CConstaterende datHeerlen
Koppel je AI →
Document · PDF

Presentatie raadsinformatieavond veiligheid 15 januari 2026

Raadsvergadering 23 september 2026, gemeente HeerlenBij agendapunt: Rekenkameronderzoek ‘Keuzes in kwaliteit en samenhang’, een onderzoek naar beleid en uitvoering van toezicht en handhaving in Heerlen1.455 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Programma • Intro burgemeester • Analyse en trends in veiligheid en overlast • Van beleid naar uitvoering: goede praktijkvoorbeelden van de inzet op onze prioriteiten • Interventieteam • Doorbraakmethode • Crime Prevention Through Environmental Design (CPTED) • Integrale Jeugdaanpak Parkstad • Toezicht en handhaving: het werken op straat • Exclusieve mini-preview van de documentaire over Sociaal Veilig • Afsluiting burgemeester: hoe blijven we veiligheid in de toekomst op een goede manier aanpakken?

PRIO: SOCIALE KWALITEIT | Resultaten 2025 Hoe staan we ervoor ten opzichte van de ambitie en doelen uit de kadernota? | - | Aanpak Sociaal Veilig nu ook in Heerlen- Zuid De leefbaarheid van de buurten wordt vergroot door in te zetten op | - | 397 casussen behandeld in Sociaal Veilig het voorkomen, terugdringen en aanpakken van overlast in de directe | - | 110x buurtbemiddeling (53% posit. effect) woon- en leefomgeving waardoor mensen zich prettiger en veiliger gaan | - | 250 buurtinitiatieven ondersteund voelen in de eigen buurt. | - | 62x wegslepen voertuig, 5916 naheffingen parkeerbelasting, 3257 proces-verbaal (foutparkeren, alcohol, wildplassen etc.) VOELT | ZICH | WEL | EENS | ERVAREN OVERLAST IN | BURENGERUCHT ONVEILIG | BUURT 1307 43% | 43% | 3,4 | 3,7 | 3,4 | 1099 3 | 831 40% | 659 | 600 38% 2019 | 2021 | 2023 | 2025 | Doel | 2022 | 2023 | 2024 | 2025* | 2026 | Doel (2027) (2027) 2019 | 2021 | 2023 | 2025 | Doel (2027) | Bron: Burgeronderzoek Parkstad | Bron: politie Bron: Burgeronderzoek Parkstad | schaal 1 (komt niet voor) tot 10 (heel vaak) | * 2025 is geëxtrapoleerd o.b.v.

jan t/m nov Trends - | Maandelijkse controles panden arbeidsmigranten (√) - | In 2027 Sociaal Veilig in alle buurten Resultaten 2025 - 22 gezinnen in de aanpak Citicess (doorbraakmethode) - Convenant voor goede en snelle hulp aan slachtoffers van (online) seksueel geweld bij het Centrum Seksueel Geweld. - Campagne over ‘Femicide’ op Van Grunsvenplein - 360 signalen over ‘handle with care’ doorgezet uit primair onderwijs (Parkstad) - 2 vo-scholen uit Heerlen nemen deel aan pilot ‘handle with care’ - 9x trajecten housing justitieel Tegengaan van veiligheids- en leefbaarheids- problematiek door het realiseren van een sluitende aanpak op het gebied van zorg en veiligheid. - Jaarlijks 10 gezinnen voor gezinscoaches/doorbraakmethode (√) - Huiselijk geweld beter in beeld krijgen PRIO: Verbinding zorg en veiligheid Hoe staan we ervoor ten opzichte van de ambitie en doelen uit de kadernota? 0 20 40 60 80 100 120 2022 2023 2024 2025* Bron: politie Overlast door verward / overspannen persoon per 10.000 inwoners Heerlen Maastricht Sittard-Geleen Nederland 1115 1200 1195 1170 2022 2023 2024 2025 Bron: CBS * 2025 is geëxtrapoleerd o.b.v. eerste half jaar AANTAL MELDINGEN HUISELIJK GEWELD Trends

