Programmabegroting 2023 2022-10-03.pdf

Milieutaken We zijn voorbereid op de invoering van de Omgevingswet en decentralisatie van milieutaken naar de gemeente vanaf het moment dat de wet in werking treedt. Ter bevordering van de gezondheid van onze inwoners wordt actief ingezet op beperking van vliegtuighinder.

3. Circulaire Economie: Het college stelt een beleidsplan circulaire economie op met daarin de voorgenomen uitvoeringsprioriteiten. 4. Klimaatadaptatie: Het inrichten van de omgeving om de gevolgen van klimaatverandering op te vangen, richt zich op 3 schaalniveaus: 1. huis en pand: 2/3 van het oppervlak is in eigendom bij particulieren, ze zijn daarom belangrijk in het behalen van de doelstelling om in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust te zijn. Daarom worden inwoners ondersteund bij vergroeningsmaatregelen, zoals Actie steenbreek, groen kapitaal en geveltuintjes). Maar ook gestimuleerd met advies en subsidie bij het aanleggen van klimaatadaptieve tuinen en ontzorgd met een tegelophaalservice. 2. Schaalniveau straat: bij de (her)inrichting van de openbare ruimte worden klimaatadaptieve maatregelen standaard meegenomen in een project(begroting). 3. Schaalniveau stad en regio: in samenwerking binnen de regio Alkmaar worden kansen voor klimaatadaptieve projecten of aanpassingen onderzocht en afgestemd (budget riolering).

Wat gaan we daarvoor doen Klimaat 1. Energietransitie: De reguliere acties om bewoners aan te zetten tot energiebesparing en het energiezuiniger maken van hun huis worden geïntensiveerd, gebruik makend van het Nationaal Isolatie Programma. Speciale aandacht daarbij is in 2023 voor mensen die moeite hebben hun energierekening te betalen: zij krijgen extra ondersteuning. Met Kennemerwonen worden prestatieafspraken ook op dit thema gemaakt. Met Heiloo Energie, Duurzaam Heiloo en Cohesie wordt gekeken naar mogelijkheden om de opwekcapaciteit van zonne-energie te vergroten en vanuit de Regionale Energiestrategie (RES) wordt bekeken wat de mogelijkheden zijn op grote daken. Samen met de regio Alkmaar wordt een Centrum voor Verduurzaming opgezet (naar voorbeeld van de regio West-Friesland) ter ondersteuning van bedrijven bij verduurzaming. Het is het belangrijk dat de gemeente het goede voorbeeld geeft met het verduurzamen en het efficiënter inzetten en gebruiken van haar eigen vastgoedportefeuille.

5. Duurzame Bedrijfsvoering: Alle energiebesparende maatregelen die zich binnen 5 jaar terugverdienen worden zo snel mogelijk uitgevoerd waardoor er minder CO2 wordt uitgestoten en de gemeentelijke lasten lager worden. Bij het maatschappelijk vastgoed worden ook de ventilatiesystemen (in verband met corona) op een logische manier verbonden aan verduurzaming van de panden. De gemeente koopt groene elektriciteit in van

2. Duurzame mobiliteit: In 2023 wordt vervolg gegeven aan het buitvoeren van de Nationale Agenda Laadinfrastructuur. In goede afstemming met de omwonenden worden laadpalen op strategische punten geplaatst (rekening houdend met bestaande

Programmabegroting 2023

49

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

Nederlandse bodem en zorgt dat de eigen klimaatambities worden vertaald in vergunningsprocedures en omgevingsplanologie.

Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Klimaat De ambities worden zo goed mogelijk gevat in meetbare doelstellingen en prestatieafspraken, waarbij rekening wordt gehouden met het beïnvloedingspotentieel van de gemeente. Deze prestatieafspraken en de bijbehorende monitoringscyclus (Plan-DoCheck-Act) geven inzicht in de werkelijke uitvoering van de plannen.

Tevens wordt in de regio Alkmaar samengewerkt in de Focusagenda Regio Alkmaar op het punt Energie-innovatie. Hier wordt onder andere gewerkt aan fondsenwerving, datagedreven werken en monitoring en zon op grote daken en energiebesparing bij bedrijven. Milieutaken Met de komst van de Omgevingswet vinden veranderingen plaats in de taken van de Omgevingsdienst Noord-Holland Noord, Veiligheidsregio Noord-Holland Noord en GGD Hollands Noorden. Deze gemeenschappelijke regelingen trekken gezamenlijk op ten behoeve van de gemeenten in de voorbereiding op de Omgevingswet om uiteindelijk een zorgvuldige implementatie mogelijk te maken. Hierbij wordt specifiek gekeken naar de veranderende positie, rol en activiteiten van de gemeenschappelijke regelingen. Alvorens over te gaan tot het overdragen van taken vindt afstemming plaats tussen gemeenten en de gemeenschappelijke regelingen over inhoud en impact van deze taken zowel op beleids- als financieel niveau. Dit zal de basis vormen voor een nieuwe dienstverleningsovereenkomst met de Omgevingsdienst. Uitgangspunt hierbij is een gelijkblijvende bijdrage. Op korte termijn wordt duidelijk hoe de herverdeling van het Provinciefonds in relatie tot de te decentraliseren milieutaken zal uitwerken.

In de regio Alkmaar-Haarlem-IJmond wordt met de Bestuurlijke Agenda Schiphol planmatig inbreng over vlieghinderaspecten geleverd aan de overlegstructuren rondom Schiphol. In het bijzonder worden hier de ontwikkelingen rondom het Luchthavenverkeersbesluit Schiphol, het besluit Luchtruimherziening en de Initiatiefwet nachtvluchten genoemd.

Programmabegroting 2023

1. a. b. 2. a. b.

Duurzame mobiliteit Agenda Laadinfrastructuur is geïmplementeerd voor het deel 2023. Oplegger duurzaamheid bij Uitvoeringsagenda mobiliteit.

3. a. b. c.

Circulaire economie Start implementatie beleid circulaire economie. Onderwijsproject circulaire economie op alle basisscholen. Lokaal circulair ondernemerschap en business development stimuleren voor hergebruik en reparatie in verschillende branches zoals retail, toerisme, kleine ondernemers, kringloopwinkels en zorginstellingen.

4. a. b.

Klimaatadaptatie Start uitvoering nieuw klimaatadaptatiebeleid. Borgen aanpak onwenselijke risico’s door wateroverlast, hittestress en droogte in omgevingsplannen en projecten. Voorlichting en bewustwording over particuliere tuinen, zowel voor bestaande wijken als nieuwbouwwijken.

c.

50

Energietransitie Implementatie regionale Energiestrategie 1.0. Opschalen zon op grote daken. Het Centrum voor Verduurzaming van bedrijven is opgezet.

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

d.

Maatregelenpakket particulier terrein wordt aangeboden aan inwoners.

5. a.

Duurzame bedrijfsvoering Duurzaamheid is geïnternaliseerd in een groot aantal facetten van de bedrijfsvoering. Het gaat om de zaken waar de gemeente direct invloed kan uitoefenen en het goede voorbeeld gaat geven aan de samenleving. Het gemeentelijk vastgoed is verduurzaamd tot aan het niveau wat wettelijk verplicht is in 2023. Dit houdt in dat alle energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd van <5 jaar worden toegepast voor 2023. In aansluiting hierop is de ventilatie van het maatschappelijk vastgoed in verband met corona meegenomen. Sturingsinstrument voor colleges en raden inzake het Programma Klimaat operationeel.

b.

c.

klimaatverandering schreeuwt om actie. Het betekent enerzijds zorgen voor goed onderbouwde beleidsontwikkeling met duidelijke uitvoeringsplannen, anderzijds een crisis-aanpak om de nodige snelheid te bewerkstelligen. Eén ding is zeker: een integrale aanpak van dit brede onderwerp versterkt het effect. Zowel voor bewoners als voor ondernemers is het logisch en begrijpelijk om hun huizen en bedrijven integraal aan te pakken. Niet alles kan tegelijk, maar wel in samenhang met elkaar. Aan de gemeente de taak om een goede regisseur te zijn van dat proces. Milieutaken Vanaf het moment van inwerkingtreding van de Omgevingswet zal ingevolge deze wet in samenwerking met de Omgevingsdienst uitvoering worden gegeven aan de milieutaken. Hierbij zal duidelijk worden hoe de verschuiving van taken uitwerkt in de dienstverlening en de financiële positie. De inzet voor beperking van vliegtuighinder moet leiden tot een vermindering van het aantal meldingen en een zichtbare verbetering in de periodieke door de GGD uitgevoerde gezondheidsmonitoring.

