1. Bestuursakkoord 2026-2030
Tekst van het document
Mienskip in beweging Bestuursakkoord 2026-2030 Heerenveen Lokaal • CDA • D66 • FNP • VVD
Bestuursakkoord 2026 - 2030
2
Inhoud Voorwoord/Foaropwurd
4
Dromen en ambities voor de gemeente Heerenveen
6
0 Bestuur en dienstverlening: dichtbij, betrouwbaar en samen
10
1 Veiligheid: voor een veilige en weerbare gemeente
12
2 Verkeer, vervoer en waterstaat: veilig en verbonden onderweg
14
3 (Circulaire) Economie: bouwen aan een brede welvaart
16
4 Onderwijs: gelijke kansen en een stevige basis voor de toekomst
20
5 Sport, cultuur en recreatie: voor leefbaarheid en economie
22
6 Sociaal domein: de mens centraal
26
7 Volksgezondheid en milieu: voor een gezonde en duurzame leefomgeving
30
8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing: ruimte om te wonen en te leven
34
9 Algemene dekkingsmiddelen en overhead: verantwoord en toekomstbestendig
38
Colofon Redactie gemeente Heerenveen
Vormgeving en opmaak Bomondo, Leeuwarden
Fotografie Rudy Bouma, Zalsman, gemeente Heerenveen, Omrin, Groot Heerenveen, Heerenveen ’n Gouden Plak
Drukwerk Drukkerij Van der Eems, Heerenveen
Disclaimer: Aan de inhoud van dit bestuursakkoord kunnen geen rechten worden ontleend.
3
Bestuursakkoord 2026 - 2030
Voorwoord Voor u ligt het bestuursakkoord ‘Mienskip in beweging’ van Heerenveen Lokaal, CDA, D66, FNP en VVD. In dit akkoord schetsen wij de koers voor de komende bestuursperiode én de richting waarin wij onze gemeente op de langere termijn willen ontwikkelen. Grote maatschappelijke ontwikkelingen vragen om een duidelijke koers voor de toekomst. Daarom hebben we niet alleen gekeken naar de komende vier jaar, maar ook naar de langere termijn. Daarbij staan drie grote opgaven centraal: de schaalsprong, de ontwikkelingen in het sociaal domein en de energietransitie. Deze opgaven raken vrijwel alle beleidsterreinen en hangen nauw met elkaar samen. Zij vormden het uitgangspunt voor de gesprekken over een nieuw bestuursakkoord. Van 2100 terug naar vandaag
Samen met de mienskip
Om richting te geven aan de keuzes van vandaag, hebben we eerst gekeken naar de toekomst. Als vijf partijen zijn we gezamenlijk op reis gegaan naar het jaar 2100: hoe willen we dat de gemeente Heerenveen er dan uitziet? Vanuit dat toekomstbeeld hebben we een tussenstap gemaakt naar 2050 en vervolgens naar de concrete keuzes voor de komende vier jaar.
De mienskip staat centraal in dit akkoord. Bij besluiten met maatschappelijke impact willen we inwoners, ondernemers, verenigingen en maatschappelijke organisaties eerder en beter betrekken. Daarom werken we aan het mienskipspetear: een nieuwe manier om inzichten, zorgen en ideeën uit de samenleving mee te nemen in de besluitvorming.
We weten dat de wereld verandert en dat niet alles voorspelbaar is. Maar zonder een stip op de horizon ontbreekt ook het ijkpunt om beleid op te baseren. Daarom schetsen we in dit akkoord niet alleen plannen voor 2026-2030, maar ook de richting waar we als gemeente naartoe willen groeien.
Onder de titel ‘Mienskip in beweging’ geven we vorm aan die ambitie: een gemeente die vooruit durft te kijken, verantwoordelijkheid neemt voor de toekomst en tegelijkertijd vasthoudt aan wat haar sterk maakt: de kracht van de mienskip.
Een akkoord op hoofdlijnen
Namens de fracties van Heerenveen Lokaal, CDA, D66, FNP en VVD.
Dit bestuursakkoord is bewust een akkoord op hoofdlijnen. We leggen de koers vast en maken duidelijke keuzes, maar laten ook ruimte voor nieuwe ontwikkelingen, inzichten en initiatieven. In de verschillende programma’s leggen we accenten en geven we richting, zonder alles tot in detail vast te leggen.
4
Foaropwurd Foar jo leit it bestjoersakkoart ‘Mienskip in beweging’ fan Heerenveen Lokaal, CDA, D66, FNP en VVD. Yn dit akkoart sketse wy de koers foar de kommende bestjoersperioade én de rjochting wêryn’t wy ús gemeente op de langere termyn ûntwikkelje wolle. Grutte maatskiplike ûntwikkelingen freegje om in dúdlike koers foar de takomst. Dêrom hawwe wy net allinnich sjoen nei de kommende fjouwer jier, mar ek nei de langere termyn. Dêrby stean trije grutte opjeften sintraal: de skaalsprong, de ûntwikkelings yn it sosjaal domein en de enerzjytransysje. Dy opjeften reitsje hast alle beliedsterreinen en hingje nau mei-inoar gear. Sy foarmen it útgongspunt foar de petearen oer in nij bestjoersakkoart. Fan 2100 werom nei hjoed Om rjochting te jaan oan de karren fan hjoed, hawwe wy earst sjoen nei de takomst. As fiif partijen binne we mei-inoar op reis gien nei it jier 2100: hoe wolle wy dat de gemeente It Hearrenfean der dan útsjocht? Ut dat takomstbyld wei hawwe wy in tuskenstap makke nei 2050 en dêrnei nei de konkrete karren foar de kommende fjouwer jier. We witte dat de wrâld feroaret en dat net alles te foarsizzen is. Mar sûnder in stip op de hoarizon ûntbrekt ek it referinsjepunt om belied op te basearjen. Dêrom sketse wy yn dit akkoart net allinnich plannen foar 2026-2030, mar ek de rjochting dêr’t wy as gemeente nei ta groeie wolle om belied op te basearjen.
In akkoart op haadlinen Dit bestjoersakkoart is mei opsetsin in akkoart op haadlinen. Wy lizze de koers fêst en meitsje dúdlike karren, mar litte ek romte foar nije ûntwikkelings, ynsichten en
inisjativen. Yn de ûnderskate programma’s lizze wy aksinten en jouwe wy rjochting, sûnder alles oant yn detail fêst te lizzen.
Tegearre mei de mienskip De mienskip stiet sintraal yn dit akkoart. By besluten mei maatskiplike ympakt wolle wy ynwenners, ûndernimmers, ferieningen en maatskiplike organisaasjes earder en better belûke. Dêrom wurkje wy oan it mienskips petear: in nije wize om ynsichten, soargen en ideeën út de maatskippij mei te nimmen yn de beslútfoarming. Under de titel ‘Mienskip in beweging’ jouwe we foarm oan dy ambysje: in gemeente dy’t foarút doart te sjen, ferantwurdlikheid nimt foar de takomst en tagelyk fêsthâldt oan wat har sterk makket: de krêft fan de mienskip. Ut namme fan de fraksjes fan Heerenveen Lokaal, CDA, D66, FNP en VVD.
5
Bestuursakkoord 2026 - 2030
Dromen en ambities voor de gemeente Heerenveen
6
De keuzes die we vandaag maken, bepalen hoe onze gemeente er morgen uitziet. Of het nu gaat om wonen, zorg, economie, bereikbaarheid of leefomgeving: alles hangt met elkaar samen. Daarom kijken wij verder dan de korte termijn. We willen bouwen aan een gemeente die groeit zonder haar aandacht voor de mensen te verliezen. Een gemeente waar inwoners prettig kunnen wonen, werken en leven, waar ruimte is voor ondernemerschap en innovatie en waar dorpen en wijken sterk en leefbaar blijven.
In dit bestuursakkoord laten we zien waar we naartoe willen werken. Onze ambities richten zich niet alleen op de komende bestuursperiode, maar ook op de langere termijn. We werken toe naar een toekomstbestendige gemeente Heerenveen in 2050 en verder richting 2100. Dat doen we stap voor stap. Met concrete keuzes richting 2030 leggen we de basis voor een sterke, gezonde en duurzame gemeente voor volgende generaties.
