8.2.3. Ontwerp BP Centrumplan Heerde_Toelichting
Tekst van het document
Bestemmingsplan
Centrumplan Heerde
April 2023
Status: Ontwerp
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde”
Plannaam: IMRO-nummer: Plantype: Status: Datum:
Centrumplan Heerde NL.IMRO.0246.HDEBPCentrumPlan-ON01 Bestemmingsplan Ontwerp April 2023
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
1
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
TOELICHTING
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
2
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
INHOUDSOPGAVE HOOFDSTUK 1 INLEIDING ................................................................................... 5 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5
AANLEIDING ............................................................................................................................................... 5 LIGGING VAN HET PLANGEBIED ....................................................................................................................... 6 DE BIJ HET PLAN BEHORENDE STUKKEN ............................................................................................................. 6 HUIDIG PLANOLOGISCH REGIME ...................................................................................................................... 6 LEESWIJZER ................................................................................................................................................ 8
HOOFDSTUK 2 HUIDIGE SITUATIE ......................................................................... 9 2.1 2.2
GESCHIEDENIS VAN HEERDE ........................................................................................................................... 9 HUIDIGE SITUATIE PLANGEBIED ....................................................................................................................... 9
HOOFDSTUK 3 PLANBESCHRIJVING ..................................................................... 13 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5
INLEIDING................................................................................................................................................. 13 GEWENSTE SITUATIE PER ONTWIKKELLOCATIE .................................................................................................. 14 STEDENBOUW EN BEELDKWALITEIT ............................................................................................................... 15 BOMEN.................................................................................................................................................... 15 VERKEER EN PARKEREN ............................................................................................................................... 15
HOOFDSTUK 4 BELEIDSKADER ........................................................................... 19 4.1 4.2 4.3 4.4
RIJKSBELEID .............................................................................................................................................. 19 PROVINCIAAL BELEID .................................................................................................................................. 22 REGIONAAL BELEID ..................................................................................................................................... 23 GEMEENTELIJK BELEID................................................................................................................................. 24
HOOFDSTUK 5 MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN ................................................... 29 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8
GELUID .................................................................................................................................................... 29 BODEMKWALITEIT ...................................................................................................................................... 30 LUCHTKWALITEIT ....................................................................................................................................... 32 EXTERNE VEILIGHEID ................................................................................................................................... 33 MILIEUZONERING ...................................................................................................................................... 35 ECOLOGIE................................................................................................................................................. 37 ARCHEOLOGIE & CULTUURHISTORIE .............................................................................................................. 40 BESLUIT MILIEUEFFECTRAPPORTAGE .............................................................................................................. 42
HOOFDSTUK 6 WATERASPECTEN........................................................................ 44 6.1 6.2
VIGEREND BELEID....................................................................................................................................... 44 WATERPARAGRAAF .................................................................................................................................... 45
HOOFDSTUK 7 JURIDISCHE ASPECTEN EN PLANVERANTWOORDING .............................. 47 7.1 7.2 7.3
INLEIDING................................................................................................................................................. 47 OPZET VAN DE REGELS ................................................................................................................................ 47 VERANTWOORDING VAN DE REGELS............................................................................................................... 48
HOOFDSTUK 8 ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID .................................................. 51 HOOFDSTUK 9 VOOROVERLEG, INSPRAAK EN ZIENSWIJZEN ....................................... 52 9.1 9.2
VOOROVERLEG .......................................................................................................................................... 52 INSPRAAK EN BURGERPARTICIPATIE ................................................................................................................ 52
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
3
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
BIJLAGEN BIJ DE TOELICHTING ............................................................................... 54 BIJLAGE 1 BIJLAGE 2 BIJLAGE 3 BIJLAGE 4 BIJLAGE 5 BIJLAGE 6 BIJLAGE 7 BIJLAGE 8 BIJLAGE 9 BIJLAGE 10 BIJLAGE 11 BIJLAGE 12 BIJLAGE 13 BIJLAGE 14 BIJLAGE 15
STEDENBOUWKUNDIG- EN BEELDKWALITEITSPLAN .................................................................................... 54 BOOMEFFECTANALYSE ........................................................................................................................ 54 VERKEERSKUNDIG ONDERZOEK ............................................................................................................. 54 AKOESTISCH ONDERZOEK WEGVERKEERSLAWAAI ...................................................................................... 54 VERKENNEND EN AANVULLEND BODEMONDERZOEK VOORMALIGE GEMEENTEWERF HEERDE ............................. 54 VERKENNEND BODEMONDERZOEK DORPSSTRAAT 25 HEERDE..................................................................... 54 VERKENNEND BODEMONDERZOEK DORPSSTRAAT 27 ................................................................................ 54 STIKSTOFBEREKENING ......................................................................................................................... 54 QUICKSCAN FLORA EN FAUNA ............................................................................................................... 54 RAPPORTAGE AANVULLEND SOORTENONDERZOEK WET NATUURBESCHERMING CENTRUMPROJECT HEERDE ........ 54 NADER ONDERZOEK VLEERMUIZEN DORPSSTRAAT 27 HEERDE ....................................................................
54 ARCHEOLOGISCH BUREAUONDERZOEK EN INVENTARISEREND VELDONDERZOEK – VERKENNENDE FASE ................. 54 PROGRAMMA VAN EISEN..................................................................................................................... 54 AANMELDNOTITIE VORMVRIJE M.E.R.-BEOORDELING ................................................................................ 55 WATERTOETSRESULTAAT ..................................................................................................................... 55
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
4
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
HOOFDSTUK 1 1.1
INLEIDING
Aanleiding
In 2006 is er een centrumvisie opgesteld voor het versterken van de aantrekkingskracht en uitstraling van de kern Heerde. In de visie wordt onder meer de ambitie benoemd dat Heerde een centrumgebied heeft dat comfortabel en herkenbaar is als winkelgebied met een prettig ondernemersklimaat. Het moet een plek zijn waar bewoners naar toe gaan voor de dagelijkse boodschappen, maar óók een plek waar bewoners en bezoekers graag willen verblijven. In 2014 is deze centrumvisie aangescherpt en herijkt. Voorliggend bestemmingsplan voorziet in de herontwikkeling van vier ontwikkellocaties om de genoemde ambitie gestalte te geven. Het gaat om de volgende locaties: 1. 2. 3. 4.
Locatie Van Setten van Loenen (Dorpsstraat 27); ABN locatie (Dorpsstraat 25); Locatie Gemeentewerf (Dorpsstraat 7); Locatie Van den Belt (Dorpsstraat 23).
