Raadsvoorstel actualisatie regelingen Rekenkamer BUCH .DOCX

zaakZaaknummer RAADSVOORSTEL Gemeenteraad Raadsvergadering Zaaknummer BUCH bespreking

: : : :

Heiloo 26 juni 2023 Z23 127 171 BUCH raadswerkgroep financiële aspecten d.d. 19 april 2023

Commissie Soort agendering Team Opsteller(s) Bijlagen (4) :

: : : : :

Auditcommissie Heiloo d.d. 15 juni 2023 Besluitvorming Griffie Griffiers BUCH 1. Samenwerkingsovereenkomst Rekenkamer BUCH 2. Verordening Rekenkamer BUCH 3. CONCEPT- Profielschets nieuwe RK BUCH 4. Raadsbesluit

Onderwerp:

Actualisatie Regelingen Rekenkamer BUCH

Voorgesteld besluit 1. In te stemmen met de gewijzigde samenwerkingsovereenkomst Rekenkamer BUCH en deze via het college voor te leggen aan de burgemeesters ter ondertekening. 2. De verordening Rekenkamer BUCH 2023 vast te stellen. Geheimhouding Nee Ja RAADSVOORSTEL INLEIDING De wet versterking decentrale rekenkamers is in werking getreden met ingang van 1 januari 2023. Voorheen hadden gemeenteraden twee opties om de Rekenkamerfunctie te organiseren: door het instellen van een Rekenkamer (RK) of door het instellen van een Rekenkamercommissie. In die laatste variant had de gemeenteraad iets meer vrijheid qua inrichting en konden raadsleden zelf ook onderdeel uitmaken van die commissie. De optie om een rekenkamercommissie in te stellen is in de nieuwe wet vervallen. Alle gemeenten moeten een Rekenkamer instellen. De meest in het oog springende reden daarvoor is omdat de wetgever die deelname van raadsleden aan de rekenkamerfunctie wilde afschaffen. Dit o.a. om de onafhankelijkheid van de rekenkamer te versterken. In de BUCH – gemeenten wordt gebruik gemaakt van de constructie van een rekenkamercommissie, maar met alleen externe leden. Er moeten dus met name een aantal formaliteiten geregeld worden om de rekenkamercommissie om te zetten naar een Rekenkamer. Daarnaast zijn er nog een paar wijzigingen doorgevoerd. Deze hebben in hoofdlijnen betrekking op de volgende punten: 1.

De onderzoeksbevoegdheden van de rekenkamer worden uitgebreid naar: de privaatrechtelijke rechtspersonen waarmee de gemeente contracten sluit, de privaatrechtelijke rechtspersonen aan welke de gemeente subsidies, garanties of leningen verstrekt; Pagina 1 van 4

(klein)dochterondernemingen 2. Aanpassing van de regels in artikel 185 Gemeentewet t.a.v. openbaarmaking, en geheimhouding van rapporten en het onder voorwaarden verstrekken van informatie hierover aan de raden. 3. Ter bevordering van de zorgvuldigheid wordt de hoor- en wederhoor voorafgaand aan de producties van de rekenkamer verankerd in de Gemeentewet. 4. De zittingsduur wordt verlengd van vier jaar naar zes jaar en de voorzitter van de rekenkamer wordt aangewezen door de gemeenteraad. Deze wetswijziging maakt dat de regelingen aangepast moeten worden die betrekking hebben op de – nu nog- rekenkamercommissie BUCH. Het betreft de verordening op de rekenkamercommissie en de bijbehorende samenwerkingsovereenkomst. Geprobeerd is om een zogenaamde: ‘was-wordt’ lijst te maken zodat uw raad snel zicht heeft op de wijzigingen. Dit leidde niet tot een goede leesbaarheid van de stukken. Daarom zijn de aanpassingen in dit raadsvoorstel op hoofdlijnen aangegeven en gedegen besproken met de financiële raadswerkgroep BUCH en vervolgens in de lokale auditcommissies en treft u de voornaamste wijzigingen aan in dit voorstel. Dit jaar (Q3) moet worden gestart met de werving van nieuwe leden van de RK omdat de termijn van de zittende leden zal zijn verstreken per 1 november as. Zij hebben recent aangegeven geen van alleen meer beschikbaar te zijn voor een nieuwe termijn.

