Actiepunt 174 cie. MF, eerlijkere gemeentelijke belastingen.docx

Memo Aan Burgemeester en wethouders, de gemeenteraad, commissie Maatschappij en Financiën

Datum 21 december 2020 Registratienummer M-21000493 Auteur R. Kök

Domein/Team Domein Middelen - Team

Onderwerp Scenario’s eerlijkere gemeentelijke belastingen (actiepunt 62 uit overzicht openstaande toezeggingen) Inleiding In het coalitieakkoord is opgenomen dat de gemeentelijke belastingheffing eerlijker kan. Met name eigenaren/bewoners van goedkopere woningen en huurders met een inkomen net boven het minimum die geen kwijtschelding krijgen, betalen relatief veel. Er is toegezegd om verschillende scenario’s uit te werken met gelijke totaalopbrengst voor de gemeente waarbij enerzijds de afvalstoffenheffing en rioolrecht wordt verlaagd en anderzijds de OZB wordt verhoogd.

Financiën E&M Ambtelijk opdrachtgever Domein Middelen - Teamleider Financiën E&M Doel van de memo Informeren Afschrift aan

Bijlage(n)

Wijze van heffing Vrijwel alle gemeenten in Nederland heffen riool- en afvalstoffenheffing. De opbrengst van deze heffingen mag niet meer dan kostendekkend zijn. De gemeente mag geen winst maken om daarmee andere gemeentetaken te financieren. De heffingen hoeven echter niet geheel kostendekkend te zijn, in dat geval betaalt de gemeente een deel van de riool en afvaltaken middels een opslag op de OZB of geheel zelf uit de algemene middelen. De gemeente heeft de vrijheid om te bepalen hoe de totale woonlasten in rekening worden gebracht bij de burger. Uitgangspunt kan hierbij zijn:  Heffen op basis van het profijtbeginsel. Burgers die gebruik maken van het betreffende product betalen hiervoor.  Heffen op basis van het draagkrachtbeginsel. Burgers die eigenaar zijn van een woning betalen meer belasting dan huurders, e.e.a. o.b.v. de hoogte van de WOZ-waarde van de woning.  Een mix van het profijt en draagkrachtbeginsel. Ontwikkelingen bij het Rijk Riool en afvalstoffenheffing verhalen op de gebruiker Het tweede kamerlid Veldman (VVD) heeft een initiatiefvoorstel ingebracht welke op dit moment nog in behandeling is in de tweede kamer.

Dit voorstel wijzigt de Gemeentewet en de Wet milieubeheer om gemeenten te kunnen verplichten de rioolheffing en de afvalstoffenheffing te laten betalen door de daadwerkelijke gebruiker (met een kostendekking van minimaal 80%) en niet door de eigenaren van onroerende zaken of uit algemene middelen.

Herziening gemeentelijk belastinggebied De staatssecretaris van financiën heeft in mei 2020 de tweede kamer het rapport bouwstenen voor een beter belastingstelsel aangeboden. Een onderdeel van dit uitgebreide rapport is herziening/verruiming van het gemeentelijk belastinggebied waarbij de doelstelling is gemeentes meer financiële autonomie en daarmee meer bestuurlijke autonomie te geven. Concreet wordt er gesproken over een belastingschuif van 4 tot 6 miljard van het Rijk naar gemeenten, het gemeentefonds neemt met dit bedrag af en inwoners worden gecompenseerd door lagere inkomstenbelasting. De gemeentes halen vervolgens de gelden zelf op bij de burger, waarbij er voor de gemeentes verschillende mogelijkheden worden geschetst, e.e.a. ook naar gelang de politieke keuze. Mogelijkheden zijn o.a.:  Herinvoeren OZB-gebruikers woningen  Invoeren ingezetenenheffing  Verbreden belastinggrondslag, afschaffen uitzonderingen Daarnaast gaat het rapport in op het moderniseren van enkele overige gemeentelijke belastingen. Het rapport betreft een ambtelijk stuk zonder politieke sturing met als doel uitgewerkte beleidsopties op te leveren voor het volgend kabinet.

