Beantwoording Technische vragen PvdA nav ombuigingsvoorstellen 170325

Technische vragen van de PvdA tav ombuigingsvoorstellen De vragen van de PvdA zijn op maandag 10 maart ingediend en door de werkorganisatie beantwoord. De rood gemaakte vragen zijn (deels) politieke vragen.

Sociaal Domein 1. Leerlingenvervoer: voor welke doelgroepen biedt de gemeente Heiloo op dit moment leerlingenvervoer aan? Is dit ook voor leerlingen in het bijzonder onderwijs in de regio (bijvoorbeeld vanwege godsdienst of levensovertuiging)? Antwoord: Leerlingenvervoer wordt geboden aan leerlingen die speciaal basisonderwijs of voortgezet speciaal onderwijs volgen en niet in staat zijn om zelf, al dan niet met hulp, naar school te gaan én wanneer er voldaan wordt aan de criteria die in de verordening bekostiging leerlingenvervoer zijn opgenomen. Leerlingenvervoer wordt ook geboden aan leerlingen die bijzonder onderwijs in de regio volgen in het basisonderwijs, dat wil zeggen op basis van godsdienst of levensovertuiging én er voldaan wordt aan de criteria in eerder genoemde verordening. Hierin wordt de VNG-modelverordening gevolgd. 2. Sportaccommodaties: Er wordt in de voorstellen gesproken van het ‘optimaliseren van de huurinkomsten’. Wordt ook gekeken naar het gelijktrekken van de huren en de onderhoudsservice voor de verschillende sportverenigingen? Antwoord: Als met ‘de verschillende verenigingen’ wordt bedoeld: Foresters, HSV, Double Stars, Trias en Terriers, dan is het antwoord: de huren zijn sinds 2017 gelijkgetrokken, ze zijn op dezelfde manier bepaald. Ook voor wat betreft het onderhoud is de service gelijk, maatwerk, maar gebaseerd op dezelfde uitgangspunten. 3.

Afschalen inkoop Brede Regeling Combinatiefunctionarissen (buurtsportcoaches en cultuurcoaches): een geschetst gevolg van deze maatregel = ‘Minder mensen uit kwetsbare groepen worden gestimuleerd tot een gezonde leefstijl’. Wat is de overweging van het college om toch voor deze bezuinigingsmaatregel te kiezen? Antwoord Om de koers van het Integraal beleidskader in stand te houden is gekeken om de ombuigingsopgave door zoveel mogelijk organisaties te laten dragen. Vanaf 2027 is er nog geen duidelijkheid of het Rijk financiële middelen beschikbaar stelt voor de BRC. Met deze onzekerheid en andere afwegingsfactoren tov de totale ombuigingsopgave is deze bezuinigingsmaatregel voorgesteld. In het algemeen is de sportparticipatie in Heiloo zeer hoog. Bij de invoering van de Heiloo-er “Mee doen” pas zal de toegankelijkheid tot sport en bewegingsmogelijjkheden een belangrijk aandachtspunt zijn. 4. Jeugdhulpmedewerker bij de huisarts: in de tekst staat de zinsnede: ‘Tevens is een bestuurlijke lobby nodig richting zorgverzekeraars, aangezien de vraag is waarom gemeenten dit zouden moeten bekostigen’. Kunt u deze zinsnede toelichten; wat bedoelt u hiermee? (wie moet concreet wat doen en hoe kansrijk acht u dat deze actie tot ombuigingen voor de gemeente Heiloo leiden?)

Antwoord: Er is een bestuurlijk trekker aangewezen namens de (regio Alkmaar) BUCH gemeenten om lobby te voeren richting zorgverzekeraars en zorgkantoren. Er worden bestuurlijke gesprekken gevoerd met zorgverzekeraars en belangenverenigingen huisartsen (HONK) en praktijkondersteuners (Vicino). En er is een brandbrief gestuurd aan het ministerie over de jeugdzorg ivm de huidige voorwaarden in relatie tot de onmogelijke opgave. Tevens worden er bestuurlijke gesprekken gevoerd ihkv de hervormingsagenda Jeugdzorg. Door stelselmatig invloed uit te oefenen op bestuursorganen kunnen gemeenten invloed uitoefenen op landelijk beleid. 5. Jeugdhulpspecialist bij huisartsen: Wat is het risico dat wel kosten worden gemaakt hiervoor, maar de besparingen (=het minder doorverwijzen naar het sociaal team) niet worden gerealiseerd? Antwoord: Dit is inderdaad een risico en zoals ook benoemd betreft de besparing een inschatting en is achteraf niet 100% kwantificeerbaar. Vanuit ervaringen uit de praktijk is de verwachting dat dit een besparing oplevert of hoge kosten voorkomt. 6. Budget ter voorbereiding op Beschermd wonen: Ik begrijp niet goed wat hier staat.