Richting 2100: een sterke, trotse en grensverleggende regio Het is 2100. De kern Heerenveen vormt het kloppend hart van Súd-Fryslân. Door schaalvergroting en intensieve samenwerking is een sterke en verbonden regio ontstaan. Wat ooit afzonderlijke gemeenten waren, functioneert nu als één geheel. Dorpen, steden en gemeenschappen hebben elkaar steeds beter weten te vinden en werken intensief samen. Tegelijkertijd heeft elke kern haar eigen karakter en identiteit behouden. De mienskip vormt nog altijd het fundament van onze samenleving. Heerenveen is een plek waar inwoners, ondernemers, studenten en bezoekers samenkomen. De gemeente combineert stedelijke allure met de kracht van het platteland. Bruisende centra, levendige dorpen, innovatieve bedrijven, sterke voorzieningen en een groene leef omgeving versterken elkaar. Voor veel Friezen is de gemeente Heerenveen dé plek om te wonen, werken, studeren, ondernemen, recreëren en elkaar te ontmoeten.
7
Bestuursakkoord 2026 - 2030
De regio staat internationaal bekend als dé wintersportregio van Noordwest-Europa. Wat ooit begon met Thialf is uitgegroeid tot een compleet wintersport-, topsport- en innovatiecluster. In 2098 organiseerde Heerenveen zelfs de Olympische Winterspelen. Sport is overal zichtbaar: op straat, in de wijken, in de dorpen en in het dagelijks leven van inwoners. Topsport en breedtesport versterken elkaar en dragen bij aan gezondheid, ontmoeting en trots. Onderwijs, onderzoek en innovatie hebben een enorme vlucht genomen. Studenten en onderzoekers uit binnenen buitenland komen naar Heerenveen om te studeren, kennis te ontwikkelen en nieuwe bedrijven op te bouwen. Onderwijsinstellingen, bedrijven uit cruciale sectoren en overheden werken intensief samen aan oplossingen voor de uitdagingen van hun tijd. Talent krijgt hier alle ruimte om zich te ontwikkelen en kiest er steeds vaker voor om zich blijvend aan de regio te verbinden.
De toekomst van de gemeente Heerenveen maken we samen.
De gemeente Heerenveen is uitgegroeid tot de energie hub van Noord-Nederland. Duurzame energie wordt hier opgewekt, opgeslagen, gedeeld en doorontwikkeld. De economie is volledig circulair en draait op schone energie. Afval bestaat niet meer; grondstoffen worden steeds opnieuw gebruikt. Innovatieve bedrijven ontwikkelen technologieën op het gebied van gezondheid, mobiliteit, water, energie en voedselproductie. De gemeente is een groei- en bloeizone waar economische ontwikkeling hand in hand gaat met leefbaarheid, natuur en welzijn. De welvaart die wordt gecreëerd, komt ten goede aan inwoners, ondernemers en de leefomgeving. De manier waarop mensen zich verplaatsen is nauwelijks meer te vergelijken met vandaag. De Lelylijn verbindt de gemeente Heerenveen rechtstreeks met Nederland en Europa. Slimme mobiliteit over weg, spoor, water en lucht maakt afstanden kleiner dan ooit. Zelfrijdende voertuigen zijn vanzelfsprekend en vliegende taxi's verbinden steden, dorpen en economische centra met elkaar. Voor inwoners voelt Europa dichterbij dan ooit.
8
Ondanks alle technologische ontwikkelingen blijft de mens centraal staan. Besluiten worden dichtbij inwoners genomen. Vertrouwen, betrokkenheid en gemeenschapszin vormen nog steeds de basis van het bestuur. Mensen kennen elkaar, kijken naar elkaar om en voelen zich verbonden met hun dorp, wijk en regio. In 2100 is Heerenveen een gemeente die kansen creëert, gezondheid en veiligheid versterkt en ruimte biedt aan nieuwe generaties. Een gemeente die vooruit durft te kijken, groot durft te dromen en tegelijkertijd vasthoudt aan wat haar sterk maakt: de kracht van de mienskip.
Richting 2050: bouwen aan kwaliteit en samenhang De periode richting 2050 staat in het teken van verdere versterking van de gemeente en de regio. De hechte samenwerking binnen Súd-Fryslân is verdiept. Steeds meer opgaven op het gebied van wonen, bereikbaarheid, economie en zorg worden gezamenlijk opgepakt, terwijl de eigen identiteit van dorpen en wijken behouden blijft. De Olympische Spelen van 2030 hebben een blijvende erfenis achtergelaten van sport, gezondheid, innovatie en internationale samenwerking. Sport is sindsdien niet alleen topsport, maar een vanzelfsprekend onderdeel geworden van het dagelijks leven van inwoners. In 2050 is de gemeente Heerenveen goed bereikbaar, met sterke verbindingen binnen Fryslân, Noord-Nederland en de rest van Nederland. Investeringen in waterwegen, spoor, infrastructuur, openbaar vervoer, slimme mobiliteit en snelle fietsverbindingen hebben de regio dichter bij elkaar gebracht. De Lelylijn speelt hierin een belangrijke rol en zorgt ervoor dat inwoners, ondernemers en bezoekers zich gemakkelijk kunnen verplaatsen. Wonen, zorg en leefomgeving worden steeds in samenhang bekeken. Nieuwe woonwijken krijgen een groene en toekomstbestendige inrichting, met volop aandacht voor gezondheid, ontmoeting en klimaatadaptatie.
Groen en water versterken de kwaliteit van leven, bieden ruimte voor recreatie en vormen de basis voor een sterke watersport gemeente waar inwoners en bezoekers het hele jaar door kunnen genieten van het water. De economie ontwikkelt zich verder richting innovatie en circulariteit. Heerenveen groeit uit tot een centrum voor kennis, sport, gezondheid en duurzame technologie, waarmee de basis wordt gelegd voor de internationale positie die de regio later inneemt. Onderwijs en kennisontwikkeling worden verder versterkt,
onder meer door mbo-, hbo- en universitaire opleidingen en nieuwe onderwijsinitiatieven die goed aansluiten op de regionale economie en arbeidsmarkt. Zo krijgen jongeren en werknemers meer kansen om zich te ontwikkelen en talenten voor de regio te behouden. De gemeente Heerenveen blijft aantrekkelijk voor ondernemers en biedt ruimte aan nieuwe bedrijvigheid en innovatie. Ook op sociaal vlak heeft de inzet op preventie haar vruchten afgeworpen op de gezondheid van onze inwoners. Inwoners worden ondersteund om gezond en zelfstandig te blijven. Zorg blijft toegankelijk en dichtbij georganiseerd, met goede samenwerking tussen zorg, onderwijs en welzijn en waarbij mensen naar elkaar omkijken in dorpen en wijken.
Richting 2030: de eerste concrete stappen De komende jaren zetten we in de gemeente Heerenveen concrete stappen om deze toekomst dichterbij te brengen. We investeren in woningbouw, leefbaarheid en voorzieningen, zodat onze gemeente aantrekkelijk blijft voor huidige en nieuwe inwoners. Daarbij houden we oog voor betaalbaarheid, bereikbaarheid en kwaliteit van de leefomgeving. Het centrum van Heerenveen ontwikkelen we verder tot een levendige plek waar wonen, winkelen, horeca, cultuur en ontmoeting samenkomen. Ook in de dorpen blijven we investeren in sterke voorzieningen en leefbare kernen.
We investeren in onderwijs en talentontwikkeling, zodat jongeren kansen krijgen om in de regio te leren en te werken. Een goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt is daarbij belangrijk, net als samenwerking tussen scholen, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Ook investeren we in regionale samenwerking en een sterke positie van de gemeente Heerenveen binnen Fryslân, Noord-Nederland, Nederland en Europa. Daarmee leggen we de basis voor een regio die in de toekomst nog intensiever samenwerkt en haar rol als economische, maatschappelijke en sportieve motor van Fryslân verder versterkt. Tegelijkertijd verbeteren we de regionale bereikbaarheid. Snelle fietsverbindingen, goede infrastructuur en sterke verbindingen tussen dorpen, wijken en omliggende gemeenten dragen bij aan een bereikbare en verbonden regio.
Samen bouwen aan de toekomst De toekomst van de gemeente Heerenveen maken we samen. Niet alles is morgen gerealiseerd en niet iedere ontwikkeling is volledig voorspelbaar. Compromissen vinden we niet op de flanken. Maar met duidelijke keuzes, realistische stappen en een gezamenlijke ambitie bouwen we verder aan een gemeente waarin mensen prettig kunnen wonen, werken en leven. Een gemeente die groeit met behoud van aandacht voor de mens. Een gemeente waarin mienskip, gezondheid, leefbaarheid en brede welvaart centraal staan. En een gemeente die klaar is voor de toekomst.