De voorgestelde maatregelen worden in het rapport uitgebreid geanalyseerd, zie hiervoor: https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2020/05/18/herzie ning-gemeentelijk-belastinggebied Harmonisatie Harmonisatie ofwel uniformering van de tarieven is een begrip dat steeds vaker valt in de lokale tarieven sfeer. Insteek hierbij is uniformiteit te creëren in een regio waarbij herkenbaarheid en vergelijkbaarheid voor de burger centraal staat. Ook roepen uitvoeringsorganisaties zoals de RD4 en de BsGW de laatste jaren steeds meer om harmonisatie, de een op Parkstadniveau en de ander binnen Limburg. Reden hiervoor is de vele soorten modellen welke worden toegepast bij de deelnemers wat uitvoeringstechnisch zeer ingewikkeld is. Harmonisatie zal voor genoemde organisaties efficiencyvoordelen opleveren met kostenverlaging als gevolg. Uniformering gaat wel ten koste van autonomie van de individuele deelnemers (politiek primaat) en wordt derhalve (nog) niet toegepast. In bijlage 1 zijn overzichten opgenomen van welke verschillende modellen van afval- en rioolheffing op dit moment worden toegepast in de 6 Parkstadgemeentes en in de 28 deelnemende gemeentes van de BsGW.

Huidige modellen o.b.v. profijtbeginsel Op dit moment wordt in Heerlen de afval- en rioolheffing geheven op basis van het profijtbeginsel, deze zullen we eerst kort toelichten. Ook geven we een korte toelichting over het OZB model en beschrijven we de systematiek van kwijtschelding. De genoemde tarieven bedragen de vastgestelde tarieven voor het jaar 2021. Huidig model afvalstoffenheffing De afvalstoffenheffing is Woonlasten afval Begroting 2021 opgesplitst in één vast Vast bedrag gebruiker 1-persoons huishoudens € 167,51 bedrag en één variabel 2-persoons huishoudens € 207,71 bedrag. Het vaste bedrag meerpersoons huishoudens € 247,92 wordt geheven op basis van Variabel bedrag (aantal ledigingen) grootte van de huishouden. 1-persoons huishoudens € 19,35 meerpersoons huishoudens € 52,50 Het variabel bedrag (DIFTAR) is afhankelijk van het aantal ledigingen, zo wordt per lediging van een 140 liter container €6,45 en per lediging van een 240 liter container €8,75 betaald. Het profijtbeginsel wordt zowel bij het vaste als het variabele bedrag toegepast.

Huidig model rioolheffing Woonlasten riolering Begroting 2021 De rioolheffing is opgesplitst Eigenaar (vast bedrag) € 81,96 in één vast bedrag voor de Gebruikers (afhankelijk van waterverbruik) eigenaar en één vast bedrag t/m 200 m3 € 96,16 voor de gebruiker op basis 201 m3 t/m 400 m3 € 177,75 401m3 t/m 800 m3 € 311,18 van waterverbruik; 801 m3 t/m 2.000 m3 € 513,27 De woningen vallen zo goed 2.001 m3 t/m 5.000 m3 € 795,47 als allemaal on der het 5.001 m3 t/m 10.000 m3 € 1.153,44 waterverbruik t/m 200 m3 10.001 m3 t/m 20.000 m3 € 1.557,04 20.001 m3 t/m 30.000 m3 € 1.946,30 en betalen een vast elke volgende hoeveelheid van 10.000 m3 gebruikersbedrag van (met een max. van € 16.941,03) € 1.153,03 € 96,16. Hoe meer water er verbruikt wordt des te zwaarder het riool belast wordt en het tarief voor de rioolheffing stijgt. Het eigenaarstarief hangt samen met de belasting van het riool middels hemelwater, welke verhaald wordt op de eigenaar. Het profijtbeginsel wordt zowel bij het eigenaarstarief als gebruikerstarief toegepast. Model onroerende zaak belasting Alle gemeenten in Nederland heffen OZB. De wet onderscheidt hierin twee belastingen. 1. Een eigenarenbelasting op zowel woningen als niet woningen. 2. Een gebruikersbelasting alleen geheven over niet-woningen. Gemeentes mogen de ozb-tarieven zo hoog maken als ze willen. Een gedifferentieerd tarief o.b.v.