De transitie naar een duurzame samenleving is een grote maatschappelijke verandering. Daar is tijd voor nodig, terwijl de

Programmabegroting 2023

51

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

3C. BEHEER EN ONDERHOUD Wat willen we bereiken

Waaraan kunnen we zien of we het bereiken

Groenbeleidsplan Een breed gedragen door de raad vastgesteld groenbeleidsplan dat voorziet in de versterking van biodiversiteit en uitgaat van ecologisch groenbeheer en behoudt en stimulering van natuurwaarden.

Groenbeleidsplan In 2023 is een nieuw groenbeleidsplan ter vaststelling aangeboden. Bomenbestand In de bomenbalans houden wij het aantal laanbomen bij. (Dit zijn de bomen die langs straten en lanen staan, dus niet in plantsoenen en bossen).

Bomenbestand Het bomenbestand in Heiloo moet toenemen. Wat gaan we daarvoor doen Groenbeleidsplan In 2022 en 2023 wordt het proces doorlopen om te komen tot een nieuw breed gedragen groenbeleidsplan voor de planperiode 20232033. Dit plan komt tot stand aan de hand van een uitgebreid participatietraject waarbij inwoners, jongeren, externe en interne stakeholders een rol krijgen. Bomenbestand Binnen reconstructies beoordeeld wordt beoordeeld of er ruimte is om bomen bij te planten. Ook in het op te stellen groenbeleidsplan wordt aandacht geschonken aan deze ambitie. Voorwaarde hierbij is wel dat de fysieke ruimte zowel boven als ondergronds voldoende is voor een kwalitatieve groeiplaats.

Programmabegroting 2023

52

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

Verbonden partijen per programmaonderdeel Voor verdere informatie zie paragraaf F Verbonden partijen PO Verbonden partij 3b Regionale Uitvoeringsdienst Noord-Holland Noord (RUD) 3b Vuilverbrandingsinstallatie e.o. (VVI) 3b Duurzame Energie Coöperatie Regio Alkmaar (DECRA)

Verplichte indicatoren per programmaonderdeel Op 1 april 2016 is door het rijk de ‘Regeling Beleidsindicatoren’ vastgesteld. In de regeling zijn de beleidsindicatoren opgenomen die moeten worden opgenomen in de verschillende programmaonderdelen. Onderstaand de verplichte indicatoren voor dit programma met een vergelijking met de BUC-gemeenten en de gemiddelde score van Nederland: B

U

C

H

NL

score

score

score

score

score

jaar

eenheid

441

334

371

388

290

2021

x €1.000

CBS - Statistiek Waarde Onroerende Zaken

1,4

0,7

3,2

13,3

8,9

2021

per 1.000 woningen

102,5

70,8

86

90,9

70,3

2022

%

Basisregistraties adressen en gebouwen - bewerking ABF Research CBS Bevolkingsstatistiek

PO

nr

3a

24

Overzicht verplichte indicatoren Gemiddelde WOZ waarde

bron

3a

25

Nieuw gebouwde woningen

3a

26

Demografische druk

3b

27

Omvang huishoudelijk restafval

208

186

181

172

170

2020

kg per inwoner

CBS statistiek Huishoudelijk afval

3b

28

Percentage bekende hernieuwbare elektriciteit

14,9

12,4

16

16,9

26,9

2020

%

RWS

* Hernieuwbare elektriciteit is elektriciteit afkomstig van natuurlijke bronnen (o.a. wind, waterkracht, zon en biomassa) die constant worden aangevuld.

Programmabegroting 2023

53

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

PROGRAMMA 3: W AT GAAT HET KOSTEN

Nr

x€ 1.000

PO

Bijdrage

korte omschrijving

22

aut

3a

Prog

14

N

-

23

aut

3a

Prog

Vervanging tafeltennistafel en bokspringpalen Leges Omgevingsvergunningen

168

N

170

N

274

N

103

N

S

24

aut

3a

Prog

Uitvoeren Wkb-taken

14

N

14

N

14

N

14

N

I

25

aut

3a

Prog

Kapitaallasten 3a

3

V

1

N

1

N

2

N

S

26

aut

3b

Prog

Doorrekening riool

99

V

29

V

13

V

25

V

S

27

aut

3b

Prog

Doorrekening afval

17

V

0

N

6

N

6

N

S

28

aut

3b

Prog

Bijdrage Omgevingsdienst

8

N

8

N

8

N

8

N

S

29

nb

3b

Prog

Energietransitie

26

N

26

N

4

N

4

N

S

30

nb

3b

BUCH

Structurele formatie klimaat

11

N

11

N

11

N

11

N

S

31

nb

3b

Prog

Duurzame bedrijfsvoering

31

N

31

N

31

N

31

N

S

32

nb

3b

BUCH

Structurele formatie klimaat

11

N

11

N

11

N

11

N

S

33

nb

3b

Prog

Circulaire economie

31

N

70

N

70

N

70

N

S

34

nb

3b

BUCH

Structurele formatie klimaat

11

N

11

N

11

N

11

N

S

35

nb

3b

Prog

Klimaatadaptatie

47

N

44

N

50

N

50

N

S

36

nb

3b

BUCH

Structurele formatie klimaat

11

N

11

N

11

N

11

N

S

37

nb

3b

Prog

50

N

-

38

nb

3b

Prog

Klimaatadaptatie: Vergroenen van particulier terrein Duurzame mobiliteit

2

N

4

N

4

N

4

N

S

39

nb

3b

BUCH

Structurele formatie klimaat

11

N

11

N

11

N

11

N

S

40

aut

3b

Prog

Kapitaallasten 3b

-

9

V

9

V

-

41

aut

3c

Prog

Prijsstijging strooizout

3

N

3

N

3

N

3

N

S

42

aut

3c

Prog

Straatreiniging

19

N

19

N

19

N

19

N

S

43

aut

3c

Prog

Straatmeubilair

25

N

25

N

25

N

25

N

S

44

aut

3c

Prog

Reclame-inkomsten

4

N

4

N

4

N

4

N

S

45

aut

3c

Prog

Meerjarenplanning baggeren

33

N

11

N

11

N

11

N

S

Programmabegroting 2023

2023

54

2024

2025

2026 -

I/S -

-

I

-

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

I

S

…

Nr

x€ 1.000

PO

Bijdrage

korte omschrijving

46

aut

3c

Prog

Wandel- en fietsroutenetwerk

47

aut

3c

Prog

Hogere energielasten 3c

48

aut

3c

Prog

49

aut

3c

Prog

2023

2025

2026

I/S

5

N

5

N

5

N

5

N

S

171

N

171

N

171

N

171

N

S

Kapitaallasten 3c

1

N

128

V

4.312

V

3.920

N

S

Mutatie ontrekking reserve A9

-

4.115

N

3.986

V

S

537

N

493

N

Totaal alle mutaties

-

587

22. Vervanging tafeltennistafel en bokspringpalen De tennistafels en bokspringpalen op de schoolpleinen van de Hoedt en de Kring zijn meer dan 20 jaar oud en versleten. De vervanging van deze toestellen gebeurt in overleg met de scholen en kost € 14.000.

N

494

N

extra wettelijke taken bij, zoals registratie en beoordeling van de Wkb-meldingen. Hieronder vallen onder andere bouwmeldingen, gereed meldingen en informatieverstrekking van de start en einde van bouwwerkzaamheden. In de septembercirculaire zijn voor de uitvoering van deze Wkb-taken extra middelen beschikbaar gesteld t/m 2026, waarvan wordt voorgesteld deze aan de werkorganisatie BUCH ter beschikking te stellen.

23. Leges omgevingsvergunningen De leges omgevingsvergunning nemen af door de invoering van de Wet kwaliteitsborging (Wkb). Deze wet treedt naar verwachting vanaf 1 januari 2023 gefaseerd in werking. Er wordt gestart met de eenvoudigere bouwprojecten, daarna volgen eventueel de meer complexere projecten. De Wkb heeft als doel de bouwkwaliteit en het bouwtoezicht te verbeteren door inschakeling van private kwaliteitsborgers. Onder deze wet zullen kwaliteitsborgers zorgdragen voor het voldoen aan de bouwtechnische regels. Deze taken vervallen hiermee bij gemeenten die overigens wel het bevoegd gezag blijven houden. Voor deze taken kunnen de gemeente geen leges meer in rekening brengen.

25. Kapitaallasten 3a In 2023 zijn de kapitaallasten incidenteel lager vanwege een latere realisatie van de sport- en chillplek. Vanaf 2024 nemen de kapitaallasten toe door prijsstijgingen op de investeringen van de speeltoestellen. 26. Doorrekening riool De rioollasten nemen toe door hogere onderhouds- en energielasten als gevolg van de autonome prijsstijgingen. Ook de rioolinvesteringen komen hoger uit vanwege prijsstijgingen en verplichte klimaatmaatregelen. Deze ontwikkelingen maken het noodzakelijk het riooltarief extra te verhogen om te komen tot een kostendekkend tarief en om voldoende te sparen in de rioolvoorziening voor de

24. Uitvoeren Wkb-taken Met de invoering van de Wet kwaliteitsborging (Wkb) wijzigen bepaalde wettelijke taken en krijgen gemeenten er

Programmabegroting 2023

2024

55

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

toekomstige vervangingsinvesteringen. De totale tariefstijging komt uit op 10%.