Daarnaast wordt er een groene verbinding tussen het centrum en het Van Meurspark gecreëerd. Hierna wordt per locatie een korte beschrijving gegeven van de gewenste ontwikkeling. Locatie van Setten van Loenen Er wordt ingezet op een compact en leefbaar winkelcentrum waar de identiteit van Setten van Loenen zal worden hersteld. Het bestaande pand (van oudsher hotel Boeve) wordt gesloopt en er zal een nieuwe ‘eyecatcher’ op het plein worden gerealiseerd, met daarin zowel centrumfuncties als appartementen. ABN locatie Het huidige ABN gebouw zal worden gesloopt. De locatie bevindt zich tegenover de Loenen van Setten locatie. Het zal als verbindende factor dienen tussen het centrumgebied en de locatie Gemeentewerf. Er zal bebouwing worden gerealiseerd met een commerciële plint, als verlengde van bestaande in het centrum aanwezige commerciële functies. Daarnaast wordt ruimte geboden voor het realiseren van woningen op de verdieping en aan de achterzijde op de begane grond. Locatie Gemeentewerf De bestaande bebouwing zal worden gesloopt. Het gaat om de bebouwing van de voormalige gemeentewerf en een woning. Ter plaatse wordt voorzien in het realiseren 16 twee-onder-één-kap en rijwoningen en een appartementengebouw met 22 appartementen. De woningen en het appartementengebouw worden in een parkachtige omgeving gerealiseerd.
Daarnaast wordt er voorzien in een parkentree aan de kant van de Kerkstraat. Verder wordt op deze locatie voorzien in parkeergelegenheid om de parkeerbehoefte als gevolg van de in dit bestemmingsplan mogelijk gemaakte ontwikkelingen op te vangen. Locatie Van den Belt Aan de achterzijde van de locatie van fruithandel Van den Belt, tussen de parkentree aan de Kerkstraat en de ABN-locatie, zal een parkeerplein worden gerealiseerd. Daarnaast worden zes appartementen tegen de achterzijde van de fruithandel gerealiseerd. Groen Vanuit de centrumvisie is het realiseren van een groenverbinding tussen het Van Meurspark en het centrum een belangrijk speerpunt. Het ‘groen’ loopt als slinger vanuit het park door richting het centrumgebied. Omdat de voorgenomen ontwikkeling niet in overeenstemming is met het geldende bestemmingsplan “Heerde – Dorp”, is een bestemmingsplanherziening noodzakelijk. Voorliggend bestemmingsplan voorziet hierin. In voorliggend bestemmingsplan wordt aangetoond dat het voornemen in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
5
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
1.2
Ligging van het plangebied
Het plangebied ligt midden in de kern Heerde. In afbeelding 1.1 is de ligging van het plangebied in Heerde (rode cirkel) en ten opzichte van de directe omgeving (rode belijning) weergegeven.
Afbeelding 1.1
1.3
Ligging van het plangebied in Heerde en de directe omgeving (Bron: Pdok)
De bij het plan behorende stukken
Het bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” bestaat uit de volgende stukken: • • •
verbeelding (tek.nr. NL.IMRO.0246.HDEBPCentrumPlan-ON01) en een renvooi; regels (met bijlagen); toelichting (met bijlagen).
Op de verbeelding zijn de bestemmingen van de in het plan begrepen gronden weergegeven. In de regels zijn bepalingen opgenomen om de uitgangspunten van het plan zeker te stellen. Het plan gaat vergezeld van een toelichting. De toelichting geeft een duidelijk beeld van het bestemmingsplan en van de daaraan ten grondslag liggende gedachten, maar maakt geen deel uit van het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan.
1.4
Huidig planologisch regime
1.4.1
Algemeen
Het plangebied ligt binnen de begrenzing van het bestemmingsplan “Heerde – Dorp”. Dit bestemmingsplan is op 30 maart 2009 vastgesteld door de gemeenteraad. Hierna wordt per locatie ingegaan op de geldende bestemmingen. Locatie van Setten van Loenen Het plangebied is hier voorzien van de enkelbestemming ‘Centrum’ met een bouwvlak en maatvoeringsaanduiding voor de maximum bouwhoogte. Het te realiseren nieuwe gebouw op deze locatie past niet binnen het nu opgenomen bouwvlak en de nu opgenomen maximaal toegestane bouwhoogte.
ABN locatie
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
6
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
Het plangebied is hier eveneens bestemd als ‘Centrum’ met een bouwvlak en maatvoeringsaanduiding voor de maximum bouwhoogte. De voorgenomen bebouwing past niet binnen het nu opgenomen bouwvlak en voldoet niet aan de maximaal toegestane bouwhoogte. Daarnaast is het niet toegestaan om appartementen op de begane grond te realiseren. Locatie Gemeentewerf Hier is het plangebied deels voorzien van de bestemming ‘Bedrijf’ met nadere aanduiding ‘bedrijfslocatie’. Daarnaast gelden de bestemming ‘Wonen’, ‘Tuin’ en ‘Groen - Park’. Ter plaatse van de bestaande bebouwing is een bouwvlak en maatvoering voor de maximaal toegestane goot- of bouwhoogte opgenomen. Het realiseren van woningen is niet toegestaan ter plaatse van de bedrijfs- en groenbestemming. Daarnaast is het realiseren van de groen- en parkeervoorzieningen eveneens niet in overeenstemming met de geldende bestemmingen. Locatie Van den Belt Het plangebied is hier eveneens bestemd als ‘Centrum’ met een bouwvlak en maatvoeringsaanduidingen voor de maximum bouw- en goothoogte. De voorgenomen bebouwing past niet binnen het nu opgenomen bouwvlak en voldoet niet aan de maximaal toegestane bouwhoogte. Daarnaast is het niet toegestaan om appartementen op de begane grond te realiseren. In afbeelding 1.2 is een uitsnede van het geldende bestemmingsplan weergegeven. Het plangebied is met de rode omlijning aangegeven.
De locatie Setten van Loenen in hierbij met nummer 1 aangeduid. De ABN-locatie is met nummer 2 aangeduid. De nummers 3 en 4 betreffen respectievelijk de locatie Gemeentewerf en locatie Van Belt.
Afbeelding 1.2
Uitsnede geldende bestemmingsplan “Heerde - Dorp” (Bron: Ruimtelijkeplannen.nl)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
7
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
1.5
Leeswijzer
Na deze inleiding wordt in hoofdstuk 2 een beschrijving gegeven van de huidige situatie in het plangebied. Hoofdstuk 3 gaat in op de gewenste situatie. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op het beleidskader. Hierin wordt het beleid van het Rijk, de provincie, de regio en de gemeente Heerde beschreven. In hoofdstuk 5 passeren alle relevante milieu- en omgevingsthema's de revue. Hoofdstuk 6 gaat in op de wateraspecten. In de hoofdstukken 7 en 8 wordt respectievelijk ingegaan op de juridische aspecten/planverantwoording en de financiële uitvoerbaarheid. Hoofdstuk 9 gaat in op de inspraak, het vooroverleg en de zienswijzen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
8
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
HOOFDSTUK 2 2.1
HUIDIGE SITUATIE
Geschiedenis van Heerde
De geschiedenis van Heerde begint in 1176, toen Bisschop Godfried van Utrecht de plaatsen Heerde, Hattem en Vorchten losmaakte van de kerk van Epe. Heerde kent zijn vroegste nederzetting in Markluiden waar al vroeg op systematische wijze landbouw en veeteelt werd bedreven. Dit blijkt uit de vroege vermeldingen van de Markluider-enk en de Markluiderbroek. Een enk is een bij een woonkern behorende akker. Een broek is een ander woord voor moeras. Nog steeds is een groot deel van de gemeente agrarisch, maar het karakter ervan is de laatste 150 jaar sterk veranderd. Met de komst van de kunstmest eind negentiende eeuw, was de heide niet meer nodig om begraasd en afgeplagd te worden voor de mest in de poststallen. Zeer grote delen werden bebost. Weidse vergezichten op heidevelden verdwenen. Heerde als nederzetting ontwikkelde zich met de jaren. In 1333 wordt de Brink van Heerde als eerst genoemd. Deze ligt echter niet in de kom, bij de kerk in het dorpshart, maar een paar honderd meter ten zuidwesten van de oorspronkelijke kom. De ligging van de brink veronderstelt dat deze een andere functie had dan die van het dorpsplein. Brinken waren stukken grasland aan de rand van de nederzetting waar men in de avond het vee naar dreef. Vanaf de brink kon het vee naar de stallen worden gedreven. Normaliter werden rondom brinken boerderijen gebouwd. In Heerde gebeurde dat niet.
