BEANTWOORDING Vragen cie Alliander.docx
Tekst van het document
MEMO VOOR DE GEMEENTERAAD
aan van datum onderwerp bijlage
de gemeenteraad Peter van Diepen 27 september 2021 Technische vragen raadsvoorstel Alliander NOS-artikel stroomschaarste
Vraag 1: In het raadsvoorstel wordt gesproken over "Eneco-middelen". Hoe moet ik deze middelen zien in relatie tot de gevraagde obligatielening aan Alliander? Antwoord: In 2017 is Eneco gesplitst in een netwerkbedrijf en een energiebedrijf. De aandelen Eneco zijn toen omgezet naar aandelen Alliander. Vraag 2: Hoeveel dividend heeft Heiloo in de afgelopen jaren ontvangen uit de huidige Alliander aandelen? Antwoord: Netto-dividend (na dividendbelasting) 2017 : € 102.989 2018 : € 143.509 2019 : € 108.684 2020 : € 89.741 Vraag 3: Hoeveel zal Heiloo kunnen ontvangen aan dividend als zij een lening van € 750.000 verstrekt, die in aandelen wordt omgezet? Oftewel hoeveel groter wordt de aandelenportefeuille? Antwoord: In het voorstel van Alliander zijn de belangen van de aandeelhouder en van de vennootschap goed afgewogen. Voor aandeelhouders is het van belang dat het dividend in stand wordt gehouden. In het financiële model is Alliander uitgegaan van de systematiek van dividenduitkering zoals in het verleden is vastgesteld. Op basis van de huidige projecties verwacht Alliander na dit jaar een kleine daling en daarna een stijging in de winstgevendheid. Winstgevendheid en dus ook de dividenduitkering is echter van veel factoren afhankelijk en daarom niet gegarandeerd.
Vraag 4: Gaat Heiloo de lening verstrekken uit een nieuwe lening, de algemene reserve of anderszins? Antwoord: De te verstrekken lening wordt opgenomen in de liquiditeitsbegroting in de begroting 2022. Heiloo past daarin totaalfinanciering toe. Dat wil zeggen dat deze lening wordt meegenomen samen met alle andere in- en uitgaande kasstromen en wordt bekeken of Heiloo dan aanvullende financiering nodig heeft. De verwachting is dat dit op dit moment niet nodig is, want er staat genoeg saldo op de rekening-courant. Vraag 5: Wat is de huidige waarde van het aandelenpakket van de gemeente Heiloo? Antwoord: Het aandelenkapitaal bedraagt € 770.000
Vraag 6: Is het gebruikelijk dat er vanuit (semi) particuliere instanties een dergelijke forse lening wordt gevraagd bij een gemeente als aandeelhouder? Antwoord: Alleen provincies en gemeenten zijn aandeelhouders van Alliander. De gemeente is niet eerder gevraagd om een dergelijke lening te verstrekken. Alliander heeft deze lening nodig om een A-rating te behouden, zodat er tegen gunstige voorwaarden op de kapitaalmarkt geleend kan worden. In de beoordeling van de kredietwaardigheid door rating-bureau S&P telt de lening bij uitgifte namelijk direct voor 50% mee als eigen vermogen. Vraag 7: Wat zijn de risico's van het aangaan van een dergelijke lening. Gaat het bijvoorbeeld om een variabele rente? Antwoord: De hoogte van de te ontvangen rente is in december 2021 definitief bekend. De rente wordt dan vastgezet tot het moment van conversie. Alliander gaat uit van een percentage van circa 1,9% Omdat Alliander een netwerkbedrijf is zonder concurrentie in het beheergebied en met een gereguleerd tarief wordt het risico klein geacht. Ook heeft Alliander een solide 'Investment Grade' credit rating van AA-/Aa2. Deze credit rating ligt boven de minimale wettelijke norm voor Nederlandse netbeheerders, deze is gemiddeld hoger dan vergelijkbare Nederlandse (semi-) publieke infrastructuurbedrijven.
Alliander zegt zelf over de risico’s in een vraag- en antwoorddocument De investering is een noodzaak voor het realiseren van de doelstellingen van de energietransitie en is daarnaast vanuit aandeelhoudersperspectief financieel interessant. Gedurende de tijd dat de lening uitstaat krijgen aandeelhouders namelijk een gegarandeerd rendement. Wanneer de lening (deels) wordt geconverteerd – en dus wordt omgezet in reguliere aandelen – vervalt dit gegarandeerde rendement, maar hierdoor blijft Alliander de komende jaren naar verwachting wel in staat om over de uitstaande aandelen dividend te betalen. Deze uitkering is afhankelijk van de winstgevendheid van Alliander. Vraag 8: Indien wij afzien van deze financiering, kunnen wij dan onze doelstellingen vanuit de RES nog steeds behalen? Antwoord: Alliander heeft deze financiering nodig om te voldoen aan de eisen van de energietransitie. Wanneer alleen de gemeente Heiloo afziet van de financiering zal dat geen directe gevolgen hebben voor de doelstellingen vanuit de RES. Wanneer echter zoveel gemeenten afzien van financiering dat het eindbedrag van € 600 mln. niet wordt gehaald kan dit gevolgen hebben voor het behalen van de doelstellingen.