PRIO: Jeugdoverlast- en criminaliteit | Resultaten 2025 Hoe staan we ervoor ten opzichte van de ambitie en doelen uit de kadernota? | - | Specialistisch jongerenwerk - | 247 jongeren in jeugdaanpak (IJAP) - | Inzet re-integratie officier na detentie Voorkomen dat Heerlense jongeren in de georganiseerde criminaliteit | - | Voorbereiding Jeugdinterventieteam belanden of daar verder in afglijden. | - | Nieuwe straatcoach-uitvoerder - | Goed verlopen najaarskermis - | Start IPTA coach: toeleiden naar werk REGISTRATIES JEUGDOVERLAST | RISICOJONGEREN % | ERVAREN | VAAK 441 | 470 | 452 | Bron: zichtopondermijning.nl | JEUGDOVERLAST 436 | 400 | 2022 is het meest recente peiljaar 9,2 | 9,5 | 9,5 | 9,7 8,4 | 8,5 | 8,8 | 20% 8,0 | 17% | 18% 13% 5,0 | 5,0 | 5,0 | 5,0 2022 | 2023 | 2024 | 2025* | 2026 | Doel | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2019 | 2021 | 2023 | 2025 | Doel (2027) Bron: politie | (2027) | Bron: Burgeronderzoek Parkstad * 2025 is geëxtrapoleerd o.b.v. jan t/m nov | % Heerlen-Noord | % Heerlen | % NL | % van respondenten dat vaak jeugdoverlast ervaart Trends - | In 2027 ondersteunen jeugdboa’s scholen bij veiligheidssignalen - | In 2027 is er een stevige VIOS-samenwerkingsstructuur (√) - | In 2027 werken alle Parkstadgemeenten met de IJAP voor jeugdcasuïstiek (√) PRIO: Ondermijnende criminaliteit (incl.

drugs) | Resultaten 2025 Hoe staan we ervoor ten opzichte van de ambitie en doelen uit de kadernota? | - | 1746 bestuurlijke controles interventieteam (horeca, garageboxen, bedrijven, spookbewoning, opkopers, etc) Het stimuleren van weerbaarheid en bewustwording bij sociale, | - | 96 dwangsommen voor straatdealers fysieke en economische structuren. En repressief optreden tegen | - | 39 pandsluitingen ondermijnende criminaliteit. | - | Start EUI-project Pulse Twin - | 30 BIBOB-toetsen, 56 integriteits- toetsen en 24 levensgedragtoetsen KAN ONDERMIJNING | IS BEREID ONDERMIJNING TE | ERVAART VAAK HERKENNEN | MELDEN | DRUGSOVERLAST I/D BUURT 67% | 60% 57% | 51% | 46% | 50% | 14% | 15% | 13% 12% 2021 | 2023 | 2025 | Doel (2027) | 2021 | 2023 | 2025 | Doel (2027) | 2019 | 2021 | 2023 | 2025 | Doel (2027) Bron: Burgeronderzoek Parkstad | Bron: Burgeronderzoek Parkstad | Bron: Burgeronderzoek Parkstad Trends - | In 2027 hebben we een stevige informatiepositie met ons eigen informatieknooppunt (√) PRIO: Cybercrime Hoe staan we ervoor ten opzichte van de ambitie en doelen uit de kadernota? | Resultaten 2025 - | Organiseren cyberdriehoek (oefening) Heerlen is weerbaar tegen digitale criminaliteit.

We versterken het | - | Voorlichting op scholen en op straat digitale bewustzijn en de weerbaarheid van bewoners en bedrijven, | - | Buurtpreventieavonden over cybercrime en stimuleren de meldings- en aangiftebereidheid. | - | Inzet online jongerenwerker voor digitale weerbaarheid AANGIFTE BIJ | AANTAL CYBERCRIME INCIDENTEN SLACHTOFFERSCHAP | 66 51 | 51 25% | 39 19% | 26 13% 2021 | 2023 | 2025 | Doel (2027) | 2022 | 2023 | 2024 | 2025* | 2026 | Doel (2027) Bron: Burgeronderzoek Parkstad | Bron: politie * 2025 is geëxtrapoleerd o.b.v. jan t/m nov Trends - | In 2027 zijn meer mensen weerbaar tegen cybercrime. Prostitutie | uitbuiting

Aanpak woonoverlast Ondermijning & controles

Blijven ontwikkelen

SLIDE 11 Tom Bindels Strategisch projectleider Doorbraakmethode en gezinsaanpak Heerlen 15-1-2026

SLIDE 12

SLIDE 13 Resultaten tot heden • 22 gezinnen lopende + 4 afgesloten (tijdens artikel Limburger 21) • 19x gezinscoach • 10x doorbraakmethode • 23x doorbraak: • 7x nieuwe woning. • 8x doorbraak in inkomen: o.a. door toekenning van bijzondere bijstand, het laten vervallen van huurschuld of intrekken van beslagleggingen. • 3x doorbraak in hulp voor jeugdigen: schoolboeken en ondersteuning bij start van een opleiding, regelen van alternatief schoolvervoer en het aanbieden van een alternatief schooltraject met groepsbegeleiding en forceren van een nieuwe start op een nieuwe school. • 2x ondersteuning in het leefbaar maken van een woning: inrichting en opschoning vervuilde woning. • 1x gebitsrenovatie ism CZ. SLIDE 14 Doorbraakpot Dreigend scenario Doorbraak scenario Rendement € 14.221,28 € 3.743.440,- € 1.098.086,- € 2.377.953,- Kosten-baten SLIDE 15 3. elementen Leefbaarheidsoverleg Casuïstiekoverleg Doorbrakenteam Regie volwassen Regie jeugd Begeleiding volwassenen Begeleiding jeugd Gezinscoach SLIDE 16 Doorbraakteam • Regisseur sociaal veilig • Projectondersteuner • Volwassenconsulent Toegang • Jeugdconsulent Toegang • Consulent Inkomen -> ook link naar Schuldhulp en Re-integratie • Maatschappelijk werker Buurtteams Heerlen • Wijk-GGD’er • Gedragswetenschapper • Gezinscoaches