Is dit een bezuiniging op papier, aangezien de begeleiding van beschermd wonen voor Heiloo tot nader orde bij Alkmaar ligt? Ontvangt Heiloo hier nu wel gelden voor dan? Antwoord: Er wordt sinds een aantal jaar gewerkt naar de doordecentralisatie van Beschermd wonen. De bedoeling was dat per 1 januari 2024 de taken Beschermd wonen van de centrumgemeente (bij ons Alkmaar) naar de regiogemeenten verlegd werd. Hiervoor is een wetswijziging nodig, het wetsvoorstel woonplaatsbeginsel. Dit wetsvoorstel is een aantal keer uitgesteld. Ter voorbereiding van deze wijziging was een budget gereserveerd voor onder andere het aanpassen van applicaties en scholing van consulenten. Het is op dit moment niet duidelijk of en wanneer het wetsvoorstel in de Tweede Kamer komt, om die reden is het budget aangepast. Het budget voor de uitvoering Beschermd wonen ligt voor nu nog bij de gemeente Alkmaar. 7. Wmo hulpmiddelen, budgetplafond bij woningaanpassingen: Dit betreft (als ik het goed begrijp) een tweedelig voorstel: 1. Het sociaal team ontmoedigt inwoners om gebruik te maken van maatwerkvoorzieningen, en dringt er bij inwoners op aan dat ze hun eigen netwerk inzetten. Als ik het goed begrijp gebeurt dit al, maar was de besparing die dit oplevert nog niet in de begroting verwerkt.

Klopt het dat dit gezien kan worden als een bezuiniging die de afgelopen jaren al was doorgevoerd in de praktijk? Antwoord: Het klopt dat de besparing nog niet in de begroting was verwerkt omdat de besparing in 2024 is geconstateerd. 2. Het instellen van een budgetplafond bij woningaanpassingen. Maar omdat incidentele woningaanpassingen niet structureel worden begroot, heeft dit geen effect op de huidige begroting (en de ombuigingsvoorstellen). Waarom wordt deze bezuiniging hier dan wel genoemd? Is het college voornemens een budgetplafond bij woningaanpassingen in te stellen? En geldt die dan per huishouden (en zo ja: hoe hoog wordt dit plafond?) Of komt er een plafond per jaar voor dit soort woningaanpassingen op gemeenteniveau?

Antwoord: De bezuiniging wordt genoemd omdat het hoge incidentele kosten kan voorkomen. Het college stelt dit als ombuiging voor. Indien de raad dit vaststelt dan wordt dit nader uitgewerkt in de beleidsregels. Het gaat om een budgetplafond per aanvraag. Er zit standaard een hardheidsclausule in de verordening. 8. Vaststellen normenkader Wmo begeleiding: Hier staat de zinsnede ‘Er wordt scherper gekeken wat passend is bij de situatie van de inwoner’. Hoe ziet dat ‘scherper kijken’ er in de praktijk uit? En waarom gebeurt dat nu al niet? Hoe luidt het nieuwe ‘normenkader’ waar in dit verband over wordt geschreven? Antwoord: Het ‘normenkader Wmo begeleiding’ biedt meer (uniforme) handvatten om het benodigde aantal uren te koppelen aan de specifieke hulpvraag van de inwoner, terwijl maatwerk mogelijk blijft. Het vaststellen van een ‘normenkader Wmo begeleiding’ kan leiden tot het aanscherpen van het aantal uren dat voor begeleiding per week wordt toegekend per cliënt. Tot nu toe is de beleidslijn geweest om ruimhartig om te gaan met toekenningen. De bezuinigingen nopen ons om scherper hiermee om te gaan. 9.

Inzet extra toezichthouder WMO 0,89 fte BUCH-breed: Bestaat het risico dat er wel extra uitgaven zijn bij deze ombuiging, maar dat er uiteindelijk geen extra inkomsten worden gegenereerd? Zo ja: hoe groot schat u dit risico? Antwoord: Op basis van de ervaringen is het risico dat de lasten hoger zijn dan de baten nihil. 10. Subsidies: In de tekst van het ombuigingsvoorstel gaat het veel over organisaties die gevraagd worden om ‘accommodaties effectiever’ in te zetten ‘of te gaan delen’. In de scenario’s gaat het alleen over het verlagen en/of het schrappen van de subsidies. Hoe verhouden de tekst en deze voorstellen zich tot elkaar? Gaat het college ervan uit dat de instellingen de verlaging van de subsidie kunnen opvangen door hun accommodaties effectiever in te zetten of te gaan delen? (Zo ja: heeft het college dit ook uitgedacht in een scenario waarbij de instellingen hierbij daadwerkelijk uitkomen?) Antwoord: Om de koers van het Integraal beleidskader in stand te houden is het voorstel om bij alle subsidierelaties een subsidieverlaging toe te passen. De haalbaarheid is niet op organisatieniveau doorgerekend. Het college zet in op meer integrale samenwerking onderling om de infrastructuur zoveel mogelijk overeind te houden en ziet kansen om organisaties scherper naar hun eigen bedrijfsvoering te laten kijken; gebruik van accommodaties is daar een onderdeel van. T.b.v.

