1.3 Bijlage 3 - concept begroting 2023

Concept- BEGROTING 2023 ONTWIKKELINGSMAATSCHAPPIJ BEDRIJVENPARKEN A-7 HEERENVEEN-JOURE

2 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

Inhoud ALGEMENE TOELICHTING ...................................................................................................................5 Plandelen ............................................................................................................................................5 Begroting 2023 ....................................................................................................................................5 Paragraaf continuïteit GR....................................................................................................................7 Paragraaf grondbeleid.........................................................................................................................7 Paragraaf weerstandsvermogen .........................................................................................................7 Paragraaf bedrijfsvoering ....................................................................................................................8 Programmabegroting 2023......................................................................................................................9 Programma: ........................................................................................................................................9 Nadere uitsplitsing programmabegroting

..........................................................................................10 Meerjarenbegroting van 2024 tot en met 2031 .................................................................................12 Geprognotiseerde balans..................................................................................................................13

3 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

4 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

ALGEMENE TOELICHTING In 1993 zijn de gemeente Heerenveen en de (voormalige) gemeente De Fryske Marren (voorheen Skarsterlân) een gemeenschappelijke regeling Bedrijvenpark A7 aangegaan en is ter zake een rechtspersoonlijkheid bezittend openbaar lichaam opgericht. Deze gemeenschappelijke regeling is per 2010 door de deelnemende gemeenten opnieuw vastgesteld. De deelnemers hebben de bedoeling samen te werken en door een krachtige en gecoördineerde aanpak te komen tot een optimale benutting van de kansen op economische groei, die de aanwezigheid van Rijksweg A-7 genereert, zonder afbreuk te doen aan het positieve woon- en leefklimaat. De samenwerking richt zich o.a. op het ontwikkelen en realiseren van de bedrijventerreinen die deels zijn gelegen op het grondgebied van de gemeente Heerenveen en deels op het grondgebied van de gemeente De Fryske Marren. In de gemeenschappelijke regeling is het openbaar lichaam “Ontwikkelingsmaatschappij Bedrijvenparken A-7 Heerenveen-Joure” opgenomen. De ontwikkelingsmaatschappij heeft tot doel: stimuleren van de ontwikkeling en verzorgen van een optimale afstemming van de in het werkingsgebied gelegen bedrijventerreinen, overeenkomstig het in 1989 gesloten convenant tussen de gemeenten Heerenveen en De Fryske Marren. Ter verwezenlijking van deze doelstelling oefent de Ontwikkelingsmaatschappij de volgende taken uit: a.

Bieden van een overlegplatform tussen de deelnemers aan de regeling voor het maken van afspraken over de ontwikkeling en afstemming van in het werkingsgebied gelegen bedrijventerreinen; b. Ontwikkelen en realiseren van in het werkingsgebied gelegen bedrijventerreinen; c. Exploitatie van de grond van in het werkingsgebied gelegen bedrijventerreinen. Plandelen Het exploitatiegebied omvat nog 1 plandeel, namelijk Haskerveen. Begroting 2023 De cijfers van de begroting 2023 zijn gebaseerd op de meerjarenbegroting van het exploitatiegebeid: De belangrijkste uitgangspunten van de meerjarenbegroting luiden: 1. Exploitatieduur tot en met 2031; 2. Rente 2023 t/m 2031: 1,93%; 3. Kosten bouw- en woonrijpmaken: deze kosten zijn op basis van de verwachte ontwikkeling van de exploitatie toegerekend aan de jaren van uitvoering: a. 2025 130.000 b. 2026 28.000 c. 2027 28.000 d. 2028 130.000 e. 2029 28.000 f. 2030 28.000 g. 2031 437.000 4. Ten behoeve van onderhoud zijn binnen de exploitatie de volgende middelen beschikbaar voor jaarlijks beheer en onderhoud en periodiek onderhoud: a. Jaarlijks 14.000 b. Periodiek 2030 220.000 5. Ontwikkelingskosten: Ten behoeve van acquisitie, kosten projectleiding worden de jaarlijkse kosten geraamd op € 21.000; 6. Belastingen: OZB en waterschapslasten. 7.

