CDA, Antwoordbrief Jongerenoverlast Heerlerheide.pdf

De heer M.P.G.M. Peters Alhier

Heerlen,

20 augustus 2021 Onderwerp Registratienummer:

BWV-21001338

Beantwoording vragen ex. art. 33 RvO.

Geachte heer Peters, Op 30 juli 2021 heeft u vragen gesteld inzake ‘Jongerenoverlast Heerlerheide Centrum Laait Weer Op’. Aangezien deze vragen niet binnen de daarvoor gestelde termijn beantwoord konden worden, heeft u op 20 juli 2021 een, in verband met zomerreces, algemeen uitstelbericht ontvangen. Onderstaand treft u nu de antwoorden op uw vragen aan. Vraag 1 Hoe kan het dat u ondanks uw versterkte inzet geen vuist kunt maken tegen deze straatterreur? Antwoord Er zijn de afgelopen weken meldingen ontvangen over onder meer hinderlijke groepsvorming, het achterlaten van afval, luidruchtig en brutaal gedrag door jeugd op en nabij het Corneliusplein. Ook hebben zich zeer vervelende incidenten voorgedaan zoals het gooien met waterballonen en eieren naar omstanders. Dit wordt uiteraard niet getolereerd en daarom meteen aangepakt maar het beeld van ‘straatterreur’ herken ik niet. Het aanpakken van (structurele) jeugdoverlast, waar dan ook in Heerlen, heeft doorlopend de volle aandacht. Dit loopt van vroegsignalering en vroeginterventie tot integrale (repressieve) aanpakken. Dagelijks zijn vele professionals zoals boa’s, politie, straatcoaches, jongerenwerkers en buurtregisseurs actief in de buurten. En deze aanpak werkt. De omvang en aard van de jeugdoverlast is niet vergelijkbaar met voorafgaande jaren.

In de aanpak van overlastgevende jeugd is een compliceerde factor dat de jeugd van vandaag niet dezelfde is als die van vorig of volgend jaar. Ze groeien op en verdwijnen weer uit beeld. Dit maakt de aanpak van overlastgevende jeugd wezenlijk anders dan van volwassenen. Vraag 2 De constatering dat jongerenoverlast in de zomer oplaait kennen we allemaal en hebben we ook reeds meermaals van u gehoord. Als u dit weet, waarom laat u het dan gebeuren?

Antwoord Dat in de zomer er meer overlast wordt gemeld is relatief eenvoudig te verklaren doordat de jeugd dan schoolvakantie heeft en met mooi weer veel buiten is. Op die momenten is een toename aan meldingen te zien. Dergelijke meldingen kunnen gaan over een groep jeugd die bij elkaar staat tot daadwerkelijk openbare orde verstorende incidenten. De jeugd maakt nadrukkelijk onderdeel uit van vitale en levendige wijken. Zij moeten daarbij ook ruimte en gelegenheid krijgen om in de openbare ruimte samen te komen, met elkaar op te trekken en samen plezier te maken. Dit kan soms een spanningsveld opleveren met andere gebruikers van diezelfde openbare ruimte alsmede met buurtbewoners. Het gaat hierbij dan ook om het elkaar tot op bepaalde hoogte tolereren en respecteren. Excessen worden daarbij uiteraard niet getolereerd en met alle mogelijke bestuursrechtelijke en/of strafrechtelijke instrumenten aangepakt. Vraag 3 Bent u het met het CDA Heerlen eens dat de huidige situatie waarbij wij geen grip hebben op een aantal overlastgevende jongeren en wederom achter de feiten aanlopen niet uit te leggen valt aan de bewoners, bezoekers en ondernemers van Heerlerheide die al ruim 8 jaar met de problemen van doen hebben? Antwoord Ik deel uw mening niet dat er geen grip op de situatie zou zijn en achter de feiten aangelopen wordt.