Sport en evenementen blijven belangrijke visitekaartjes van onze gemeente. De mogelijke Olympische Spelen in Thialf kunnen een impuls geven aan sportvoorzieningen, economie, toerisme en internationale uitstraling. Maar ook los daarvan blijven we investeren in sport, bewegen en gezondheid voor alle inwoners. In het sociaal domein zetten we verder in op preventie, vroegsignalering en ondersteuning dichtbij inwoners. We versterken de samenwerking tussen organisaties en investeren in sterke buurten, verenigingen en ontmoetingsplekken. Daarnaast werken we aan de energietransitie en verduur zaming van onze gemeente. We zetten verdere stappen richting een circulaire economie, duurzame energie voorziening en een leefomgeving die voorbereid is op klimaatverandering. Daarbij zijn we in de gemeente Heerenveen de energie hub van het Noorden.
9
Bestuursakkoord 2026 - 2030
0
Bestuur en dienstverlening:
dichtbij, betrouwbaar en samen
10
Een sterke gemeente wordt gemaakt met inwoners, ondernemers en organisaties en ontstaat niet alleen in het gemeentehuis. Daarom vinden we het belangrijk dat inwoners weten waar zij aan toe zijn en kunnen rekenen op een betrouwbare en toegankelijke overheid. Heldere en begrijpelijke communicatie vormt daarbij de basis. Besluiten en afwegingen worden duidelijk uitgelegd en signalen uit dorpen en wijken nemen we serieus. Zo bouwen we aan een bestuurscultuur waarin vertrouwen, samenwerking en betrokkenheid centraal staan. Mienskipspetear en betrokkenheid We willen inwoners eerder en beter betrekken bij besluiten met maatschappelijke impact. Daarom werken we aan de ontwikkeling van een mienskipspetear. Het tweede halfjaar van 2026 geven we hier samen met de gemeenteraad invulling aan via dialoogsessies, waarbij we gezamenlijk de uitgangspunten en kaders bepalen. Een mienskipspetear is een gesprek met de samenleving en geen referendum. Het doel is om inzichten, zorgen en ideeën op te halen, zodat besluitvorming wordt verbreed en verrijkt. We realiseren ons dat oplossingen bij maatschappelijke vraagstukken vaak niet in de uitersten liggen, maar in het midden van het gesprek. Tegelijkertijd blijft het een uit daging om ook inwoners te bereiken die zich minder snel laten horen. Daarom zoeken we actief naar verschillende perspectieven binnen onze mienskip.
Bestuur en samenwerking De komende bestuursperiode staat Heerenveen voor grote opgaven, zoals de schaalsprong, de verdere ontwikkeling van onze positie als sportgemeente, de financiële positie en een actieve lobby richting provincie, Rijk en Europa. Bij de behandeling van de Perspectiefnota 2026 is uitgegaan van een college van maximaal vier wethouders, op basis van een verwachte coalitie met vier partijen. De verkiezings uitslag heeft echter geleid tot een brede coalitie van vijf partijen, waarmee recht wordt gedaan aan de uitslag van de verkiezingen. Gezien de omvang van de opgaven vinden wij een college met vijf wethouders passend en verantwoord.
financieel gezonde gemeente waarbij we veiligheid, gezondheid en gelijkheid structureel integraal meewegen in beleid en besluitvorming.
Dienstverlening dichtbij; (ja, tenzij) Goede dienstverlening begint bij begrijpelijke communicatie en laagdrempelig contact. Inwoners moeten eenvoudig antwoord kunnen krijgen op vragen, digitaal en persoonlijk. Digitale dienstverlening is gebruiksvriendelijk, met ruimte voor persoonlijk contact wanneer dat nodig is. De gemeentelijke organisatie kenmerkt zich door een betrokken en meedenkende houding. Samen zoeken we naar passende oplossingen. Zo werken we aan een gemeente die dichtbij staat en inwoners en ondernemers goed ondersteunt.
We bouwen aan een gemeente die dichtbij, betrouwbaar en toegankelijk is. We betrekken inwoners actief bij belangrijke keuzes en inves teren in een open bestuurscultuur met heldere communicatie en goede dienstverlening. Met een sterk bestuur, ruimte voor het gesprek met de mienskip en aandacht voor de lange termijn werken we aan een gemeente waarin inwoners zich gehoord en betrokken voelen.
Als coalitie hebben we afspraken gemaakt die we in dit akkoord vastleggen. We staan voor continuïteit in het bestuur en bouwen voort op eerder genomen besluiten van raad en college, met ruimte voor nieuwe inzichten en ontwikkelingen. In het samenspel tussen raad en college geven we trans parant inzicht in de voortgang en uitvoering van aan genomen moties en toezeggingen. We hechten aan een
11
Bestuursakkoord 2026 - 2030
1
Veiligheid:
voor een veilige en weerbare gemeente
12
In de gemeente Heerenveen bouwen we aan een veilige, leefbare en weerbare samenleving. Veiligheid is een basis voorwaarde voor prettig wonen, werken en ondernemen. Daarom zetten wij ons in voor een gemeente waarin alle inwoners zich veilig weten en veilig voelen. Veiligheid raakt vrijwel alle beleids terreinen en vraagt om een integrale aanpak. Wij kiezen voor een koers waarin preventie, duidelijkheid en samenwerking centraal staan. Door problemen vroegtijdig te signaleren en oorzaken aan te pakken, voorkomen we dat situaties escaleren. Tegelijkertijd zijn wij duidelijk over grenzen en handhaven wij waar dat nodig is. Preventie, toezicht en handhaving Wij zetten nadrukkelijk in op het voorkomen van overlast, criminaliteit en onveiligheid. Daarbij werken we samen met inwoners, onderwijs, zorginstellingen, politie en andere partners. We hebben bijzondere aandacht voor middelen gebruik, wapenbezit, verkeersgedrag en ondermijnende criminaliteit. Het preventieve veiligheidsbeleid is doel groepengericht. Bonafide ondernemers verdienen bescherming en ondersteuning. Misbruik van onze samenleving pakken wij actief aan. Instrumenten zoals vergunningverlening, toezicht en Bibob zetten wij daarbij doelgericht in.
Een veilige leefomgeving Een schone, hele, goed en functioneel ingerichte openbare ruimte draagt bij aan zowel de feitelijke als de ervaren veiligheid. Daarom sturen wij op samenhang tussen inrichting, beheer en gebruik van de openbare ruimte. Verlichting zetten wij gericht in waar deze aantoonbaar bijdraagt aan veiligheid en comfort. Zichtbaarheid van overheid en veiligheidspartners is belangrijk. Daarom zetten wij in op de aanwezigheid van BOA’s, politie en andere partners in wijken, dorpen en het buitengebied.
Weerbaarheid en digitale veiligheid
Daarnaast zetten wij in op het voorkomen van cyber criminaliteit en digitale fraude. Ook de gemeentelijke organisatie moet digitaal weerbaar zijn en zorgvuldig omgaan met gegevens van inwoners en partners. Dataveiligheid en continuïteit van dienstverlening zijn daarbij belangrijke uitgangspunten.
Veiligheid en zorg Veiligheid en zorg zijn nauw met elkaar verbonden. Daarom versterken wij de samenwerking tussen veiligheidspartners en zorgorganisaties, zodat problemen zoals huiselijk geweld, overlast en verward gedrag eerder worden gesignaleerd en aangepakt.
De wolf en leefbaarheid De aanwezigheid van de wolf vraagt om duidelijkheid. Hoewel bevoegdheden bij provincie en Rijk liggen, nemen wij regie op communicatie en leefbaarheid binnen onze gemeente. Inwoners moeten weten waar zij terecht kunnen en wat zij mogen verwachten. De veiligheid van inwoners staat daarbij voorop. In de directe leefomgeving van mensen is geen ruimte voor risicovol gedrag van wolven. Bij signalen van probleem gedrag zetten wij bestuurlijk maximaal in op snel en adequaat handelen door de bevoegde overheden. Met aandacht voor zowel fysieke als sociale veiligheid bouwen wij aan een gemeente waarin inwoners, onder nemers en maatschappelijke organisaties gezamenlijk verantwoordelijkheid nemen voor een veilige en leefbare omgeving.