30. Structurele formatie energietransitie Dit is nodig voor een projectleider om de projecten tot uitvoering te brengen om versneld aardgasvrij te worden en meer duurzame energie op te wekken op eigen grondgebied (€ 11.000).

27. Doorrekening afval De afvalberekening heeft zeer geringe gevolgen voor het begrotingssaldo. Door de betere afvalscheiding (rest en GFT) zijn de verwerkingskosten lager. Daarnaast zijn de inkomsten voor met name papier hoger door de gestegen prijzen. Tot slot worden conform het grondstoffenplan de kosten voor straatreiniging niet doorberekend in het afvaltarief. Deze ontwikkelingen zorgen ervoor dat het (vaste) tarief 1,5% kan dalen. De afvalvoorziening blijft hiermee op peil (circa € 350.000).

31. Duurzame bedrijfsvoering Certificering op de CO2 prestatieladder niveau 3 en jaarlijkse audit (€ 10.500), inkoop duurzame energie met Nederlandse garanties van oorsprong (€ 4.000). Kennisopbouw van de ambtenaren die werken in alle RO en BOR projecten met als doel de voorbeeldfunctie van de gemeente te optimaliseren t.a.v. duurzaam ontwikkelen: energieneutraal, circulair, klimaatadaptief/natuurinclusief en emissieloze mobiliteit. Dit vergt een andere mindset in de RO/BOR processen omwille kosten door schade herstel of hogere lasten voor gebruikers in de toekomst te voorkomen (€ 12.750). Daarnaast is er een budget nodig voor het ondersteunen van inwonersinitiatieven (draagvlak in samenleving vergroten), communicatie en het inwonerspanel klimaat. Dit bedrag wordt gelijkmatig verdeeld over alle pijlers van het programma (€ 3.750).

28. Bijdrage Omgevingsdienst De bijdrage aan de Omgevingsdienst (OD NHN) wordt conform de Financiële uitgangspunten gemeenschappelijke regelingen geïndexeerd. 29. Energietransitie Het huidige uitvoeringsbudget is grotendeels toereikend voor de fase waarin de energietransitie zich nu bevindt. Er is wel extra budget nodig voor het ondersteunen van inwonersinitiatieven (draagvlak in samenleving vergroten), communicatie en het inwonerspanel klimaat. Dit bedrag wordt gelijkmatig verdeeld over alle pijlers van het programma (€ 4.000). Daarnaast is er voor de komende 2 jaar budget nodig om het Centrum voor Verduurzaming op te zetten dat fungeert als regionaal verzamelpunt van expertise en kennis dat ingezet wordt om bedrijven te helpen bij de verduurzamingsopgave (€ 22.000) in 2024 wordt het CvV geëvalueerd.

Programmabegroting 2023

32. Structurele formatie duurzame bedrijfsvoering Projectleider om de projecten tot uitvoering te brengen, part time communicatiemedewerker & ondersteuning. Deze capaciteit is meerjarig nodig, vaste medewerkers hebben de nadrukkelijke voorkeur i.v.m. kennis behoud en continuïteit (€ 11.000). 33. Circulaire economie Het voorstel voor het beleid is bijna gereed. Op basis hiervan zijn de volgende uitvoeringsbudgetten voorzien.

56

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

Consumptiegoederen en onderwijs (€ 17.000), en voor de Bouw&Infrastructuur (€ 14.000). Daarnaast is er een budget nodig voor het ondersteunen van inwonersinitiatieven (draagvlak in samenleving vergroten), communicatie en het inwonerspanel klimaat. Dit bedrag wordt gelijkmatig verdeeld over alle pijlers van het programma (€ 4.000).

Schaalniveau straat, gebied en wijk: Het klimaatadaptief maken van het stedelijk gebied vraagt om een andere manier van werken. Kennisopbouw en inspiratie ter bekrachtiging van deze nieuwe manier van werken kost € 5.000.De fysieke uitvoeringskosten worden aangevraagd in projectbegrotingen. Schaalniveau stad en regio: De regionale kosten voor samenwerking met betrekking tot klimaatadaptatie komen voor 75% ten laste van de rioolheffing. 25% van de benodigde kosten komen ten laste van klimaatadaptatie. De kosten € 9.000 kunnen niet in zijn geheel ten laste van de rioolheffing komen, omdat deze water gerelateerd dienen te zijn en klimaatadaptatie ook een hitte, droogte en natuurinclusieve component bevat.

34. Structurele formatie circulaire economie Projectleider om de projecten tot uitvoering te brengen, part time communicatiemedewerker & ondersteuning. Deze capaciteit is meerjarig nodig, vaste medewerkers hebben de nadrukkelijke voorkeur i.v.m. kennis behoud en continuïteit (€ 11.000). 35. Klimaatadaptatie Schaalniveau Huis en Pand: 2/3 van het oppervlak is van particulieren, ze zijn daarom belangrijk in het behalen van de doelstelling om in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust te zijn. Het blijvend verkrijgen van inzicht in kansen, knelpunten om de juiste prioriteiten te kunnen bepalen kost € 7.000. Ondersteunen (voorlichten, aansluiten) inwoners met vergroening van de openbare en particuliere ruimte, door middel van grootschalige gezamenlijke actie (najaar) met de gemeenten € 24.000 (inclusief groen kapitaal: € 15.000); dit bedrag is inclusief het ondersteunen van inwonersinitiatieven (draagvlak in samenleving vergroten), communicatie en het inwonerspanel klimaat (€ 4.000)). Stimuleren middels subsidieregeling voor klimaatadaptieve tuinen (€ 22.000 gaat via rioolheffing). Ontzorgen met een tegelophaalservice € 7.000 en verkennen gratis klimaatadaptatie advies voor inwoners bij bestaand (energie)loket (loopt via regionaal budget vanuit klimaatadaptatie, zie schaalniveau stad en regio).

Programmabegroting 2023

36. Structurele formatie klimaatadaptatie Projectleider om de projecten tot uitvoering te brengen, part time communicatiemedewerker & ondersteuning. Deze capaciteit is meerjarig nodig, vaste medewerkers hebben de nadrukkelijke voorkeur i.v.m. kennis behoud en continuïteit (€ 11.000). 37. Klimaatadaptatie: Vergroenen van particulier terrein Plusambitie: De gemeente agendeert klimaatadaptatie bij bedrijventerreinen en onderzoekt de kansen en behoeften. De gemeente onderzoekt de haalbaarheid van klimaatadaptieve maatregelen in bestaand vastgoed en zoekt aansluiting bij de versnellingsstrategie uit de routekaart verduurzamen vastgoed. 38. Duurzame mobiliteit Het Regionaal Mobiliteitsprogramma is met een jaar uitgesteld. Hierdoor heeft de gemeente in 2022 budget over wat meegenomen kan worden naar 2023 om de

57

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

gemeentelijke routekaart te maken in aansluiting op het RMP. Daarnaast is er een budget nodig voor het ondersteunen van inwonersinitiatieven (draagvlak in samenleving vergroten), communicatie over doorfietsroutes en laadinfrastructuur en het inwonerspanel klimaat wordt. Dit bedrag wordt gelijkmatig verdeeld over alle pijlers van het programma (€3.800).

uit de wijk is namelijk geen huishoudelijk afval en deze kosten mogen geen onderdeel uit maken van de tariefberekening. Het gevolg is dat deze kosten ten laste gaan van de algemene middelen. Onder meer om deze reden is het mogelijk de afvalstoffenheffing in 2023 iets te verlagen. 43. Straatmeubilair In de Kadernota is budget overgeheveld naar Wegen, straten en pleinen, bedoelt voor klein onderhoud wegen. Deze taak behoort tot de wegenbeheerder. Voor de begroting 2023 is berekend hoeveel banken, afvalbakken en verkeersborden in de gemeente aanwezig zijn. Door de overheveling van het budget in de Kadernota is tekort budget achtergebleven om het straatmeubilair daadwerkelijk te kunnen onderhouden. Om deze reden wordt budget structureel bijgeraamd.

39. Structurele formatie duurzame mobiliteit Projectleider om de projecten tot uitvoering te brengen, part time communicatiemedewerker & ondersteuning. Deze capaciteit is meerjarig nodig, vaste medewerkers hebben de nadrukkelijke voorkeur i.v.m. kennis behoud en continuïteit (€ 11.000). 40. Kapitaallasten 3b Het investeringskrediet 'geluidsschermen' schuift door naar 2025, waardoor in 2024 en 2025 de kapitaallasten vrijvallen.