Vraag 9: Waarom behoudt Gemeente Heiloo haar aandelen in Alliander ? Als daarvan zou worden afgezien (aandelen verkoop) behoeft dan ook geen LTF te worden verstrekt ? Antwoord: De gemeente Heiloo ontvangt jaarlijks dividend uit de aandelen Alliander. Zie voor bedragen het antwoord op vraag 2. Ook nu hoeft niet deelgenomen te worden aan de LTF. Dat is een afweging die iedere aandeelhouder zelf moet maken. Vraag 10: In bijgevoegd stuk 7 wordt aangeven dat de komende jaren ca 102 miljard moet worden geïnvesteerd in het elektriciteitsnet. Wanneer komt de volgende vraag om weer een LTF te verstrekken aan Alliander ? Is het de taak van de Gemeente om op basis van haar aandeelhouderschap in de toekomst nog meer LTF te gaan verstrekken ? Antwoord: Alliander heeft een lening van haar aandeelhouders nodig om op de kapitaalmarkt tegen gunstige voorwaarden bij te mogen lenen. Het ligt niet in de verwachting dat er nog een LTF wordt gevraagd aan de gemeente. Zelf zegt Alliander hierover: “Wij verwachten dat de huidige
lening richting 2030 voldoende ruimte geeft. Gegeven alle onzekerheden is lastig uitspraken te doen over de periode daarna.” Vraag 11: Is het een optie aandelen te verkopen en deze financiering over te laten aan de rijksoverheid gezien de financiële risico’s die dit voor de Gemeente met zich brengt ? Antwoord: Alliander zegt hier zelf over: “Alliander is met de andere netbeheerders intensief in gesprek met het Rijk over aanpassing van de reguleringssystematiek. Aanpassing van de regulering of eventuele participatie vanuit het Rijk zijn op korte termijn niet te verwachten. De energietransitie loopt echter ook na 2030 door en we rekenen erop dat dat Rijk ook stappen zet. Het Rijk kijkt echter op dit moment nadrukkelijk naar de aandeelhouders om een stap te zetten.” Meedoen aan de lening geeft tijdelijk een aantrekkelijke rente en voorkomt verwatering op termijn. Daarnaast geeft het aandeelhouderschap ook een bepaalde verantwoordelijkheid. Het publieke aandeelhouderschap in een kritische infrastructuur geeft niet alleen dividend en stemrecht, maar ook maatschappelijke verplichtingen, onder meer om actief bij te dragen aan realisatie van de energie-infrastructuur die nodig is om de Klimaatdoelen te halen.
Vraag 12: In bijgevoegd stuk 6 Achtergrondinformatie wordt aangegeven dat de groei van Alliander zich nu met name afspeelt in Flevoland en dat in Noord – en Zuid Holland verdere concretisering van haar investeringsplannen in het elektriciteitsnet gaat plaatsvinden in de RES. Moet Gemeente Heiloo als aandeelhouder nu een LTF gaan verstrekken om Alliander haar plannen in Flevoland te gaan realiseren ? Antwoord: Het ligt in de lijn der verwachtingen dat ook in overige provincies de behoefte aan elektriciteit gaat stijgen. Zie daarvoor het bijgevoegde artikel, dat op internet te vinden is: Stroomnetwerk Liander is vol: geen ruimte voor nieuwe grootverbruikers in deel provincie | NOS | NH Nieuws Vraag 13: In de industrieterreinen rondom Heiloo dreigen bedrijven zeer lang op stroom aansluitingen te moeten gaan wachten wordt dat met deze LFT verbeterd gezien de groei die Alliander elders realiseert en in onze regio van RES afhankelijk zijn ? Antwoord: In het bijgevoegde artikel wordt aangegeven dat het nog wel tot 2025 kan duren voordat het netwerk zodanig is aangepast dat bedrijven weer aangesloten kunnen worden. Dat geldt voor de hele regio, in het artikel wordt ook Heiloo genoemd. Alliander investeert in een betrouwbare energievoorziening, die iedereen onder gelijke condities toegang geeft tot betrouwbare, betaalbare en duurzame energie.
De investeringen in de energieinfrastructuur zijn cruciaal om de afspraken uit het Klimaatakkoord voor 2030 waar te kunnen maken. Ondertussen versnelt de energietransitie en groeit de vraag naar elektrisch vermogen. Dit vraagt grote aanpassingen van het energiesysteem. Als gevolg hiervan moet de capaciteit van de elektriciteitsnetten de komende jaren op veel plekken worden verdubbeld. Er is nog veel inspanning nodig om de doelstellingen uit het Klimaatakkoord te realiseren. Daarnaast zijn deze investeringen ook noodzakelijk voor de verdere economische ontwikkeling in Noord-Holland. Alleen met deze kapitaalversterking kan Alliander de energietransitie tegen acceptabele kosten financieren en zijn zij in staat om met de aandeelhouders de doelen uit het Klimaatakkoord te realiseren.