Bijlage 1 Reactie Heerenveen Eindrapportage Lelylijn

Provincie Fryslân Tweebaksmarkt 52 8911 KZ LEEUWARDEN t.a.v. Gedeputeerde De Vries

uw brief van: -

ons kenmerk: Z.24.448291

bijlage(n): -

datum: 17 oktober 2024

Onderwerp: Reactie Heerenveen op Eindrapportage Lelylijn

Beste heer De Vries, Eind 2022 is in het BO MIRT de opdracht geformuleerd om een onderzoek te doen naar de Lelylijn. Het gezamenlijke MIRT onderzoek Lelylijn Rijk – Regio is hiervoor begin 2023 gestart. Op 6 november 2024 worden de resultaten van dit onderzoek besproken tijdens het BO MIRT. Op 23 september jl. heeft de Stuurgroep Lelylijn besloten om de resultaten van het onderzoek naar de Lelylijn vrij te geven voor bespreking met de achterban. Met deze brief maken wij gebruik van de mogelijkheid om een reactie te geven op de onderzoeksresultaten.

Resultaten onderzoek Lelylijn Het MIRT onderzoek Lelylijn heeft een indrukwekkende reeks rapporten opgeleverd met een duidelijke boodschap: uitstekende verbindingen tussen en binnen regio’s zijn cruciaal voor een toekomstbestendig Nederland en Noordelijk Nederland in het bijzonder. Dit leidt tot een betere spreiding van de economie, meer ruimte op de woningmarkt en arbeidsmarkt en een eerlijkere verdeling van de welvaart over het hele land. De Lelylijn is noodzakelijk voor de toekomst van heel Nederland. Het is niet voor niets dat er sinds het regeerakkoord van kabinet Rutte IV €3 miljard gereserveerd staat voor de Lelylijn, de Lelylijn in het regeerprogramma van kabinet-Schoof staat aangeduid als “prioritair project” en dat de Europese Unie de Lelylijn heeft opgenomen in het TEN-T netwerk. Wij zijn trots op onze regio, onze gemeenschappen, dorpen, steden, het landschap en de natuur. Tegelijkertijd staan we voor uitdagingen, zoals wegtrekkende jongeren, een krimpende beroepsbevolking, sociale achterstanden en het verdwijnen van voorzieningen en openbaar vervoer. De Lelylijn draagt eraan bij dat het ook in de toekomst fijn wonen, werken en recreëren is in Noordelijk Nederland. Het landelijke rapport ‘Elke Regio Telt!’ benadrukt de noodzaak om recht te doen aan álle regio’s van Nederland. Noordelijk Nederland verdient de Lelylijn.

Daarom is het belangrijk dat er tijdens het BO MIRT wordt besloten om het proces Lelylijn te vervolgen.

Op basis van de onderzoeksresultaten staan wij positief tegenover de Lelylijn. Voor Heerenveen zijn de belangrijkste drie conclusies in de rapporten:

1. Ontwikkelperspectief NOVEX Lelylijn: Heerenveen speelt een sleutelrol in de toekomst van het stedelijk netwerk in Noord-Nederland. Er wordt geschetst dat Heerenveen met de Lelylijn de schakel kan vormen tussen regio Groningen-Leeuwarden en regio Zwolle, en op meer afstand ook regio Amsterdam. Om deze functie goed te vervullen en daarmee het hele stedelijk netwerk van Noord-Nederland beter te laten werken, staat er geschreven dat Heerenveen “meer stad” zou moeten worden. Daarmee wordt er bedoeld dat een flinke groei in woningen en banen nodig is, vooral in de nabijheid van het station. Hierbij hoort ook het bouwen in hogere dichtheden met oog voor groen en verblijfskwaliteit, meer ruimte voor lopen, fiets en openbaar vervoer boven de auto. Dit “meer stadse” Heerenveen kan ruimte (blijven) bieden voor economische innovatie en (boven)regionale voorzieningen. Wij herkennen ons in de kansen die er liggen voor Heerenveen en zijn van mening dat de Lelylijn de al bestaande kansen verder zal vergroten. Dit geldt beide kanten op. Heerenveen werkt versterkend voor de Lelylijn, als ook de Lelyijn een grote bijdrage levert aan de stedelijke ontwikkeling.

