Motie VVD Actieplan Wet inburgering 2021.docx

MOTIE

Motie bij:

Vreemd aan de agenda

(in te vullen door griffie)

Onderwerp

Motie Actieplan Inburgering 2021

Aanhef

De raad van de gemeente Heiloo in vergadering bijeen op dd-mm-jjjj

Inhoud

De raad, Overwegende dat Inleiding / bestuurlijke achtergrond Op 2 juli 2020 is, op voorstel van de minister van Sociale Zaken, de wet voor een nieuw inburgeringsstelsel aangenomen door de Tweede Kamer; de Wet Inburgering 2021. De Eerste Kamer heeft op 1 december 2020 ingestemd met de Wet Inburgering 2021. De nieuwe wetgeving ziet erop toe dat de regie over het inburgeren wordt gedecentraliseerd naar gemeenten, waardoor er meer maatwerk kan worden geleverd. Daarnaast worden er strengere eisen gesteld aan het taalniveau van asiel statushouders. Dit betekent dat er in het kader van inburgeren in de Nederlandse samenleving meer taken in handen komen van de gemeente Heiloo. De gemeente dient zich hier bij voorbaat zo goed mogelijk op voor te bereiden. Deze motie definieert een aantal beleidskaders voor de uitvoering. De vrije keuze die statushouders hebben in het selecteren van een taalschool komt te vervallen. In plaats daarvan dienen gemeenten te gaan samenwerken met les-aanbieders die verplicht een landelijk keurmerk dienen te hebben. Tevens wordt de taaleis verhoogd van A2 naar B1, wat als gevolg heeft dat de inburgeraars zich de Nederlandse taal beter eigen zullen maken en beter kunnen integreren in de Nederlandse samenleving. Op basis van een intake zal een Plan Inburgering en Participatie (PIP) tot stand komen. In het PIP staan afspraken over o.a.

taal, arbeidservaring, zelfredzaamheid en de zorgbehoefte. Hierdoor heeft de gemeente inzicht in het inburgeringstraject van ieder individu en kan dit waar nodig worden bijgestuurd. Op basis van behaalde resultaten in het

PIP keert de gemeente de eerste 6 maanden leefgeld uit, wat een extrinsieke prikkel geeft en daarmee bijdraagt aan betere en snellere inburgering. Beoogde effecten Deze motie bevat beleidskaders die bijdragen aan een voorspoedige en rechtvaardige inburgering zodat statushouders een volwaardige deelname kunnen hebben in de Nederlandse maatschappij. Uitgangspunten De nieuwe wet Inburgering is voortgekomen uit de problematieken in de huidige aanpak die een goede inburgering in de weg staan en daarmee de volwaardige deelname van statushouders aan de Nederlandse maatschappij. Op dit moment zijn er een aantal onderdelen die extra uitwerking behoeven. 1. Tijdens het opstellen van het Plan Integratie en Participatie dat voor iedere statushouder moet worden opgesteld wordt uitgegaan van de taalbeheersing, een arbeidscomponent en het Participatieverklaringstraject (PVT). Gedurende dit PVT leren de inburgeraars over de kernwaarden van de Nederlandse samenleving, wat zal resulteren in de ondertekening van de Participatieverklaring. Dit traject moet worden toegespitst op het doorgeven van de vrijheden en verantwoordelijkheden die wij in Nederland genieten. 2. Iedereen moet mee kunnen doen in de Nederlandse samenleving. Daarom is er bijzondere aandacht voor de activatie en participatie van vrouwen, om hun (economische) zelfstandigheid te bevorderen. 3.

In de module arbeidsmarkt en participatie staat kennismaking en voorbereiding op de Nederlandse arbeidsmarkt centraal. Om statushouders te laten deelnemen in het arbeidsproces, zijn er werkplekken nodig. Daarom moet de gemeente nu al samenwerkingen aangaan met het lokale bedrijfsleven en (maatschappelijke) organisaties die werkplekken kunnen en willen faciliteren. 4. In de nieuwe wet Inburgering is er sprake van ontzorgen in de eerste 6 maanden op financieel gebied, betalen vaste lasten uit de bijstand en verstrekken leefgeld. Wanneer statushouders onvoldoende voortgang maken met inburgering of participatie kan deze periode van ontzorging diverse keren worden verlengd, waardoor de gemeente controle houdt over de financiën. Hiermee hebben de statushouders een stimulans om de inburgering te voltooien en vergroot de gemeente de kansen van de statushouder voor