44. Reclame-inkomsten Met ingang van 2023 zijn nieuwe overeenkomsten voor reclame in de buitenruimte afgesloten. De baten nemen hierdoor af met € 4.000.

41. Prijsstijging strooizout De problemen in de energiemarkt zorgen voor nietvoorziene prijsontwikkelingen. De invloed is groot en heeft in dit geval dan ook effect op vacuümzout (strooizout) producten. De verwachting is dat een groot deel van hernieuwde kostenstijgingen structureel zal zijn. De situatie met toeleveranciers is vrij nijpend en het onvoorspelbare karakter van de markt vraagt om drastische prijsmaatregelen.

45. Meerjarenplanning baggeren De raad is in juli geïnformeerd via een memo over de meerjarenplanning baggeren en de geraamde kosten hiervan. Deze raming wordt verwerkt in de begroting 2023. 46. Wandel- en fietsroutenetwerk In februari 2015 is er tussen de gemeenten Alkmaar, Bergen, Beverwijk, Castricum, Heemskerk, Heiloo, Heerhugowaard, Langedijk, Uitgeest en Velsen en Recreatie Noord-Holland NV een overeenkomst opgesteld voor de

42. Straatreiniging Het nieuwe grondstoffenplan heeft tot het inzicht geleid dat afvalkosten uit de wijken (straatreiniging) ten onrechte werden meegenomen in de tariefberekening van afval. Afval

Programmabegroting 2023

58

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

aanleg en het beheer en onderhoud van het wandel en fietsroutenetwerk en deze wordt ieder jaar stilzwijgend verlengd. In de jaren daarna heeft Recreatie Noord-Holland in andere regio’s ook recreatieve netwerken in beheer en onderhoud genomen. Mede daardoor is de kennis en ervaring binnen het Routebureau over het beheren en onderhouden van routenetwerken toegenomen. Bij het herzien van de overkomsten, willen we deze kennis en ervaring graag opnemen zodat we de kwaliteit van de netwerken kunnen verbeteren. Het gaat om € 3.000 voor het wandelroutenetwerk en € 2.000 voor het fietsroutenetwerk.

dat moment circa 275% hoger dan waarmee rekening is gehouden in de begroting. In dit programmaonderdeel resulteert dit in hogere energielasten voor de openbare verlichting. 48. Kapitaallasten 3c In 2024 zijn de kapitaallasten incidenteel lager door latere verwachte realisatie van de 'verkeersstudie Vennewatersweg'. Daarnaast is de investering aansluiting A9 doorgeschoven, waardoor de kapitaallasten en de onttrekking uit de bestemmingsreserve later starten.

47. Hogere energielasten 3c De hogere wereldwijde energieprijzen hebben een significant effect op de energielasten van de gemeente. Voor het inschatten van dit effect is uitgegaan van de energieprijzen medio augustus. De energieprijzen waren op

Programmabegroting 2023

49. Mutatie onttrekking reserve A9 De latere realisatie van de aansluiting A9 betekent dat de onttrekking uit de bestemmingsreserve doorschuift.

59

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

Programmabegroting 2023

60

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

PROGRAMMA 4. EEN FIN ANCIEEL GEZONDE GEMEENTE -

4. EEN FINANCIEEL GEZONDE GEMEENTE Ontwikkelingen

Evaluatie herijking gemeentefonds De financiële gevolgen van de herijking van het gemeentefonds zijn in de meicirculaire 2022 opgenomen en onderdeel van deze begroting. Het nu ingevoerde model voor de verdeling van de middelen uit het gemeentefonds is geen eindstation en vraagt continu onderhoud. De Tweede Kamer is voor de zomer geïnformeerd over de onderzoeksagenda en de momenten van evaluatie ervan. Aan de hand van deze evaluatie wordt besloten over het traject 2026 en verder. In de septembercirculaire wordt jaarlijks over de uitkomst van de uitgevoerde onderzoeken gerapporteerd.

Onzekerheid gemeentefonds vanaf 2026 In de meicirculaire 2022 is een accres raming opgenomen voor de jaren 2022 tot en met 2025. Daarbij is aangegeven dat voor de financiering van de gemeenten vanaf 2026 werd gewerkt aan een zogenaamde contourennota. Deze nota is verschenen, maar biedt ten tijde van het opstellen van de begroting 2023 nog niet de noodzakelijke zekerheid die gemeenten nodig hebben voor het opstellen van hun begroting vanaf 2026. De financiering van de gemeenten vanaf dat moment blijft onzeker en de minister biedt vooralsnog dus nog geen zekerheid. Zij wil eerst drie andere oplossingsrichtingen verkennen voordat zij met voorstellen komt (weging ambities en daarvoor beschikbaar gestelde middelen, vergroting lokaal belastinggebied, opbouwen van een tijdelijke buffer ter verlichting van 2026 door gemeenten). Het Rijk is zich daarbij bewust dat de maatschappelijke opgaven structurele investeringen vergen, ook na 2026.

Wat willen we bereiken? 1. Een structureel sluitende begroting 2. Stabiele verantwoorde lokale lasten 3. Een verantwoorde weerstandscapaciteit Wat gaan we daarvoor doen? 1. In de programmabegroting worden in de jaren 2023 t/m 2025 de structurele lasten gedekt door de structurele baten. 2. We houden de woonlasten voor onze inwoners op een verantwoord niveau. We indexeren de OZB-inkomsten met 2,4% (cpi maart 2022). Voor riool en afval hanteren we kostendekkende tarieven. 3. We identificeren periodiek de risico’s die we lopen en beoordelen of we maatregelen kunnen nemen om deze risico’s te beperken.

De VNG heeft bij de minister aangegeven zich grote zorgen te maken over het stabiliteitsprobleem dat het Rijk creëert. Hiervoor heeft zij de volgende redenen: Structureel tekort vanaf 2026 vanwege de uitname uit het gemeentefonds na 2025 zonder dat er sprake is van een taakwijziging en aanvullend het koopkrachtverlies omdat de lonen en prijzen ook in 2026 blijven stijgen. De eenmalige rijksbijdrage van € 1 mrd bij de septembercirculaire is bij lange na niet voldoende om het ‘ravijn’ in 2026 te overbruggen.

Programmabegroting 2023

In de ramingen 2026- 2029 is geen volumeraming voor het accres opgenomen.

61

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

Waaraan kunnen we zien of we het bereiken? 1. Een vastgestelde meerjarig sluitende programmabegroting 2. Een stabiele ontwikkeling van de lokale lasten. 3. De ontwikkeling van de weerstandscapaciteit, waarbij de weerstandsratio minimaal 1,20 is.

dividend en het saldo van de financieringsfunctie (verschil tussen rentelasten en baten). Een specificatie van de algemene dekkingsmiddelen is opgenomen in bijlage 4. Overhead De definitie van overhead volgt uit de notitie overhead van de commissie BBV en betreft alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Het BBV verplicht gemeenten om deze kosten apart inzichtelijk te maken. Het programma onderdeel “overhead” bestaat uit de overhead die vanuit de werkorganisatie BUCH wordt doorberekend (aandeel Heiloo in kosten van het domein Bedrijfsvoering) en uit de overhead die is opgenomen in de gemeentebegroting van Heiloo zelf (o.a. kosten voor het gemeentehuis, bestuursondersteuning en voorlichting).

Onderdelen ‘Een financieel gezonde gemeente’ Dit programma bestaat uit de volgende onderdelen: de algemene dekkingsmiddelen, de overhead, de post onvoorzien, de vennootschapsbelasting en overige. In onderstaande tabel is dit cijfermatig weergegeven, waarna per onderdeel een toelichting volgt. Baten 2023

Lasten 2023

Saldo 2023

40.810

534

40.275

21 0 0 2.299 43.129

8.065 10 23 1.071 9.703

-8.043 -10 -23 1.228 33.426

Bedragen x 1.000 Algemene dekkingsmiddelen Overhead Onvoorzien Vpb Overige Totaal

Overhead Bedragen x 1.000 Aandeel overhead in bijdrage BUCH BUCH plustaak Nieuw Tij Verzekeringen Bijdrage Regionaal archief Gemeentehuis (huidig en nieuw) Onderkomen BOR Bestuursonderst. college van B&W Voorlichting Overige Totaal

Algemene dekkingsmiddelen Algemene dekkingsmiddelen zijn de inkomsten van een gemeente waarvoor geen bestedingsdoel is bepaald in wet of regelgeving. In tegenstelling tot specifieke dekkingsmiddelen, zoals bijvoorbeeld de afvalstoffen- en rioolheffing en de leges, kan een gemeente algemene dekkingsmiddelen dus vrij besteden. De algemene dekkingsmiddelen bestaan uit algemene uitkering uit het gemeentefonds, lokale heffingen waarvan de besteding niet gebonden is (zoals bijvoorbeeld onroerende zaakbelastingen),

Programmabegroting 2023

62

Baten 2023

Lasten 2023

Saldo 2023

0

6.890

-6.890

0 0 0 6

83 52 112 401

-83 -52 -112 -395

2 0

145 275

-143 -275

0 14 21

47 60 8.065

-47 -46 -8.043

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

Onvoorzien In artikel 4 lid 2 van de Financiële verordening 2017 is bepaald dat de (op grond van het BBV verplichte) post onvoorzien in de begroting € 10.000 bedraagt.

