Heerlen-Nrd Bijl. 2-programma contouren 2021-2045 en indicatief plan 2021-2025.pdf

Stedelijk vernieuwingsgebied Heerlen-Noord Contouren programma 2021-2045 Voorlopig uitvoeringsplan 2021-2025 December 2020

Heerlen-Noord

versie december 2020

Inleiding Heerlen-Noord is een uniek gebied met eigen karakteristieken waar de mijnperiode nog goed zichtbaar is. Het is een aaneengesloten gebied met rond de 53.000 inwoners en 14 buurten dat – op 1 buurt na - boven het spoor ligt. Heerlen-Noord kent de nodige uitdagingen op het gebied van leefbaarheid en veiligheid. Dit is ook terug te zien in de scores in verschillende instrumenten zoals de Leefbaarometer, de CBS-gegevens, het burgeronderzoek Heerlen en de Rigo-cirkel. Heerlen-Noord verdient structurele aandacht om de leefbaarheid en veiligheid op een hoger niveau te brengen en daarmee de volgende generatie een beter perspectief te bieden. Met het commitment van het Rijk zijn we aan de slag gegaan om te komen tot een integraal meerjarenprogramma. Ambitie programma Heerlen-Noord Met het programma Heerlen-Noord willen we een structurele verbetering realiseren voor de inwoners en voor de buurten zodat Heerlen-Noord een fijne plek wordt om te wonen, te werken en te leven. Als een van de door het Rijk aangewezen 16 stedelijke vernieuwingsgebieden krijgen we kans om nu de lang gewenste trendbreuk te gaan realiseren; de trendbreuk die nodig is om de volgende generatie een beter perspectief te geven. We willen de jeugd nieuwe kansen bieden. Onze ambitie is dat we de nieuwe generatie in Heerlen-Noord een nieuw perspectief kunnen bieden, gelijk aan het niveau van Heerlen-Zuid.

Hiervoor is een integraal 1-generatieplan (25 jaar) op meerdere leefgebieden. We kiezen daarbij voor een structurele verandering op de drie leefgebieden: gezond-sociaalveilig, onderwijs-werk en wonen-ruimte. We gaan hier extra op inzetten. Deze ambitie kunnen we alleen waar maken met inzet van vele partners, met de inwoners en de buurten en ondersteund door het Rijk. We hebben hiervoor nodig een langjarig commitment van een brede alliantie en een integrale aanpak met voldoende focus.

De opgave is groot, maar we zijn ambitieus en we realiseren ons dat we niet alles tegelijk kunnen oppakken. Daarom maken we met onze partners keuzes wat prioriteit gaat krijgen in afstemming met de stakeholders. Contouren van het 1-generatieplan 2020-2045 In de tweede helft van 2020 hebben we met een breed scala aan partners en stakeholders de contouren voor het 1-generatieplan opgesteld met de integrale aanpak van de leefbaarheids- en veiligheidsproblematiek.

Heerlen-Noord

versie december 2020

De keuzes voor de drie leefgebieden en de koers voor het programma komt voort uit onze kennis en ervaringen met Heerlen-Noord en de input van inwoners, buurten en onze partners in de loop van de jaren. De keuzes zijn gebaseerd op een uitgebreide probleemanalyse aan de hand van cijfers vanuit verschillende bronnen, beleidsstudies en afstemming met diverse stakeholders. Zie bijlage 1. Doelen per leefgebied (zie ook bijlage 2) Leefgebied Gezond-Sociaal-Veilig

Onderwijs-Werk

Wonen-Ruimte

Doelen Gezonder zijn Meer meedoen met anderen Veiliger voelen Beter opgeleid Minder armoede Meer mensen aan het werk Juiste woning op de juiste plek Aantrekkelijkere woon- en leefomgeving

Onze ambitie is om Heerlen-Noord op bovenstaande thema’s minimaal op gelijk niveau als HeerlenZuid te krijgen. Een realistische inschatting leert ons dat we hier gefaseerd aan moeten werken. In tijdblokken van zes jaar gaan we deze doelen met concrete plannen invulling geven. We realiseren ons dat dit een grote uitdaging is die veel inzet van ons en onze partners vraagt en dat er een groot bedrag aan investeringen nodig is om daadwerkelijk het verschil te kunnen gaan maken.

Uitvoeringsplan Heerlen-Noord 2021-2025, versie december 2020 Uitgaande van de meer jaren doelen hebben we een plan opgesteld met (deels al bewezen) interventies waarmee we het verschil kunnen gaan maken. Met een integrale en innovatieve aanpak gaan we een start geven voor de structurele veranderingen die we beogen voor Heerlen-Noord. Onze voorlopige doelen en ambities voor de periode 2021-2025 zijn: Leefgebied

Doelen

Thema

Gezonder zijn

Gezondheid

Interventies - Kansrijk van Start - Gezondheidsbevordering - Burgers maken Hrl-Nrd

Gezond Sociaal Veilig

Meer meedoen met anderen

Sociaal - Buurtbemiddeling

Veiliger voelen

Heerlen-Noord

Veiligheid

- Sociale Veiligheidsaanpak - Repressieve aanpak

versie december 2020

Ambitie -Intensiveren en extra preventie voor jeugd (tot 2 jr en vanaf 2 jr) -Extra preventie in alle buurten voor alle volwassenen (20+) -150 initiatieven door en voor burgers (methodiek Gebrookerbos) -600 bijstandsgerechtigden (C-D-E) draaien mee in participatietrajecten -burgerparticipatie inzetten bij projecten -in alle buurten preventie en aanpak problemen -Inzetten bij alle woon- en buurtprojecten, reductie 10-20% van de incidenten

