Inspraakreactie R. van der Tempel

Inspraak Commissie SaZa maandag 13 januari 2025 – Visie Opgroeien en Opvoeden R. van der Tempel U hoort vandaag een aantal persoonlijke verhalen. Er zijn verschillen, maar ook heel veel gelijkenissen in die verhalen. Onze dochter liep mentaal volledig vast in het onderwijs, uiteindelijk pas in de 5e klas van het vwo. Zij kreeg heftige fysieke klachten. Nooit had een docent iets aan haar gemerkt. Perfect kind op de basisschool, en niks mee aan de hand op de middelbare. Ook wij thuis merkten niets. Haar autisme hield ze vakkundig verborgen, voor zichzelf en voor haar omgeving. Ze kopieerde het gedrag van kinderen om haar heen en paste zich zo perfect aan. Tot corona kwam, daarna ging het in rap tempo mis. 13 maanden zat ze thuis. Niet officieel, u vindt haar niet op de ‘thuiszitterslijstjes'. Thuis met permissie. Vorige week was er een werkbezoek bij het Thuiszittersalternatief Scauting, in Tjalleberd. Een paar raads- en commissieleden troffen we daar. Voor al die mensen die er helaas niet konden zijn, even een snelcursus: als een kind vastloopt in het onderwijs, dan moet het Samenwerkingsverband een passende onderwijsoplossing vinden. Het Samenwerkingsverband in regio Zuidoost Friesland kijkt dan of er bij de 16 aangesloten scholen een geschikte plek is voor het kind.

Extra zorg en aandacht is vaak geboden en iets te vaak horen ouders en leerlingen dan dat ‘zorg voorliggend’ is. Dit betekent populair gezegd: laat het kind eerst maar in therapie gaan, school is geen optie. Dit gaat volledig voorbij aan het recht van kinderen op onderwijs én het nut van onderwijs voor kinderen. In de preventiepiramide in de visie die u vandaag bespreekt, hoort onderwijs bij de basis van die piramide. Zonder school geen sociale contacten en geen sociale en persoonlijke ontwikkeling. Alles stopt zonder school. En het leven wordt een last. Voor het kind, voor het gezin. Want essentieel om te benoemen: een kind lijdt nooit alleen. Het gezin lijdt mee, de hele gezinsdynamiek staat op zijn kop. Terwijl dit te voorkomen is. Voor het kind dat niet naar school mag en dus ook voor iedereen die van dit kind houdt. Wij hoopten voor onze dochter op toestemming naar het speciaal onderwijs te mogen, zodat ze daar haar vwo- of havo-diploma kon halen. Dat mocht niet, zorg was voorliggend. Onze dochter zakte verder weg. Toen werden we door school en onze woongemeente op Scauting in Tjalleberd gewezen. Daar geeft een docent van Portalis les aan kinderen met autisme en wordt er gekeken naar hoe het kind leert en hoe het zich kan ontwikkelen. Na een enorm gevecht, mocht onze dochter na 13 maanden thuiszitten, in het voorjaar van 2024 starten.

De zon ging op, we zagen haar opbloeien. Een paar weken later meldde het Samenwerkingsverband dat ze geen kinderen meer naar Tjalleberd zouden laten gaan, waardoor Scauting en Portalis ermee zouden moeten stoppen. Met heel veel stampij is het ons gelukt om het nog één schooljaar

door te laten gaan. In afgeslankte vorm (lees: minder onderwijs aan de kinderen). Maar het leed bij de kinderen was al geschied, bij onze dochter helaas onomkeerbaar. De zon was ondergegaan. Zij voelde zich zo afgewezen, dat we haar niet meer aan het leren krijgen. Vastgelopen in 5 vwo en uiteindelijk geen startkwalificatie. Wel met een succesje voor het Samenwerkingsverband, want nu is zorg écht voorliggend... Voor mijn kind sta ik hier dus niet. Zij is geknakt en voor haar moeten we andere wegen gaan bewandelen. Ik sta hier voor al die andere kinderen en gezinnen. Ik weet wat zij meemaken en ik gun dit niemand. Dus? Wat we volgens mij allemaal willen, dat zie ik ook in uw conceptvisie en raadsvoorstel: dat kinderen de ruimte krijgen om goed op te groeien en zich maximaal te ontwikkelen. Kinderen hebben recht op onderwijs en recht op een toekomstperspectief. Alle kinderen. Niet alleen de kinderen die in het systeem passen. Ook ónze kinderen en die andere duizenden die thuis zitten! Het lijkt erop dat ‘het systeem’ ons dwarszit. Maar laten we eerlijk zijn: wij mensen zijn en maken het systeem. Wij mensen kunnen ook een verouderd systeem dat bij steeds meer kinderen niet meer goed aansluit, zo toepassen dat kinderen daar níet de dupe van worden. Dat er zoveel thuiszitters zijn komt, omdat we ons verschuilen achter het systeem en achter ‘anderen'.

Niemand voelt zich eigenaar van dit probleem, niemand voelt zich echt verantwoordelijk voor deze kwetsbare groep jongeren. Het Samenwerkingsverband zegt dat het toe wil naar ‘inclusief onderwijs’ - u weet wel, dat is de opvolger in 2035 van ‘Passend onderwijs’ uit 2014, dat weer de opvolger was van ‘Weer samen naar school’ uit 1990 - en gebruikt dit als excuus om kinderen die iets anders nodig hebben dan de school waar ze naar toegaan, thuis op de bank te laten verpieteren. Wanneer wij nu met elkaar, als mensen, besluiten dat kinderen een recht hebben op onderwijs en een recht hebben op een toekomst en dat dit ook daadwerkelijk leidend moet zijn; wanneer wij nu met elkaar, als mensen, besluiten dat wij verantwoordelijk zijn voor de zorg en het onderwijs aan kinderen, dan kunnen wij dit oplossen. We hebben Scauting en Portalis klaarstaan om deze kinderen een combinatie van zorg en onderwijs te geven. Kinderen halen daar hun diploma en krijgen daar de vaardigheden mee die ze nodig hebben in het leven. Kunnen daar hun talenten en hun persoonlijkheid ontwikkelen. Vindt een Samenwerkingsverband of gemeente dat er toch iets aangepast moet worden aan de manier waarop er gewerkt wordt? Prima, praat erover, maak afspraken en doe dat! De mensen staan klaar, de kinderen staan klaar.

Het enige dat nodig is, is dat u als raadsleden, u als wethouders, met mensen van het samenwerkingsverband en scholen om tafel gaat en dit simpelweg met elkaar afspreekt. Zorg en onderwijs ontschotten? Doen! Dat bespaart veel geld en heel veel leed bij kinderen, hun gezinnen en uiteindelijk onze hele maatschappij.