De boerderijen werden hier opgenomen in de zich uitbreidende bebouwing. Heerde kent zo een evenwicht tussen bebouwing en mooie grasvelden met bomen. Dit geeft Heerde zijn karakteristieke uitstraling. Dit uit zich niet alleen in de openbare ruimte waar de grasvelden met bomen het karakter van Heerde nog altijd weergeven. Het komt ook terug in de gebouwen die door de jaren heen rondom de dorpskern zijn gebouwd. Er is sprake van een grote variatie tussen de gebouwen onderling, doordat de gebouwen door de tijd zijn gerealiseerd.
2.2
Huidige situatie plangebied
2.2.1
Algemeen
Zoals aangegeven bestaat het plangebied uit vier ontwikkellocaties. Het plangebied ligt in het centrum van de kern Heerde. De functionele structuur rondom het plangebied bestaat hoofdzakelijk uit centrumfuncties met veelal detailhandel, maatschappelijke voorzieningen, horeca en dienstverlening op de begane grond en appartementen op de verdieping. Daarnaast bestaat het plangebied uit infrastructuur en groenfuncties in de vorm van het Van Meurspark. Het plangebied wordt een de noordzijde begrensd door centrumfuncties, het Van Meurspark en het stadhuis. Aan de oostzijde bevinden zich de Van Meursweide en woningen. Ten zuiden zijn eveneens woningen aanwezig. Ten westen van het plangebied bevinden zich de Dorpsstraat en een pleintje. In afbeelding 2.1 is de huidige situatie in het plangebied op een luchtfoto weergegeven. De ontwikkellocaties zijn hierbij specifiek aangeduid. Hierna wordt op de situatie ter plaatse van de verschillende ontwikkellocaties ingegaan.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
9
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
Afbeelding 2.1
2.2.2
Luchtfoto huidige situatie plangebied (Bron: Atlas Leefomgeving)
Locatie van Setten van Loenen
Deze ontwikkellocatie betreft een voormalige modezaak met bovenwoning aan de Dorpsstraat 27. Ter plaatse bevindt zich een grotendeels eenlaags gebouw. Ter plaatse van de bovenwoning is een tweede bouwlaag aanwezig. De bebouwing staat al geruime tijd leeg en er is tot op heden geen geschikte vervolgfunctie gevonden. In afbeelding 2.2 zijn straatbeelden vanaf de Dorpsstraat en vanaf de Bonenburgerlaan weergegeven.
Afbeelding 2.2
2.2.3
Straatbeeld huidige situatie vanaf de Dorpsstraat (links) en Bonenburgerlaan (rechts)(Bron: Google Streetview)
ABN locatie
Deze ontwikkellocatie betreft de voormalige locatie van de ABN-AMRO (Dorpsstraat 25). Ter plaatse is een getrapt gebouw van maximaal drie verdiepingen aanwezig. Op de begane grond is in de huidige situatie een bloemenwinkel aanwezig. Op de verdiepingen zijn woningen aanwezig. De oostzijde van deze ontwikkellocatie BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
10
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
is ingericht als parkeerterrein. Ten oosten van het parkeerterrein bevindt zich een kleinschalig eenlaags gebouw van De Huiskamer Heerde (Kerkstraat 1b).
Afbeelding 2.3
2.2.4
Straatbeeld huidige situatie vanaf de Bonenburgerlaan (links) en Kerkstraat (rechts)(Bron: Google Streetview)
Locatie Gemeentewerf
Deze ontwikkellocatie bestaat uit de voormalige gemeentewerf (Dorpsstraat 7) en de aan de Kerkstraat 1a gelegen woning. De gemeentewerf bestaat uit drie grotendeels eenlaagse gebouwen en is voor het overige verhard. De aanwezige gebouwen zijn niet meer in gebruik ten behoeve van de gemeentewerf. De woning betreft een eenlaagse woning met kap en een aanbouw. De woning verkeert in matige bouwkundige staat.
Afbeelding 2.4
2.2.5
Straatbeeld huidige situatie vanaf de Kerkstraat (links) en Dorpsstraat (rechts)(Bron: Google Streetview)
Locatie Van den Belt
Deze ontwikkellocatie betreft de locatie aan de achterzijde van Fruithandel Van den Belt (Dorpsstraat 23). Ter plaatse zijn verschillende functies aanwezig in de huidige situatie. Het gaat onder meer om een trafogebouw, garageboxen, een hellingbaan en parkeerplaatsen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
11
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
Afbeelding 2.5
Straatbeeld huidige situatie vanaf de Dorpsstraat (Bron: Google Streetview)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
12
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
HOOFDSTUK 3 3.1
PLANBESCHRIJVING
Inleiding
De gemeenteraad van Heerde heeft in 2006 een centrumvisie voor Heerde vastgesteld. In de visie wordt onder meer de ambitie benoemd dat Heerde een centrumgebied heeft dat comfortabel en herkenbaar is als winkelgebied met een prettig ondernemersklimaat. Het moet een plek zijn waar bewoners naar toe gaan voor de dagelijkse boodschappen, maar óók een plek waar bewoners en bezoekers graag willen verblijven. In 2014 is deze centrumvisie aangescherpt en herijkt. In onderstaande afbeelding is de bij de centrumvisie behorende centrumvisiekaart weergegeven.
Dit bestemmingsplan voorziet in de herontwikkeling van vier ontwikkellocaties om de genoemde ambitie gestalte te geven. Het gaat om de volgende locaties: 1. 2. 3. 4.
Locatie Van Setten van Loenen (Dorpsstraat 27), als specifieke ontwikkellocatie benoemd in de centrumvisie; ABN locatie (Dorpsstraat 25); Locatie Gemeentewerf (Dorpsstraat 7), als specifieke locatie benoemd in de centrumvisie; Locatie Van den Belt (Dorpsstraat 23).