We versterken de veiligheid en weerbaarheid van onze gemeente door te investeren in preventie, samenwerking, handhaving en een veilige leefomgeving.
Een veilige gemeente vraagt ook om weerbare inwoners en organisaties. Daarom investeren wij in bewustwording en voorbereiding op crisissituaties, zoals langdurige uitval van voorzieningen.
13
Bestuursakkoord 2026 - 2030
2
Verkeer, vervoer en waterstaat:
veilig en verbonden onderweg
14
We zetten ons in voor veilige, bereikbare en toekomstbestendige mobiliteit. Inwoners, ondernemers en bezoekers moeten zich goed kunnen verplaatsen binnen onze gemeente. Daarom investeren we gericht in het onderhoud van wegen, fiets- en voet paden. Ook verbeteren we verkeers situaties waar veiligheid of doorstroming daarom vraagt. Zo werken we aan een verkeersnetwerk dat past bij de ontwikkeling van onze gemeente. In onze gemeente heeft elke vervoersvorm een eigen rol. De auto blijft belangrijk, zeker in een gemeente met dorpen, wijken en een groot buitengebied. Tegelijk stimu leren we veilig fietsen, lopen en goed openbaar vervoer. Zo zorgen we voor een goede balans tussen bereikbaarheid, veiligheid en leefbaarheid.
Parkeren vraagt om een zorgvuldige en integrale aanpak.
Openbaar vervoer en verbinding We zetten in op betrouwbaar en toegankelijk openbaar vervoer. Daarbij vinden we goede verbindingen naar werk, onderwijs en voorzieningen belangrijk. Goede bereikbaarheid is een voorwaarde voor een leefbare en toekomstbestendige gemeente. Daarom blijven we werken aan een mobiliteitssysteem waarin verschillende vervoersvormen elkaar versterken.
We werken aan een veilige en goed bereikbare gemeente. We investeren in wegen en fietsroutes, zorgen voor een goede balans tussen verschillende vervoersvormen en kiezen voor een zorgvuldige aanpak van parkeren en gebiedsontwikkeling. Ook versterken we het openbaar vervoer en de verbindingen met werk, onderwijs en voorzieningen, zodat onze gemeente leefbaar en aantrekkelijk blijft.
Parkeren en gebiedsontwikkeling Parkeren vraagt om een zorgvuldige en integrale aanpak. Bereikbaarheid van centrum, voorzieningen en bedrijvigheid staat daarbij centraal. Parkeermaatregelen moeten begrijpelijk, uitlegbaar en passend zijn bij de ontwikkeling van de gemeente. Voor het centrum van Heerenveen en het Sportstadgebied werken we aan een integrale visie op bereikbaarheid en parkeren. Omdat de gebiedsontwikkeling nog in beweging is, kiezen we ervoor om eerst meer duidelijkheid te krijgen over de toekomstige parkeerbehoefte. Daarom stellen we de invoering van betaald parkeren in het Sportstadgebied in ieder geval uit tot 1 januari 2028. In de tussentijd werken we aan nieuw parkeerbeleid dat aansluit bij de ontwikkeling van het gebied en de behoefte van inwoners, ondernemers en bezoekers.
15
Bestuursakkoord 2026 - 2030
3
(Circulaire) Economie:
bouwen aan een brede welvaart
16
Een sterke economie vormt de basis voor een leefbare en toekomstbestendige gemeente. Werk, ondernemerschap, onderwijs en innovatie dragen bij aan brede welvaart en bieden inwoners kansen om zich te ontwikkelen. Daarom zetten we in op een sterke economische structuur waarin wonen, werken en welzijn elkaar versterken. Heerenveen behoort tot de drie sterkste groeiregio’s van Nederland. Die positie biedt kansen voor inwoners, ondernemers en onderwijsinstellingen en vormt een stevig fundament voor verdere economische groei. Tegelijkertijd zien we dat het verdienvermogen in Fryslân achterblijft bij de kwaliteit van leven (De Friese Paradox). Door gericht te investeren in ondernemerschap, innovatie en werkgelegenheid versterken we onze economische basis voor de toekomst. Circulaire economie en duurzaamheid Fryslân loopt voorop in de ontwikkeling van een circulaire economie en Heerenveen speelt daarin een belangrijke rol. Daarom blijven we inzetten op innovatie, hergebruik van grondstoffen en het benutten van reststromen. De circulaire economie biedt kansen om economische groei en duurzaamheid met elkaar te verbinden. Daarmee versterken we onze economie én dragen we bij aan een duurzame en toekomstbestendige leefomgeving. Ook zien wij kansen om duurzaamheid en economische ontwikkeling met elkaar te verbinden.
Bij de ontwikkeling van Klaverpark voeren wij het bestaande raadsbesluit uit en zetten wij in op een toekomstbestendig en duurzaam bedrijvenpark.
Groei, innovatie en bereikbaarheid Om onze economische positie te versterken, werken we aan een toekomstgerichte economie waarin de schaalsprong in wonen en werken centraal staat. Bereikbaarheid, inno vatie en onderwijs vormen daarbij belangrijke randvoorwaarden. Investeringen in infrastructuur, zoals de Lelylijn en onze waterwegen, bieden kansen om de economie verder te verbreden en naast de sterke maakindustrie ook dienstverlening en kennisintensieve sectoren verder te ontwikkelen.
17
Bestuursakkoord 2026 - 2030
Ondernemerschap en een sterk midden- en kleinbedrijf Onze lokale economie rust op een breed fundament van ondernemers. Het midden- en kleinbedrijf vormt daarbij een onmisbare pijler van de economie en van de leefbaarheid in onze dorpen en wijken. Veel ondernemers zijn sterk verbonden met hun omgeving en dragen bij aan de leefbaarheid van onze gemeente. Wij ondersteunen ondernemers bij groei, innovatie en verduurzaming. Daarbij nemen we als gemeente een actieve rol in het creëren van goede randvoorwaarden, het bieden van perspectief en het versterken van het ondernemersklimaat. Regelgeving moet ontwikkelingen mogelijk maken zonder onnodige belemmeringen, met behoud van kwaliteit en leefbaarheid. Daarbij zetten we in op het verminderen van regeldruk.
Ruimte voor bedrijven en economische ontwikkeling
kleinschaligheid. Ambachten en praktische beroepen zijn van grote waarde voor onze economie en identiteit. Daarom bieden we ruimte aan kleinschalige bedrijvigheid in dorpen, wijken en bedrijventerreinen, waar ondernemers zich kunnen ontwikkelen.
Detailhandel, recreatie en toerisme Ook detailhandel, recreatie en toerisme zijn belangrijk voor een gezonde economische structuur. Ondernemers in deze sectoren dragen bij aan levendige centra, voorzieningen en werkgelegenheid. We zetten in op een vitaal en compact centrum van Heerenveen en versterken tegelijkertijd de functie van winkels en voorzieningen in onze dorpen en wijken. Recreatie en toerisme zien we als een volwaardige economische sector die bijdraagt aan het vestigingsklimaat en de aantrekkelijkheid van onze gemeente voor inwoners en bezoekers.
Samenwerking en lobby
Om onze ambities waar te maken investeren we in een sterke economische organisatie en voldoende uitvoeringskracht. We nemen regie in acquisitie en zetten ons in om innovatieve en kennisintensieve bedrijven aan te trekken die passen bij het profiel van onze gemeente. Tegelijkertijd blijven we investeren in bestaande bedrijven en zorgen we voor voldoende ruimte voor ondernemerschap. Met toekomstbestendige werklocaties bieden we bedrijven de mogelijkheid zich te vestigen, te groeien en te innoveren, passend binnen de kwaliteit van onze leefomgeving.
Om onze ambities te realiseren blijven we investeren in regionale, nationale en internationale samenwerking. Netwerken zoals Chemport Europe en Economic Board Fryslân (EBF) helpen ons om kennis, investeringen en kansen naar onze regio te halen. Daarnaast versterken we onze lobby richting provincie, Rijk en Europa, zodat regelgeving, investeringen en subsidies beter aansluiten bij de opgaven en kansen van onze gemeente en regio.
Onderwijs, arbeidsmarkt en talentontwikkeling
We bouwen aan een sterke en toekomstbestendige economie waarin ondernemerschap, innovatie, onderwijs en werkgelegenheid bijdragen aan brede welvaart. We versterken het ondernemers klimaat, investeren in talent en ruimte voor bedrijven en bouwen voort op de sectoren waarin Heerenveen sterk is. Samen met ondernemers, onderwijs en overheden werken we aan een aantrekkelijke gemeente om te wonen, werken en ondernemen.
