Raadsvoorstel zienswijze kadernota 2027 GGD HN

Raadsvergadering Voorstelnummer Datum raadsvoorstel Portefeuillehouder(s) Commissie Datum commissie Soort agendering Agendapunt Team Opsteller Datum B&W besluit Bijlagen: Onderwerp

:

RAADSVOORSTEL 16 februari 2026 D931476 22 december 2025 Antoine Tromp Raadscommissie 9 februari 2026 Ter besluitvorming DenS - Beleid Marijn Korver 13 januari 2026 5 Zienswijze Kadernota 2027 GGD Hollands Noorden

Voorgesteld besluit De raad besluit: 1. geen aanleiding te zien voor het afgeven van een zienwijze op de Kadernota 2027 van de GGD Hollands Noorden; 2. een positieve zienswijze af te geven ten aanzien van de 1e begrotingswijziging 2026 Versterken Veilig Thuis; 3. deze besluiten door toezending van het ondertekende raadsbesluit kenbaar te maken aan het dagelijks bestuur van de GGD Hollands Noorden. Geheimhouding  Ja  Nee

Pagina 1 van 7

RAADSVOORSTEL INLEIDING De Kadernota 2027 van de GGD Hollands Noorden (de GGD) geldt als opmaat naar de begroting voor 2027 en bevat zowel de hoofdlijnen van het beleid als de financiële kaders. De mogelijkheid om een zienswijze af te geven op de kadernota stelt de raden in de gelegenheid te sturen op de beleidsmatige en financiële uitgangspunten in de begroting, die later in het jaar door de Gemeenschappelijke Regelingen voor zienswijzen aan de raden wordt aangeboden. In dit voorstel ligt een concept zienswijze voor ten aanzien van de Kadernota 2027 van de GGD én ten aanzien van de 1e begrotingswijziging 2026. De GGD Hollands Noorden is een gemeenschappelijke regeling van 16 gemeenten in Noord-Holland-Noord. De GGD Hollands Noorden zorgt voor de publieke gezondheid, oftewel de volksgezondheid van álle inwoners van Noord-Holland-Noord. De focus ligt op gezondheid en preventie. Op het voorkómen van ziekte en zorg en op het beperken van gezondheidsschade daar waar die al ontstaan is. Bij alles wat de GGD Hollands Noorden doet, wordt gewerkt vanuit twee leidende principes: Publieke gezondheidszorg voor álle inwoners van Noord-Holland-Noord. Een integrale blik op gezondheid en veiligheid.

INVLOED KADERS OP KEUZERUIMTE De zienswijzeprocedure op de kadernota volgt uit de mogelijkheid die wordt geboden in artikel 10 vijfde lid van de wet Gemeenschappelijke Regelingen en is verankerd in artikel 4 van de door de raden in Noord-Holland Noord vastgestelde Financiële Uitgangspunten gemeenschappelijke regelingen (FUGR 2019) en in artikel 25 van de gemeenschappelijke regelingen van de GGD. Taken van de GGD Hollands Noorden Vanuit de Wet publieke gezondheid (Wpg) Algemene bevorderingstaken (artikel 2), onder andere de afstemming van de publieke gezondheidszorg met de curatieve gezondheidszorg, epidemiologie, gezondheidsbevordering en medische milieukunde; Jeugdgezondheidszorg tot 18 jaar (artikel 5); Ouderengezondheidszorg vanaf 65 jaar (artikel 5a); Infectieziekte bestrijding (artikel 6). Pagina 3 van 8 Vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) Openbare geestelijke gezondheidszorg (OGGZ); Veilig Thuis. Vanuit andere wettelijke kaders Toezicht op de kinderopvang (Wko); Lijkschouw, forensische geneeskunde (Wet op de lijkbezorging); Ondersteuning bij rampen en crises (Wvr).

Pagina 2 van 7

TOELICHTING OP HET VOORSTEL De meerjarenbegroting is sluitend. De kadernota 2027 blijft binnen de financiële kaders zoals aan de GGD meegegeven door de gemeenten. Daarom wordt voorgesteld geen zienswijze af te geven op de kadernota 2027 van de GGD. Beleidsambities GGD in aanbiedingsbrief Kadernota 2027 In de aanbiedingsbrief worden een aantal ontwikkelingen benoemd waarvan nog niet duidelijk is of en zo ja hoe groot de rol van de GGD hierbij wordt zoals: suïcidepreventie en het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA). Deze doelstellingen voor 2027 worden daarom gezien als beleidsambities van de GGD. Voor suïcidepreventie geldt bijvoorbeeld dat de gemeenten in de regio Alkmaar zelf bezig zijn om beleid te ontwikkelen, hiervoor wordt niet gewacht op beleid van de GGD. Hierbij wordt dus samengewerkt met Alkmaar en Dijk & Waard en staan de gemeenten in nauw contact met Stichting 113. Zo heeft de gemeente in 2025 al meegedaan aan de Wereld Suïcide Preventie Week en wordt er samen met de regio nagedacht over de volgende concrete stappen. Positieve zienswijze op 1e begrotingswijziging 2026 Versterken Veilig Thuis Tegelijkertijd met het aanbieden van de Kadernota 2027 ligt voor 2026 een begrotingswijziging voor die voor zienswijze wordt voorgelegd aan de raden. Hierin wordt voorgesteld om: 1. voor de implementatie van Actief Wachtlijstenbeheer; 2.