WOZ-waarde is niet toegestaan. Het ozb-tarief voor b.v. eigenaren van woningen, geldt voor alle woningen ongeacht de waarde ervan.

Het beleid in Heerlen is om de OZB inkomsten in de begroting jaarlijks te indexeren met het geldende inflatiepercentage. De tarieven worden hierop afgestemd. Een andere mogelijkheid zou kunnen zijn om de begrote inkomsten afhankelijk te maken van de ontwikkeling in de woningwaarde. Dit wordt niet toegepast omdat dit grote schommelingen zal veroorzaken in zowel de woonlasten voor de burger als de begroting van de gemeente. Systematiek kwijtschelding Burgers met een minimaal inkomen kunnen beroep doen op kwijtschelding. Kwijtschelding is mogelijk voor:  Afvalstoffenheffing het variabele bedrag met een maximum van; o bij een huishouden van 1 persoon: € 15,36 o bij een huishouden van 2 personen: € 19,06 o bij een huishouden van 3 of meer personen: € 22,75  Afvalstoffenheffing het vaste bedrag.  Rioolheffing het vaste bedrag voor de gebruiker. De kwijtscheldingslasten, € 1.798.808, worden binnen de producten afval en riool meegenomen als kosten, waardoor deze kosten betaald worden door de betalende groep inwoners.

Nieuwe modellen Beleidsmatig zou er gekozen kunnen worden voor te heffen op basis van het draagkrachtbeginsel of o.b.v. één mix waarbij zowel het profijt als draagkrachtbeginsel in worden meegenomen. Hieronder brengen we beide modellen in beeld. Bij een mix model kan er vrij gekozen worden over de verdeling profijt/draagkracht. In onderstaand model kiezen we ervoor om de verdeling profijt/draagkracht te stellen op 80/20 cf. het initiatiefwetsvoorstel van kamerlid Veldman, welke eerder genoemd in deze memo. In bijlage 2 zijn overzichten opgenomen van de financiële consequenties van de modellen voor de burger. In bijlage 3 zijn de financiële consequenties concreet gemaakt met praktische voorbeelden. Model o.b.v. draagkracht Draagkracht model afvalstoffenheffing Het vaste bedrag van de afvalstoffenheffing wordt geheel geschrapt. Gebruikers (o.a. huurders) betalen geen vast bedrag meer voor de afvalstoffenheffing, dit wordt geheel verschoven naar de eigenaren middels een opslag op de OZB tarieven. Het variabele bedrag (DIFTAR) blijft ongewijzigd. Draagkracht model rioolheffing Zowel het vaste bedrag als het gebruikersbedrag van de rioolheffing wordt geheel geschrapt. Hierdoor zullen alle gebruikers/huurders van woningen, maar ook huurders van niet-woningen geen riooltarief meer betalen.

De gemiste benodigde opbrengst van het eigenaarstarief en het gebruikerstarief t/m 200m3 wordt verschoven naar de eigenaren van woningen middels een opslag op de OZB tarieven. De gemiste benodigde opbrengst van het gebruikerstarief >200m3 wordt verschoven naar de eigenaren van niet-woningen middels een opslag op de OZB tarieven. Financiële consequenties Huurders hebben behoudens het variabele tarief voor afval o.b.v. het aantal ledigingen (DIFTAR) geen woonlasten meer. De gemiddelde woonlasten voor huiseigenaren met een 2 of meerpersoonshuishouden zullen afnemen doordat er geen kwijtschelding (€1.724.000) meer verleend hoeft te worden. Meerpersoonshuishoudens met een woningwaarde >€ 205.000 zijn nadeliger uit ten opzichte van het huidige model, indien de woningwaarde lager is dan dit bedrag dan heeft deze groep een voordeel. Voor 2 persoonshuishoudens ligt deze grens op € 185.000 en voor 1 persoonshuishoudens op € 166.000. Dit model is het nadeligst voor 1 persoonshuishoudens met een hoge WOZwaarde. Meerpersoonshuishoudens met een lage WOZ-waarde hebben het meeste voordeel bij dit model. Huurders van niet-woningen betalen geen gebruikersbelasting meer voor riool. Dit wordt betaald door de eigenaar van de niet-woning middels een verhoging van het OZB tarief met 6%.