Voor de volledigheid is daarom de profielschets voor de werving van nieuwe leden ter kennisname bijgevoegd (bijlage). DOEL Voldoen aan wet- en regelgeving en start werving nieuwe leden voor de RK BUCH. TOELICHTING OP HET VOORSTEL EN ARGUMENTEN PER BESLISPUNT T.a.v. de samenwerkingsovereenkomst Rekenkamer BUCH 1.1. Artikel 9 van de samenwerkingsovereenkomst gaat over de duur van de overeenkomst. Er staat dat deze ‘telkens’ wordt aangegaan voor vier jaar: de zittingsduur van de rekenkamerleden. Deze periode loopt in 2023 af. In de nieuwe wet is de zittingsduur op zes jaar vastgesteld zie artikel 81c lid 1 Gemeentewet. U wordt daarom gevraagd om de overeenkomst te verlengen met nog eens zes jaar: tot 1 november 2029. 1.2. Een aantal bepalingen in de oude samenwerkingsovereenkomst hebben betrekking op de RK zelf en gaan niet zozeer over de samenwerking tussen de vier gemeenten. Daarom zijn deze bepalingen opgenomen in de gewijzigde verordening op de RK BUCH (bijlage 2). 1.3. De wijze waarop er onderling verrekend wordt is vereenvoudigd. 1.4. Bepalingen die door de tijd achterhaald zijn of die inmiddels geen gebruik meer zijn, zijn weggelaten of aangepast aan de praktijk. 1.5. Het College van B&W is bevoegd te besluiten tot het aangaan van overeenkomsten (artikel 160 lid 1 onder d van de Gemeentewet).

Ter uitvoering van dergelijke besluiten is de burgemeester bevoegd de overeenkomsten te ondertekenen (artikel 171 lid 1 Gemeentewet). 1.6. De BUCH gemeenten maken gebruik van een zogenaamde personele unie in de zin van artikel 81a Gemeentewet. Er is geen sprake van een gemeenschappelijke regeling voor de rekenkamer zoals bedoeld in artikel 81l Gemeentewet.

Pagina 2 van 4

T.a.v. de verordening op de Rekenkamer BUCH 2.1 De wetswijzingen zoals genoemd in de inleiding t.a.v. de uitbreiding van de bevoegdheden, de hoor- en wederhoor en de geheimhouding/informeren van de raden zijn verwerkt in de nieuwe verordening. 2.2 Op grond van de ervaringen van de afgelopen jaren is nog een aantal wijzigingen doorgevoerd t.a.v.: a. het beter in balans brengen van de inzet en tijdsinvestering van de leden ten opzichte van de vergoeding die daar tegenover staat door de vergoedingen ruimhartig te indexeren; b. de mogelijkheid om 50% van het budget te kunnen reserveren voor het komende begrotingsjaar af te schaffen: dit is niet in lijn met de begrotingsafspraken binnen de BUCH-gemeenten en gebleken is dat de begroting voor de RK ruim voldoende is (jaarlijkse onderuitputting). Bij een groot en duur onderzoek kan de RK via de P&C-cyclus om extra budget verzoeken of om een transitorium (overlopende post in de boekhouding). 2.3 De wijze waarop de aanbevelingen gemonitord worden is opgenomen in de verordening. De behandelwijze van de rekenkameronderzoeken (artikel 13 van de verordening) De behandelwijze van RK rapporten is in 2022 door drie gemeenten Uitgeest, Castricum en Heiloo (d.d. 27 juni 2022) reeds vastgelegd. In Bergen is dit nu ook aanvullend onderdeel van het raadsvoorstel.