- Voortijdig school verlaten - Kwaliteit BO/VO verhogen Beter opgeleid

Onderwijs

Onderwijs Werk

- Verlengde schooldag incl. gezonde lunch

- Passend opleiden naar werk - Naar leerwerkplekken-werk Minder armoede Meer mensen aan het werk

Juiste woning op juiste plek

Werk

- Vakschool in Heerlen-Noord

Wonen

- Aanpak problematische part. woningvoorraad - Aanpak kwaliteit sociale woningen - Flexibele huisvesting kwetsbare groepen - Aanpak woon- en leefomgeving

Wonen Ruimte Aantrekkelijkere woon- en leefomgeving

Ruimte

- Transformatie Tuindorp naar kleinschalig bedrijventerrein - Buurtvoorzieningen actualiseren en vernieuwen

-intensivering en extra/nieuwe aanpak VSV -extra aanbod ikv kwaliteitsverbetering -op alle basisscholen 40% doet mee met verlengde schooldag en alle kinderen doen mee met gezonde lunch -750 extra deelnemers werk georiënteerd opleidingstraject -380 extra personen naar leerwerkplek-werk waarvan 75 ikv project ’schoon Hrl-Nrd’ -vakschool is opgestart en draait met flexibel opleidingsaanbod -365 particuliere woningen en 135 overlast gevende kamerwoningen -664 woningen verduurzamen en toegankelijk-levensloopbestendig maken -100 flexibele woningen -alle woonprojecten incl. veilige, leefbare, klimaatbestendige woonomgeving -passende bestemming geven aan gebied -passende wijkeconomie en maatschappelijke voorzieningen

Bovenstaand overzicht is mede met input van de stakeholders tot stand gekomen. We hebben daarbij gekeken wat extra nodig zou zijn bovenop wat we al regulier doen om de gewenste resultaten en effecten in de buurten te realiseren. Het gaat hier dus om additionele interventies of bestaande interventies die we willen uitbreiden of intensiveren bovenop de reguliere interventies van ons en onze partners. Onderstaande tabel geeft een indicatie van de verwachte kosten die bij dit plan horen. Financiële doorkijk van het voorlopige uitvoeringsplan Heerlen-Noord 2021-2025 (Bron: Ecorys, december 2020) Leefgebied Gezond Sociaal Veilig

Thema Gezondheid Sociaal Veiligheid

Onderwijs Onderwijs Werk Werk

Heerlen-Noord

Interventies - Kansrijk van Start - Gezondheidsbevordering - Burgers maken Hrl-Nrd - Buurtbemiddeling - Sociale Veiligheidsaanpak - Repressieve aanpak Totaal Sociaal-Gezond-Veilig - Voortijdig school verlaten - Kwaliteit BO/VO verhogen - Verlengde schooldag incl. gezonde lunch - Passend opleiden naar werk - Naar leerwerkplekken-werk - Vakschool in Heerlen-Noord Totaal Onderwijs-Werk

versie december 2020

Extra €

%

20.313.455,-5.260.000,--

38%

40.125.450,-65.698.905,-30.158.700,-25% 14.305.000,-44.463.700,--

Wonen Wonen Ruimte Ruimte

Programmabureau

- Aanpak problematische part. woningvoorraad - Aanpak kwaliteit sociale woningen - Flexibele huisvesting kwetsbare groepen - Aanpak woon- en leefomgeving - Transformatie Tuindorp naar kleinschalig bedrijventerrein - Buurtvoorzieningen actualiseren en vernieuwen Totaal Wonen-Ruimte SUBTOTAAL - Bureaukosten o.b.v. 6 fte - Communicatiemiddelen

45.960.439,--

37% 18.812.087,--

64.772.526 174.935.132,-

100%

4.090.000 TOTAAL

179.025.132,-

Een eerste doorkijk naar de impact van het uitvoeringsplan 2021-2025 laat de volgende baten zien: - Daling zorgconsumptie - Inkomenseffecten hoger opleidingsniveau, meer mensen aan het werk, besparingen op uitkeringen - Stijging van de gemiddelde WOZ-waarde (of een relatief een kleinere daling) - Afname CO2-uitstoot - Besparing energieverbruik Bron: Ex ante impacttool Leefbaarheid en Veiligheid (BZK), Ecorys 2020 Bij de verdere concretisering van het plan voor 2021-2025 gaan we een meer gespecificeerde indicatie van deze baten geven. Naast deze financiële baten is er ook een effect te verwachten op gezondere en gelukkigere mensen. Vervolg Bovenliggend plan vraagt voor om het organiseren van een brede alliantie, zodat we de aanpak samen kunnen doen met partners vanuit de stad, de regio en het Rijk. In Q1 2020 gaan we het plan 2021-2025 met elkaar verder invullen, we gaan focus aanbrengen en afspraken maken. We zullen zorgen voor een goede governance en programma-organisatie zodat er sturing is vanuit de alliantiepartners op de uitvoering van het plan en op de monitoring. In de loop van 2021 willen we van start gaan met de uitvoering van het plan 2021-2025.

Heerlen-Noord

versie december 2020

Bijlage 1: Probleemanalyse Heerlen-Noord 2020, overkoepelend schema. Bron: Ecorys, december 2020

Heerlen-Noord

versie december 2020

Bijlage 2: Doelenboom Heerlen-Noord 2020-2045 Bron: Ecorys, december 2020

Heerlen-Noord

versie december 2020