volwaardige deelname aan de Heilooer samenleving. Het zou niet zo mogen zijn dat, bij onvoldoende behaalde resultaten, de inburgeraars na 6 maanden de volledige controle over de uitkering krijgen. Om deze reden stellen de indieners voor dat de gemeente deze periode van ontzorging verlengt wanneer de inburgeraars daar aanleiding toe geven. 5. De brede intake is een onderzoek naar mogelijkheden die de statushouder heeft om aan zijn of haar inburgeringsplicht te voldoen. Daarin is de vormgeving van deze brede intake belangrijk. Dit omvat bijvoorbeeld de leerbaarheid voor taalniveau. De nieuwe wet verlangt taalniveau B1, omdat dit de kans op zelfredzaamheid en een baan vergroot. De indieners willen daarom dat de gemeente altijd B1 aanhoudt als gewenst taalniveau, ook als dat vraagt om extra maatregelen om het taalniveau B1 te kunnen behalen. 6. Taalachterstanden komen ook voor bij kinderen, daarmee starten deze kinderen met een achterstand ten aanzien van hun leeftijdsgenoten. Daarom wordt erop toegezien dat kinderen van statushouders gebruik maken van voorschoolse educatie. Extra taalonderwijs wordt ook gestimuleerd voor jongeren 12-18 jaar. 7. Bij uitzondering kunnen inburgeraars boven de 28 jaar aanspraak maken op de onderwijsroute, indien dit direct en aantoonbaar bijdraagt aan de kans op duurzaam werk 8.

De inkoop van het inburgeringsaanbod voor de gemeente geschiedt naar de eisen zoals gesteld door de indieners. De keuze wordt gemaakt voor een taalschool die het keurmerk. Blik op Werk (of vergelijkbaar) heeft. De gemeente rapporteert jaarlijks waar het inburgeringsaanbod is ingekocht en wat de behaalde resultaten zijn. 9. Het boetebeleid van de nieuwe wet Inburgering is niet vrijblijvend. De beste weg naar inburgering is een succesvolle inzet voor taalniveau en participatie op de werkvloer. Indieners stellen daarom dat boetebeleid niet vrijblijvend is en uitgevoerd dient te worden bij verwijtbaar handelen. 10. Diverse groepen zijn uitgesloten van de plicht tot inburgering, maar hebben wel een afstand tot de Nederlandse maatschappij en of onvoldoende kennis van de Nederlandse taal. De inburgeringscursus wordt daarom ook aangeboden voor vrijwillige deelname en kan mogelijk als tegenprestatie voor een bijstandsuitkering beschouwd worden.

Kanttekeningen: De nieuwe wet Inburgering heeft landelijke kaders voor de uitwerking. Hier moet de gemeente hoe dan ook aan voldoen, alleen de wijze waarop is niet gespecificeerd. Heiloo werkt samen met andere gemeenten voor participatie, waaronder ook inburgering wordt geplaatst. De nieuwe wet is beoogd om in te gaan per 1 januari 2022. Financiële gevolgen: De gemeente Heiloo zal vanuit het Rijk middelen ontvangen in de vorm van een inburgeringsbudget. Daar bovenop blijft Heiloo de middelen ontvangen n.a.v. de maatschappelijke begeleiding (jaarlijks EUR,- 2370 per statushouder). Vanaf 1 juli 2021 zal 10% van de bekostiging worden gerekend als prestatiebekostiging waarbij het aandeel geslaagden geldt. Communicatie: Voorliggend besluit wordt via de reguliere kanalen van de gemeente gecommuniceerd. Daarnaast zal aandacht worden besteed aan het onderwerp via de website en (sociale) media. Conclusie

De raad verzoekt het college  De uitgangspunten zoals gepresenteerd in deze motie in voorbereiding op de Wet Inburgering 2021 uit te werken;  De uitwerking als beleidskader voor te leggen aan de gemeenteraad van Heiloo;  Aan de slag te gaan met de opdrachten zoals geformuleerd in de uitgangspunten van deze motie;  Jaarlijks aan de Raad een rapportage te verstrekken over de uitvoering van de Wet inburgering waarin onder meer is opgenomen: - hoe vaak en waarom de periode van ontzorging, zoals bedoeld in punt 4 is verlengd - in hoeverre statushouders met kinderen wel of geen gebruik maken van voorschoolse educatie zoals bedoeld in punt 6;  Door te gaan met pilots en/of experimenten om alvast uitvoering te geven aan de nieuwe wet Inburgering;  Via de VNG (samen met de regiogemeenten) een oproep te doen voor extra gelden, als gevolg van de kosten voor de gemeenten door het uitstel van de wet Inburgering;  Dit te realiseren voor de kadernota in 2021

Indieners (fractie en naam)

VVD

Fractie

zetels V00R TEGEN

VVD

4

GBH

3

H2000

3

D66

3

CDA

2

PvdA

2

Heiloo Lokaal 2 TOTAAL

19

Ondertekend door de volgende fracties: VVD

CDA

GBH

PvdA

Heiloo-2000

Heiloo Lokaal

D66