Brief van college met reactie aan Adviesraad Sociaal Domein
Tekst van het document
Adviesraad Sociaal Domein | Ons kenmerk: | D1027084 Zaaknummer: | Z26 269072 Uw brief van: Uw kenmerk: Datum document: | 3 november 2026 Bijlage(n): Onderwerp: | Brief: Reactie op advies van de ASD Geachte leden van de Adviesraad Sociaal Domein, Hartelijk dank voor uw advies van 11 oktober 2026 over de concept Verordening Wmo | 2015 en Jeugdhulp 2027. Wij waarderen de tijd en zorgvuldigheid waarmee u de voorgestelde verordening en de beleidskeuzes heeft beoordeeld. Uw advies geeft ons waardevolle aandachtspunten voor zowel de verdere besluitvorming als de uitvoering van het beleid. Wij herkennen uw zorg dat juridische helderheid uiteindelijk moet bijdragen aan goede ondersteuning van inwoners. Ook onderschrijven wij het belang van toegankelijkheid, preventie en maatwerk voor inwoners die beperkt zelfredzaam zijn. Hieronder gaan wij in op de belangrijkste punten uit uw advies. Zelfredzaamheid en toegang tot ondersteuning Wij delen uw opvatting dat ondersteuning voor inwoners goed vindbaar en toegankelijk moet zijn. De uitgangspunten van eigen kracht en eigen verantwoordelijkheid betekenen niet dat inwoners er alleen voor staan. De gemeente blijft verantwoordelijk voor passende ondersteuning wanneer inwoners daar zelf of met hun netwerk onvoldoende toe in staat zijn.
Uw aandachtspunt over de vindbaarheid van hulp sluit goed aan op de ontwikkelingen rondom de communicatieagenda sociaal domein waarbij maandelijks gecommuniceerd wordt over voor inwoners relevante thema’ | s in het sociaal domein | en waarbij ook het verbeteren van websites en het toegankelijker maken van informatie voor inwoners wordt verbeterd. Ook zal dit onderwerp worden meegenomen in de komende | uitwerking van het nieuw integrale beleidskader. Ten aanzien van uw suggestie voor een centrale toegang merken wij op dat wij al werken vanuit een integraal sociaal team waar iedere inwoner zich in beginsel met een vraag kan melden. In die zin is er sprake van één toegang en één loket. Tegelijkertijd kunnen inwoners ook via andere routes bij dit loket terechtkomen. De aanmeldroute via een medische verwijzer is een wettelijk voorschrijft. Het is daarmee aan de inwoner om te kiezen via welke route hij of zij hulp zoekt; het is niet aan de gemeente om deze wettelijke route te beperken of anders in te richten. Wanneer regie of bredere afstemming nodig blijkt dan wordt hierover door het Sociaal Team afstemming gezocht. De verschillende aanmeldroutes betekenen dus niet dat de toegang versnipperd is, maar juist dat er voor inwoners meerdere passende manieren zijn om ondersteuning te vinden.
U spreekt zorg uit over het feit dat aanbieders bij een wijziging/ of voorzetting | zelf mee beslissen | over de zorg die zij vervolgens ook zelf inzetten. Artikel 19 lid 3 verplicht de aanbieder om toestemming van ouders te krijgen voor het doen van deze aanvraag en tevens het doen van goed onderzoek. De gemeente behoudt het recht de aanvraag van de aanbieder te toetsen, zodat de toets nooi | t enkel; bij de aanbieder zelf ligt. GEMEENTEHUIS | POSTADRES | t (072) 535 66 66 Westerweg 252 | Postbus 1 | e info@heiloo.nl 1852 AR Heiloo | 1850 AA Heiloo | i www.heiloo.nl Pagina 2 van 5 In artikel 6 van deze verordening is vastgelegd dat gemeente bijvoorbeeld in geval van verhuizing verantwoordelijk is voor contiuniteit van zorg. Het uitgangspunt bij de uitvoering is dat zorg waar mogelijk conform de lopende beschikking wordt overgenomen. Hiermee volgen wij het door u gegeven advies. Tot slot onderschrijven wij het belang van uw aandacht voor de doelgroep jongeren tussen 17-23 jaar en vinden het belangrijk dat jongeren tijdig worden ondersteund bij het vergroten van hun zelfstandigheid en zij actief kunnen meedoen aan de samenleving. Het versterken van zelfstandigheid van jongeren is een gedeelde verantwoordelijkheid van ouders, onderwijs, gemeente en andere betrokken partners.