Algemene kosten: In de geactualiseerde prognose is rekening gehouden met een jaarlijks bedrag van € 35.000 voor administratiekosten, fiscale advisering en overige algemene kosten; 8. Verkopen bedrijventerreinen: 2023 t/m 2031 jaarlijks 7.036 m² Stille reserve 17.840 m² De verkoopprijs voor de jaarlijkse verkopen is vastgesteld op € 40,-/m² ten behoeve van de exploitatieberekening. De stille reserve is zonder verkoopwaarde opgenomen. De gronden worden voor een hogere marktconforme prijs aangeboden aan potentiële kopers. 9. Vennootschapsbelasting, een voorlopige raming op basis van de rapportage van EFK belastingadviseurs op basis van de Jaarrekening 2021. 5 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

In bijlage 1 is een overzicht opgenomen van de meerjarenbegroting van de exploitatie. Per eind 2031 wordt een positief resultaat van € 1.024.000 verwacht. Ter dekking van de in eerdere jaren verwachte verliezen hebben beide gemeenten een bijdrage gestort van ruim € 4,4 miljoen tot en met 2017. In de afgelopen jaren, tot en met 2021, is de getroffen voorziening voor verlies verlaagd van € 4,4 miljoen naar € 3,0 miljoen. Het behalen van het resultaat is sterk afhankelijk van de marktontwikkelingen. In verband met de lange looptijd is de presentatie van dit resultaat als onzeker te beschouwen. Vaststelling begroting 2023 De begroting is vastgesteld in de vergadering van het algemeen bestuur, d.d. …….

De secretaris,

De voorzitter,

6 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

Paragraaf continuïteit GR Per 1 januari 2014 is de gemeente Skarsterlân gefuseerd met de gemeenten Lemsterland en Gaasterlân-Sleat en opgegaan gemeente De Friese Meren, ondertussen gewijzigd in De Fryske Marren. In dat kader heeft een grenscorrectie plaats gevonden tussen Heerenveen en Skarsterlân. Globaal zijn per 1 januari 2014 de dorpen Haskerdijken en Nieuwerbrug en de bedrijvenparken Haskerveen en Businesspark Friesland naar de gemeente Heerenveen overgegaan. De gemeenschappelijke regeling Bedrijvenpark A7 blijft in stand. De oorspronkelijke doelstellingen en onderbouwing van de samenwerkingsgedachte is nog steeds valide. Paragraaf grondbeleid Het grondbeleid van de deelnemers aan de gemeenschappelijke regeling, de gemeenten Heerenveen en De Fryske Marren, is gericht op het ontwikkelen van realiseren van bedrijventerreinen nabij Rijksweg A-7. De samenwerking moet leiden tot een optimale benutting van de kansen op economische groei nabij de rijksweg zonder afbreuk te doen aan het positieve woon- en leefklimaat in de beide gemeenten. Alle gronden zijn inmiddels aangekocht. De plannen dienen in principe kostendekkend te zijn. De gronduitgifte vindt plaats tegen commerciële marktconforme prijzen in plaats van tegen kostprijs.

Jaarlijks wordt in de begroting en de jaarrekening het meerjarenperspectief van de gronden in de exploitatie (onderhanden werk) en de ontwikkelingen met betrekking tot de voorraad gronden zonder kostprijsberekening gepresenteerd. Paragraaf weerstandsvermogen In deze paragraaf wordt aangegeven in hoeverre de begroting berust op solide grondslagen, m.a.w. waar de risico’s voor het weerstandsvermogen optreden. De gemeenschappelijke regeling beschikt per 1-1-2022 en 1-1-2023 over het volgende eigen vermogen:

Te bestemmen resultaat 2021 Te bestemmen resultaat 2022 Algemene reserve Bestemmingsreserve stimulering werkgelegenheid * Per saldo eigen vermogen per 1-1

2022

2023

935.452 473.681 55.000

1.409.133 55.000

1.464.133

1.464.133

Bij verliezen moeten de gemeenten Heerenveen en De Fryske Marren ieder een aandeel van 50% bijdragen. Als er op basis van de liquiditeitsprognose voldoende middelen beschikbaar zijn, dan worden de betaalde bijdragen weer evenredig terug betaald aan beide gemeenten. Risico’s: De prognose van de exploitatie van het onderhanden werk is begin 2022 geactualiseerd. In 2031 wordt een positief resultaat op eind waarde verwacht van € 1.416.000. De risico’s, overigens inherent aan de exploitatie van gronden, betreft de haalbaarheid van het tempo van de verkopen en de renteontwikkeling. De beheersing vindt plaats door een jaarlijkse inventarisatie van de nog te maken kosten en een beoordeling van de prognose met betrekking tot de verkopen. Daarnaast wordt jaarlijks een Monte Carlo analyse gedraaid. In februari 2022 is de laatste analyse uitgevoerd. Als we geen rekening houden met de risico’s lager als 10%, kan de netto contante waarde dalen van € 1.139.000 tot € 853.000. Er is voldoende eigen vermogen om dit risico op te vangen. 7 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