Een sterke economie vraagt om goed onderwijs en een arbeidsmarkt die aansluit bij de vraag van werkgevers. Daarom versterken we de samenwerking tussen onderwijsinstellingen, ondernemers en overheid. We zetten in op opleidingen die aansluiten bij de econo mische ontwikkelingen in onze regio en werken actief aan het verkleinen van tekorten op de arbeidsmarkt. Daarbij hebben we oog voor alle opleidingsniveaus, van mbo tot universiteit. Werk blijft de belangrijkste weg naar bestaanszekerheid en participatie. Daarom willen we dat inwoners de kans krijgen om hun talenten te ontwikkelen en duurzaam aan het werk te blijven.
Sterke sectoren en ruimte voor kleinschaligheid We kiezen voor sectoren waarin Heerenveen sterk is en waar kansen liggen voor de toekomst, zoals de maak industrie, logistiek, landbouw en food, recreatie en toerisme, technologie, (top)sport en de energietransitie. Tegelijkertijd houden we oog voor de kracht van
18
19
Bestuursakkoord 2026 - 2030
4 Onderwijs:
gelijke kansen en een stevige basis voor de toekomst
20
Goed onderwijs vormt het fundament voor gelijke kansen en een veerkrachtige samenleving. Daarom zetten we in op een prettig en veilig leerklimaat waarin kinderen en jongeren zich goed kunnen ontwikkelen.
Onderwijshuisvesting De kwaliteit van onderwijshuisvesting staat daarbij voorop. We investeren zorgvuldig en met oog voor de lange termijn. We maken bewuste keuzes in prioritering en fasering, zodat beschikbare middelen doelmatig worden ingezet. Waar mogelijk kiezen we voor multifunctioneel gebruik van gebouwen, zodat scholen ook een bredere functie vervullen in dorp en wijk. We blijven ons inzetten voor de investeringsagenda voor onderwijshuisvesting en benutten actief beschikbare subsidies, onder andere voor verduurzaming van schoolgebouwen.
Onderwijsvoorzieningen Onderwijsvoorzieningen dragen bij aan de leefbaarheid van onze gemeente. Tegelijkertijd vinden we bereikbaarheid en keuzevrijheid belangrijk. Kinderen moeten onderwijs kunnen volgen binnen een redelijke afstand van huis, en ouders moeten een passende schoolkeuze kunnen maken. We zoeken daarbij een zorgvuldige balans met de kosten van leerlingenvervoer.
Kansengelijkheid We zetten in op de brede ontwikkeling van kinderen en jongeren en op het voorkomen van onderwijsachter standen. Een goede start begint al op jonge leeftijd, onder andere via kwalitatief sterke voor- en vroegschoolse educatie. Door vroeg te investeren verkleinen we verschillen en vergroten we kansen.
Samenwerking Onderwijs staat niet op zichzelf. Daarin ligt de primaire verantwoordelijkheid bij het gezin. De gemeente ondersteunt daarin de samenwerking tussen onderwijs, zorg en welzijn. Scholen spelen een belangrijke rol in signalering, maar kunnen maatschappelijke problemen niet alleen oplossen. Door vroegtijdige signalering en laagdrempelige ondersteuning voorkomen we dat problemen groter worden. We stimuleren de verbinding tussen onderwijs en arbeidsmarkt, met aandacht voor vakmanschap en kennisontwikkeling. Er is ruimte voor mbo, hbo en universitair onderwijs, om duurzaam werk en ontwikkeling te stimuleren.
Meertaligheid We erkennen de waarde van meertaligheid en stimuleren onderwijs waarin Nederlands, Fries en Engels in balans tot hun recht komen. Meertaligheid draagt bij aan de ontwikkeling van leerlingen en versterkt hun positie in een internationale samenleving, met behoud van regionale identiteit.
We bouwen aan een toegankelijk en toekomst gericht onderwijslandschap waarin kinderen en jongeren gelijke kansen krijgen om zich te ontwik kelen. We investeren in sterke scholen en goede huisvesting, versterken de samenwerking tussen onderwijs, zorg en gemeente en zetten in op kansengelijkheid vanaf jonge leeftijd. Daarnaast verbinden we onderwijs met arbeidsmarkt en waarderen we meertaligheid en vakmanschap. Zo leggen we een stevige basis voor de toekomst van onze gemeente.
21
Bestuursakkoord 2026 - 2030
5
Sport, cultuur en recreatie:
voor leefbaarheid en economie
22
In de gemeente Heerenveen bouwen we aan een sterke, gezonde en toekomstbestendige leefomgeving. Sport, cultuur, recreatie en groen spelen daarin een belangrijke rol. Zij dragen bij aan leefbaarheid, ontmoeting, gezondheid en econo mische ontwikkeling. Daarbij kijken we niet alleen naar voorzieningen, maar vooral naar wat deze betekenen voor inwoners, verenigingen, dorpen en wijken. Onze gemeente heeft een unieke positie als sportgemeente en daar zijn we trots op. Tegelijkertijd vinden we het belangrijk dat zowel de kern Heerenveen als de dorpen in onze gemeente profiteren van investe ringen en ontwikkelingen.
Wij kiezen voor een koers waarin ambitie en realisme hand in hand gaan. Dat betekent dat we kansen benutten die bijdragen aan de brede maatschappelijke meerwaarde van onze gemeente, maar daarbij steeds oog houden voor haalbaarheid, betaalbaarheid en een zorgvuldige afweging van belangen. We werken samen met inwoners, vereni gingen, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere overheden om (bestaande) voorzieningen toekomstbestendig te maken en de kracht van onze gemeente verder te versterken.
Sport en bewegen Sport en bewegen dragen bij aan gezondheid, ontmoeting, talentontwikkeling en sociale samenhang. Daarom investeren wij evenwichtig in een sterke sportinfrastructuur voor zowel top- als breedtesport. Daarbij hebben we oog voor de internationale uitstraling van onze gemeente, maar ook voor de vitaliteit van verenigingen, sportvoorzieningen en leefbaarheid in de dorpen en wijken.
Olympische Spelen 2030 Wij zien in de mogelijke komst van de Olympische Spelen 2030 een unieke kans om onze gemeente duurzaam te versterken. De Spelen benaderen wij als een strategisch vliegwiel voor de verdere ontwikkeling van Heerenveen als toonaangevende (inter)nationale top(winter)sportlocatie. Daarbij zoeken wij nadrukkelijk de samenwerking met het Frans Olympisch Comité, het Rijk, de provincie en andere partners.
23
Bestuursakkoord 2026 - 2030
De voorbereiding en mogelijke organisatie van de Spelen biedt daarnaast kansen voor economie, werkgelegenheid, mobiliteit, sportdeelname en het vestigingsklimaat. Wij verbinden deze kansen zoveel mogelijk aan bestaande beleidsdoelen, zodat zij leiden tot blijvende maatschappelijke en economische meerwaarde voor de hele gemeente. Daarbij zetten wij in op een brede “legacy”, waarin ook cultuur, recreatie en leefbaarheid worden versterkt. We erkennen dat dit een omvangrijke opgave is met impact op de gemeentelijke organisatie. Daarom zorgen wij voor tijdige versterking van capaciteit en heldere prioritering, waarbij het nodig kan zijn om binnen andere opgaven keuzes te maken. Tegelijkertijd blijven wij sturen op een zorgvuldige belangenafweging. Onze inzet baseren wij op realistische financiële kaders, een evenwichtige verdeling van inves teringen en risico’s en een duurzame maatschappelijke meerwaarde. Ook wanneer samenwerking of bijdragen anders uitvallen dan vooraf beoogd, blijven wij inzetten op het versterken van onze eigen sportinfrastructuur en de langetermijnontwikkeling van Thialf en de top- en breedtesport binnen onze gemeente.
Thialf en ijshockeyhal Wij investeren in de verdere doorontwikkeling van Thialf als toonaangevend nationaal en internationaal centrum voor de schaatssport. Daarbij zetten wij in op uitbreiding met aanverwante ijssporten, zoals shorttrack en curling. We werken aan een langetermijnvisie richting 2040, waarin innovatie, duurzaamheid en multifunctioneel gebruik centraal staan.