Daarom werken wij op verschillende aanpalende beleidsterreinen samen met partners aan het gezond en kansrijk opgroeien van jongeren Daarbij zetten wij niet alleen in op ondersteuning wanneer problemen al zijn ontstaan, maar juist ook op preventie, vroegsignalering en het versterken van de sociale basis. Dit krijgt onder meer vorm via laagdrempelige informatie en ondersteuning; zo is er sinds kort de website BYOU, met informatie voor jongeren over onderwerpen als geld, werk, zorg en activiteiten in de omgeving. Ook bestaat het jongerenpunt Check-In van Zaffier, waar jongeren terechtkunnen met vragen over geldzaken. Daarnaast is er laagdrempelige ondersteuning beschikbaar vanuit onder andere het jongerenwerk. Ook in het nieuwe integraal beleidskader zal de aandacht voor deze doelgroep terugkomen en willen wij in de toekomst meer met jongeren samenwerken aan het verbeteren van ons beleid. Naar aanleiding van uw aandachtspunt over het vooruitlopen op de voorgenomen wetswijziging verduidelijken wij dat dit betrekking heeft op het op elkaar afstemmen van de termijnen en het opnemen van het begrip basisjeugdhulp. Hiermee sluit de verordening aan bij de richting van deze wetswijziging. De voorgenomen wetswijziging vormt echter niet de bevoegdheidsgrondslag voor deze lokale keuzes.
Artikel 2.9 van de Jeugdwet biedt de gemeenteraad binnen het huidige wettelijke kader al ruimte om bij verordening regels te stellen over het voorzieningenaanbod en de voorwaarden voor en beoordeling van individuele voorzieningen. Binnen deze ruimte kan de gemeente laagdrempelige, vrij toegankelijke jeugdhulp organiseren en daarvoor lokaal de benaming basisjeugdhulp hanteren. Daarvoor is niet vereist dat dit begrip eerst landelijk wettelijk wordt vastgelegd. De lokale invulling mag geen afbreuk doen aan de bestaande aanspraken op passende jeugdhulp. Voor het op elkaar afstemmen van procedures en termijnen geldt dat dit uitsluitend mogelijk is voor zover de geldende wettelijke voorschriften dit toelaten en de wettelijke rechtsbescherming van inwoners behouden blijft, dit is al mogelijk onder de huidige wetgeving. Verduidelijking van beleid Wij herkennen uw aandacht voor mantelzorgers en jonge mantelzorgers. Het college vindt het belangrijk dat de inzet van het sociale netwerk niet leidt tot overbelasting. Daarom wordt in de uitvoering nadrukkelijk gekeken naar de individuele situatie en de belastbaarheid van betrokkenen. De beoordelingscriteria in de verordening bieden hierbij houvast, maar daarnaast is de belangrijkste waarborg hierbij de professionaliteit van een daartoe opgeleide consulent van het sociaal team.
De consulent maakt, in samenspraak met de inwoner en Pagina 3 van 5 betrokken mantelzorgers, een integrale afweging waarbij draagkracht en draaglast in samenhang worden bezien. Het gaat om maatwerk: wat van betrokkenen kan worden gevraagd, verschilt per situatie. Dit vraagt daarom niet op voorhand om een afzonderlijk beoordelingsinstrument, maar vooral om een deskundige en zorgvuldig onderbouwde beoordeling. Bij de implementatie van de verordening besteden wij aandacht aan scholing en intervisie, zodat consulenten goed zijn toegerust om deze afweging te maken en te motiveren zodat ook voor belanghebbenden duidelijk is waarop de afweging is gebaseerd. Ten aanzien uw advies om de onderdelen in van artikel 29 lid 4 (in uw advies artikel 6.2.4 genoemd) op zichzelf te laten gelden. Dit advies wordt niet overgenomen. De formulering in artikel 29, vierde lid, is een bewuste keuze. De bepaling beoogt tot uitdrukking te brengen dat niet iedere intensieve tijdsinvestering automatisch betekent dat ondersteuning niet vanuit eigen kracht kan worden geboden. Daarvoor is ook vereist dat de intensieve tijdsinvestering leidt tot overbelasting. Als ondersteuning wel veel tijd vraagt, maar niet tot overbelasting leidt, kan deze in beginsel nog vanuit eigen kracht worden geboden. Daarom blijven beide voorwaarden in samenhang staan.