Paragraaf bedrijfsvoering De gemeenschappelijke regeling heeft geen personeel in dienst. De activiteiten met betrekking tot de grondexploitatie worden voor wat betreft de technische, planologische, commerciële, juridische en daarmee verwante zaken verzorgd door de gemeenten Heerenveen en De Fryske Marren. De financieel/administratieve aangelegenheden worden verricht door de afdeling BFJz van de gemeente Heerenveen. Paragraaf financiering Voor de investeringen werd door de gemeente De Fryske Marren kapitaal verstrekt. Op basis van de gunstige ontwikkelingen binnen de grondexploitatie is begin 2020 de volledige kapitaalverstrekking afgelost. De Gemeenschappelijke regeling beschikt over een overschot aan liquide middelen. Als er voldoende zekerheid is dan wordt een deel van dit overschot aangewend ter verrekening van door beide gemeenten betaalden bijdragen ter dekking van de in het verleden ontstane tekorten.

8 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

Programmabegroting 2023 Programma: Grondexploitatie en overige activiteiten Gemeenschappelijke regeling Bedrijvenparken A-7 c.a. Omschrijving: De raden en colleges van burgemeester en wethouders van de gemeenten De Fryske Marren en Heerenveen zijn bovengenoemde gemeenschappelijke regeling aangegaan ten einde te komen tot een optimale benutting van de kansen op economische groei die de aanwezigheid van de Rijksweg A7 genereert, zonder afbreuk te doen aan het positieve woon- en leefklimaat. De samenwerking richt zich onder andere op het ontwikkelen en realiseren van bedrijventerreinen gelegen op het grondgebied van de gemeente Heerenveen. Kaders: Extern: Intern:

Integrale visie Heerenveen-Skarsterlân en Wetgeving in kader dualisering. Gemeenschappelijke regeling bedrijvenpark A-7 c.a.

Wat willen we bereiken in 2023 en verder: Het stimuleren van de ontwikkeling van het in het werkingsgebied van de gemeenschappelijke regeling gelegen bedrijfsterrein en het verzorgen van een optimale afstemming van de in exploitatie zijnde bedrijventerreinen. Wat geen we doen: 2023 en verder: Het exploiteren van de bedrijvenlocatie Haskerveen, met op basis van een gemiddelde verkoop van 7.036m² per jaar, de verkoop van alle beschikbare kavels. Het doel is om deze grondexploitatie in 2031 af te ronden en de gemeenschapsvoorzieningen over te dragen aan de gemeente Heerenveen. Wat gaat dat kosten:

Baten Lasten Resultaat voor bestemming

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2021 2021* 2023 2024 2025 2026 2.158.715 587.800 292.700 292.700 297.700 303.500 1.191.937 570.000 283.800 283.800 288.800 294.600 966.778 17.800 8.900 8.900 8.900 8.900

Mutatie reserve Vennootschapsbelaasting

-31.326

-17.800

-8.900

-8.900

-8.900

-8.900

Te bestemmen resultaat

935.452

-

-

-

-

-

Toelichting: * Betreft primitieve begroting 2022 plus 1e begrotingswijziging 2022

9 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

Nadere uitsplitsing programmabegroting

categorie omschrijving

0.0 3.1 3.3 4.4.2 7.2 7.5

Baten Opbrensgstenstijging Verkopen Pacht Bijdragen Vrijval voorziening voor verlies Mutatie Voorraden

4.400 582.600 800

6.400 281.400 700

587.800

288.500

18.779 20.938 45.317 156.567 950.336

2.900 16.500 21.000 35.000 74.700

4.800 15.500

419.900

189.600

1.191.937

570.000

279.600

Resultaat voor bestemming

966.778

17.800

8.900

Mutatie reserve Vennootschapsbelasting

-31.326

-17.800

-8.900

Te bestemmen resultaat

935.452

-

-

Totale baten

0.0 2.1 3.1 3.2 7.4 3.8 3.8 3.8 4.4.8 7.5 7.5

Lasten kostenstijging Belastingen Verwerving Kosten bouw-/woonrijp maken Rente Acquisitiekosten Algemene kosten Onderhoud Investeringsbijdrage Voorziening negatieve plansaldi Mutatie Voorraden Totale lasten