Daarnaast wordt er een groene verbinding tussen het centrum en het Van Meurspark gecreëerd.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
13
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
3.2
Gewenste situatie per ontwikkellocatie
3.2.1
Van Setten van Loenen
Ter plaatse van de locatie Van Setten van Loenen wordt de bestaande bebouwing gesloopt. Hiervoor in de plaats wordt een nieuw gebouw van drie bouwlagen gerealiseerd dat een ‘eyecatcher’ voor het centrum van Heerde wordt. In het gebouw wordt voorzien in maximaal 450 m2 aan centrumfuncties, zoals horeca, dienstverlening en detailhandel. Op de verdiepingen wordt voorzien in 8 dure appartementen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
14
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
3.2.2
ABN locatie
Het voornemen is de bestaande bebouwing te slopen. Hiervoor in de plaats wordt een drielaags gebouw gebouwd. In het gebouw wordt op de begane grond aan de zijde van de Dorpsstraat (voorzijde van het gebouw) voorzien in circa 200 m2 als centrumfuncties, zoals horeca, dienstverlening en detailhandel. Op de begane grond aan de achterzijde wordt voorzien in appartementen en bergingen bij de appartementen. Op de verdiepingen wordt eveneens voorzien in appartementen. Het gaat om in totaal 17 appartementen, waarvan 5 5 dure appartementen en 12 middeldure appartementen. Ten oosten van het te realiseren gebouw wordt voorzien in parkeervoorzieningen. 3.2.3
Locatie gemeentewerf
Ook hier wordt de bestaande bebouwing gesloopt. In het noordelijke deel van deze locatie wordt een drielaags appartementengebouw gerealiseerd met in totaal 22 appartementen. Het gaat om 22 appartementen in het goedkope segment. Naast het drielaagse appartementengebouw worden op deze locatie eveneens 16 grondgebonden woningen gerealiseerd. Het gaat om 12 twee-onder-één-kapwoningen en 4 rijwoningen. Er wordt in totaal voorzien in 10 woningen van 1 bouwlaag met een kap en 4 woningen van 2 bouwlagen met een kap. De appartementen en grondgebonden woningen worden in een parkachtige omgeving gerealiseerd. De parkachtige omgeving vormt de verbinding tussen het centrum en het Van Meurspark. 3.2.4
Locatie Van den Belt
Het voornemen is hier om de bestaande bebouwing achter fruithandel Van den Belt te slopen. Hiervoor in de plaats wordt een drielaags appartementengebouw met in totaal 6 appartementen gerealiseerd. Het gaat om appartementen in het middeldure segment. Ten oosten van het nieuwe appartementengebouw wordt voorzien in een parkeerplaats.
3.3
Stedenbouw en Beeldkwaliteit
Ten behoeve van de voorgenomen ontwikkeling is een stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitsplan opgesteld. Deze is als bijlage 1 bijgevoegd. In de regels van dit bestemmingsplan is door middel van een voorwaardelijke verplichting vastgelegd dat nieuw bouwwerken moeten voldoen aan de beeldkwaliteitseisen zoals opgenomen in het beeldkwaliteitsplan.
3.4
Bomen
Om de in het plangebied aanwezige bomen te inventariseren is een boomeffectanalyse uitgevoerd. Deze is als bijlage 2 bijgevoegd. Bij de stedenbouwkundige uitwerking is rekening gehouden met de resultaten van de boomeffectanalyse. Waar nodig zijn aanpassingen in de planvorming gedaan om zoveel mogelijk bomen te kunnen behouden.
3.5
Verkeer en parkeren
3.5.1
Uitgangspunten
Bij het opstellen van bestemmingsplannen moet rekening worden gehouden met de parkeerbehoefte en de verkeersgeneratie die ontstaat door een nieuwe ontwikkeling. Hiertoe kunnen berekeningen worden
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
15
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
uitgevoerd op basis van de publicatie ‘Toekomstbestendig parkeren, publicatie 381 (december 2018)’ van het CROW. Voor wat betreft de parkeerbehoefte wordt uitgegaan van de gemeentelijke ‘Parkeernormennota gemeente Heerde’ d.d. 5 oktober 2012. 3.5.2
Verkeer
De te realiseren woningen en centrumvoorzieningen brengen een bepaald aantal verkeersbewegingen met zich mee. Het toenemend aantal verkeersbewegingen als gevolg van het project moet daarom in ogenschouw worden genomen. Om het aantal verkeersbewegingen te bepalen is gebruik gemaakt van de publicatie ‘Toekomstbestendig parkeren, publicatie 381 (december 2018)’. Hierbij zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd: • • • •
Functie: wonen, koop, appartement, duur, midden & goedkoop;
Functie: Binnenstad of hoofdwinkel(stads)centrum 20.000-30.000 inwoners Verstedelijkingsgraad: weinig stedelijk / gemeente Heerde (Bron: CBS Statline); Stedelijke zone: centrum;
In de publicatie van de CROW is de verkeersgeneratie per functie uiteengezet. Daarnaast wordt hierin een minimaal en maximaal aantal verkeersbewegingen voor de functies aangegeven. In voorliggend geval is van het gemiddelde uitgegaan. Op basis van de vorenstaande uitgangspunten ontstaat qua verkeersgeneratie als gevolg van het project het volgende beeld: Functie
Verkeersgeneratie
Aantal
Huis, koop, twee-onder-één-kap Huis, koop, tussen/hoek Koop, appartement, goedkoop Koop, appartement, midden Koop, appartement, duur Binnenstad of hoofdwinkel(stads)centrum 20.000 tot 30.000 inwoners Totaal
7,6 / woning 7,2 / woning 5,2 / woning 5,8 / woning 7,2 / woning 33,1 per 100 m2 bvo
12 woningen 4 woningen 22 woningen 18 woningen 13 woningen 650 m2 bvo
Totale verkeersgeneratie 91,2 28,8 114,4 104,4 93,6 215,2 647,6
De totale verkeersgeneratie voor de te realiseren woningen en centrumfuncties komt afgerond neer op 648 verkeersbewegingen per weekdag. In voorliggend geval wordt er, gezien de ligging van de locatie, van uitgegaan dat het verkeer het plangebied via twee routes bereikt. De eerste route is via de Kerkstraat in noordelijke richting. Route 2 is via de Kerkstraat in zuidelijke richting via de Bonenburgerlaan. In het als bijlage 3 bijgevoegde verkeerskundig onderzoek is onderzoek gedaan naar de gevolgen van verschillende ontwikkelingen in het centrumgebied van Heerde. Hieruit volgt dat er bij een toename van het aantal verkeersbewegingen van tussen de 830 en 1065 verkeersbewegingen geen sprake is van een toename van het aantal verkeersbewegingen dat tot onaanvaardbare verkeerskundige situaties leidt. De toename van het aantal verkeersbewegingen al gevolg van de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling ligt hieronder, waarmee gesteld wordt dat de voorgenomen ontwikkeling niet zorgt voor belemmeringen ten aanzien van het aspect verkeer. De manier waarop het plangebied wordt ontsloten is in onderstaande afbeelding weergegeven.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
16
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
3.5.3
Parkeren
Er wordt uitgegaan van de volgende uitgangspunten ten aanzien van parkeren (‘Parkeernormennota gemeente Heerde’): • • •
Functie: wonen, goedkoop, midden & duur;
Verstedelijkingsgraad: weinig stedelijk / gemeente Heerde (Bron: CBS Statline); Stedelijke zone: centrumgebied.
