiligheid. Zeist: Daarnaast verrijkt de raad haar gemeenschappelijke kennis over veiligheid, leefbaarheid en openbare orde in periodieke veiligheidspitches waarin steeds één thema centraal staat, en via themabijeenkomsten over veiligheid

Bosbrandwerkgroep Austerlitz

Aansluiting regionaal & Veiligheidsregio • Regionaal samenwerken is noodzakelijk • Wettelijk kader: Wgr & Wvr

• Intentie Wgr-wijziging 2022: meer grip voor volksvertegenwoordiging • Beeld 2025: • Beperkte kennis van gemeenschappelijke regelingen bij raadsleden • Er is vooruitgang op papier, maar de praktische grip van raden is vaak nog beperkt

•Raadsopgave: Kaderstellend, controlerend & volksvertegenwoordiging

Initiatief: Raadsplatform (VRU) • Raadsrapporteurs, vertegenwoordiging van de raad zonder politieke kleuring Raadsplatvorm Veiligheidsregio Utrecht • Effect: Betrokken, sterkere kaderstelling en controle (incl. volksvertegenwoordiging) • Werkwijze: Raadsplatform VRU (3× p/j) en constant in verbinding tussen de raden • Ondersteuning: secretaris + gezamenlijke behandelmaand

Samenvatting ➢ Versterk de weerbaarheid van inwoners en organisaties: zelfredzaamheid & samenredzaamheid ➢ Gebruik de handreiking weerbaarheid VNG ➢ Organiseer raadsrapporteurs (voor de veiligheidsregio) ➢ Maak veiligheid bespreekbaar en maak het niet politiek ➢ Onderzoek draagvlak en ondersteuning voor een raadsplatform

Vragen?