7.1

Rekening Begroting Begroting 2021 2022* 2023

1.190.441 1.496 966.778

2.158.715

* na wijziging

10 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

21.000 35.000 13.700

Toelichting op nadere uitsplitsing programmabegroting Baten: Verkopen € 281.400 Naar verwachting zal 7.036m² bedrijventerrein worden verkocht in 2023. De verwachte opbrengst wordt geraamd op € 281.4000 (€ 40,-/m²). In 2021 is er eenmalig een hogere afzet van 6.500 m² tegen een hogere prijs per m². Batenstijging

€ 6.400

Pacht

€

700

Lasten: Belastingen € 15.500 Lokale heffingen van de gemeente Heerenveen en het Wetterskip Bouwrijp maken c.a. € 0 Betreft de raming van de kosten bouwrijp maken en voltooiing Kostenstijging

€ 4.800

Rente €0 Vanwege de aflossing van de kapitaalverstrekking en een overschot aan liquide middelen wordt geen rekening gehouden met rentelasten. Acquisitiekosten € 21.000 Betreft de raming voor de kosten acquisitie, projectleider c.a. Algemene kosten € 35.000 Betreft de raming voor administratiekosten, accountantskosten, fiscale advisering en overige algemene kosten. Onderhoud

€ 13.700

Vennootschapsbelasting € 8.900 Voorlopige inschatting op basis van de rapportage van EFK belastingadviseurs naar aanleiding van de jaarrekening 2021 Mutatie voorraden: 1 januari 2023 31 december 2023 Mutatie

Boekwaarde -/- 21.900 -/-211.500 -/- 189.600

11 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

Meerjarenbegroting van 2024 tot en met 2031

omschrijving

2024

2025

2026

2027 t/m 2031

10.700 281.400 600

15.800 281.400 500

21.700 281.400 400

202.000 1.407.000 1.000

Baten Verkopen Pacht

Mutatie Voorraden Totale baten

314.000 292.700

297.700

303.500

1.924.000

380.000 50.000

Lasten Kostenstijging Belastingen Verwerving Kosten bouwrijp maken Rente Acquisitiekosten Algemene kosten Onderhoud Investeringsbijdrage Voorziening negatieve plansaldi Mutatie Voorraden

7.500 14.500 21.000 35.000 13.700

24.700 13.500 129.900 21.000 35.000 13.700

15.600 12.500 27.500 21.000 35.000 13.700

192.100

51.000

169.300

Totale lasten

283.800

288.800

294.600

1.889.000

Resultaat voor bestemming

8.900

8.900

8.900

35.000

Vennootschapsbelasting

-8.900

-8.900

-8.900

-35.000

Te bestemmen resultaat

-

-

-

-

795.000 105.000 175.000 384.000

De prognose van het resultaat van de exploitatie luidt: Boekwaarde 1-1-2023

-213.000

Correctie netto contante waarde 31-12-2021

1.139.000

Mutaties voorraden 2024 tot en met 2031

98.000

Resultaat per eind 2031

1.024.000

Het werkelijke resultaat zal sterk afhankelijk zijn van de realisatie van het jaarlijkse volume en tempo van de verkopen ten opzicht van de prognose. 12 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7

Het resultaat aan het eind van de looptijd is € 1.024.000, waarbij ook rekening is gehouden met een jaarlijkse geraamde afdracht van Vennootschapsbelasting. Eventuele positieve resultaten de komende jaren worden eerst verrekend met de nog openstaande voorziening voor verlies van € 3,0 miljoen per 31-12-2021. Geprognotiseerde balans

Omschrijving

2021 Rekening

2022* 2023 2024 2025 2026 Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting

Activa Voorraden Liquide middelen Overlopende activa

398.020 1.064.513 130.511

-22.000 -212.000 -404.000 -455.000 -624.000 1.512.000 1.702.000 1.894.000 1.945.000 2.114.000 25.000 25.000 25.000 25.000 25.000

Totaal activa

1.593.044

1.515.000 1.515.000 1.515.000 1.515.000 1.515.000

1.464.529 -

1.465.000 1.465.000 1.465.000 1.465.000 1.465.000

Passiva Eigen vermogen Vaste schulden Netto vlottende schulden Overlopende passiva Totaal passiva

50.000

128.515 1.593.044

50.000

50.000

50.000

50.000

1.515.000 1.515.000 1.515.000 1.515.000 1.515.000

13 Concept Begroting 2023 Bedrijvenparken A-7