E09. Raadsinformatiebrief Zaffier rekenkamerrapport

Raadsinformatiebrief rekenkamerrapport armoedebeleid en schuldhulpverlening de BUCH stand van zaken Aan Datum Bijlage

: gemeenteraden Bergen, Uitgeest, Castricum en Heiloo : december 2023 1. Verschillen bijzondere bijstand BUCH 2. Verschillen participatieregeling BUCH 3. Simpel switchen 4. notitie schuldhulpverlening Zaffier

Inleiding De rekenkamer BUCH heeft onderzoek gedaan naar het armoedebeleid en schuldhulpverlening van de gemeenten Bergen, Uitgeest, Castricum en Heiloo. Het rapport is in februari 2022 opgeleverd. Op dat moment was duidelijk dat de vier gemeenten de intentie hadden om aan te sluiten bij Zaffier. Daarom is door de BUCH Werkorganisatie geen gevolg gegeven aan aanbevelingen die betrekking hebben op taken die overgedragen zijn aan Zaffier. Binnen Zaffier zijn de aanbevelingen opgepakt en geagendeerd voor een BUCH raadsinformatieavond. Deze raadsinformatieavond van december 2023 is helaas komen te vervallen. Daarom informeren wij u middels deze raadsinformatiebrief.

De aanbevelingen en acties 1.

De vier gemeenten moeten goed zicht houden op de kaders, de uitvoering en de resultaten van het armoedeen schuldhulpbeleid. -

-

De intentie was dat Zaffier een raadsinformatiebijeenkomst zou organiseren met als doel de raden te informeren over de doelen van het beleid ten aanzien van armoede en schulden. En om met de raden in gesprek te gaan. Omdat er te weinig (andere) onderwerpen zijn aangedragen voor deze avond, is die komen te vervallen. Zaffier organiseert in 2024 een raadsinformatiebijeenkomst over schuldhulpverlening. Deze bijeenkomst staat los van het rekenkamerrapport. Zaffier heeft een notitie schuldhulpverlening opgesteld. De visie, missie en de speerpunten zijn opgenomen in dit plan (zie bijlage). Zaffier legt een keer per half jaar verantwoording af. Hierbij sluit Zaffier aan bij de P&C cyclus. In mei met de kadernota en in oktober met de begroting.

2.

Er zijn verschillen in beleid bijzondere bijstand en minimabeleid tussen de vier gemeenten Stel een lijst op van de te harmoniseren kleine verschillen. In de bijlagen behorende bij deze memo is een lijst opgenomen met verschillen in bijzondere bijstand in de participatieregeling. De harmonisatie moet o.a. teweegbrengen dat de inwoner krijgt wat hij nodig heeft. Daarom stellen we een armoede- en inkomenseffectrapportage op in 2024. De resultaten vormen de basis voor de harmonisatie. In 2024 komen we met concrete voorstellen. Conclusie Er zijn nog verschillen tussen de vier gemeenten onderling en tussen de vier gemeenten en Alkmaar en Dijk en Waard. Zowel in het bijzondere bijstandsbeleid als in het minimabeleid.

3.

Organiseer een overlegplatform tussen beleid en uitvoeringspraktijk Deze aanbeveling heeft betrekking op de BUCH werkorganisatie en niet op Zaffier. Binnen Zaffier zijn de lijnen tussen beleid en uitvoering kort. Zo is er wekelijks een beleid-kwaliteitsoverleg en worden er casuïstiekgesprekken gehouden.

4.

Geef extra aandacht aan het bereiken van de ‘zorgmijders’, jongeren en mensen die een migratieachtergrond hebben en/of laaggeletterd zijn en aan het halen van de 120 dagentermijn bij minnelijke schuldenregeling -

Zaffier werkt mensgericht en is zich bewust van de extra inzet die kwetsbare inwoners nodig hebben. Mensgericht werken betekent dat mensen centraal staan; regels en wetten zijn geen doel op zich. We communiceren open en persoonlijk en sluiten zo goed mogelijk aan bij ieders specifieke behoefte en situatie. Dit kan op allerlei gebied. Financieel door een steuntje in de rug, extra begeleiding tijdens een schuldhulpverleningstraject, toeleiding naar andere instanties, intensieve begeleiding bij een participatietraject (traject op maat).

