Zienswijze 2024 GR Het Gegevenshuis__110650__

Voorstel gemeenteraad

Heerlen, 14 mei 2024

Vergadering gemeenteraad Heerlen Vergaderdatum 26 juni 2024 Documentnummer 107035 Agendapunt

Onderwerp Het geven van een zienswijze op de Jaarrekening 2023, Bijgestelde begroting 2024, Begroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028 van GR Het Gegevenshuis. Inleiding/aanleiding Gemeente Heerlen heeft de Begroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028, verder in dit voorstel Begroting 2025 genoemd, Jaarrekening 2023 en Bijgestelde begroting 2024 ontvangen van Het Gegevenshuis. Conform de Wet gemeenschappelijke regelingen wordt aan de raad verzocht de zienswijze op de Jaarrekening 2023, Bijgestelde begroting 2024 en Begroting 2025 kenbaar te maken aan het algemeen bestuur. Zowel de eventuele zienswijzen als de overige reacties op de begroting kunnen leiden tot aanpassingen van de definitieve begroting die aan het algemeen bestuur zal worden voorgelegd. Het Gegevenshuis neemt de deelnemers op een transparante wijze mee in de vorming van zijn begroting volgens voorcalculatie op basis van jaarlijkse ervaringscijfers. Via een interactieve presentatie van de financiële documenten van Het Gegevenshuis werd in maart 2024 op een heldere wijze inzicht verstrekt over de vorming van een realistische en financieel sluitende begroting op basis van feitelijke en transparante informatie. De betrokkenen zijn zeer tevreden over deze aanpak.

Het Gegevenshuis is een in Landgraaf gevestigde gebiedsonafhankelijke GR die sinds 1 juli 2015, als opvolger van de GBRD BAG-GEO, diverse overheden ontzorgt op het gebied van inwinning, beheer en het raadpleegbaar maken van geografisch informatie. Op dit moment zijn naast Heerlen de gemeenten Beekdaelen, Brunssum, Eijsden-Margraten, Gulpen-Wittem, Kerkrade, Landgraaf, Simpelveld, Sittard-Geleen, Vaals, Voerendaal en het Waterschap Limburg aangesloten bij deze GR. Enkele voorbeelden van producten en diensten die kunnen worden afgenomen bij Het Gegevenshuis zijn landmeetkundige werkzaamheden, het beheer van de Wettelijke Basisregistraties Adressen en Gebouwen (BAG) en Grootschalige Topografie (BGT) en de ontsluiting van geo-informatie via een geo-viewer voor alle medewerkers. Het Gegevenshuis werkt op basis van een dienstverleningsovereenkomst met bijbehorende productbladen (bijv. Kadaster en Thematische kaarten) die per gemeente worden vastgesteld. De kwaliteit van de bedrijfsvoering en dienstverlening wordt benadrukt door het feit dat Het Gegevenshuis zowel ISO 9001 als ISO 27.001 gecertificeerd is.

Pagina 2 van 6 Samenvatting Jaarrekening 2023, Bijgestelde begroting 2024 en Begroting 2025 van Het Gegevenshuis Jaarrekening 2023:

In 2023 werd Het Gegevenshuis geraakt door de situatie op de arbeidsmarkt. Liefst tien vacatures zijn ontstaan, waarvan de helft inmiddels is ingevuld en voor de overige vijf plekken begin 2024 een wervingscampagne is opgestart. Er wordt gebruik gemaakt van de flexibele schil door het inhuren van personeel bij externen. Gelukkig hebben de deelnemers hier geen last van en, ondanks de vacatureruimtes, werd ook in 2023 de afgesproken dienstverlening geleverd. Wel ontstond door deze personeelskrapte temporisering of uitstel van geplande activiteiten. Zo moest er getemporiseerd worden bij de doorontwikkeling van de digitale tweeling, de inzet van nieuwe inwintechnieken en de verdere professionalisering van het archiefbeheer. Ook werd besloten om de doorontwikkeling van de eigen software voor Beheer openbare ruimte te stoppen en in 2024 samen met de geïnteresseerde deelnemers een aanbesteding op te starten voor een nieuw pakket van een marktpartij. De jaarrekening laat een batig saldo zien van € 200.509. De belangrijkste oorzaken van het positief saldo zijn:

1. Door vacatureruimte werd op het gebied van salarissen fors minder uitgegeven dan begroot en dit leidde door onder meer temporisering op niet-productieactiviteiten niet tot een evenredig post aan uitgaven voor externe inhuur (€ 124.344) 2. Rente-inkomsten ontvangen bij het schatkistbankieren (€ 31.127) 3. Post onvoorzien niet aangewend (€ 34.703) Dit resultaat zal worden teruggestort naar de deelnemers waarbij als verdeelsleutel de bijdrage op basis van de Bijgestelde begroting 2024 geldt. Voor gemeente Heerlen betekent dit een restitutie van € 60.042. Dit bedrag zal in de jaarrekening 2023 worden verwerkt ten gunste van het jaarrekeningresultaat. Bijgestelde begroting 2024:

Voor 2024 werd de primaire begroting vastgesteld op basis van voorcalculatie met behulp van de toen bekende gegevens en cijfers (uit februari 2023). Voor de indexering werd gebruik gemaakt van het bij de opmaak laatst bekende prijsindexpercentage bruto binnenlands product (4,9%). Over de hele linie zien we dat de gehanteerde uitgangspunten bij de primaire begroting 2024 nog steeds valide zijn. Er zijn echter een aantal ontwikkelingen buiten de invloedssfeer van Het Gegevenshuis die tot bijstelling van de begroting 2024 aanleiding geven: • Bijstelling van de post bedrijfsvoering en met name ICT (storage-kosten; € 150.000); • Bijstelling van de post software, met name licentiekosten (indexering en uitbreiding; € 20.000); • Aan de batenkant werd voorzien dat de gemeente Gulpen-Wittem het product riool zou afnemen, maar dit is niet doorgegaan (€ 24.060); • Rentebaten uit schatkistbankieren (€ 25.000); • Verlenging subsidie Provincie informatiecentrum na-ijlende effecten steenkolenwinning en lasten (inhuur derden) voor hetzelfde bedrag. (€ 81.000) Een en ander heeft tot gevolg dat de bijdrage van de deelnemers voor de bestaande producten zal stijgen ten opzichte van de primaire begroting. De bijdrage van gemeente Heerlen stijgt in de bijgestelde begroting van € 1.393.000 naar € 1.444.000. Voorgaande

Versie 2018/10

Pagina 3 van 6

betreft per saldo een bijstelling voor Heerlen van € 51.000. Deze post zal in de zomernota worden gerapporteerd. Er zijn in de loop van 2023 een tweetal besluiten genomen waarvan bij de opmaak van deze begroting de financiële consequenties nog niet (geheel) bekend zijn. ICT-dienstverlening Het Algemeen Bestuur heeft in december 2023 besloten om de dienstverlening op het gebied van ICT op termijn (1 oktober 2025) niet meer bij Parkstad IT af te nemen, maar te beleggen bij een marktpartij. Dit betekent dat een Europese aanbesteding noodzakelijk is. De aanbesteding zal in 2024 worden uitgevoerd en de implementatie naar een marktpartij in 2025. De reële verwachting dat de structurele jaarlijkse bijdrage aan een marktpartij lager zullen uitvallen dan de huidige bijdrage aan Parkstad IT, maar dit is niet op voorhand te garanderen. Onzekere factor voor wat betreft de incidentele kosten zijn de ontvlechtingskosten bij Parkstad IT. Huisvesting Het Algemeen Bestuur heeft in haar vergadering van 4 november 2022 dat het huidig huisvestings- en kantoorconcept niet past bij een innovatieve geodata-organisatie en contraproductief werkt om invulling te geven aan de strategische agenda. Bovendien heeft in het kader van het hybride werken en de krapte op de arbeidsmarkt het belang van een inspirerende werkomgeving aan kracht toegenomen.

De verwachting is dat de plannen in 2024 aan het Algemeen Bestuur van Het Gegevenshuis zullen worden voorgelegd. Begroting 2025 en meerjarenraming 2025-2028: De Begroting 2025 is gebaseerd op voorcalculatie op basis van de feitelijke situatie met daaraan toegevoegd de ontwikkeling die tot bijstelling van de begroting 2024 hebben geleid en een structureel karakter hebben. In de begroting is rekening gehouden met een indexering van 3,8%. De verhoging in de Bijgestelde begroting 2024 van de ICT-kosten met € 150.000 zijn ook voor de Begroting 2025 en de meerjarenraming meegenomen, terwijl de dienstverlening door Parkstad IT uiterlijk op 1 oktober 2025 eindigt. Het dan geldende tarief van een marktpartij zal echter pas bekend zijn nadat gunning eind 2024 heeft plaatsgevonden. Dit betekent dat de gevolgen voor de begroting en meerjarenraming dan pas duidelijk zijn en meegenomen worden in de Bijgestelde begroting 2025. De ontwikkeling van de bijdrage van Heerlen aan GR Het Gegevenshuis is volgens de Begroting 2025 de komende jaren:

Begroting 2025 e.v. Gegevenshuis Huidig bedrag in de gemeentelijke begroting Voorstel Gegevenshuis 2025 e.v. Saldo (nadeel) begroting

2025 1.460.000 1.499.000 -39.000

2026 1.532.000 1.556.000 -24.000

2027 2028 1.607.000 1.607.000 1.615.000 1.676.000 -8.000 -69.000

Het financiële effect van de bijdrage van de gemeente Heerlen aan Het Gegevenshuis en de verwerking daarvan wordt meegenomen in de gemeentelijke Begroting 2025.