Aandachtspunten Er vind een grote verschuiving plaats van kosten naar de woning coöperaties en particuliere verhuurders, deze kosten worden op dit moment door huurders betaalt (ongeveer €6.300.000). Hoogstwaarschijnlijk zullen de coöperaties en particuliere verhuurders deze kosten doorberekenen aan de huurder. Dit zal niet in een keer kunnen gezien de maximaal toegestane huurverhogingen. Dit betekent ook dat minima inkomens welke op dit moment een volledige kwijtschelding krijgen deze kosten krijgen doorberekend in de huur, waarvoor ze maar een gedeeltelijke compensatie krijgen uit de huurtoeslag. Conclusie Alle huurders gaan er op vooruit, zowel de categorie sociale huur als de hogere particuliere huur. Verwachting is dat de huiseigenaren indirect de hogere kosten zullen doorbelasten naar de huurders waardoor de groep boven de kwijtscheldingsgrens op termijn per saldo ongeveer hetzelfde zal betalen. De huurdersgroep met kwijtschelding zal hierdoor per saldo meer gaan betalen doordat ze geen volledige huurcompensatie krijgen voor de meerkosten die worden doorberekend. Huiseigenaren met een woningwaarde >€205.000 zijn in ieder geval nadeliger uit ten opzichte van het huidige model, huiseigenaren met een woningwaarde <€166.000 zijn in ieder geval voordeliger uit. Eigenaren met een 1 persoonshuishouden hebben hierbij het meeste nadeel/minste voordeel. Model o.b.v.

profijt & draagkracht Profijt & Draagkracht model afvalstoffenheffing Woonlasten afval Profijt&Draagkracht De vaste bedragen van de Vast bedrag gebruiker afvalstoffenheffing worden 1-persoons huishoudens € 125,66 verminderd. De huidige 2-persoons huishoudens € 155,82 meerpersoons huishoudens € 185,98 inkomsten worden voor 100% Variabel bedrag (aantal ledigingen) verhaald op de gebruiker, dit 1-persoons huishoudens € 19,35 wordt teruggebracht naar 80%, meerpersoons huishoudens € 52,50 zie bijgaand tabel voor de nieuwe bedragen. Gebruikers (o.a. huurders) betalen een lager vast bedrag voor de afvalstoffenheffing, dit wordt verschoven naar de eigenaren middels een opslag op de OZB tarieven. Het variabele bedrag (DIFTAR) blijft ongewijzigd. Profijt & Draagkracht model rioolheffing Woonlasten riolering Profijt&Draagkracht Het vaste bedrag aan de eigenaar Eigenaar (vast bedrag) € wordt geschrapt. Gebruikers (afhankelijk van waterverbruik) t/m 200 m3 € 147,42 De gebruikerstarieven stijgen 201 m3 t/m 400 m3 € 272,42 omdat de huidige inkomsten uit 401m3 t/m 800 m3 € 476,89 het gebruikerstarief slechts 54% 801 m3 t/m 2.000 m3 € 786,61 2.001 m3 t/m 5.000 m3 € 1.219,10 bedragen van de totale heffing.

5.001 m3 t/m 10.000 m3 € 1.767,70 Dit percentage wordt verhoogd 10.001 m3 t/m 20.000 m3 € 2.386,24 20.001 m3 t/m 30.000 m3 € 2.982,80 naar 80%, zie bijgaand tabel voor elke volgende hoeveelheid van 10.000 de nieuwe bedragen. m3 (met een max. van € 25.962,92)