een strategisch (maatschappelijk) vastgoedbeleid wordt er vanuit het sociaal domein een behoefte inventarisatie gemaakt om toekomstige keuzes op te baseren. Op dit moment loopt er een rekenkamer onderzoek hierover in de BUCH. De bevindingen daarvan zullen worden meegenomen in het nieuwe maatschappelijke vastgoedbeleid. 11. Subsidies: ‘bij ‘cultuur’ wordt het genereren van meer eigen inkomsten verwacht’ stelt het ombuigingsvoorstel. Heeft het college berekend wat dit concreet zou kunnen betekenen voor de hoogte van bijvoorbeeld muzieklessen van de muziekschool en kosten die scholen maken voor samenwerking met muziekschool? De vraag is concreet: zijn hier berekeningen van gemaakt? Die zullen niet bij voorbaat sluitend zijn, maar ik

neem aan dat hier wel over is nagedacht. Is er een bovengrens wat het college betreft voor de hoogte van kosten van muzieklessen via de muziekschool? Antwoord: Er zijn geen berekeningen gemaakt van mogelijke ‘eigen inkomsten’ voor cultuur. Het college ziet kansen voor organisaties om naast subsidies ook andere inkomstenbronnen te organiseren, zoals verhoging van lesgelden, waardoor er minder afhankelijkheid is van de gemeenten en er meer stabiliteit ontstaat. Het uitgangspunt is dat kosten meer worden doorberekend aan de gebruiker. Echter, bij de invoering van de Heiloo-er “Mee doen” pas zal de toegankelijkheid tot cultuur een belangrijk aandachtspunt zijn. 12. Subsidies: onder ‘maatschappelijke, organisatorische en bestuurlijke gevolgen’ staat onder scenario 1: ‘Het past binnen het huidige beleid en is helpend aan de realisatie van de doelen uit het Integraal beleidskader’. Wat wordt precies bedoeld met ‘Het’? Antwoord: Hiermee wordt scenario 1 bedoeld. 13. Subsidies: Van scenario 2 wordt gesteld dat dit kan leiden tot ‘het omvallen van betreffende organisaties’.

Kan hieruit worden afgeleid dat scenario 1 niet kan leiden tot het omvallen van betreffende organisaties? Antwoord: Het college zet in op meer integrale samenwerking onderling om de infrastructuur zoveel mogelijk overeind te houden en ziet kansen om organisaties scherper naar hun eigen bedrijfsvoering te laten kijken. Beide scenario’s in het ombuigingsvoorstel sluiten niet uit dat organisaties andere keuzes maken. 14. Subsidies: In Q1 moet een aangescherpte subsidieregeling klaar zijn. Wat als blijkt dat in de Voorjaarsnota in de Tweede Kamer extra budget naar het Gemeentefonds gaat, is het dan mogelijk de subsidieregeling alsnog te verruimen, als (niet alle) ombuigingen dan nodig zijn? Antwoord: Ja, dat is mogelijk maar het is niet voor de hand liggend. Het zal meer gaan om meer budgetruimte te creëren in de begroting. De subsidieregels zien vooral op een verandering van werkwijze die meer sturingsmogelijkheden geeft. 15. Subsidies: Er wordt bij de beschrijving van de uitwerkingsacties gesproken van een scan die in februari 2025 gereed zou moeten zijn. Kan deze scan aan de raadsleden worden toegezonden? Antwoord: De scan is een werkproces met beleidsadviseurs om binnen de opgaves de focuspunten aan te scherpen. De resultaten van de scan landen in de Kadernota 2026.