-

De 120 dagentermijn wordt bijna altijd gehaald. Als dat niet het geval is, dan ligt de oorzaak bij de schuldeiser. Schuldeisers willen dan nog niet akkoord gaan met het voorstel. De schuldhulpverlener onderzoekt of met alle schuldeisers een regeling kan worden getroffen om de schulden op te lossen. Als de schuldeisers daarmee akkoord zijn dan kunnen de schulden in 18 maanden worden opgelost. Gaat één van de schuldeisers niet akkoord met het aanbod dan bestaat de mogelijkheid van het dwangakkoord. In dat geval kan de schuldenaar de rechtbank verzoeken om de weigerende schuldeiser(s) te dwingen om in te stemmen met het aanbod. De schuldhulpverlener begeleidt dit traject. Wijst de rechtbank het verzoek toe dan is daarmee de schuldeiser verplicht om in te stemmen met het aanbod. Dit hele traject kost dan dus meer tijd. Het risico bestaat dat de 120 dagen termijn niet gehaald wordt.

5.

Werk met saneringskredieten. Dit biedt de mogelijkheid om sneller met een schuldhulpverleningstraject te kunnen starten en dient serieus overwogen te worden door de gemeenten Zaffier zet zoveel mogelijk in op saneringskredieten. Zaffier is hiervoor aangesloten bij de kredietbank Nederland. Ook is Zaffier aangesloten bij het Landelijk Waarborgfonds Saneringskredieten. Met dit waarborgfonds koop je als gemeente het risico van niet-terugbetaling af door een bijdrage per afgesloten saneringskrediet te doen aan het fonds. Het dagelijks bestuur van Zaffier heeft op 1 oktober 2022 hiertoe besloten.

6.

Vermeld informatie over klachten, bezwaar en beroep ook op de website van de Sociaal Teams. Op de website van Zaffier staat informatie over klachten, bezwaar en beroep ten aanzien van de taken die door Zaffier worden uitgevoerd. De gemeentelijke websites voorzien in informatie over klachten, bezwaar en beroep voor andere taken vanuit het sociaal domein.

7.

Neem maatregelen om minima, die in en uit de bijstand stromen voor vaak kortdurend en laagbetaald werk, makkelijker te laten switchen Bij de inrichting van de dienstverlening van Zaffier is de beweging Simpel Switchen meegenomen. De implementatie is gestart. In bijgaande memo informeren we u over de voortgang van Simpel Switchen binnen Zaffier.

8.

Het is raadzaam voldoende fysieke inloopspreekuren op te houden. Het inloopspreekuur Geldzaken is een laagdrempelige voorziening voor inwoners met geldzorgen of schulden. Er is wekelijks een inloopspreekuur in de diverse gemeentehuizen. Inwoners hoeven hiervoor geen afspraak te maken. Bij de spreekuren zijn deskundigen aanwezig van Zaffier en Mee & De Wering. Ook is er in iedere gemeente het Sociaal Team aanwezig. Het Sociaal Team helpt met vragen over o.a. werk, inkomen en geldzaken, gezondheid en zorg, mantelzorg, zelfstandig wonen, vrijwilligerswerk, dagbesteding, opvoeden en opgroeien, relatie en gezin. Zaffier is vertegenwoordigd in het Sociaal Team. Inwoners kunnen vrijblijvend langskomen. Er zijn inloopspreekuren op verschillende plekken in de gemeenten. Zonder kosten en zonder verwijzing.

9.

Zorg voor goede informatie over de werking van de AVG, opdat er geen onnodige barrières zijn in de uitwisseling van informatie over cases onder professionals. Er zijn nauwe contacten tussen de privacy officers van Zaffier en de BUCH. Ook omdat Zaffier deelneemt aan het sociaal team. De Wet Aanpak Meervoudige problematiek Sociaal domein (WAMS) komt er aan, vanwege de kabinetsformatie is nog niet bekend wanneer. Deze wet regelt dat gemeenten de wettelijke mogelijkheid krijgen om tot een gecoördineerde aanpak te komen voor mensen of gezinnen met meerdere problemen. We onderzoeken de mogelijkheid voor gezamenlijk trainingen.

10. Overweeg het instellen van een regionale radenadviescommissie.

Er wordt een voorstel aan de gemeenteraden aangeboden voor het instellen van een pilot voor een regionale adviescommissie. 11. Investeer in kennisontwikkeling en competenties van de Adviesraden, specifiek op de onderwerpen armoedebeleid en schuldhulpverlening Zaffier heeft een nieuwe cliëntenraad. In de begroting is geld opgenomen voor kennisontwikkeling. Het is aan de leden zelf waar zij zich verder in willen ontwikkelen. Dit wordt gefaciliteerd door Zaffier.