€

1.767,70

Het restant 20% van de benodigde opbrengst wordt verschoven naar de eigenaren middels een opslag op de OZB tarieven. Financiële consequenties Huurders hebben met 2,7% minder woonlasten zo goed als dezelfde lasten, dit komt doordat het gebruikerstarief bij afval afneemt en bij riool stijgt. De gemiddelde woonlasten voor huiseigenaren blijven nagenoeg gelijk doordat per saldo hetzelfde bedrag aan kwijtschelding verleend wordt. Minder kwijtschelding voor afval (€288.500) en meer kwijtschelding voor riool (€ 287.062). Meerpersoonshuishoudens met een woningwaarde >€181.000 zijn nadeliger uit ten opzichte van het huidige model, indien de woningwaarde lager is dan dit bedrag dan heeft deze groep een voordeel. Voor 2 persoonshuishoudens ligt deze grens op € 161.000 en voor 1 persoonshuishoudens op € 142.000. Aandachtspunten Genoemde aandachtspunten bij het model Draagkracht gelden hier ook. In dit model bedraagt de verschuiving van kosten, van huurders naar eigenaren ongeveer €1.000.000. Conclusie Huurders hebben per saldo nagenoeg dezelfde woonlasten. Huiseigenaren met een woningwaarde >€181.000 zijn in ieder geval nadeliger uit ten opzichte van het huidige model, huiseigenaren met een woningwaarde <€142.000 zijn in ieder geval voordeliger uit. Ook dit model is het nadeligst voor 1 persoonshuishoudens met een hoge WOZ-waarde.

Meerpersoonshuishoudens met een lage WOZ-waarde hebben ook hier meeste voordeel.

Hoogachtend, wethouder voor Middelen, Ruimtelijke Ordening en Herstructurering, A. Damen, Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Heerlen, namens dezen, wethouder voor Middelen, Ruimtelijke Ordening en Herstructurering, A. Damen

Bijlage 1: Verschillende modellen afval-en rioolheffing toegepast in de 28 deelnemende BsGW gemeentes

Belastingheffing afval Aantal gemeente Vast bedrag Vast bedrag per perceel 18 Vast bedrag per perceel (Gesplitst in 1 en meerpersoonshuishoudens) 8 Vast bedrag per perceel (Gesplitst in 1, 2 en 3 of meerpersoonshuishoudens) * 2 Totaal BsGW gemeentes 28 Belastingheffing afval Aantal gemeente DIFTAR Variabel tarief per kilogram of per lediging (kan zijn per container of per zak)* 24 Geen DIFTAR 4 Totaal BsGW gemeentes 28 Belastingheffing riool Aantal gemeente Vast bedrag per perceel van de eigenaar 4 Vast bedrag per perceel van de gebruiker 7 Vast bedrag per perceel o.b.v. een staffeling in hoogte WOZ waarde 1 Vast bedrag van de eigenaar en, een gestaffeld tarief voor de gebruiker op basis van waterverbuik* 7 Vast bedrag van de eigenaar en alleen een gebruikerstarief bij verbruik boven een bepaalde kuub waterverbruik 3 Vast bedrag van de gebruiker van woningen o.b.v. 1 en meerpersoonshuishoudens. Voor de gebruiker van niet woningen o.b.v. waterverbruik. 1 Vast bedrag o.b.v. een staffeling in waterverbruik 3 Vast bedrag van de eigenaar o.b.v. WOZ waarde opgesplitst in woning en niet woning, en daarnaast een tarief voor het verbruik 1 Vast bedrag voor woningen en niet-woningen, en een variabel tarief voor woningen en niet-woningen op basis van de WOZ-waarde 1 Totaal BsGW gemeentes 28 * Toegepast in Heerlen

Bijlage 1: Verschillende modellen afval-en rioolheffing toegepast in de 6 Parkstadgemeentes