Ten aanzien van de locatie Van den Belt wordt opgemerkt dat de parkeerbehoefte op eigen terrein wordt opgevangen. Voor de overige functies worden openbare parkeervoorzieningen gerealiseerd. Het gaat om de volgende functies:
Op basis van de vorenstaande uitgangspunten is sprake van een parkeerbehoefte van:
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
17
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
In de huidige situatie zijn er 39 parkeerplaatsen aanwezig. Hiervan blijven er 17 behouden. Daarnaast worden er 76 parkeerplaatsen gerealiseerd. Zie hiervoor de volgende afbeelding. Er is hiermee een tekort van 37 parkeerplaatsen. Om dit te kort op te vangen wordt er een overloopgebied gecreëerd bij de ontmoetingskerk aan de Kanaalstraat/Kerkstraat.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
18
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
HOOFDSTUK 4
BELEIDSKADER
Dit hoofdstuk beschrijft, voor zover van belang, het rijks-, provinciaal- en gemeentelijk beleid. Naast de belangrijkste algemene uitgangspunten worden de specifieke voor dit plangebied geldende uitgangspunten weergegeven.
4.1
Rijksbeleid
4.1.1
Ruimte Nationale Omgevingsvisie (NOVI)
4.1.1.1 Algemeen Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving. 4.1.1.2 Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1.
2.
3.
4.
Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut. Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. Sterke en gezonde steden en regio’s Er zijn vooral in steden en stedelijke regio’s nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio’s behouden blijven.
Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio’s geborgd. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw. Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen wordt ingezet op de ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
19
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
4.1.1.3 Afwegingsprincipes De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1.
2.
3.
Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van toekomstige generaties.
4.1.1.4 Ladder voor duurzame verstedelijking In de SVIR is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Op 1 juli 2017 is de Ladder in het Besluit ruimtelijke ordening gewijzigd. Aanleiding voor de wijziging waren de in de praktijk gesignaleerde knelpunten bij de uitvoering van de Ladder en de wens om te komen tot een vereenvoudigd en geoptimaliseerd instrument. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Teneinde een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen ‘bestaand stedelijk gebied’ en ‘stedelijke ontwikkeling’. In de Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’.
stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.´ 4.1.2
Toetsing van het initiatief aan de uitgangspunten in het rijksbeleid
Het rijksbeleid laat zich niet specifiek uit over dergelijke kleinschalige ontwikkelingen. Het initiatief raakt geen rijksbelangen zoals opgenomen in de NOVI, maar draagt bij aan de beleidsambities zoals opgenomen in de NOVI. Wat betreft de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’ wordt opgemerkt dat deze van toepassing is bij ‘nieuwe stedelijke ontwikkelingen’ (3.1.6 Bro). Er zijn inmiddels meerdere gerechtelijke uitspraken geweest over deze begripsdefinitie. Uit Afdelingsjurisprudentie blijkt dat de vraag wanneer sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling in grote mate casuïstisch wordt beantwoord. Zo heeft de Afdeling uitgemaakt dat de bouw van 11 woningen niet als stedelijke ontwikkeling wordt gezien. De raad is van oordeel dat gelet op het aantal woningen dat het plan mogelijk maakt, het plan niet voorziet in een woningbouwlocatie of andere stedelijke ontwikkeling als bedoeld in artikel 1.1.1 eerste lid, aanhef en onder i van het Bro. Artikel 3.1.6, tweede lid, van het Bro is dan ook niet van toepassing (ABRvS 16 september 2015; ECLI:NL:RVS:2015:2921). In voorliggend geval wordt in totaal voorzien in het realiseren van 69 woningen. Daarnaast wordt voorzien in circa 650 m2 aan centrumfuncties op locaties waar nu ook al centrumfuncties zijn toegestaan. De oppervlakte aan centrumfuncties neemt als gevolg van dit bestemmingsplan dan ook niet toe en voorziet dan ook niet in
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
20
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Wat betreft de te realiseren woningen wordt geconcludeerd dat wel wordt voorzien in een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Kwantitatieve Behoefte In 2023 is de regionale woondeal 2022-2030 Regio Stedendriehoek Gelderland gepubliceerd (deelnemende gemeenten naast Heerde zijn: Apeldoorn, Brummen, Deventer, Epe, Lochem, Voorst en Zutphen). Daarin is opgenomen dat binnen de gemeente Heerde tot aan 2030 nog ruimte is voor 844 nieuwe woningen. Voorliggende centrumontwikkeling is als prioritair project aangemerkt in de woondeal. In de Woonvisie Heerde 2015 - 2025 (2015), Startnotitie woonagenda gemeente Heerde (april 2019) en de Woonagenda 2020-2023 (maart 2020) van de gemeente Heerde is de kwantitatieve behoefte uit de regionale woonagenda uitgewerkt. Aangegeven wordt dat het aantal concrete plannen en de ruimte voor nieuwe initiatieven die er is, voor de komende jaren nog voldoende mogelijkheden biedt om in de bouwbehoefte te kunnen voorzien. Het aantal harde plannen is echter met enkele tientallen nog heel beperkt, waardoor het de vraag is of de bouwopgave van rond 35-40 woningen per jaar de komende jaren wel gerealiseerd kan worden. De kwantitatieve aanvullende opgave in de sociale huur wordt ingeschat op 145 tot 185 woningen in de periode tot 2027. Dit betekent een aanzienlijke bouwopgave, die zo’n 40% van de opgave als geheel bestrijkt.
Gemiddeld moeten er 16 sociale huurwoningen per jaar (gerekend vanaf 2018) gerealiseerd worden om aan de verwachte vraag te kunnen voldoen. Door het toevoegen van 53 appartementen en 16 grondgebonden woningen levert voorliggend initiatief een directe bijdrage aan het uitbreiden van de lokale voorraad om in de behoefte aan nieuwe woningen binnen de gemeente Heerde te voorzien. De kwantitatieve behoefte aan de woningen uit voorliggend plan is daarmee aangetoond. Kwalitatieve behoefte In de regionale woonagenda zijn richtinggevende principes vastgesteld voor het kwalitatief programma. De speerpunten zijn: • • •
Woningbouw draagt bij aan het versterken van de ruimtelijke kwaliteit van de bestaande stad, wijk, dorp, kern of buitengebied; Woningbouw is behoeftegericht, past bij de lokale vraag van een specifieke doelgroep en levert strategische (toekomstgerichte) aanvulling op het bestaande programma; De programmering is flexibel en kan aangepast worden om goed te blijven aansluiten op de speerpunten van het (regionale) beleid en actuele marktontwikkelingen.