U noemt in uw advies drie punten bij de uitwerking van gebruikelijke hulp. Ten aanzien van uw eerste punt hebben wij een tekstuele aanscherping gedaan in artikel 36 over draagklacht en draaglast om te benadrukken dat dit artikel ook van toepassing is voor inwonende kinderen. Ook in artikel 33 (in uw advies artikel 6.6.1 genoemd) en artikel 34 lid 2 onder c (in uw advies artikel 6.7 genoemd) hebben wij een tekstuele aanscherping gedaan waarmee de door u genoemde tegenstrijdigheid wordt opgelost Ten aanzien van uw derde punt merken wij op dat de toets op draagkracht en draaglast op elke situatie van toepassing, dus ook bij scheidingssituaties waarbij de ene ouder zorg overneemt van de andere ouder als dit nodig is. Artikel 31 lid 2 (in uw advies artikel 6.4.2 genoemd) onderschrijft slechts dat de verantwoordelijkheid van ouders ten opzichte van een kind niet wijzigt door een scheiding. De draagkracht en draaglast van ouders is altijd onderdeel van de integrale beoordeling die een consulent van het sociaal team in elke situatie op maat maakt. Verder vraagt u hoe de gemeente zorgt dat een belanghebbende niet zonder zorg komt te zitten als een maatwerkvoorziening buiten diens schuld wordt stopgezet. In dergelijke situaties zal in samenspraak met de belanghebbende gekeken worden naar een passende oplossing. In veel gevallen zal een andere aanbieder de zorg overnemen.
Ten aanzien van het persoonsgebonden budget noemt u een tegenstrijdigheid in de artikel 43 lid 8 en 9 (in uw advies genoemd 7.7.8 en 7.7.9) die gaan over indexering van het tarief. Wij hebben een tekstuele aanscherping gedaan waarmee de tegenstrijdigheid wordt opgelost. Verder vraagt u waarop het pgb- tarief voor zzp-ers is gebaseerd. De 75% is gebaseerd op het overeenkomstig tarief voor zorg in natura. In artikel 43 lid 3 wordt beschreven waarom het percentage voor zzp’er lager is. U geeft verder aan dat budgethouders eventueel zelf moet aantonen middels offertes wanneer een tarief niet toereikend is en dit een flinke drempel is. De keuze voor een persoonsgebonden budget ligt bij de inwoner. Een persoonsgebonden budget brengt mee dat de budgethouder zelf verantwoordelijk is voor het Pagina 4 van 5 inkopen, organiseren, aansturen en verantwoorden van de ondersteuning. Daarom mag van een budgethouder worden verwacht dat deze in staat is de aan het persoonsgeboden budget verbonden taken op een verantwoorde manier uit te voeren. Dat er bij een persoonsgeboden budget meer eigen regie en verantwoordelijkheid wordt gevraagd dan bij zorg in natura, volgt uit de aard van deze keuze. Artikel 39 (in uw advies genoemd 7.3.3.) s van toepassing op budgethouder en/of budgetbeheerder.