Overige Dit betreft de ontvangsten voor de bovenwijkse voorzieningen, die via de algemene baten en lasten worden gestort in de bestemmingsreserve bovenwijks. De lasten bestaan uit de stelposten die geraamd zijn voor het uitvoeringsprogramma (€ 300.000) en voor de inflatie (€ 771.000).

Vennootschapsbelasting Per 1 januari 2016 kunnen ook overheidslichamen belastingplichtig worden voor de vennootschapsbelasting. Voor de gemeente Heiloo is dit van toepassing voor de grondexploitaties. Na analyse van de eventuele belastingplicht voor de grondexploitaties bleek hiervan sprake. Inmiddels is tot en met 2020 een aangifte ingediend in lijn met de landelijke kaders. Hieruit blijkt dat over deze jaren een beperkte VPB last is ontstaan. Inmiddels wordt gewerkt aan de berekeningen over 2021 waaruit een geactualiseerde prognose van de verwachte VPB voor 2022 en verder volgt. Deze prognose zal muteren op basis van de actuele grondexploitaties en kan qua uitkomsten veranderen als er winst wordt gemaakt, de prognoses afwijken van de realisatie of nieuwe grondexploitaties worden geopend. De gemeente maakt in dit kader kosten in verband met ambtelijke inzet op dit gebied.

Programmabegroting 2023

Verbonden partijen per programmaonderdeel Voor verdere informatie zie paragraaf F Verbonden partijen PO Verbonden partij

63

4

Werkorganisatie BUCH (BUCH)

4

N.V. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG)

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

Verplichte indicatoren per programmaonderdeel Op 1 april 2016 is door het rijk de ‘Regeling Beleidsindicatoren’ vastgesteld. In de regeling zijn de beleidsindicatoren opgenomen die moeten worden opgenomen in de verschillende programmaonderdelen. Onderstaand de verplichte indicatoren voor dit programma met een vergelijking met de BUC-gemeenten en de gemiddelde score van Nederland: B PO nr Overzicht verplichte indicatoren

U

C

H

NL

score score score score score

jaar

eenheid

bron

4a 29 Gemeentelijke woonlasten éénpersoonshuishouden

938

747

743

730

733

2021

€

COELO, Groningen

4a 30 Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden

1031

856

838

868

810

2021

€

COELO, Groningen

4b 31 Formatie / Fte per 1.000 inwoners

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.b.

aantal per 1.000 inw.

Gemeente

4b 32 Bezetting / Fte per 1.000 inwoners

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.b.

aantal per 1.000 inw.

Gemeente

4b 33 Apparaatskosten / Kosten per inwoner n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.b.

euro

Gemeente

4b 34 Totale kosten inhuur externen

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

1.073 n.b.

2023

x €1.000

Gemeente

4b 35 Overhead in % van totale lasten

n.b.

n.b.

n.b.

12,2

2023

%

Gemeente

n.b.

Ad 31 t/m 33 : Omdat het ambtelijk apparaat van de gemeente Heiloo – op de griffie en de gemeentesecretaris na - is ondergebracht in de werkorganisatie BUCH zijn de indicatoren 31 t/m 33 niet van toepassing. Ad 34 : De externe inhuur betreft alleen de inhuur die via de begroting van de gemeente Heiloo loopt. Voor de kosten van externe inhuur van de gemeenschappelijke regelingen (waaronder de BUCH), verwijzen we naar de betreffende begroting van die GR Het gaat om de volgende componenten: Onderdeel Beheer openbare ruimte Sportcoach Opzetten BIZ Aansluiting A9 Handhaving Grondbedrijf Totaal

Programmabegroting 2023

Bedrag 68.275 112.000 27.500 243.000 25.000 597.582 1.073.357

64

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

PROGRAMMA 4: WAT GAAT HET KOSTEN Nr

x€ 1.000

PO

Bijdrage

korte omschrijving

2023

50

nb

4

Prog

Extra inzet communicatie

18

51

aut

4

BUCH

Deelname Castricum aan nieuw Tij

-

52

aut

4

Prog

BTW koepelvrijstelling

60

53

aut

4

Prog

Hogere energielasten 4

54

aut

4

Prog

55

aut

4

Prog

56

aut

4

Prog

N

2025

2025

I/S

18

N

18

N

18

N

S

27

V

27

V

27

V

S

N

60

N

60

N

60

N

S

100

N

100

N

100

N

100

N

S

Stelpost indexatie

711

N

711

N

711

N

711

N

S

Uitvoeringsprogramma collegeakkoord Septembercirculaire 2022

300

N

300

N

300

N

300

N

S

752

V

757

V

78

V

929

V

S

50. Extra inzet communicatie Het in contact zijn met inwoners en ondernemers vraagt continue aandacht zowel online als offline. In deze tijd waarin digitalisering de lijn is, wordt persoonlijke aandacht, het in gesprek zijn en reageren op dat wat speelt nog belangrijker. We gaan de communicatie verder digitaal professionaliseren. We peilen wat er leeft onder onze doelgroepen zodat we daar beter op kunnen inspelen. En we meten de effecten van onze communicatie, om die verder te kunnen verbeteren. Daarmee wordt onze communicatieaanpak proactiever (en gepland), op het moment dat er nog invloed is, bijvoorbeeld door over het proces te communiceren. En kunnen we inwoners beter betrekken. Het communicatiebudget moet om deze reden met € 8.000 worden verhoogd. Daarnaast vragen we € 10.000 voor inzet van nieuwe communicatiemiddelen. Nieuwe middelen en kanalen, passend in deze ‘snelle’ tijd, waar verandering voorop staat,

Programmabegroting 2023

2024

moeten ook nu worden meegenomen naast de gemeenteberichten. Ook qua toegankelijkheid en begrijpbaarheid, is het wenselijk om meer met beeldende content en korte video’s te werken. Daarom gebruiken we veel beeldende content. 51. Deelname Castricum aan nieuw Tij Eerder had de gemeente Castricum besloten niet mee te doen aan Nieuw Tij (data analisten et cetera). Castricum heeft nu besloten om vanaf 2024 mee te betalen aan de huidige formatie data analisten. Hierdoor kan de bijdrage plustaak van de overige gemeenten worden verlaagd. Verder wordt de plustaak nu een reguliere taak aangezien de kosten nu via de verdeelsleutel worden verdeeld. 52. BTW koepelvrijstelling Vanaf 2018 staat de reikwijdte van het toepassen van de koepelvrijstelling voor ambtelijke fusie organisaties (de

65

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

koepel) ter discussie. Het standpunt van de toenmalige Staatssecretaris van Financiën was dat indien een ambtelijke fusie organisatie btw-belaste prestaties uitvoert voor de gemeenten, ze alle activiteiten mét btw moeten doorbelasten aan de gemeenten. De Staatsecretaris was van mening dat de diensten van de koepel dienen te worden aangemerkt als één onsplitsbare prestatie. Splitsing in btwbelaste en btw-vrijgestelde prestaties is in zijn visie niet mogelijk. De huidige Staatssecretaris heeft het zelfde standpunt. De koepelvrijstelling betekent dat de werkorganisatie BUCH grotendeels voor haar diensten (btwvrijgestelde prestaties) die ze doorbelast aan de gemeenten géén btw in rekening hoeft te brengen. Door het niet kunnen toepassen van de koepelvrijstelling moet de werkorganisatie de BUCH op álle doorbelastingen aan de gemeenten btw in rekening brengen. Doordat de gemeente Heiloo een deel van de BTW niet mag compenseren wordt de niet te compenseren btw als last in de exploitatie opgenomen. Vanaf 2018 heeft de gemeente Heiloo de BTW conform het standpunt van de staatssecretaris volledig betaald, maar tegelijkertijd een vordering opgenomen op de belastingdienst om via een bezwaar dit geld terug te vorderen. Inmiddels is deze vordering voor Heiloo opgelopen tot € 220.000 en komt er ieder jaar circa € 60.000 bij.