en voor het structureel toevoegen van Veilig Thuis aan de ZSM-tafel; de formatie bij Veilig Thuis structureel uit te breiden. Voorgesteld wordt om hier positief tegenover te staan. Actief Wachtlijstenbeheer Op 3 oktober 2024 bracht de Inspectie voor Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) het rapport ‘Aanhoudende onveiligheid bij het wachten op Veilig Thuis’ uit. Op basis van dit rapport heeft de Inspectie het toetsingskader waar Veilig Thuis aan moet voldoen aangepast. Alle Veilig Thuis organisaties moeten actief zicht gaan houden op de veiligheid in gezinnen in de periode dat ze na een melding op de wachtlijst bij Veilig Thuis staan. Veilig Thuis NHN heeft een werkproces voor ‘Actief Wachtlijstbeheer’ ontwikkeld om daarmee te voldoen aan het nieuwe toetsingskader van de IGJ. De uitvoering van deze extra taak vraagt extra personele inzet. De inwoners die gemeld zijn bij Veilig Thuis hebben baat bij actief wachtlijstbeheer doordat er beter zicht is op de actuele veiligheid in het gezin. Veilig Thuis en de ZSM-tafel De ZSM-tafel (Zorgvuldig, Snel en op Maat) is een multidisciplinaire methode waarin Politie, Openbaar Ministerie (OM), Reclassering, Raad voor de Kinderbescherming, Halt, en Slachtofferhulp samen strafzaken van lichte en middelzware delicten bespreken. Het doel is snelle en passende afdoening, waarbij straf, begeleiding en zorg op elkaar worden afgestemd.

De kracht en effectiviteit van de ZSM-aanpak zit in het samenwerken en snel schakelen. Dat werkt alleen als alle netwerkpartners fysiek aanwezig zijn. De verschillende organisaties brengen hun eigen expertise in en investeren bewust in het fysiek aanwezig zijn. De expertise van Veilig Thuis op het gebied van huiselijk geweld wordt hierbij nadrukkelijk gemist door de ZSM-partners.

Pagina 3 van 7

Een vergelijkbaar voorstel wordt ook voorgelegd door de gemeenten in Zaanstreek Waterland en Kennemerland, omdat één VT-vertegenwoordiger namens 3 regio’s het meest kostenefficiënt is. Belangrijke voorwaarde is dan ook dat de besturen in Zaanstreek Waterland en in Kennemerland hetzelfde besluit nemen over deelname aan ZSM. Het bestuur in Kennemerland heeft zich inmiddels positief uitgesproken over deelname aan ZSM en wacht op de 2 andere regio’s. Rapport Kinderombudsman ‘Niemand hielp mij’ De Kinderombudsman biedt het rapport "Niemand hielp mij" aan. In dit rapport meldt de Kinderombudsman de belangrijkste inzichten over wat kinderen die met (fysiek en verbaal) geweld thuis opgroeien in de afgelopen vijf jaar zélf hebben verteld. De Kinderombudsman merkt het volgende op: Kinderen die thuis opgroeien met ruzie en geweld lopen ernstige risico’s op emotionele en ontwikkelingsproblemen. De overheid is verplicht om hulp te bieden, maar het lijkt erop dat veel kinderen die te maken hebben met ruzie en geweld in de thuissituatie niet in beeld zijn. De sociale omgeving, zoals buren en familie, speelt een belangrijke rol in de signalering en melding van geweld tegen kinderen én in het bieden van steun aan kinderen (en ouders).

Wat zijn de belangrijkste bevindingen van de Kinderombudsman? In het onderzoek geeft 8% van de kinderen aan dat zij opgroeien in een thuissituatie waarin ruzie en geweld voorkomen. Dit percentage komt overeen met eerdere schattingen. Opvallend is dat ruim 80% van de kinderen die opgroeien met ruzie en geweld, aangeeft geen professionele hulp te ontvangen. Binnen de subgroep die hun leven met een onvoldoende beoordeelt, ligt dit percentage op bijna 70%. Dit wijst erop dat een groot deel van deze kinderen buiten het zicht blijft van de professionele hulpverlening. Daarnaast geven kinderen die te maken hebben met ruzie en geweld thuis en hun leven een onvoldoende geven aan dat hun bredere sociale omgeving tekortschiet. Zij bevinden zich in een kwetsbare positie: een onveilige thuissituatie, een beperkt sociaal netwerk, minder gunstige woonomstandigheden en problemen op school. De combinatie van deze factoren zet hun welzijn, ontwikkeling en toekomstperspectief ernstig onder druk. Aanbeveling Kinderombudsman i.r.t. Veilig Thuis De Kinderombudsman doet verschillende aanbevelingen aan het lokale bestuur. Een belangrijke aanbeveling in relatie tot Veilig Thuis is: Te zorgen dat alle meldingen van geweld tegen kinderen bij Veilig Thuis daadwerkelijk worden onderzocht, dat er altijd hulp wordt geboden en dat gezinnen niet uit beeld verdwijnen.