Belastingheffing afval Aantal gemeente Vast bedrag Vast bedrag per perceel 4 Vast bedrag per perceel (Gesplitst in 1 en meerpersoonshuishoudens) 1 Vast bedrag per perceel (Gesplitst in 1, 2 en 3 of meerpersoonshuishoudens) * 1 Totaal Parkstadgemeentes 6 Belastingheffing afval Aantal gemeente DIFTAR Variabel tarief per lediging (kan zijn per container of per zak)* 6 Totaal Parkstadgemeentes 6 Belastingheffing riool Aantal gemeente Vast bedrag per perceel van de gebruiker 2 Vast bedrag per perceel o.b.v. een staffeling in hoogte WOZ waarde 1 Vast bedrag van de eigenaar en, een gestaffeld tarief voor de gebruiker op basis van waterverbuik* 2 Vast bedrag van de gebruiker van woningen o.b.v. 1 en meerpersoonshuishoudens. Voor de gebruiker van niet woningen o.b.v. waterverbruik. 1 Totaal Parkstadgemeentes 6 * Toegepast in Heerlen

Bijlage 2: Financiële overzichten impact scenario’s Overzichten gemiddelde lasten huurder en eigenaar

Woonlasten in euro's

Gemiddelde woonlasten huurder € 400,00 € 350,00 € 300,00 € 250,00 € 200,00 € 150,00 € 100,00 € 50,00

Woonlasten huurder Woonlasten volgens de inflatie

2017

2018

2019

2020

2021

€ 372,43 € 372,43

€ 343,08 € 378,02

€ 345,67 € 383,31

€ 375,48 € 389,06

€ 396,61 € 396,06

2021 Draag krach t € 52,50 € 396,06

2021 Profijt& Draagk racht € 385,80 € 396,06

2021 Draag krach t € 697,11 € 758,35

2021 Profijt& Draagk racht € 776,17 € 758,35

Woonlasten in euro's

Gemiddelde woonlasten eigenaar € 800,00 € 750,00 € 700,00 € 650,00 € 600,00

Woonlasten eigenaar Woonlasten volgens de inflatie

2017

2018

2019

2020

2021

€ 713,10 € 713,10

€ 712,99 € 723,80

€ 721,04 € 733,93

€ 754,65 € 744,94

€ 785,52 € 758,35

Overzichten woonlasten 1 persoonshuishouden

1 persoonshuishouden Huidig model Draagkracht Profijt&Draagkracht Gemiddelde WOZ-waarde 162.089 Afval 1 persoonshuishouden Riool-Eigenaar Riool-Gebruiker OZB Totaal

167,51 81,96 96,19 307,39 653,05

644,61 644,61

125,66 147,42 390,36 663,44

Huidig model Draagkracht Profijt&Draagkracht 1 persoonshuishouden Bovengemiddelde WOZ-waarde 250.000 Afval 1 persoonshuishouden Riool-Eigenaar Riool-Gebruiker OZB Totaal

167,51 81,96 96,19 474,11 819,77

994,22 994,22

125,66 147,42 602,08 875,16

1 persoonshuishouden Huidig model Draagkracht Profijt&Draagkracht Ondergemiddelde WOZ-waarde 100.000 Afval 1 persoonshuishouden Riool-Eigenaar Riool-Gebruiker OZB Totaal

167,51 81,96 96,19 189,64 535,30

397,69 397,69

125,66 147,42 240,83 513,91

% wijziging woonlasten t.o.v. WOZ-waarde (1persoonshuishouden met eigen woning)

80,0% 60,0% 40,0%

-60,0% Huidig %

Draagkracht %

Profijt & draagkracht %

600.000

580.000

560.000

540.000

520.000

500.000

480.000

460.000

440.000

420.000

400.000

380.000

360.000

340.000

320.000

300.000

280.000

260.000

240.000

220.000

200.000

180.000

160.000

140.000

120.000

-40,0%

80.000

-20,0%

100.000

0,0%

60.000

20,0%

Overzichten woonlasten 2 persoonshuishouden

2 persoonshuishouden Huidig model Draagkracht Profijt&Draagkracht Gemiddelde WOZ-waarde 162.089 Afval 2 persoonshuishouden Riool-Eigenaar Riool-Gebruiker OZB Totaal

207,71 81,96 96,19 307,39 693,25

644,61 644,61

155,82 147,42 390,36 693,60

2 persoonshuishouden Huidig model Draagkracht Profijt&Draagkracht Bovengemiddelde WOZ-waarde 250.000 Afval 2 persoonshuishouden Riool-Eigenaar Riool-Gebruiker OZB Totaal