2. Onderzoek Lelylijn-alternatieven: Het alternatief via Heerenveen levert verreweg de meeste gebruikers van de Lelylijn op. Uit de vergelijking van de drie basisalternatieven van de Lelylijn (via Heerenveen, via de Afsluitdijk of via een zuidelijkere route naar Assen) komt naar voren dat het alternatief via Heerenveen verreweg de meeste gebruikers zou opleveren. Daarnaast zou het alternatief via Heerenveen de meeste nieuwe gebruikers opleveren, dus gebruikers die voorheen niet met de trein zouden gaan. Wij zijn van mening dat dit resultaat zwaar meetelt in de vergelijking van alternatieven, omdat het aantal gebruikers bepalend is voor het nut van de spoorlijn.

3. Onderzoek Lelylijn-alternatieven: De “knoop” Heerenveen is een van de grootste puzzels Het Ontwikkelperspectief NOVEX Lelylijn laat zien dat de Lelylijn Heerenveen veel kansen biedt. Tegelijkertijd wordt aangegeven dat de passage van Heerenveen complex is. Het is goed om te zien dat er aandacht is voor de complexiteit van de “knoop” Heerenveen. Het rapport laat drie varianten zien om Heerenveen te passeren, met elk andere uitdagingen: -

Parallel aan de A7: kruising klaverblad, spoorlijn, watergangen, hoogspanningslijnen; Via bestaand station: inpassing van vier sporen, uitbreiding bestaand station, passage van De Streek; Zuidelijk van Heerenveen: kruising Tjonger, Parklandschap Oranjewoud, Skoatterlânske Kompanjonsfeart

Wij zijn tegen de derde variant via Oranjewoud. We zijn trots en zuinig op ons Parklandschap Oranjewoud. Daarnaast zorgt deze variant niet voor een optimale verbinding tussen Heerenveen, Drachten en Groningen. Wij gaan er vanuit dat de Stuurgroep Lelylijn deze mening deelt en werken in een vervolgfase de andere twee varianten graag met de Stuurgroep Lelylijn uit voor het knooppunt Heerenveen.

Aandachtspunten In de verdere verkenning gaan wij graag met de Stuurgroep Lelylijn in gesprek over de inpassing van het tracé in Heerenveen. Daarbij is het van belang om de rol van de bestaande stations te bekijken in relatie tot een eventueel nieuw station, alsook in relatie tot de huidige stedelijke structuur en ontwikkeling. Centrale vraag: hoe kan de komst en inpassing van de Lelylijn versterkend werken in de stedelijke ontwikkeling van de kern Heerenveen? Ook de eventuele spoorverdubbeling door de huidige kern is hierbij een kans om verder te onderzoeken. Uitzoomend bekijken wij verder graag met de Stuurgroep Lelylijn de regionale (OV-)ontsluiting van Heerenveen, zodat de regio via het totale OVnetwerk optimaal profiteert.

Samen verder Met de resultaten van dit Lelylijn onderzoek is er een grote stap gezet, maar wij zijn er nog niet. Wij vertrouwen erop dat het Lelylijn-proces door zal gaan na het BO MIRT van november 2024. Graag blijven wij ook in de periode daarna actief bij het proces betrokken. Samen zetten wij ons in voor een mooie toekomst voor Heerenveen en Noordelijk Nederland. Noord-Nederland en Nederland als geheel verdienen de Lelylijn.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Heerenveen. De gemeentesecretaris, De burgemeester,

J. van Leeuwestijn

M.A. Fokkens-Kelder

{{Signer1}} {{Signer2}}