Eén van de doelen van de nieuwe wet is het vergroten van de betrokkenheid tussen raden en RK. De werkafspraak is daarom om ook de onderzoeken die betrekking hebben op alle BUCH gemeenten, door de RK te laten komen toelichten tijdens de RIA’s van de verschillende gemeenten en niet meer bij een gezamenlijke BUCH RIA. Door de wijzingen zoals hierboven genoemd in 2.2 a en b heeft de RK ook meer tijd om zelf tijd te investeren in het contact met de raden. INVLOED KADERS OP KEUZERUIMTE Het aanpassen van de verordening en de samenwerkingsovereenkomst is nodig gelet op de nieuwe bepalingen in de Gemeentewet. Sommige bepalingen volgen uit de wet, bij andere is meer keuzevrijheid over de nadere invulling. Expliciet is in de nieuwe verordening opgenomen dat de raden beslissen welke aanbevelingen van de RK BUCH worden overgenomen en welke niet. Hierbij is tevens bepaald dat de raden hierbij niet alleen in ogenschouw nemen en afwegen welke kosten, middelen en capaciteit hiermee gemoeid zijn maar ook hoe deze zich verhouden tot de wettelijke en politieke prioriteringen en overige maatschappelijke belangen die relevant zijn in deze afweging. DOOR HET COLLEGE OVERWOGEN ALTERNATIEVEN Niet van toepassing, de Rekenkamerfunctie is een instrument van uw raad om u te ondersteunen bij het uitvoeren van uw controlerende taak.

REGIONALE SAMENWERKING EN COULEUR LOCALE Het betreft hier een gemeenschappelijke rekenkamer voor de vier BUCH-gemeenten. Om die reden vraagt dit voorstel eensluidende besluitvorming in de vier raden. De BUCH raadswerkgroep financiële aspecten is aangewezen als klankbordgroep voor de rekenkamer. Op 19 april 2023 heeft de raadswerkgroep dit voorstel besproken. De raadswerkgroep legt dit voorstel nu aan de afzonderlijke raden voor.

Pagina 3 van 4

RISICO’S n.v.t. FINANCIËN Dit voorstel heeft geen financiële consequenties. De benodigde middelen kunnen dus worden gedekt uit het reguliere budget van de Rekenkamer BUCH. DUURZAAMHEID n.v.t. PARTICIPATIE n.v.t. UITVOERING, PLANNING EN ORGANISATIE Planning Nieuwe bezetting rekenkamer De huidige leden van de Rekenkamercommissie BUCH hebben uw raad laten weten niet beschikbaar te zijn voor een nieuwe termijn. Dit betekent dat er nieuwe leden geworven moeten worden. Dit proces zal worden begeleid door de leden van de BUCH raadswerkgroep financiële aspecten en griffier(s). Voor uw informatie is de concept profielschets bijgevoegd (bijlage 3). Gekeken wordt of de profielschets aantrekkelijker gemaakt kan worden met behulp van de BUCH-recruiter. De werving start aan het einde van het zomerreces. Organisatie Ter uitvoering van dit raadsbesluit zal de samenwerkingsovereenkomst via de college van B&W worden voorgelegd aan de vier burgemeesters ter ondertekening. Uitvoering Indien dit voorstel door de vier raden wordt aangenomen, wordt de hoogte van de vergoedingen met ingang van 1 november 2023 aangepast. BIJLAGEN (bijgevoegd) 1. Samenwerkingsovereenkomst RK BUCH 2023 2. Verordening RK BUCH 2023 3.

CONCEPT- Profielschets werving nieuwe leden RK BUCH ACHTERLIGGENDE DOCUMENTEN (links) - Verordening Rekenkamercommissie BUCH 2018 – heden - Memorie van toelichting wet versterking decentrale rekenkamers - Samenwerkingsovereenkomst BUCH 2017- heden - Handreiking naar een nieuwe lokale rekenkamers Hoogachtend, Namens de raadswerkgroep Financiële aspecten BUCH De griffiers van Bergen, Uitgeest, Castricum en Heiloo.

Pagina 4 van 4