Samen met publieke en private partners verkennen wij nieuwe vormen van financiering en exploitatie. Noodzakelijke investeringen worden zorgvuldig afgewogen binnen de gemeentelijke financiële kaders, waarbij samenwerking en cofinanciering belangrijke uitgangs punten zijn. Bij een topwintersportlocatie van nationale betekenis hoort naast de schaatsbaan in Thialf ook ruimte voor de ijshockeyhal.
Cultuur is voor ons van grote waarde voor ontmoeting, identiteit en leefbaarheid.
De toekomst van de ijshockeyhal vraagt om een zorg vuldige en integrale afweging. Daarom maken wij op basis van uitgewerkte scenario’s een strategische keuze over de toekomstige functie en positionering van deze accommodatie. Daarbij wegen wij sportieve, maatschappelijke en financiële belangen in samenhang af. Uitgangspunt is het waar mogelijk behouden en versterken van de functie van de hal, mede in relatie tot de ontwikkeling van een Olympisch Voorbereidingscentrum en de clustering van ijssporten. Daarnaast onderzoeken wij mogelijkheden voor multifunctioneel gebruik en efficiëntere inzet van de accommodatie. Investeringen doen wij alleen binnen verantwoorde financiële kaders en op basis van een duidelijke onderbouwing van nut en noodzaak. Ook hierbij zetten wij in op samenwerking met andere overheden en partners.
Voetbalvelden Voor het trainingscomplex van SC Heerenveen kiezen wij voor een toekomstbestendige inrichting die aansluit bij de groei en ontwikkeling van sport binnen onze gemeente. Daarbij zetten wij in op clustering van voorzieningen op de locatie Klaverpark als voorkeursrichting. In dit proces maken wij tijdig keuzes over de (pacht)constructie en de toekomstige inrichting van het gebied. Daarbij betrekken wij nadrukkelijk de relatie tussen SC Heerenveen en VV Heerenveen, evenals de belangen van bewoners rondom het Klaverpark.
24
Het vertrek van SC Heerenveen uit sportpark Skoatterwâld en het achterblijven van VV Heerenveen bekijken wij in samenhang met de bredere sportstructuur binnen de gemeente. Daarbij houden wij oog voor de vitaliteit van verenigingen in de dorpen en de effecten op leefbaarheid en sociale cohesie, mede in relatie tot de aantrekkingskracht en groei van VV Heerenveen. Het lopende onderzoek naar de spreiding van sport accommodaties vormt hiervoor een belangrijke basis.
Cultuur, bibliotheekwerk en erfgoed Cultuur is voor ons van grote waarde voor ontmoeting, identiteit en leefbaarheid. Daarom zetten wij in op een toegankelijk en levendig cultureel aanbod, met ruimte voor professionele makers, verenigingen, vrijwilligers en evenementen. We koesteren bestaande culturele activiteiten, tradities en evenementen, maar staan ook open voor nieuwe initiatieven die bijdragen aan een bruisend cultureel leven. Culturele voorzieningen, musea en bibliotheken spelen een belangrijke rol in ontmoeting, educatie, talentontwikkeling en mediawijsheid. Wij ondersteunen deze voor zieningen als belangrijke ontmoetingsplekken die zorgen voor een open blik op de wereld met ruimte voor dialoog en persoonlijke ontwikkeling. Daarnaast hechten wij waarde aan het behoud van cultureel erfgoed, tradities en de Friese taal. Als tweetalige gemeente blijven wij het Fries actief stimuleren en zichtbaar maken. Meertaligheid en zichtbaarheid van het Fries blijven een belangrijk onderdeel van onze culturele identiteit. Ook onafhankelijke lokale media vinden wij belangrijk voor betrokkenheid, informatievoorziening en een goed functionerende lokale democratie.
Groen en recreatie Wij zetten ons in voor een groene, gezonde en aantrek kelijke leefomgeving waarin inwoners kunnen ontspannen, bewegen en elkaar ontmoeten. Openbaar groen draagt bij aan leefbaarheid, gezondheid en biodiversiteit en verdient daarom goed en zorgvuldig onderhoud in alle dorpen en wijken. Met ecologisch beheer en ruimte voor initiatieven van inwoners versterken wij de kwaliteit van het groen en de leefomgeving. Daarnaast investeren wij in toegankelijke recreatieve voorzieningen, zoals wandel- en fietsroutes, recreatieve paden, waterrecreatie en verblijfsplekken in het groen.
Op het gebied van recreatie kiezen wij vooral voor een versterkende rol. Wij ondersteunen initiatieven die passen bij de kwaliteiten van landschap en omgeving. Waar mogelijk stimuleren wij de ontwikkeling en uitbreiding van waterrecreatie en watersportvoorzieningen, omdat deze bijdragen aan de recreatieve en economische aantrek kelijkheid van onze gemeente. Ook kleinschalige recreatie die aansluit bij landschap, natuur en dorpen krijgt ruimte. Zo versterken wij de recreatieve kwaliteit van onze gemeente met respect voor natuur, landschap en leefomgeving.
We investeren in sport, cultuur, groen en recreatie als belangrijke pijlers voor gezondheid, ontmoeting, talentontwikkeling, leefbaarheid en economie. Daarbij hebben we aandacht voor zowel top- als breedtesport, een toegankelijk cultureel aanbod, erfgoed, bibliotheken en evenementen. Ook zetten we in op een groene en aantrekkelijke leefomgeving met ruimte voor natuur, (water)recreatie, en initiatieven van inwoners. Zo versterken we de leefbaarheid, identiteit en aantrekkingskracht van Heerenveen en de dorpen.
25
Bestuursakkoord 2026 - 2030
6
Sociaal domein:
de mens centraal
26
In de gemeente Heerenveen kijken we naar mensen, niet alleen naar regels. Achter iedere hulpvraag zit een inwoner met een eigen verhaal, zorgen, talenten en mogelijkheden. Dat vraagt om een gemeente die luistert, meedenkt en dichtbij is, met oog voor wat inwoners zelf kunnen. Of het nu gaat om bijvoorbeeld een oudere die langer zelfstandig thuis wil wonen, een jongere die vastloopt op school, een gezin met geldzorgen of iemand die hulp nodig heeft richting werk: inwoners moeten kunnen rekenen op een gemeente die naast hen staat en hen ondersteunt om zoveel mogelijk de eigen regie te behouden.
Wij willen dat inwoners weten waar ze terechtkunnen en niet verdwalen tussen regels en instanties. Daarom werken we zoveel mogelijk met één aanspreekpunt en korte lijnen binnen de gemeente en tussen organisaties. We werken daarbij integraal, over teams en beleidsdomeinen heen, zodat inwoners beter en sneller geholpen worden en waar mogelijk zelf de regie kunnen houden over hun onder steuning. Een inwoner met bijvoorbeeld schulden, gezinsproblemen én vragen over werk moet niet telkens opnieuw zijn verhaal hoeven doen. Preventie staat daarbij centraal. We investeren liever in het voorkomen van problemen dan in het herstellen ervan. Daarom zetten we in op vroeg signalering, jeugd- en jongerenwerk, mantelzorgonder steuning, laagdrempelige hulp en sterke verenigingen en ontmoetingsplekken in onze dorpen en wijken. Juist daar kijken inwoners naar elkaar om en versterken we samen de zelfredzaamheid in buurten en gemeenschappen. Iedereen moet zich veilig voelen om zichzelf te zijn. Respect, gelijkwaardigheid en sociale veiligheid zijn voor ons vanzelfsprekend. Zorg, wonen, werk, onderwijs en armoede hangen vaak met elkaar samen. Daarom kijken wij niet alleen naar regels of loketten, maar naar de totale situatie van inwoners. Dat vraagt om samenwerking, vertrouwen en duidelijke keuzes.
27
Bestuursakkoord 2026 - 2030
Participatiewet en ondersteuning van kwetsbare inwoners Iedereen verdient de kans om mee te doen. Voor inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt zoeken wij, samen met werkgevers en waar mogelijk met andere gemeenten, naar passende ondersteuning en toeleiding naar werk. Daarbij kijken we niet alleen naar beperkingen, maar juist naar talenten en mogelijkheden. De komende tijd verkennen we toekomstbestendige constructies, waarbij steeds de mens het uitgangspunt vormt.
Wij willen dat inwoners weten waar ze terechtkunnen en niet verdwalen tussen regels en instanties.