Versie 2018/10

Pagina 4 van 6 Kader Programma Bestuur en Ondersteuning Kernthema: Dienstverlening Bevoegdheid Raad Voorstel 1. Bij wijze van zienswijze in te stemmen met de voorliggende “Jaarrekening 2023” van GR Het Gegevenshuis. 2. Bij wijze van zienswijze in te stemmen met de voorliggende “Bijgestelde begroting 2024” van GR Het Gegevenshuis. 3. Bij wijze van zienswijze in te stemmen met de voorliggende “Begroting 2025” van Het Gegevenshuis. 4. Bij wijze van zienswijze niet in te stemmen met de voorliggende “Meerjarenraming 2026-2028” van GR Het Gegevenshuis. Argumenten 1.1 Binnen de strategische pijler groei is voor 2023 en volgende jaren de opdracht om acquisitie te doen bij diverse Zuid-Limburgse gemeenten als ook Limburgse gemeenten ten noorden van Sittard-Geleen. Ook het aantal producten dat op basis van de behoefte bij deelnemers worden aangeboden groeit. Hiermee wordt een structurele besparing gerealiseerd voor de deelnemers. 1.2 Het Gegevenshuis ontwikkelt oplossingen die ondersteuning kunnen bieden bij de realisatie van diverse gemeentelijke ambities. 2.1 Het Gegevenshuis werkt volgens van voorcalculatie op basis van jaarlijkse ervaringscijfers bij de vorming van de begroting. Met deze aanpak is realistisch begroot en een financieel sluitende en inhoudelijk correcte begroting aangeleverd en interactief gepresenteerd aan alle deelnemers.

3.1 De Begroting 2025 is gebaseerd op voorcalculatie op basis van de feitelijke situatie. 4.1 De draagkracht van gemeenten staat voor 2026 en verder enorm onder druk. In lijn met de bezuinigingsopgave waar gemeentes voor staan als gevolg van minder Rijksinkomsten roepen we de GR-en op om de financiële ontwikkelingen voor 2026 en verder binnen de eigen begroting op te vangen en daarbovenop een taakstelling van 5 tot 10% te realiseren. Tegenargumenten en risico’s Geen Aandachtspunt begroting 2026 en verder Zoals bekend, is het voor veel gemeenten hoogst onzeker hoe de financiële toekomst er, zeker vanaf 2026 uitziet. De draagkracht van gemeenten staat enorm onder druk. Wij roepen u op om de financiële ontwikkelingen voor 2026 en verder binnen de eigen begroting op te vangen en daarbovenop een taakstelling van 5 tot 10% te realiseren, dit is in lijn met de bezuinigingsopgave waar gemeentes voor staan als gevolg van minder Rijksinkomsten.

Versie 2018/10

Pagina 5 van 6 We beklemtonen dat we instemmen met de begroting van sec het begrotingsjaar 2025, en niet instemmen met de meerjarenbegroting 2026 en verder. Later dit jaar volgt een verzoek om voorstellen te doen hoe een besparing in de werkzaamheden gerealiseerd kan worden. Dit uitgangspunt geven wij aan alle GR-en mee en zal ook met de verschillende deelnemende gemeenten in Zuid-Limburg integraal worden opgepakt. Communicatie Na besluitvorming van de gemeenteraad wordt het besluit schriftelijk kenbaar gemaakt aan het algemeen bestuur van Het Gegevenshuis op de vergadering van 4 juli 2024. Evaluatie Via de bestuursrapportage, de periodieke rapportage en het jaarverslag over de voortgang van de mogelijke wijzigingen van de kerntaken. Planning, procedure en uitvoering 11 juni 2024, Commissie Economie, Bestuur en Financiën 26 juni 2024, Raadsvergadering 27 juni 2024, Verzenden zienswijze Bijlagen Jaarrekening 2023 versie 2.0 Bijgestelde begroting 2024 versie 2.0 Begroting 2025 - meerjarenraming versie 2.0

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Heerlen, de secretaris,

de burgemeester,

drs. V.N. Gosselink-Van Dijk

drs. R. Wever

Versie 2018/10

Pagina 6 van 6

raadsbesluit

De raad der gemeente Heerlen; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. documentnummer 107035; gezien het advies van de raadscommissie; besluit:

Aldus besloten tijdens de vergadering van de raad van de gemeente Heerlen van

de griffier,

de voorzitter,

drs. T.W. Zwemmer

drs. R. Wever

Versie 2018/10