Daarmee niet gezegd hebbende dat er geen overlast is respectievelijk ervaren wordt. Maar zoals reeds opgemerkt, het gaat momenteel niet om overlast in een omvang en ernst zoals die in voorafgaande jaren werd gemeld en geconstateerd. Vraag 4 Hoe neemt u als gemeente de regierol op zich in dit dossier? Antwoord De gemeente heeft altijd haar regierol genomen waarbij een duidelijk onderscheid gemaakt moet worden naar de omvang en aard van jeugdoverlast. Als het gaat om eenvoudige overlast(meldingen) wordt dit regulier en in onderling overleg opgepakt door de wijkagent en/of wijkboa en/of straatcoach en/of jeugd- en jongerenwerker. Dit is in het merendeel van de gevallen afdoende om de overlast(gevoelens) weg te nemen of ieder geval tot een beheersbaar niveau te brengen. De vele facetten van de aanpak van jeugdoverlast zijn uitvoerig besproken in de raadsinformatiebijeenkomst van 29 juni 2020 alsmede het verslag daarvan dat als memo, gedateerd 6 juli 2020, aan de raad is gezonden. Als het gaat om aanhoudende en ernstige overlast door jeugdgroepen of individuele jeugdigen is in samenspraak met de Lokale Driehoek Heerlen medio 2020 besloten om het Kernteam Jeugdoverlast in te richten. In dit kernteam is kennis en kunde gebundeld om op tactisch niveau waar nodig regie te voeren op de operationele aanpak en bij voorkeur overlast te voorkomen.

Vertegenwoordigd zijn politie, Openbaar Ministerie, gemeente, Veiligheidshuis Parkstad, Jeugd Preventie Platform

en Halt. Het Kernteam Jeugdoverlast is nog volop in doorontwikkeling. Het gaat niet om een team dat formatief is ingebed, Het gaat om gemotiveerde en ervaren professionals die functioneel en/of door senioriteit doorzettingsmacht hebben en samen over een groot achterliggend netwerk beschikken. Het Kernteam Jeugdoverlast komt frequent bij elkaar en heeft drie hoofddoelstellingen:  het doorlopend stroomlijnen van informatie- en werkprocessen rondom aanpak jeugdoverlast;  het doorlopend analyseren van beschikbare informatie over jeugdgroepen en bekende/potentiële overlastlocaties;  integrale persoonsgerichte aanpakken van jeugdigen die als ernstig overlastgevend bekend staan of daar naartoe dreigen af te glijden. Als afgeleide van de doelstellingen legt het Kernteam actief verbindingen met buurgemeenten om te komen tot structurele samenwerkingsverbanden en informatie-uitwisseling. De jeugd beweegt zich immers door heel Parkstad. Het Kernteam Jeugdoverlast geeft in iedere Lokale Driehoek Heerlen een actuele beeld van de jeugdoverlast in Heerlen. Ikzelf word daarnaast ook regelmatig bijgepraat over in het oog springende zaken en concrete aanpakken van groepen of individuele jeugdigen. Vraag 5 Constateert u samen met het CDA Heerlen dat -hetgeen in vraag 4 gevraagdonvoldoende effect heeft? Zo nee, waarom niet? Antwoord Nee.

De omvang en de ernst van de overlast is in vergelijking met voorafgaande jaren afgenomen. Dit nadrukkelijk met hulp van de niet aflaatbare (integrale) inzet van de vele professionals die met jeugd(overlast) in de weer zijn. Vraag 6 Hoe gaat u ervoor zorgen dat u uw regierol zo inricht dat we niet meer constant achter de feiten aanlopen maar aan de voorkant grip hebben op de situatie? Antwoord Zie het antwoord onder vraag 4. Vraag 7 Wat is het advies van de partners uit de veiligheidsdriehoek op dit punt? Antwoord In de Lokale Driehoek Heerlen is jeugdoverlast een vast gespreksonderwerp en wordt een vinger aan de pols gehouden. Zie verder het antwoord onder vraag 4. Vraag 8 Hoe gaat u daarnaast ervoor zorgen dat Heerlerheide liefst vandaag al geen overlast meer ervaart van deze jongeren?