In het gemeentelijke woonbeleid is voor wat betreft de kwalitatieve behoefte aangegeven dat voor de koopmarkt vooral behoefte is aan woningen voor gezinnen en levensloopgeschikte woningen, voornamelijk appartementen. De vraag van ouderen richt zich op de nabijheid van voorzieningen. Tot slot geeft de gemeente aan dat binnen de gemeentegrenzen nauwelijks aanbod is voor starters. Ook vanuit kwalitatief oogpunt sluit het woningbouwprogramma van voorliggend initiatief aan op de uitgangspunten van het regionale- en gemeentelijke woonbeleid. Uit de analyse van het woonbeleid blijkt onder andere een behoefte aan starters- en seniorenwoningen, maar ook aan gezinswoningen. Het plangebied ligt in het centrum van Heerde, waarmee het plan tegemoet komt aan het beleidstreven van de gemeente om seniorenwoningen nabij voorzieningen te realiseren. Binnen bestaand stedelijk gebied Het plangebied ligt in het centrum van de kern Heerde, binnen bestaand stedelijk gebied. Een nadere motivatie voor het tweede deel van de Ladder voor duurzame ontwikkeling kan daarom achterwegen blijven. Conclusie ladder voor duurzame verstedelijking De in het plan opgenomen ontwikkeling voldoet hiermee aan de ladder voor duurzame verstedelijking. Geconcludeerd wordt dat geen sprake is van strijd met het rijksbeleid.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
21
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
4.2
Provinciaal beleid
4.2.1
Omgevingsvisie Gelderland
4.2.1.1 Algemeen In de Omgevingsvisie staan de hoofdlijnen van het provinciale beleid over onderwerpen als ruimte, water, mobiliteit, economie, natuur en landbouw. De actualisatie van de Omgevingsvisie en -verordening is op 19 december 2019 vastgesteld. In de Omgevingsvisie worden twee provinciale hoofddoelen onderscheiden: • •
een duurzame economische structuur; het borgen van de kwaliteit en veiligheid van de Gelderse leefomgeving.
Deze hoofddoelen zijn vertaald in provinciale ambities, waarbij per ambitie de aanpak op hoofdlijnen is beschreven. De nadere invulling vindt plaats via provinciale uitvoeringsprogramma's en samenwerking met partners. Daarmee is de Omgevingsvisie een 'plan' dat richting geeft en ruimte biedt; geen plan met exacte antwoorden. Ofwel: ‘de Omgevingsvisie gaat over het speelveld en de spelregels, niet over de uitkomst van het spel’. 4.2.1.2 Woon- en leefomgeving: dynamisch, divers, duurzaam Om Gelderland voor mensen en bedrijven aantrekkelijk te houden, is de kwaliteit van de leefomgeving van groot belang. Bovendien draagt een goede kwaliteit van de leefomgeving bij aan gezondheid. Goed bereikbare voorzieningen, aansprekende evenementen, unieke cultuurhistorie, inspirerende culturele voorzieningen, een mooie natuur; het is allemaal van belang. Ook goed wonen hoort daarbij. Gelderland heeft op woongebied een bijzondere positie met uiteenlopende woonkwaliteiten, zowel stedelijke als landelijke. De Gelderse streken hebben ieder hun eigen aard, waar mensen zich thuis en verbonden met elkaar voelen. In onze groeiende Gelderse steden komen veel activiteiten samen. Tegelijkertijd investeren we in een vitaal platteland, juist als daar krimp plaatsvindt.
Om het landschap open, groen en het voorzieningenniveau op peil te houden en leegstand te voorkomen, is bouwen binnen bestaand verstedelijkt gebied ons vertrekpunt. Gelderland geeft de voorkeur aan het benutten van bestaande gebouwen. Gelderland gaat voor concentraties van bebouwing. Pas als er geen andere goede mogelijkheden zijn, breiden we uit aan de randen van onze steden of dorpen. De provincie streeft naar een duurzaam en divers woon- en leefklimaat, dat steeds weet te anticiperen op ontwikkelingen. De ambities zijn als volgt geformuleerd: •
• •
Gelderland heeft een aanbod aan woningtypen en woonmilieus passend bij de diversiteit aan woningvraag; voor ieder een passende, duurzame woning. We benutten de bestaande bebouwde omgeving optimaal met voldoende ruimte voor klimaatadaptieve maatregelen. Alle nieuwbouw wordt aardgasloos aangelegd en zoveel mogelijk circulair gebouwd. In 2035 zijn alle (bestaande) wijken van het aardgas. Woningen in Gelderland zijn in 2050 klimaatneutraal.
Om vorenstaande ambities te realiseren gaat de provincie in overleg met de Gelderse regio’s, om zodoende regionale afspraken te maken. 4.2.1.4 Toetsing van het initiatief aan de Omgevingsvisie Gelderland De regionale uitwerking van de provinciale ambities ten aanzien van het aspect wonen, zijn uitgewerkt in regionale woonvisies. In voorliggend geval is de ‘Woonagenda Cleantech Regio 2918’ van toepassing. In paragraaf 4.3 wordt de voorgenomen ontwikkeling getoetst aan deze woonagenda, in de navolgende paragraaf volgt de concrete toets aan het gemeentelijke beleid, waaronder de gemeentelijke woonvisie. Hier wordt geconcludeerd dat het voornemen kwalitatief en kwantitatief past binnen de regionale en gemeentelijke beleidsstukken.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
22
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
Gezien het vorenstaande wordt geconcludeerd dat de ontwikkeling in overeenstemming is met de Omgevingsvisie Gelderland. 4.2.2
Omgevingsverordening Gelderland
4.2.2.1 Algemeen Met een omgevingsverordening stelt de provincie regels aan ruimtelijke plannen van gemeenten. De provincie richt zich hierbij op onderwerpen die van provinciaal belang zijn, zoals verstedelijking, natuur, nationale landschappen, water en glastuinbouw. Gemeenten krijgen op sommige terreinen meer beleidsvrijheid, terwijl ze op andere gebieden te maken krijgen met strikte provinciale richtlijnen. De regels in de verordening kunnen betrekking hebben op het hele provinciale grondgebied, delen of gebiedsgerichte thema’s. Gemeenten moeten binnen een bepaalde termijn hun bestemmingsplan op deze regels afstemmen. 4.2.2.2 Van toepassing zijnde artikelen In voorliggend geval betreft het voornemen een binnenstedelijke woningbouwontwikkeling. Hierdoor is met name artikel 2.2 (instructieregel bestemmingsplan doorwerking regionale woonagenda) van toepassing. Artikel 2.2 (instructieregel bestemmingsplan doorwerking regionale woonagenda) 1. 2.