Tijdens een komende vergadering van het Algemeen Bestuur van de GGD Hollands Noorden wordt bestuurlijk de vraag gesteld: - hoe er tegen de aanbevelingen van de Kinderombudsman wordt aangekeken en; - óf Veilig Thuis voldoende is toegerust op deze problematiek, ook kijkend naar de voorgestelde versterking van Veilig Thuis (actief wachtlijstenbeheer). DOOR HET COLLEGE OVERWOGEN ALTERNATIEVEN Er zijn geen alternatieven door het college overwogen.

Pagina 4 van 7

REGIONALE SAMENWERKING EN COULEUR LOCALE De zienswijze is in de regio Alkmaar afgestemd om waar mogelijk en wenselijk gezamenlijk op te trekken richting de GGD. Tijdens de regionale raadsinformatieavond van de Regio Alkmaar bent u in de gelegenheid gesteld in gesprek te gaan met de vertegenwoordigers van de diverse gemeenschappelijke regelingen en onderling uw zienswijzen af te stemmen met de raden in de Regio Alkmaar. Eveneens zijn de concept zienswijzen van de raden in de regio met u gedeeld. RISICO’S In 2023 is een Cao-gat ontstaan, die vanaf 2026 wordt nagecalculeerd. In 2024 en 2025 heeft de GGD het Cao-gat zelf opgevangen vanuit de algemene reserve zonder extra bijdrage van de deelnemende gemeenten. Nu de GGD voor 2026 geconfronteerd is met bezuinigingen, is opbouwen van vermogen vanuit de bestaande begroting niet realistisch. Ontwikkeling algemene reserve Het algemeen bestuur heeft 9 juli 2025 besloten het positieve resultaat over 2024 van €75.000 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Veilig Thuis. De algemene reserve van GGD HN na resultaatbestemming 2024 bedraagt € 1.589.000. Vanuit dit saldo kan het verwachte negatieve jaarresultaat 2025 van €990.000. opgevangen worden. Het negatieve jaarresultaat 2025 is het gevolg van het ongedekte Cao-gat en het gevolg van incidentele frictiekosten door de bezuinigingsopgave vanuit de deelnemende gemeenten.

Na resultaatbestemming 2025 bedraagt de geprognosticeerde algemene reserve € 599.000. FINANCIËN Kadernota 2027 GGD Hollands Noorden De indexaties voor 2027 zijn conform FUGR en de indexatiebrief van de Regietafel NoordHolland-Noord. Voor de begroting 2027 betekent dit, dat wordt uitgegaan van 8,4% loonindexatie en 5,7% prijsindexatie. De verhouding loon-/prijsontwikkeling van de GGD is 74% - 26%. Deze percentages zijn toegepast bij de doorrekening van de deelnemersbijdragen en de overige opbrengsten in het financieel meerjarenperspectief. 1e begrotingswijziging 2026 Begroting GGD Hollands Noorden Versterken Veilig Thuis Voor het versterken van Veilig Thuis vraagt de GGD structureel een bijdrage van 295.000 euro aan de gemeenten. Voor de gemeente Heiloo gaat het om een extra bijdrage van 8.000

Pagina 5 van 7

euro bovenop de reguliere bijdrage van 286.000 euro:

DUURZAAMHEID n.v.t. PARTICIPATIE n.v.t. UITVOERING, PLANNING EN ORGANISATIE Na besluitvorming wordt het dagelijks bestuur van de GGD door toezending van het getekende raadsbesluit geïnformeerd over de zienswijze van uw raad. Het dagelijks bestuur formuleert een bestuurlijke reactie op de zienswijzen van de deelnemende gemeenteraden en legt deze voor aan het algemeen bestuur van 11 maart 2026. Het algemeen bestuur betrekt deze bij de definitieve besluitvorming over de Kadernota 2027 van de GGD. De raden worden hier vervolgens per brief over geïnformeerd.

Pagina 6 van 7

BIJLAGEN 1. Aanbiedingsbrief Kadernota 2027 GGD Hollands Noorden 2. Kadernota 2027 GGD Hollands Noorden 3. Aanbiedingsbrief 1e begrotingswijziging 2026 Versterken Veilig Thuis 4. 1e Begrotingswijziging 2026 Versterken Veilig Thuis 5. Rapport Kinderombudsman ‘Niemand hielp mij’.

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van de gemeente Heiloo

,70)}} A. Babaoğlu gemeentesecretaris

M. ten Bruggencate burgemeester

Pagina 7 van 7