Beheer Openbare Ruimte 1. Openbaar groen en openluchtrecreatie: Bij maatschappelijke, organisatorische en bestuurlijke gevolgen wordt gesproken van het schrappen van enkele ambitieuze projecten en onderdelen uit het onderhoudsprogramma. Welke projecten en onderdelen zijn dit concreet? Antwoord: Naast de deelname aan de plantestafette, planten van bollen, kerstboom, uitvoeren van beeldkwaliteitsmetingen en het behoud van plantvakken tijdens renovatie, kan het toepassen van gefaseerd maaien niet structureel worden uitgevoerd bij het doorzetten van de voorgestelde bezuiniging. 2. Er wordt een voorstel gedaan om te kijken naar hoe het beheer en onderhoud van de sportaccommodaties geoptimaliseerd kan worden. Bijvoorbeeld eigen onderhoudsploeg, betere regionale afstemming etc. Dit is niet uitgewerkt. Waarom niet? Antwoord: Er is ervaring opgedaan met het inbesteden van dit type onderhoud binnen de gemeenten Uitgeest en Castricum. Daarnaast speelt dit vraagstuk eveneens in de gemeente Bergen. Momenteel wordt een opdracht uitgewerkt om het klein onderhoud in de buitenruimtes rondom de sportaccommodaties in zowel de gemeente Heiloo als de gemeente Bergen door een interne onderhoudsploeg te laten uitvoeren. 3.

Betaald parkeren: waarom is dit niet overwogen? Het argument mbt de parkeerautomaten is immers achterhaald: dit kent tegenwoordig een andere systematiek die een significant beperkte investering vraagt (in vergelijking tot automaten die ook onderhouden moeten worden.) Antwoord: Betaald parkeren is overwogen en opgenomen in het aanvullende pakket. Gezien de omschreven risico’s en de maatschappelijke, organisatorische en bestuurlijke gevolgen (zie ‘factsheet Parkeerbeleid en Betaald Parkeren’) heeft het college er voor gekozen om dit onderwerp niet op te nemen in het (basis) pakket voorstel. Het aanschaffen van parkeerautomaten blijft nodig. Daarbij liggen de onderhoudskosten voor automaten die geen contant geld meer accepteren lager dan automaten die wel contant geld accepteren. Het totale effect van het aanschaffen en onderhouden van parkeerautomaten op het totale kostenplaatje is beperkt. 4. Rioolheffing: hoe verhouden de tarieven zich tot andere gemeenten en waarom wordt een stijging niet overwogen? Antwoord: Het tarief van de rioolheffing wordt gebaseerd op de kosten, niet op basis van de te innen baten. Er wordt jaarlijks gekeken naar welke kosten de gemeente aan riool heeft. Dat wordt omgeslagen naar alle huishoudens. De rioolheffing mag niet meer dan 100% van de kosten bedekken. Hierdoor kan het riooltarief niet zomaar hoger worden bijgesteld.

De tarieven zijn in lijn met de tarieven van de overige BUCH-gemeenten, echter is dit niet per definitie een relevante vergelijking aangezien de rioolheffing wordt gebaseerd op de daadwerkelijke kosten aan riool (onderhoud).

5. Er is GEEN investeringsbudget voor bruggen en kunstwerken. Momenteel wordt levensverlengend onderhoud uitgevoerd. Graag zouden we meer zicht krijgen op welke financiële risico’s dit met zich meebrengt. Antwoord: De gemeente Heiloo heeft ongeveer 90 kunstwerken (bruggen en steigers) die aangelegd zijn in de jaren 1970 t/m 2000. Kunstwerken van 50 jaar zijn veelal toe aan gedeeltelijke of gehele constructieve vervanging. Recentelijk is het areaal geïnspecteerd waardoor inzicht is in de onderhouds- en vervangingsopgave voor de periode tot en met 2028. Ongeveer 20 van de kunstwerken bereiken de komende jaren de levensduur van 45 tot 55 jaar. In de kadernota 2026 wordt het benodigde investeringsbudget om de constructieve vervanging in gang te zetten aangevuld tot 2028.

Economie -

Inkomsten markten: Verschilt het beleid mbt marktgelden in Heiloo van de ons omringende gemeenten? Zo ja, op welke wijze?

Antwoord: De marktgelden die in rekening gebracht worden bij de ondernemers, verschillen per gemeente. De marktmeester geeft aan dat er de afgelopen 3 jaar geen verhoging heeft plaatsgevonden. -

Bergen:

1,55 per meter per dag

-

Uitgeest:

1,68 per meter per dag

-

Castricum:

2,24 per meter per dag

-

Heiloo:

2,25 per meter per dag

Toerisme Toerisme en recreatie: Waarom is bezuinigen op Alkmaar city marketing niet in de ombuigingsvoorstellen meegenomen? (€ 30.000) Antwoord: Heiloo werkt al jaren aan het uitdragen van haar identiteit, denk aan Natuurlijk Heiloo. Door Heiloo op verschillende manieren onder de aandacht te brengen bij bewoners en bezoekers, stimuleren we de lokale economie. In de regionale visie recreatie en toerisme 2025-2035 is afgesproken om de bezoekersmarketing op regionaal niveau op te pakken. Er is nu voor gekozen om de investeringen in de regionale samenwerking niet mee te nemen in de ombuigingsvoorstellen, maar wel de mogelijke incidentele uitgaven.