Aangezien op korte termijn geen duidelijkheid wordt verwacht op dit dossier wordt voorzichtigheidshalve voorgesteld dit als last in de begroting op te nemen en de vordering in de 2e Firap af te boeken. De gemeente is voornemens om via een bezwaarprocedure alsnog in het gelijk te worden gesteld en dan zou een voordeel in de exploitatie ontstaan voor dezelfde bedragen.

Programmabegroting 2023

53. Hogere energielasten 4 De hogere wereldwijde energieprijzen hebben een significant effect op de energielasten van de gemeente. Voor het inschatten van dit effect is uitgegaan van de energieprijzen medio augustus. De energieprijzen waren op dat moment circa 275% hoger dan waarmee rekening is gehouden in de begroting. In dit programmaonderdeel resulteert dit in hogere energielasten voor het gemeentehuis en het onderkomen van de buitendienst. 54. Stelpost indexatie De aanhoudende hoge inflatiecijfers hebben een grote impact op de gemeentelijke begroting, maar de precieze omvang is op detailniveau (nog) niet te becijferen. Om deze reden wordt voorgesteld om een stelpost indexatie op te voeren, die kan worden ingezet om de effecten van prijs- en loonstijging op te vangen. Deze stelpost is berekend met de aanname dat bij de gemeente Heiloo net als bij gemeenschappelijke regelingen de totale lasten voor 70% loongerelateerd zijn en voor 30% prijsgerelateerd. De lasten zijn hierbij geschoond voor posten, waarvoor geldt dat deze via hogere tarieven (riool en afval) of een hogere rijksbijdrage (bijstandsuitkeringen) worden gecompenseerd. In deze 'topdown' benadering is uitgegaan dat de lonen 1% extra stijgen en de prijzen 7,5%. Dit levert een stelpost op van € 1.175.000, waarop de inschatting van de gestegen energieprijzen (€ 464.000) in mindering is gebracht.

Dan resteert nog een stelpost van € 711.000 voor het mitigeren van loon- en prijsstijgingen. 55. Uitvoeringsprogramma collegeakkoord Op het moment van het aanbieden van deze begroting heeft een uitwerking plaatsgevonden van het nieuwe

66

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

collegeakkoord in een concept uitvoeringsprogramma. Hierover moet het college nog in gesprek met de werkorganisatie over het capaciteitsvraagstuk en een nadere uitwerking van de kosten. Hierdoor heeft er nog geen gedetailleerde uitwerking van de ambities in de begroting 2023 plaatsgevonden. Ter dekking van de lasten behorende bij de ambities die in het akkoord zijn opgenomen is in deze begroting een structurele stelpost opgenomen van € 300.000 voor uitvoering van de in dat akkoord opgenomen nieuw beleid. Zodra de verdere uitwerking heeft

Programmabegroting 2023

plaatsgevonden, wordt de opgenomen stelpost toegerekend aan de respectievelijke programmaonderdelen. 56. Septembercirculaire 2022 De septembercirculaire heeft voor alle jaren een hogere algemene uitkering opgeleverd. Dit komt door de hogere loon- en prijscompensatie. Daarnaast is voor 2026 door het Rijk een incidentele bijdrage opgenomen. Een nadere toelichting is gegeven bij het onderdeel ‘Financiële positie’.

67

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

PARAGRAAF A: LOKALE HEFFINGEN 1 Inleiding De lokale heffingen vormen een belangrijk bron van inkomsten en zijn onderdeel van de gemeentelijke beleidsvrijheid. Daarbij wordt onderscheid gemaakt in heffingen waarbij de besteding van de opbrengsten vrij is (de zogenaamde belastingen) en heffingen waarvan de opbrengst gebonden is (zogenaamde heffingen, leges en retributies). Deze paragraaf geeft inzicht in het beleid van de gemeentelijke heffingen voor 2023 en wordt een raming afgegeven van de verwachte opbrengsten aan belastingen en heffingen. Deze is berekend op basis van de in de kadernota 2023 opgenomen uitgangspunten. De definitieve vaststelling van de tarieven gebeurt niet bij de begroting maar separaat bij de vaststelling van de belastingverordeningen 2023.

Onroerende zaakbelasting Voorgesteld wordt om bij de berekening van de OZB inkomsten te indexeren met 2,4%. Dit is gebaseerd op de nationale consumentenprijsindex (cpi) conform de verwachting van het Centraal Planbureau (CPB) in het Centraal Economisch Plan (maart 2022). Hierbij is nog geen rekening gehouden met extra OZB inkomsten als gevolg van areaaluitbreiding door het gereedkomen van woningbouw. Op basis van de meerjarenprognose grondexploitaties (MPG) wordt uitgegaan van 100 extra woningen. Omdat deze extra OZB opbrengsten gerelateerd zijn aan de toename van het aantal WOZ objecten heeft dit geen invloed op de OZB tarieven. Toeristenbelasting en lijkbezorgingsrechten De overige lokale heffingen binnen de gemeente Heiloo zijn de toeristenbelasting en de lijkbezorgingsrechten. Voor lijkbezorgingsrechten geldt dat we streven naar maximaal kostendekkende tarieven. De opbrengst van de toeristenbelasting wordt sterk beïnvloed door de macro-economische conjunctuur en de beschikbaarheid van toeristische voorzieningen in de regio. De tarieven voor de toeristenbelasting en lijkbezorgingsrechten worden geïndexeerd met het algemene index percentage (cpi) van 2,4%.

1.1 Tarievenbeleid Afvalstoffen- en rioolheffing Het uitgangspunt bij de riool- en afvalstoffenheffing is dat de heffingen kostendekkend zijn ten aanzien van de toegerekende kosten zonder dat de voorziening negatief wordt. Mocht er in een jaar minder uitgegeven zijn dan dat er aan heffingen binnen is gekomen dan wordt het teveel ontvangen bedrag gestort in de voorziening afval c.q. riool. Als er meer is uitgegeven dan begroot dan wordt het tekort zoveel mogelijk uit de voorziening onttrokken. De voorziening mag niet negatief komen te staan

Tarieven Alle belastingtarieven worden ter vaststelling opgenomen in de betreffende belastingverordeningen en in november 2022 aan de raad voorgelegd.

De kosten voor het kwijtschelden van afvalstoffenheffing en rioolheffing worden gedekt vanuit de voorzieningen afval en riolering.

Programmabegroting 2023

68

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

2 Hoofdlijnen per belastingsoort

Kostendekkendheid afvalstoffenheffing Kosten taakveld afval, incl. (omslag)rente Inkomsten, excl. heffingen Netto kosten

2.1 Afvalstoffenheffing Het ophalen van huishoudelijk afval is een taak die de Gemeente Heiloo kostendekkend wil uitvoeren. Vertrekpunt is dat de kosten die toegerekend kunnen worden, ook daadwerkelijk onderdeel van het tarief uitmaken Tot de kosten voor het inzamelen en verwerken van de afvalstoffen behoren de directe kosten inclusief fte en overhead en tevens een aandeel in de kosten van de BTW. Dit, omdat het niet doorrekenen van BTW sinds de invoering van het BTW compensatiefonds namelijk leidt tot een extra nadeel in de vorm van een korting op de algemene uitkering.

Toe te rekenen kosten: Overhead incl. (omslag)rente Straatreiniging BTW

Vanaf 2021 wordt de opbrengst van de afvalstoffenheffing gebaseerd op een vaste en een variabele component. De hoogte van de vaste heffing is afhankelijk van de omvang van het huishouden en de hoogte van de variabele heffing is afhankelijk van het aantal malen dat er restafval wordt aangeboden. De afvalstoffenheffing kent, buiten de tarieven voor het afhalen van grofvuil aan huis, een vaste tweetal tarieven, een tarief voor:  éénpersoonshuishoudens;  twee- of meerpersoonshuishoudens. Daarnaast is er sprake van een variabele component in de afvalstoffenheffing in de vorm van een tarief per containerlediging of inworp per afvalzak in een verzamelcontainer.

686.000 20.000 297.000

Totale kosten

3.167.000

Opbrengst vaste heffing Opbrengst variabele heffing Kwijtschelding Onttreking voorziening Totale opbrengsten

2.801.000 432.000 68.000 2.000 3.167.000

Dekkingspercentage

100,00%

Opbrengsten De opbrengsten voor 2023 tot en met 2026 als volgt geraamd: 2023

Kerncijfers In de berekening van de opbrengst in relatie tot de kostendekkendheid wordt uitgegaan van 3.723 eenpersoons- en 7.244 twee- of meerpersoonshuishoudens. In deze aantallen wordt de komende jaren een lichte groei verwacht.