207,71 81,96 96,19 474,11 859,97

994,22 994,22

155,82 147,42 602,08 905,32

2 persoonshuishouden Huidig model Draagkracht Profijt&Draagkracht Ondergemiddelde WOZ-waarde 100.000 Afval 2 persoonshuishouden Riool-Eigenaar Riool-Gebruiker OZB Totaal

207,71 81,96 96,19 189,64 575,50

397,69 397,69

155,82 147,42 240,83 544,07

% wijziging woonlasten t.o.v. WOZ-waarde (2persoonshuishouden met eigen woning)

100,0%

-100,0% Huidig %

Draagkracht %

Profijt & draagkracht %

580.000

560.000

540.000

520.000

500.000

480.000

460.000

440.000

420.000

400.000

380.000

360.000

340.000

320.000

300.000

280.000

260.000

240.000

220.000

200.000

180.000

160.000

140.000

120.000

80.000

-50,0%

100.000

0,0%

60.000

50,0%

Overzichten woonlasten meerpersoonshuishouden

Meerpersoonshuishouden Huidig model Draagkracht Profijt&Draagkracht Gemiddelde WOZ-waarde 162.089 Afval meerpersoonshuishouden Riool-Eigenaar Riool-Gebruiker OZB Totaal

247,92 81,96 96,19 307,39 733,46

644,61 644,61

185,98 147,42 390,36 723,77

Meerpersoonshuishouden Huidig model Draagkracht Profijt&Draagkracht Bovengemiddelde WOZ-waarde 250.000 Afval meerpersoons huishouden Riool-Eigenaar Riool-Gebruiker OZB Totaal

247,92 81,96 96,19 474,11 900,18

994,22 994,22

185,98 147,42 602,08 935,48

Meerpersoonshuishouden Huidig model Draagkracht Profijt&Draagkracht Ondergemiddelde WOZ-waarde 100.000 Afval meerpersoons huishouden Riool-Eigenaar Riool-Gebruiker OZB Totaal

247,92 81,96 96,19 189,64 615,71

397,69 397,69

185,98 147,42 240,83 574,23

% wijziging woonlasten t.o.v. WOZ-waarde (meerpersoonshuishouden met eigen woning)

60,0% 40,0%

-60,0% -80,0% Huidig %

Draagkracht %

Profijt & draagkracht %

600.000

580.000

560.000

540.000

520.000

500.000

480.000

460.000

440.000

420.000

400.000

380.000

360.000

340.000

320.000

300.000

280.000

260.000

240.000

220.000

200.000

180.000

160.000

140.000

120.000

-40,0%

80.000

-20,0%

100.000

0,0%

60.000

20,0%

Bijlage 3: Praktische voorbeelden woonlasten huiseigenaren Zeswegenlaan 203

Zeswegenlaan 203 (vraagprijs € 110.000) Woonlasten huidig Woonlasten model draagkracht Woonlasten model profijt&draagkracht

1 persoons € 554 € 437 € 538

2 persoons € 594 € 437 € 568

Meerpersoons € 635 € 437 € 598

1 persoons € 649 € 636 € 658

2 persoons € 689 € 636 € 689

Meerpersoons € 730 € 636 € 719

Fossielenerf 450

Fossielenerf 450 (vraagprijs € 160.000) Woonlasten huidig Woonlasten model draagkracht Woonlasten model profijt&draagkracht

Vullingsweg 90

Vullingsweg 90 (vraagprijs € 200.000) Woonlasten huidig Woonlasten model draagkracht Woonlasten model profijt&draagkracht

1 persoons € 725 € 795 € 755

2 persoons € 765 € 795 € 785

Meerpersoons € 805 € 795 € 815

1 persoons € 820 € 994 € 875

2 persoons € 860 € 994 € 905

Meerpersoons € 900 € 994 € 935

Lintjensstraat 4

Lintjensstraat 4 (vraagprijs € 250.000) Woonlasten huidig Woonlasten model draagkracht Woonlasten model profijt&draagkracht