Een bestemmingsplan maakt nieuwe woningen alleen mogelijk als die ontwikkeling past binnen een door Gedeputeerde Staten vastgestelde regionale woonagenda. Als een ontwikkeling niet past binnen de vigerende regionale woonagenda, kan een bestemmingsplan vooruitlopend op de eerstvolgende actualisatie van de regionale woonagenda nieuwe woningen toch mogelijk maken onder de volgende voorwaarden: a. er wordt voldaan aan de eisen van de Ladder voor duurzame verstedelijking; b. de ontwikkeling past binnen het meest recente provinciale beleid; c. er heeft aantoonbaar regionale afstemming plaatsgevonden over deze ontwikkeling, en d. Gedeputeerde Staten stemmen in met deze ontwikkeling.
4.2.2.3 Toetsing van het initiatief aan de ‘Omgevingsverordening Gelderland’ In paragraaf 4.3 (regionaal beleid) en paragraaf 4.4 (gemeentelijk beleid) wordt onder meer beleid inzake woningbouw beschreven en getoetst. Hieruit blijkt dat de beoogde woningbouw zowel kwantitatief als kwalitatief passend is binnen de beleidskaders. Resumerend wordt gesteld dat het voornemen in overeenstemming is met de Omgevingsverordening Gelderland.
4.3
Regionaal beleid
4.3.1
Regionale Woondeal 2022-2030 Regio Stedendriehoek - Gelderland
4.3.1.1 Algemeen De gemeente Heerde, Apeldoorn, Brummen, Deventer, Epe, Lochem, Voorst en Zutphen hebben in maart 2023 de Regionale Woondeal 2022-2030 Regio Stedendriehoek - Gelderland Ondertekend. Met de woonagenda wordt ingezet op een toekomstbestendige woningvoorraad en woonomgeving. Ook voor de nieuwbouw wordt daaraan bijgedragen, door te bouwen met de juiste woningen, voor de juiste doelgroepen op de juiste plek.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
23
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
De regionale woondeal komt voort uit afspraken die met het rijk, de provincie Gelderland en de deelnemende gemeenten zijn gemaakt. Hierbij wordt vooral ingezet op betaalbaar wonen. De Centrumontwikkeling van de kern Heerde is als prioritair project aangemerkt in de regionale woondeal. 4.3.1.2 Kwantitatieve- en kwalitatieve opgaven Op basis van de speerpunten is de kwantitatieve woningbouwopgave voor de verschillende gemeenten in de regio bepaald. Voor de gemeente Heerde is afgesproken dat er nog behoefte is aan harde plancapaciteit voor 844 woningen tot 2030. Hierbij is er vooral behoefte aan betaalbare woningen. 4.3.1.4 Toetsing van het initiatief aan de Regionale Woondeal 2022-2030 Regio Stedendriehoek - Gelderland Door het toevoegen van 53 appartementen en 16 grondgebonden woningen levert voorliggend initiatief een directe bijdrage aan het uitbreiden van de lokale voorraad om in de behoefte aan nieuwe woningen binnen de gemeente Heerde te voorzien. De kwantitatieve behoefte aan de woningen uit voorliggend plan is daarmee aangetoond. Ook vanuit kwalitatief oogpunt sluit het woningbouwprogramma van voorliggend initiatief aan op de uitgangspunten van het regionale woonbeleid. Er wordt met het voorliggende woningbouwprogramma voor een groot gedeelte in betaalbare woningen voorzien.
4.4
Gemeentelijk beleid
4.4.1
Toekomstvisie gemeente Heerde 2025
4.4.1.1 Algemeen Maatschappelijke en economische ontwikkelingen gaan in snel tempo. Om hierop in te spelen heeft de gemeente de visie gemeente Heerde 2025 vastgesteld. Deze visie is een agenda voor de toekomst, een heldere profilering van de gemeente in de regio en naar de eigen burgers, instellingen en ondernemers. De visie maakt duidelijk: • • •
Waar de gemeente voor staat; Welke ontwikkeling zij ambieert; Waarvoor de gemeente zich de komende jaren hard wil maken richting de eigen bevolking, instellingen, ondernemers en andere voor de ontwikkeling van Heerde belangrijke partijen.
De toekomstvisie is door de raad vastgesteld op 13 juli 2009. De toekomstvisie is een kader, een kapstok waaraan het toekomstige gemeentelijke beleid gekoppeld wordt en vormt de basis voor de ruimtelijke en maatschappelijke ontwikkelingen. Uitgangspunt voor de toekomst van de gemeente is behoud door ontwikkeling en het verbinden van structuren. Bestaande waardevolle kwaliteiten dienen behouden te worden en waar mogelijk versterkt of verder ontwikkeld. Ontwikkelingspotenties liggen op de gebieden natuur, rust, ruimte recreatie en toerisme, water, wellness, zorg, welzijn, sport en educatie. Het plangebied ligt in de zone ‘Nieuwe zakelijkheid en gezondheid’. 4.4.1.2 Thema ‘Wonen’ Bebouwing hoeft niet altijd en overal te worden uitgesloten. Het gaat vooral om hoe en waar gebouwd wordt en of dat zó kan plaatsvinden dat de kwaliteit intact blijft of wordt versterkt. Behoud van identiteit, eenheid en schoonheid door de (aan-)bouw van doordachte nieuwbouw, renovatie en inbreiding is van belang om de kwaliteiten van Heerde te waarborgen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
24
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
De woningvraag kan neerslaan in de vorm van ‘groenlandschappelijk wonen’ aan de randen en als inbreiding in dorpen. Beperkte groei is mogelijk, mits recht wordt gedaan aan het behoud en versterking van de identiteit, sociale cohesie en cultuurhistorische waarden. De bestaande samenstelling, verschijningsvorm, grootte en identiteit van de kleine kernen wordt gewaarborgd. 4.4.1.3 Toetsing van het initiatief aan de Toekomstvisie De voorgenomen ontwikkeling is aan te merken als een binnenstedelijke ontwikkeling op een inbreidingslocatie. Er is sprake van een herontwikkelingsproject, waarbij bestaande bebouwing wordt gesloopt en nieuwe bebouwing wordt teruggebouwd. In de regels van dit bestemmingsplan wordt qua maatvoering zoveel als mogelijk aangesloten op de omliggende bebouwing. Bij nadere toetsing van het voornemen is door de gemeente Heerde reeds aangegeven dat het bouwplan de identiteit van het gebied versterkt en uitbreid. Op deze plaats wordt geconcludeerd dat de voorgenomen ontwikkeling in overeenstemming is met de ‘Toekomstvisie’. 4.4.2
Structuurvisie Heerde 2025 en Uitvoeringsparagraaf Heerde 6.0
4.4.2.1 Algemeen De Structuurvisie Heerde 2025 (vastgesteld d.d. 17 september 2012) is het kader voor de ontwikkeling van de gemeente Heerde tot 2025. Deze visie geeft richting aan de ruimtelijke, economische en maatschappelijke ontwikkeling van de gemeente Heerde naar de toekomst. Bij de structuurvisie is ook een Uitvoeringsparagraaf 6.0 (2019) vastgesteld. Hierin is aangegeven dat een initiatief een maatschappelijke meerwaarde dient te hebben, dat zich uit in een ruimtelijke meerwaarde, een sociaal-maatschappelijke meerwaarde, een economische en recreatieve meerwaarde, een duurzame meerwaarde en een meerwaarde maatschappelijke aanvaardbaarheid. Bij alle ontwikkelingen die niet voldoen aan het beleidspercentage, zoals vermeld in de Woonagenda, verplicht de initiatiefnemer zich om te zoeken naar een alternatieve locatie voor de realisering van het sociaal woonprogramma, dan wel een financiële bijdrage te doen in het Vereveningsfonds sociale woningbouw. In de uitvoeringsparagraaf is mede opgenomen dat er binnen de gemeente nieuwe woningen gebouwd moeten worden ten behoeve van doelgroepen voor wie een woning in de huidige markt onbereikbaar dreigt te worden. Woningbouwplannen die niet voorzien in sociale woningbouw dienen een financiële bijdrage te leveren aan het gemeentelijke Vereveningsfonds.