In samenhang en met oog voor de situatie wordt door een consulent beoordeeld of wordt voldaan aan de voorwaarde voor toekenning van een persoonsgebonden budget. Als een belanghebbende een geschikte budgetbeheerder heeft, is er geen bezwaar want dan zijn de genoemde weigeringsgronden niet van toepassing op de budgetbeheerder. Artikel 44 lid 3 (in uw advies genoemd 7.8.3) beschrijft dat maandloon niet is toegestaan. Omdat alleen daadwerkelijk geleverde zorg gedeclareerd kan worden. Dit is geen wijziging ten opzichte van de huidige verordening dus dat is nu ook niet toegestaan, deze regel heeft geen nieuwe consequenties voor budgethouders. Daarbij aanvullend kan opgemerkt worden dat voor lopende beschikkingen het overgangsrecht als beschreven in artikel 91 van toepassing is. U adviseert ten aanzien van de eigen bijdrage Wmo 2015 om hierover voorlichting te gegeven in elke beschikking. In de huidige werkwijze wordt in de beschikking al voorlichting gegeven over de eigen bijdrage. Voor de regiotaxi betekent dit dat er uitleg gegeven wordt over het rittarief door middel van de folder van de vervoerder. Bij de eigen bijdrage op basis van het wettelijk abonnementstarief wordt naast de voorlichting die gegeven wordt door de consulent aan de inwoner, in de beschikking vermeld dat de eigen bijdrage berekend wordt door het CAK. De gemeente kan en mag deze berekening niet maken.
Met het oog op de plannen van het kabinet om de eigen bijdrage te wijzigen naar een inkomensafhankelijke eigen bijdrage, nemen we uw advies mee om hier ook in de toekomst duidelijkheid over te geven in de beschikking. Hiervoor sluiten we aan bij de landelijke richtlijnen van de VNG en CAK. Bij wijzigingen in de verordening wordt altijd aangegeven hoe om te gaan met het overgangsrecht. In deze verordening is dit geregeld in artikel 91. Uw toevoeging dat ten gunste van de belanghebbende kan worden afgeweken is hierin opgenomen. Dit om te voorkomen dat een inwoner zonder passende voorziening komt te zitten. Ook in stukken rondom aanbesteding worden hierover altijd afspraken opgenomen. Wij merken op dat het beleid rondom eigen kracht en gebruikelijk hulp zoals dit is opgenomen in deze verordening niet nieuw is. Onder de huidige verordening zijn soortgelijke regels opgenomen in de nadere regels die door het college zijn vastgesteld. Deze regels worden nu ook gebruikt bij de beoordeling van eigen kracht en gebruikelijke hulp. Recente jurisprudentie geeft aan dat deze regels vanwege hun kaderstellende karakter in de verordening opgenomen dienen te worden, vandaar dat dit nu gewijzigd wordt. Wij verwachten niet direct nieuwe effecten van deze wijziging omdat het geen nieuwe koers betreft.
Verder houdt een tariefwijzing persoonsgeboden budget niet in dat budgethouders Pagina 5 van 5 financieel achteruitgaan. Een persoongesbonden budget is immers geen inkomen voor de budgethouder. Het beleid inclusief financiële effecten wordt als gebruikelijk jaarlijks gevolgd aan de hand van beschikbare gegevens over gebruik via het dashboard cijfers Wmo en Jeugdwet. Daarnaast wordt zoals genoemd in de verordening periodiek cliënttevredenheidsonderzoeken uitgevoerd. Omdat deze nieuwe verordening niet direct een wijziging van de in 2023 ingezette koers bevat, verwachten wij nu geen grote veranderingen in gebruik of financiën als gevolg van deze nieuwe verordening. Tot slot wordt op dit moment gewekt aan de vaststelling van een nieuwe participatie verordening. Het is de verwachting dat deze wordt vastgesteld in het eerste kwartaal van 2027. Wij zullen uw advies om hiernaar te verwijzen meenemen in de volgende actualisatie van deze verordening. Wij danken u nogmaals voor uw uitgebreide advies. Verschillende van uw opmerkingen hebben bijgedragen aan de verdere verduidelijking van de verordening en de uitvoering daarvan. Met vriendelijke groet, Tot slot Heeft u nog vragen? Neemt u dan contact op met het Klantcontactcentrum (KCC) van de gemeente, te bereiken op telefoonnummer (072) 535 66 66 of stuur een mail naar info@heiloo.nl.
Wilt u bij correspondentie het kenmerk Z26 269072/D1027084 vermelden? Met vriendelijke groet, {{ A. Babaoglu secretaris M. ten Bruggencate burgemeester