SLIDE 17

SLIDE 18 Hoe verder • Narrative evaluatie van inzet bij 9 gezinnen. • Verlenging bestaande inzet voor 3 jaar met SPUK Kansrijke wijk, 4 gezinscoaches + actieonderzoeker. • Sinds juli 2025 doorbraakmethode voor heel Heerlen voor alle type huishoudens op basis van PlusWIJken (excl. gezinscoaches). • Moeders met Dromen van start, eerste gezinscoach hiervoor start 1 februari 2026.

CPTED Ontwerp, Inrichting en Beheer van de fysieke omgeving - Woningbouw CPTED: Crime Prevention Through Environmental Design Een goed ontwerp en effectief gebruik van de gebouwde omgeving leidt tot minder criminaliteit. En ook tot minder angst daarvoor. Dat draagt bij aan een betere kwaliteit van leven. Gebouwde omgeving = fysieke omgeving: • Openbare ruimte • Gebouwen • Bruggen, viaducten, tunnels etc. • Verkeerswegen • Pleinen, parken, speelplekken etc. • Straatmeubilair zoals banken, afvalbakken en lantaarnpalen • Stedenbouwkundig ontwerp • Architectuur Alles wat de stad vormgeeft en tastbaar is. CPTED gaat dus niet alleen over openbare ruimte. Maar ook over: • Stedenbouwkundige uitwerking van plannen • Functies van gebieden en gebouwen • Vormgeving, kleur en materiaalkeuze van gebouwen → architectuur CPTED draagt aantoonbaar bij aan een veilige, leefbare leefomgeving: 1. Ontwerp 2. Inrichting 3.

Beheer Houd al rekening met CPTED bij het ontwerp van woningen, winkelgebieden en andere stedelijke omgevingen: • Meest effectief • Goedkoopst • Esthetisch het meest verantwoord Vanuit CPTED kijken we bij een ontwerp onder andere naar: Zichtbaarheid Is er op alle plekken in en om het complex voldoende zicht door bewoners, bezoekers en passanten? Eenduidigheid Is ondubbelzinnig duidelijk wat de functie van een plek is? Maar ook: is duidelijk wie de eigenaar is van een plek en wie de plek beheert? Toegankelijkheid Is het complex goed toegankelijk voor de bewoners en juist slecht toegankelijk voor wie er niet woont? Aantrekkelijkheid Schoon en heel. Dus geen gebroken ramen, graffiti, zwerfvuil, vernielingen. Maar ook: goed verlicht, prettige kleuren, fijne materiaalkeuze etc. Sociaal onveilige woningbouwprojecten Bijlmermeer, Amsterdam Oplevering eerste flat (Hoogoord): 1968 Start sloop van de meeste flats na Bijlmerramp: 1992 Er was sprake van hoge criminaliteitscijfers, drugshandel, algehele verloedering, slecht toezicht op geparkeerde auto’s, onvoldoende natuurlijk toezicht, etc.

Sociaal onveilige woningbouwprojecten Vossekuil, Molenberg, Heerlen Criminaliteit, drugsdealactiviteiten, leegstand, verval Oplevering: jaren ‘60 Sloop: 1993

Sociaal onveilige woningbouwprojecten Rozeflat, Rozestraat, Nieuw Einde, Heerlen Geweld, explosies, schietincidenten, brandstichting, jeugdoverlast Oplevering: 1964 Sloop: 2023

Fraaie voorbeelden van sociaal veilig ontwerp. Zo kan het ook. → Busstation Heerlen Parkeerplaats Van der Valk  Heerlen Sociaal veilige woningbouw volgens CPTED-richtlijnen

We zijn in Heerlen al begonnen met CPTED

Sociaal veilige woningbouw volgens CPTED-richtlijnen

Sociaal veilige woningbouw volgens CPTED-richtlijnen

Het is voor de veiligheid en een gevoel van welbevinden in de stad dus belangrijk om al in de ontwerpfase van gebouwen, openbare ruimte en andere elementen van de fysieke omgeving rekening te houden met CPTED.

Toezicht en handhaving

Organogram Toezicht en Handhaving

Boa’s in Heerlen

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://heerlen.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/2f05ffc1-a11b-46b4-bb9b-7fa82d3f6f42?agendaItemId=72a7dd4b-8e4f-4d42-bd63-daec7fd9106a