Antwoord Er kan uiteraard geen garantie gegeven worden dat Heerlerheide nooit meer te maken krijgt met jeugdoverlast. Zoals omschreven wordt er alles aan gedaan om te zorgen dat jeugdgroepen in beeld zijn en blijven. En preventief en/of repressief in te grijpen waar nodig. Het ervaren van overlast door jeugd is echter ook subjectief. De een ervaart al overlast als er een groepje jeugd bij elkaar staat terwijl een ander zich daar geheel niet aan stoort. Als het gaat om duidelijke verstoringen van de openbare orde zoals het gooien met eieren is de overlast duidelijk en geldt een zerotolerancebeleid. Vraag 9 Bent u bereid om een gebiedsverbod in te zetten om Heerlerheide Centrum weer rust te geven? Antwoord Een gebiedsverbod als bedoeld in artikel 172a van de Gemeentewet wordt opgelegd aan individuele personen. Daartoe dienen voldoende feiten en omstandigheden geconstateerd te zijn om een dergelijk ingrijpend verbod op te kunnen leggen. Er zijn op dit moment geen personen in beeld die in aanmerking komen hiervoor. Als u toepassing van een samenscholingsverbod bedoelt dan kan ik u mededelen daar bewust (nog) niet voor gekozen te hebben. Er is vooralsnog onvoldoende aanleiding om een dergelijk verbod, in de vorm van een besluit tot actieve handhaving, juridisch te onderbouwen. Daarnaast is het ook nadrukkelijk de vraag of hiermee het beoogde doel behaald wordt.

Het is zeer waarschijnlijk dat de jeugd zich naar een andere locatie verplaatst en letterlijk (lees: uit het cameratoezichtsgebied) en figuurlijk het overzicht verloren gaat. En daarmee de reeds ingezette (persoonsgerichte) aanpakken op flinke achterstand gezet worden. Vraag 10 Welke andere paardenmiddelen heeft u tot uw beschikking om ervoor te zorgen dat de overlast nu stopt? Bent u bereid om deze te gebruiken? Graag een overzicht met specifieke maatregelen die u tot uw beschikking heeft. Antwoord Beschikbare bestuursrechtelijke instrumenten zijn:  gebiedsontzegging (art. 2:57 Algemene Plaatselijke Verordening Heerlen);  gebiedsverbod (art. 172a, eerste lid onder a Gemeentewet);  groepsverbod (art. 172a, eerste lid onder b Gemeentewet);  meldplicht (172a, eerste lid onder c Gemeentewet);  gebiedsverbod voor 12-minners (art. 172b Gemeentewet);  lichte bevelsbevoegdheid (172, derde lid Gemeentewet);  besluit tot actieve handhaving samenscholingsverbod als bedoeld in art. 2:1, eerste lid Algemene Plaatselijke Verordening Heerlen. Voorgenoemde instrumenten zijn ingrijpende maatregelen die alleen voldoende onderbouwd ingezet mogen worden. De wetgever heeft hieraan terecht strikte eisen verbonden. Naast de juridische context is echter ook van belang de effectiviteit af te wegen. Zie hiervoor ook het antwoord onder vraag 9.

Overige maatregelen die ingezet worden in de aanpak van jeugdoverlast:  inzet straatcoaches;  inzet jongerenwerkers;  STOP-gesprekken met een jeugdige in het bijzijn van diens opvoeder(s) door veelal de wijkagent samen met een maatschappelijk werker;  waarschuwingsbrief van het Veiligheidshuis Parkstad / Jeugd Preventie Platform;  persoonsgerichte aanpak (PGA) onder regie van het Veiligheidshuis Parkstad;  hulpverleningstrajecten voor de jeugdige en/of diens opvoeder(s);  doorverwijzing naar HALT door politie of boa;  bekeuringen;  strafrechtelijke vervolging door het Openbaar Ministerie. Er bestaat niet één of dé oplossing bij de aanpak van jeugdoverlast. De ervaring leert dat het van belang is te proberen achterhalen waarom een jeugdige overlast veroorzaakt. Het kan gaan om een veelheid aan eenvoudige of juist complexe oorzaken. De aanpak is dan ook maatwerk. Ingezet wordt op zoveel mogelijk individuele aanpakken waarbij preventie en hulpverlening voorop staat. Ik schroom niet om waar nodig repressieve maatregelen te nemen maar wel integraal afgestemd om hulpverleningstrajecten niet onnodig te verstoren. Tegelijk kan een repressieve maatregel soms nodig zijn om medewerking aan een hulpverleningstraject te bewerkstelligen.

Deze manier van werken vergt een lange adem en doorzettingsvermogen maar is wel de voornaamste, en reeds ingezette, weg naar een meer structurele oplossing tot het voorkomen en beheersen van jeugdoverlast. Hoogachtend, de burgemeester, drs. R. Wever Deze brief is digitaal ondertekend en daarom staat er geen handtekening onder.