Tegelijkertijd verliezen we de meest kwetsbare inwoners niet uit het oog. Mensen die afhankelijk zijn van zorg, ondersteuning of beschut werk moeten kunnen rekenen op stabiliteit, passende begeleiding en een betrouwbaar vangnet. Veranderingen voeren we daarom zorgvuldig in, met oog voor de gevolgen voor deze inwoners.
Opvang en integratie: zorgvuldig, menswaardig en met regie Onze gemeente staat voor een maatschappelijke en wettelijke verantwoordelijkheid in de opvang van vluchte lingen en asielzoekers. De spreidingswet vormt daarbij het uitgangspunt: wet is wet. Het Rijk heeft op dit moment aangegeven dat wij (minderjarige) asielzoekers1 moeten
opvangen. Wij kiezen ervoor hierin zelf te anticiperen en dus de verantwoordelijkheid en regie te nemen op deze opgave. Zodat wij sturen op zorgvuldige opvang, met aandacht voor leefbaarheid en goede begeleiding. Onze lijn daarbij is: We moeten de wet uitvoeren. We willen regie houden. We willen geen verhoging van de lokale lasten. En binnen die voorwaarden streven we naar zo klein mogelijke opvanglocaties. Het Rijk en het COA moeten gemeenten voldoende ondersteunen om opvang op een zorgvuldige en haalbare manier mogelijk te maken. Daarover blijven wij met deze partijen actief het gesprek voeren.
28
Voordat opvanglocaties in beeld komen, betrekken wij inwoners vroegtijdig. We gaan het gesprek aan in dorpen en wijken, luisteren naar zorgen en ideeën en zijn eerlijk over wat wel en niet mogelijk is. Besluiten moeten zorgvuldig, transparant en uitlegbaar zijn. Daarnaast blijven wij ons inzetten voor de opvang van Oekraïense ontheemden en voor een goede start van statushouders in onze gemeente. Denk aan huisvesting, taalonderwijs en toegang tot werk, zodat nieuwe inwoners zo snel mogelijk mee kunnen doen. Naar verwachting veranderen de rechten van Oekraïense ontheemden vanaf 2027. Hierop anticiperen wij vroegtijdig door met de betrokkenen in gesprek te gaan over de gevolgen hiervan.
Bij ons staat de mens centraal. Eigen regie en zelfredzaamheid zijn belangrijke uitgangspunten. Met hulp dichtbij via één aanspreekpunt, korte lijnen en een integrale aanpak. Preventie en een sterke sociale basis in wijken en dorpen staan voorop, net als participatie en werk met aandacht voor talent en mogelijkheden. Voor kwetsbare inwoners is er een betrouwbaar vangnet en stabiele ondersteuning. Bij opvang van asielzoekers en ontheemden geldt: we moeten en we willen regie houden. We willen geen verhoging van de lokale lasten en binnen die voorwaarden streven we naar zo klein mogelijke opvanglocaties. We nemen verantwoordelijkheid, werken zorgvuldig en transparant en betrekken inwoners tijdig. Zo bouwen we aan een sociaal domein waarin iedereen kan meedoen.
1. Op het moment van schrijven gaat het om 251 (minderjarige) asielzoekers.
29
Bestuursakkoord 2026 - 2030
7
Volksgezondheid en milieu:
voor een gezonde en duurzame leefomgeving
30
In de gemeente Heerenveen zetten we ons in voor een gezonde en duurzame leefomgeving. Volksgezondheid en milieu zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden en hebben directe invloed op het welzijn van onze inwoners. Daarom werken wij aan een gemeente waarin mensen gezond kunnen leven, prettig kunnen wonen en toegang hebben tot passende zorg en ondersteuning. Wij kiezen voor een integrale aanpak waarin gezondheid, leefomgeving, economie en duurzaamheid met elkaar in balans zijn. Daarbij zoeken wij naar oplossingen die uitvoerbaar, betaalbaar en passend zijn bij het karakter van onze gemeente.
Zorg en gezondheid Wij zetten in op toegankelijke en bereikbare zorg, dichtbij inwoners. Daarbij streven wij naar een goede balans tussen professionele zorg, mantelzorg en de kracht van de samenleving. Samen met zorgaanbieders, vrijwilligers en maatschappelijke organisaties werken wij aan ondersteuning die aansluit bij de behoeften van inwoners. Innovatie en technologie kunnen bijdragen aan het bereikbaar en betaalbaar houden van zorg, met bijzondere aandacht voor de uitdagingen in het buitengebied.
Een gezonde leefomgeving Een gezonde leefomgeving vraagt om een zorgvuldige inrichting van onze openbare ruimte. Groen draagt bij aan gezondheid, ontmoeting, klimaatadaptatie en biodiversiteit. Daarom zetten wij in op een groenere en klimaatbestendige leefomgeving in dorpen en wijken. Daarbij zoeken wij steeds de balans met andere maatschappelijke opgaven. Maatregelen moeten bijdragen aan meerdere doelen tegelijk en passen bij de schaal van onze gemeente.
Milieu en circulaire economie Wij zetten ons in voor de bescherming van bodem, water en lucht. Het terugdringen van schadelijke stoffen en het voorkomen van gezondheids- en milieurisico’s blijven daarbij belangrijke uitgangspunten.
31
Bestuursakkoord 2026 - 2030
Daarnaast zetten wij de transitie naar een circulaire eco nomie voort. Afval zien wij als grondstof en daarom blijven wij inzetten op hergebruik, afvalvermindering en innovatie. Onze gemeente behoort al jaren tot de koplopers op het gebied van afvalscheiding en die positie willen wij behouden en verder versterken, met oog voor betaalbaarheid voor inwoners en kansen voor de lokale economie.
Gewasbescherming Gewasbescherming vraagt om een zorgvuldige afweging tussen leefomgeving en agrarische bedrijfsvoering. Daarom werken wij samen met agrariërs en andere betrokkenen aan het verminderen van risico’s en het stimuleren van duur zame oplossingen, met oog voor zowel de zorgen van inwoners als een toekomstbestendige landbouwsector.
De groeiende vraag naar elektriciteit vraagt om uitbreiding van de energie-infrastructuur.
Bodemdaling en waterbeheer Bodemdaling en waterbeheer vormen een belangrijke opgave, met name in het veenweidegebied. Daarom kiezen wij voor een gebiedsgerichte aanpak waarin wij samen met agrariërs, Wetterskip Fryslân en andere betrokkenen werken aan oplossingen die bijdragen aan klimaatdoelen én perspectief bieden voor de landbouw. Daarbij hebben wij oog voor een economisch haalbare toekomst van het landelijk gebied en blijven wij ons inzetten voor beleid dat beter aansluit bij de praktijk en de belangen van onze gemeente. Goede besluitvorming vraagt om betrouwbare informatie. Daarom investeren wij in kennis, data en monitoring om ontwikkelingen tijdig te signaleren en passende maatregelen te kunnen nemen. Met deze koers werken wij aan een gemeente waarin gezondheid, leefomgeving en economische ontwikkeling elkaar versterken en waarin ruimte is voor zowel inwoners als ondernemers.
32
Energietransitie: voor een betrouwbare energievoorziening De energietransitie is noodzakelijk en raakt inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Wij kiezen voor een aanpak die haalbaar en betaalbaar is, waarbij iedereen kan meedoen en de lusten en lasten eerlijk worden verdeeld. We willen de energiehub van het Noorden zijn. Wij erkennen dat de energietransitie een langdurige ontwikkeling is waarin technieken, regelgeving en maatschappelijke inzichten blijven veranderen. Daarom kiezen wij voor een koers die ruimte biedt voor innovatie en nieuwe ontwikkelingen.
Energiebesparing en verduurzaming De meest duurzame energie is de energie die niet wordt verbruikt. Daarom geven wij prioriteit aan energiebesparing en het verduurzamen van woningen en gebouwen. Wij zetten beschikbare regelingen zo effectief mogelijk in en ondersteunen inwoners en ondernemers bij het nemen van energiebesparende maatregelen. Daarbij hebben wij speciale aandacht voor huishoudens die ondersteuning het hardst nodig hebben en houden wij oog voor betaalbaarheid en keuzevrijheid.