Programmabegroting 2023

2023 2.654.000 490.000 2.164.000

Afvalstoffenheffing

2024

3.233.000 3.233.000

2025

2026

3.233.000 3.233.000

Tarieven Belastingplichtig is de gebruiker van een perceel waar de gemeente een inzamelplicht heeft voor huishoudelijke afvalstoffen. Door de invoering van een vast tarief en een variabel tarief is er sprake van een financiële prikkel tot afvalscheiding.

69

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

De laagbouw heeft een PMD minicontainer aan huis. Omdat de hoogbouw dit niet heeft en daardoor PMD met het restafval wordt aangeboden, wordt op het tarief per inworp in een trommel van een verzamelcontainer een korting toegepast.

Omschrijving

Titel 1 Algemene dienstverlening Burgerlijke stand € 57.919

De vaste tarieven worden ten opzichte van 2022 met 1,5% verlaagd. Dit is mogelijk vanwege lagere verwerkingskosten en hogere inkomsten voor het oud papier. Vaste heffing Eenpersoonshuishouden Meerpersoonshuishouden

2022

2023

€ 187,50 € 295,40

€ 185,00 € 291,00

2022

2023

€ 6,00

€ 6,00

€ 3,50

€ 3,50

Per inworp trommel 60 liter

€ 1,00

€ 1,00

Per inworp trommel 30 liter

€ 0,50

€ 0,50

Programmabegroting 2023

Dekking 27%

€ 112.469

€ 48.700

43%

€ 66.053

€ 77.126

117%

€ 48.069

€ 19.100

23%

€ 52.069 € 90.070 € 63.560 € 490.210

€ 9.500 € 23.750 € 7.000 € 200.876

18% 26% 11% 41%

Titel 2 Fysieke leefomgeving / omgevingsvergunning Kostendekking Titel 2 € 1.176.469 € 692.526

59%

Titel 3 Europese dienstenrichtlijn Kostendekking Titel 3 € 472.425

€ 4.000

1%

€ 897.402

42%

Rijbewijzen Verstrekkingen uit de Basisregistratie personen Overige publiekszaken Kabels en leidingen Verkeer en vervoer Kostendekking Titel 1

2.2 Leges Belastingplichtigen en heffingsgrondslag Leges kunnen worden geheven voor van gemeentewege verleende diensten. De diverse diensten waarvoor leges zijn verschuldigd worden opgenomen in de tarieventabel behorende bij de legesverordening. Landelijk zijn de leges verdeeld in 3 titels en iedere titel is onderverdeeld in verschillende hoofdstukken. Alle titels tezamen mogen uiteindelijk maximaal 100% kostendekkend zijn. De tabel onder het opbrengstenoverzicht geeft de kostendekkendheid van de leges weer in Heiloo.

Opbr. € 15.700

Reisdocumenten en Nederlandse identiteitskaart

Voor de variabele heffing blijven de tarieven op het niveau van 2022: Variabele heffing Per lediging container 240 liter 140 liter Per lediging container 140 liter

Kosten

Totaal Titel 1 t/m 3

€ 2.139.105

De opbrengsten betreffen de verwachte inkomsten in 2023, zoals die in het financieel systeem zijn opgenomen. De kosten bestaan uit verschillende componenten: - de directe kosten die aan het product zijn te relateren (bijvoorbeeld afdracht aan Rijk voor een geleverd paspoort); - de directe apparaatskosten (de salarislasten van het personeel dat direct aan het product werkt); - de toegerekende overhead per direct toegerekende fte.

70

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

Door aldus de berekende kosten af te zetten tegen de begrote opbrengsten, kan de kostendekkendheid worden bepaald. In 2023 komt de kostendekkendheid voor alle titels samen uit op 42%.

Kostendekkendheid begraafplaatsrechten

2.3 Lijkbezorgingrechten Belastingplichtigen en heffingsgrondslag De lijkbezorgingrechten worden geheven voor onder meer het begraven van personen en voor het onderhoud van de begraafplaatsen. De tarieven voor de afzonderlijke belastbare feiten zijn opgenomen in de tarieventabel behorende bij de verordening lijkbezorgingrechten.

Inkomsten, excl. Heffingen

Kosten, incl. (omslag)rente

2023 142.187

Netto kosten

142.187

Toe te rekenen kosten

Het uitgangspunt voor de tarieven van de lijkbezorgingrechten is volledige kostendekking op alle tarieven die betrekking hebben op:  De uitgifte van graven (inclusief grafonderhoud);  Het begraven;  De algemene kosten voor het in stand houden (groenbeheer) van de gemeentelijke begraafplaatsen.

Overhead incl. (omslag)rente

125.180

Overige toe te rekenen kosten A Totale kosten

0 267.366

Opbrengsten heffingen B Totale opbrengsten

151.355 151.355

Dekkingspercentage B/A

Kerncijfers en areaal De kerncijfers bestaan hoofdzakelijk uit het aantal (meerjarige) rechten op graven en dergelijke en het aantal begravingen en bijzettingen per jaar en het aantal onderhoudsrechten op graven.

57%

Opbrengsten Rekening houdend met het uitgangspunt van 2,4% stijging van de opbrengsten worden de begrote opbrengsten als volgt geraamd:

Lijkbezorgingrechten

2023

2024

2025

2026

151.000

151.000

151.000

151.000

2.4 Onroerende zaakbelastingen (OZB) De onroerende zaakbelastingen betreffen een tweetal belastingen, te weten:



Programmabegroting 2023

71

een onroerende zaakbelasting voor eigenaren van woningen;

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…



Opbrengsten Rekening houdend met het uitgangspunt van 2,4% stijging van de opbrengsten worden de begrote opbrengsten exclusief areaaluitbreiding als volgt geraamd:

een onroerende zaakbelasting voor gebruikers van nietwoningen.

Belastingplichtigen en heffingsgrondslag De onroerende zaakbelastingen voor het eigendom van woningen en niet-woningen worden geheven van degene die op 1 januari van het belastingjaar in het Kadaster bekend staat als de zakelijk gerechtigde van de onroerende zaak. De heffing van OZB van gebruikers van niet-woningen is per 2022 afgeschaft onder gelijktijdige evenredige verhoging van het tarief voor eigenaren van niet-woningen.

2023 Gebruikers nietwoningen Eigenaren nietwoningen Eigenaren woningen Totaal opbrengst OZB

De hoogte van de aanslag 2023 is afhankelijk van de WOZ-waarde op de waardepeildatum. Dit betreft de waarde van de onroerende zaak per 1 januari van het jaar voorafgaand aan het belastingjaar, in dit geval 1 januari 2022. Deze waarde, vermenigvuldigd met een percentage daarvan (het tarief) vormt het aanslagbedrag OZB. De waarde van de onroerende zaken wordt bepaald en vastgesteld onder het regime van de Wet WOZ.

0

2025 0

2026 0

0

1.171.000 1.233.000 1.233.000 1.233.000 4.127.000 4.127.000 4.127.000 4.127.000 5.298.000 5.360.000 5.360.000 5.360.000

2.5 Rioolheffing Rioolheffing wordt geheven van de gebruiker van een object van waaruit direct of indirect water wordt afgevoerd op de gemeentelijke riolering. Doel van de rioolheffing is om de kosten te dekken met betrekking tot de afvoer van afvalwater, hemelwater en het beheer van het grondwaterpeil. De heffingsgrondslag voor de rioolheffing heeft een relatie met het afgevoerde water dat vanuit het object wordt afgevoerd. Er is sprake van een gedifferentieerd tarievenstelsel waarbij 300 m3 waterverbruik het uitgangspunt vormt voor het basistarief. Veruit de meeste woningen vallen onder deze eerste eenheid. Verder is er sprake van een tarief voor afgevoerd afvalwater van: - 300 tot 500 kubieke meters; - 500 tot 1000 kubieke meters; - 1000 tot 2000 kubieke meters; - meer dan 2000 kubieke meters; - elke extra 1000 kubieke meters of gedeelte daarvan boven de 2000 kubieke meters.

Vanaf 2022 is de WOZ waarde van woningen berekend naar de oppervlakte in plaats van de inhoud. Deze gewijzigde WOZ waarde berekeningsmethodiek sluit daarmee beter aan bij publicaties op de diverse woningaanbod-websites waar de grootte van woningen doorgaans in vierkante meters wordt uitgedrukt. Tevens wordt hiermee een hogere acceptatiegraad van de WOZ waarde beoogd. Kerncijfers, waardeontwikkeling en areaal De kerncijfers voor de bepaling van de te verwachten opbrengst van de onroerende zaakbelastingen betreffen het aantal woningen, het aantal niet-woningen, de totaalwaarde van de woningen, de totaalwaarde van de niet-woningen, de vrijstellingen en het percentage van de leegstand van niet-woningen op 1 januari van het belastingjaar.

Programmabegroting 2023

2024

Bij de behandeling van het raadsvoorstel over het gemeentelijk rioleringsplan (GRP 2019-2023) is besloten om over te stappen op de zogenaamde spaarmethodiek. De vervangingsinvesteringen

72

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

worden hierbij ten laste van de spaarvoorziening gebracht. Bij het GRP is gekozen voor een geleidelijke stijging van het tarief, zodat op termijn voldoende in de voorziening is gespaard.

Opbrengsten Rekening houdend met een gelijkblijvend areaal zoals genoemd bij de kerncijfers en een positief blijvende voorziening worden de opbrengsten voor 2023 tot en met 2026 als volgt geraamd:

Kerncijfers (kosten en opbrengsten) In de berekening van de opbrengst wordt uitgegaan van 11.512 eenheden. Net als bij de afvalstoffenheffing wordt ook in rioolheffing BTW doorberekend. Uitgangspunt is dat alle kosten die toegerekend kunnen worden, onderdeel van het tarief uitmaken. Kostendekkendheid rioolheffing Kosten taakveld afval, incl. (omslag)rente Inkomsten, excl. heffingen Netto kosten

Rioolheffing

1.532.000 5.000 1.527.000

Opbrengst heffingen Kwijtschelding Totale opbrengsten

2.371.000 50.000 2.321.000

Dekkingspercentage

100%

2025

2026

2.371.000 2.533.000 2.579.000 2.625.000

2023

282.000 15.000 143.000 222.000 132.000 2.321.000

2024

Tarieven Conform het GRP 2019-2023 stijgt het tarief enkele euro’s per jaar om voldoende te kunnen sparen om de (toekomstige) vervangingsinvesteringen te kunnen financieren. In 2023 en 2024 is een extra stijging noodzakelijk vanwege de hoge inflatie en verplichte klimaatadaptatiemaatregelen. Het basistarief wordt als volgt voorgesteld:

2023

Toe te rekenen kosten: Overhead incl. (omslag)rente Doorberekening baggerkosten Extra rente (1,0%) BTW Storting in voorziening Totale kosten

Programmabegroting 2023

2023

Rioolheffing

€ 206

2024 € 220

2025

2026

€ 224

€ 228

2.6 Toeristenbelasting Belastingplichtigen en heffingsgrondslag De toeristenbelasting wordt geheven voor het tegen betaling overnachten in de gemeente door personen die geen inwoner van de gemeente zijn. De belasting wordt geheven van degene die gelegenheid tot nachtverblijf biedt. De aanslagoplegging voor de toeristenbelasting vindt na afloop van het belastingjaar plaats, op basis van de ingediende aangiften. Kerncijfers en areaal Sinds een aantal jaren is het aanbieden van verblijf via internet aanzienlijk toegenomen. In de uitvoering van de toeristenbelasting wordt periodiek gecontroleerd op de juistheid en volledigheid van de gevoerde verblijfsadministraties door de aanbieders van verblijf.

73

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

Opbrengsten Rekening houdend met het bovengenoemde worden de begrote opbrengsten voor 2023 tot en met 2026 als volgt geraamd:

Toeristenbelasting

2023

2024

2025

2026

78.000

78.000

78.000

78.000

wordt bij de kwijtschelding afgeweken van de normen zoals deze zijn opgenomen in de Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990. Hierin zijn in artikel 16, tweede lid, onderdelen a en b, de kosten van bestaan gesteld op 90% van de bijstandsnorm. Heiloo gaat echter uit van de meest ruime, de zogenaamde 100% norm. Dit houdt in, dat kwijtschelding wordt verleend aan belastingschuldigen die een inkomen hebben dat op of onder 100 procent van de landelijk geldende bijstandsnorm ligt. De kwijtschelding wordt opgevangen binnen de kostendekking van met name afvalstoffenen rioolheffing.

Tarief Aan de raad wordt net als voorgaande jaren een apart besluit voorgelegd om de verordening en daarmee het tarief toeristenbelasting 2023 vast te stellen. Voorgesteld wordt om het tarief per overnachting te indexeren met 2,4% op € 2,05.

Kwijtschelding wordt zoveel mogelijk automatisch verleend. Dit gebeurt middels een automatische koppeling met landelijke inkomens- en vermogensgegevens door het Inlichtingenbureau met belastingplichtigen die hiervoor toestemming hebben gegeven.

2.7 Bedrijven investeringszone (BIZ) In 2021 is op initiatief van de ondernemers in het stationscentrum in Heiloo een bedrijveninvesteringszone ingevoerd. De gemeente faciliteert de BIZ-organisatie door de BIZ-bijdragen te innen. Door de invoering van de BIZ-belasting met een tarief van € 420 per jaar worden belastingopbrengsten gegenereerd met een omvang van € 19.000. De BIZ verordening is vastgesteld voor de jaren 2021, 2022 en 2023. De opbrengst wordt, na aftrek van de perceptiekosten, in de vorm van een subsidie uitgekeerd aan de BIZ vereniging die de activiteiten namens de ondernemers uitvoert. De ondernemers bepalen zelf de activiteiten. De gemeenteraad moet wel instemmen en toetsen op het algemeen belang in de openbare ruimte.

Kerncijfers Naast de toegekende gehele kwijtschelding bestaat er een variatie in gedeeltelijk toegekende verzoeken waarbij een percentage van de aanslag wordt kwijtgescholden. Om deze reden wordt niet uitgegaan van het totale aantal toekenningen maar van de bedragen kwijtschelding riool- en afvalstoffenheffing. Rekening houdend met een gelijkblijvend aantal toekenningen worden de uitgaven voor 2023 tot en met 2026 als volgt geraamd:

3 Kwijtscheldingsbeleid Voor de afvalstoffen- en rioolheffing bestaat de mogelijkheid om op basis van het “Besluit kwijtschelding gemeentelijke belastingen Heiloo 2023” een kwijtscheldingsverzoek in te dienen. In Heiloo

Programmabegroting 2023

74

2023

2024

2025

2026

Kwijtschelding riool

50.000

50.000

50.000

50.000

Kwijtschelding afval

68.000

68.000

68.000

68.000

Gemeente Heiloo, Raad 7 november 2022

…

4 Lokale lastendruk De hoogte van de OZB (woningen), de afvalstoffenheffing en de rioolheffing tezamen, wordt geduid met het begrip “lokale lastendruk”. De lokale lastendruk wordt in Nederland door het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (COELO) bijgehouden.

bevorderen. De benchmark vergelijkt binnen een provincie de hoogte van de woonlasten voor meerpersoonshuishoudens met een koopwoning. De woonlasten zijn de som van de gemiddeld betaalde ozb, afvalstoffenheffing en de rioolheffing. In de ‘benchmark woonlasten Noord-Holland 2022’ zijn 47 gemeenten betrokken. Heiloo neemt met gemiddelde woonlasten van € 945 voor een meerpersoonshuishouden plaats 29 in. In 2021 was dat plaats 19*. De gemeente op plaats 1 kent met € 709 de laagste gemiddelde woonlasten in Noord-Holland en de gemeente op plaats 47 de hoogste met € 1.736.

De lokale lastendruk in Heiloo bedraagt gemiddeld voor een: - éénpersoonshuishouden met eigen woning € 810; - meerpersoonshuishouden met eigen woning € 945; - éénpersoonshuishouden met een huurwoning € 401; - meerpersoonshuishouden met een huurwoning € 535.

Onderstaande tabel bevat de tarieven van de belasting en heffingen waarop de lokale lastendruk is gebaseerd in BUCH verband.

Heiloo bezet daarmee in de landelijke ranglijst van de gemeenten met de laagste woonlasten in 2022 de volgende plaatsen: - meerpersoonshuishouden met een eigen woning, plaats 217, in 2021 was dat plaats 176*; - meerpersoonshuishouden met een huurwoning plaats 284, in 2021 was dat plaats 247*. De gemeente op nummer 1 van de ranglijst heeft de laagste woonlasten, de gemeente op nummer 354 de hoogste.

Afvalstoffenheffing meerpers huish.

Tarief OZB

Heiloo

0,08631%

€ 217,50*

€ 345,40*

Rioolheffing

€ 187,00

Bergen

0,09910%

€ 284,00

€ 378,00

€ 181,00

Uitgeest

0,11185%

€ 224,25*

€ 342,00*

€ 161,50

Castricum

0,07554%

€ 234,12*

€ 277,52** / € 319,40*

€ 204,84

0,09780% € 256,00 € 317,00 € 207,00 Landelijk * basistarief + € 50 (m.pers.hh) of € 30 (1pers.hh) voor ledigingen container of inworpen afvalzakken **Castricum kent een tarief van € 277,52 per 2 pers. hh en € 319,40 per 3 of meer pers. hh.