Aardgasvrij en toekomstbestendig De overstap naar aardgasvrij wonen vraagt om maatwerk. Daarom kiezen wij voor een gebiedsgerichte aanpak waarbij draagvlak, betaalbaarheid en uitvoerbaarheid centraal staan. Collectieve oplossingen, zoals warmtenetten, zijn alleen wenselijk wanneer zij aantoonbaar meerwaarde bieden voor inwoners en bedrijven. De gemeente neemt hierin haar regierol en weegt financiële en bestuurlijke risico’s af.
Duurzame energieopwekking Voor de opwekking van duurzame energie zetten wij in op een evenwichtige energiemix. Daarbij geven wij de voorkeur aan zonnepanelen op daken, bedrijventerreinen en andere locaties binnen bestaand bebouwd gebied. Tegelijkertijd erkennen wij dat dit alleen niet voldoende is om in de toekomstige energiebehoefte te voorzien. Daarom sluiten wij andere energiebronnen, waaronder windenergie, niet uit. Lokaal eigendom, participatie en het terugvloeien van opbrengsten naar de lokale samenleving zijn daarbij belangrijke uitgangspunten.
Innovatie en economische kansen Nieuwe technieken kunnen bijdragen aan een toekomst bestendige energievoorziening. Daarom zetten wij in op ontwikkelingen zoals energieopslag, slimme energie systemen en nieuwe vormen van energieopwekking, waaronder kleinschalige kernenergie (SMR), wanneer deze veilig, haalbaar en maatschappelijk verantwoord zijn.
Energie-infrastructuur en netcongestie De groeiende vraag naar elektriciteit vraagt om uitbreiding van de energie-infrastructuur. Tegelijkertijd vraagt net congestie om slimmer gebruik van het bestaande netwerk. Daarom zetten wij, samen met partners, in op een betere afstemming van vraag en aanbod en ondersteunen wij innovatieve oplossingen waar dat mogelijk is. Uitbreiding van energievoorzieningen moet zorgvuldig worden ingepast in de omgeving. Daarbij hebben wij oog voor leefbaarheid en draagvlak voor omwonenden. Waar mogelijk benutten wij deze ontwikkelingen ook voor versterking van de regionale economie en onze energiepositie. Wij gaan zorgvuldig om met publieke middelen en richten onze investeringen op maatregelen die het grootste maatschappelijke effect opleveren. Met deze koers werken wij aan een energievoorziening die betrouwbaar, betaalbaar en toekomstbestendig is en waarin inwoners en ondernemers actief kunnen meedoen.
We investeren in een gezonde en duurzame gemeente, met aandacht voor toegankelijke zorg, een gezonde leefomgeving, verantwoord gebruik van grondstoffen en een betrouwbare en betaal bare energievoorziening. Door in te zetten op innovatie, energiebesparing, landbouw en een toekomstbestendige energie-infrastructuur bouwen we aan een leefbare gemeente voor huidige en toekomstige generaties.
33
Bestuursakkoord 2026 - 2030
8
Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing:
ruimte om te wonen en te leven
34
In de gemeente Heerenveen werken we aan een evenwichtige ruimtelijke ontwik keling waarin wonen, werken en leven in samenhang worden bekeken. De Woonvisie Heerenveen 2023-2028 ‘een buitengewone plek om thuis te komen’ vormt daarbij het vertrekpunt. We bouwen hierop voort en vertalen dit naar concrete keuzes voor de toekomst van onze gemeente. We zetten in op groei met kwaliteit. Dat betekent voldoende woningen, met een zorgvuldige balans tussen inbreiding en uitbreiding. Ontwikkelingen moeten passen bij de schaal, het karakter en de identiteit van onze kernen en het landschap. Daarbij kijken we naar de kracht van zowel Heerenveen als onze dorpen, waar woningbouw en economische ontwikkeling bijdragen aan leefbaarheid en vitaliteit. Wonen en schaalsprong De schaalsprong in wonen, werken en mobiliteit is nodig om onze brede welvaart te behouden en te versterken. Onze ambitie is om toe te werken naar de realisatie van 4.000 woningen tot 2030. We voeren hierover actief het gesprek met provincie en Rijk. De kwaliteit van de leefomgeving blijft daarbij leidend. Een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving is een belangrijke randvoorwaarde. We benutten daarnaast kansen in de bestaande woningvoorraad en het buitengebied, zoals herbestemming van vrijkomende agrarische bebouwing.
Centrumontwikkeling kern Heerenveen We maken van het centrum van de kern Heerenveen een bruisend hart waar bezoekers, detailhandel en horeca elkaar versterken en waar leefbaarheid en klimaatadaptatie verder worden verbeterd. De eerste stappen hiervoor zijn gezet met de ontwikkeling van de winkelstraten. De volgende stap richt zich op het Burgemeester Kuperusplein, het gemeentehuis en de bibliotheek.
35
Bestuursakkoord 2026 - 2030
De uitvoering loopt op dit moment niet volgens de bedachte planning doordat de aanbesteding van de parkeergarage niet is gelukt. We beraden ons op de volgende stappen, waarbij de doelstelling is om de ingeslagen weg voort te zetten binnen reële financiële kaders.
Diversiteit, woningbouw en economie
Maatwerk in de leefomgeving Er is ruimte voor maatwerk en slimme oplossingen, zoals hergebruik van bestaande gebouwen voor nieuwe woonvormen. Ook verkennen we zorgvuldig de rol van sociaaleconomische binding bij nieuwe ontwikkelingen. We wijzen de aanvragers op het betrekken van inwoners en belanghebbenden.
We sturen op een gevarieerd en evenwichtig woningaanbod dat aansluit bij de behoeften van inwoners en de regionale economie. Wij sluiten daarbij aan bij de uitgangspunten van de Wet Regie Volkshuisvesting met spreiding over de kernen. Woningbouw en economie versterken elkaar. Voldoende en passende woningen zijn noodzakelijk om bedrijvigheid te behouden en aan te trekken en om werkgelegenheid te ondersteunen, ook voor hoger opgeleiden. We houden daarbij rekening met de beschikbaarheid van voorzieningen zoals zorg en onderwijs.
Regie, kaders en omgevingsplan We blijven inzetten op het huidige grondbeleid om gewenste ontwikkelingen mogelijk te maken en waar nodig te sturen. Instrumenten zoals het voorkeursrecht zetten we gericht in. Daarnaast versterken we het omgevingsplan als sturend kader. We werken toe naar een compleet en actueel omgevingsplan in 2030, passend bij de omgevingsvisie. Daarmee zorgen we voor duidelijke kaders, minder uitzonderingen en snellere procedures. Regelgeving moet ontwikkelingen mogelijk maken zonder onnodige belem meringen, met behoud van kwaliteit en leefbaarheid. Daarbij zetten we in op het verminderen van regeldruk.
We werken aan een toekomstbestendige gemeente waarin we gericht groeien in wonen en economie, met behoud van kwaliteit van de leefomgeving. We sturen op een gevarieerd woningaanbod, sterke dorpen en kernen en duidelijke ruimtelijke kaders. Samen met inwoners en partners bouwen we aan een gezonde, leefbare en goed georga niseerde gemeente.
36
37
Bestuursakkoord 2026 - 2030
9
Algemene dekkingsmiddelen en overhead:
verantwoord en toekomstbestendig 38
Wij voeren een solide financieel beleid waarin ambities, maatschappelijke opgaven en financiële verantwoordelijkheid met elkaar in balans zijn. We maken heldere keuzes binnen de beschikbare middelen en kijken daarbij integraal naar zowel uitgaven als inkomsten. Bij nieuw beleid kijken we ook welke bestaande activiteiten kunnen worden aangepast of beëindigd, zodat de financiering en de druk op de organisatie beheersbaar blijven. Nieuwe uitgaven beoordelen we op effectiviteit, doelmatigheid en prioriteit. Financiële tegenvallers worden in eerste instantie binnen het eigen budget, thema of programma opgevangen. Pas wanneer dat niet mogelijk is, maken we een integrale afweging op gemeentelijk niveau. Een gezonde financiële basis De financiële positie van de gemeente vraagt om realisme en zorgvuldigheid. Voor de jaren 2026 en 2027 ligt er nog een sluitende begroting, maar daarna verwachten we financiële uitdagingen. Daarbij spelen landelijke ontwik kelingen, zoals de financiering van jeugdhulp en andere openeinderegelingen, een belangrijke rol. Samen met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten blijven we ons inzetten voor een passende compensatie van taken die gemeenten uitvoeren. Ook blijven we in gesprek met de provincie Fryslân over de financiële kaders waarbinnen gemeenten opereren.