Het plangebied maakt onderdeel uit van zone 2 uit de visie: Nieuwe zakelijkheid en gezondheid. 4.4.2.2 Nieuwe zakelijkheid en gezondheid Dit is de economische zone tussen Heerde en Wapenveld, inclusief de gebieden ten noorden en zuiden daarvan. Het is een zone waarin zowel wonen, werken, recreatie en zorg maar ook natuur en groen een plek hebben. Kortom, een dynamisch gebied dat zich verder kan ontwikkelen, maar met respect voor omliggende functies. In deze zone is aangegeven dat de centra van Heerde en Wapenveld aantrekkelijker moeten worden voor inwoners, ondernemers en recreanten door voldoende aanbod van voorzieningen en een goed verblijfsklimaat. 4.4.2.3 Uitvoeringsparagraaf Heerde 6.0 In aanvulling op het beleid uit de structuurvisie geeft de bijbehorende uitvoeringsparagraaf een nader afwegingskader voor nieuwe ruimtelijke projecten. Voorliggend initiatief heeft een meerwaarde op verschillende gebieden, waaronder ruimtelijke- sociaal-maatschappelijke-, economische- en duurzame meerwaarde. Hieronder wordt ingegaan op de meerwaarden van dit initiatief. •
Ruimtelijke meerwaarde: Ruimtelijke meerwaarde is de mate waarin tegemoet wordt gekomen aan de gebruikswaarde, belevingswaarde en toekomstwaarde ruimtelijke ontwikkelingen. Onderdelen van
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
25
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
•
•
•
•
de ruimtelijke meerwaarde zijn: landschap, architectuur, stedenbouw, verkeer, milieu, ecologie en erfgoed. Sociaal-maatschappelijke meerwaarde: De mate waarin de deelname van burgers aan het sociale en economische leven wordt bevorderd. Onderdelen van sociaal-maatschappelijke meerwaarde zijn: welzijn, zelfredzaamheid, sociale cohesie, leefomgeving, veiligheid en gezondheid. Economische en recreatieve meerwaarde: Economische en recreatieve meerwaarde is de mate waarin de lokale en regionale economie gestimuleerd en versterkt wordt. Onderdelen van economische en recreatieve meerwaarde zijn: welvaart, werkgelegenheid, toename van bezoekers, versterking van recreatie, toename van bestedingen en lokaal ondernemerschap. Maatschappelijke aanvaardbaarheid meerwaarde: Maatschappelijke aanvaardbaarheid meerwaarde is de mate waarin lokale ondernemers en andere personen, instellingen en organisaties van de gemeenschap betrokken worden of baat hebben bij de uitvoering en exploitatie. Onderdelen van maatschappelijke aanvaardbaarheid meerwaarde is draagvlak, betrokkenheid burgers, instellingen en organisaties, samenwerking met lokale ondernemers. Duurzame meerwaarde: Duurzame meerwaarde is de mate waarin een initiatief aantoonbaar volhoudbaar is, waarbij toekomstige generaties in hun behoeftes kunnen blijven voorzien.
Onderdelen van duurzame meerwaarde zijn: gezonde aarde, welvarende bewoners en goed functionerende ecosystemen. Klimaat en duurzaamheid heeft de aandacht van het gemeentebestuur en is erg belangrijk bij het toetsen van uw plan.
4.4.2.2 Toetsing van het initiatief aan de Structuurvisie Heerde 2025 en de Uitvoeringsagenda Heerde 6.0 De voorgenomen ontwikkeling voorziet in de herstructurering van een deel van het centrum van Heerde. Oude, in slechte staat verkerende bebouwing zonder duurzaam toekomstperspectief wordt hierbij gesloopt. Daarvoor in de plaats wordt nieuwbouw gerealiseerd voor onder meer centrumfuncties en appartementen en woningen. Met het voornemen wordt voorzien in nieuwe ontmoetingsplekken in het centrum van Heerde. Daarnaast wordt er een verbinding tussen het centrum en het Van Meurspark gecreëerd, waarmee in een recreatieve meerwaarde wordt voorzien. De nieuwe bebouwing wordt bovendien energiezuinig gerealiseerd en voldoet aan alle daarvoor geldende normen. Al met al wordt geconcludeerd dat de voorgenomen ontwikkeling in overeenstemming is met de Structuurvisie Heerde 2025 en de Uitvoeringsagenda Heerde 6.0. 4.4.3
Centrumvisie Heerde 2.0
4.4.3.1 Algemeen De ambitie van de ‘Centrumvisie Heerde 2.0’ is dat het Heerder centrum in 2025 een comfortabel en herkenbaar winkelgebied is, met een prettig ondernemersklimaat. Een centrum waar bewoners naar toe gaan voor hun inkopen, maar ook dé plek waar bewoners én bezoekers graag willen zijn. Het is een dorpshart waar regelmatig wat te beleven valt met een aangename en eigen Heerdese sfeer. De gemeenteraad van Heerde heeft de ‘Centrumvisie Heerde 2.0’ op 3 maart 2014 vastgesteld. Doel van de ‘Centrumvisie Heerde 2.0’ is het schetsen van een inspirerend en duidelijk toekomstbeeld voor alle betrokken partijen. Zij beoogt deze partijen uit te nodigen om het economisch functioneren van het centrum een impuls te geven en inspiratie te bieden voor ruimtelijke kwaliteitsimpulsen. Daarbij is samenwerking en krachtenbundeling essentieel. De ‘Centrumvisie Heerde 2.0’ is in lijn met de Structuurvisie gemeente Heerde 2025. Dit betekent dat het principe van uitnodigingsplanologie wordt toegepast, waarbij de gemeente de regisserende en kaderstellende rol neemt en de initiatief – en productierol zo veel mogelijk wordt overgelaten aan andere partijen. In de ‘Centrumvisie Heerde 2.0’ is daarom een wervend en uitnodigend toekomstbeeld geschetst, waarbij binnen een duidelijke kader ruimte wordt geboden aan initiatieven die de kwaliteiten van het centrum versterken.
4.4.3.2 Centrumvisiekaart Op de Centrumvisiekaart is te zien dat de locatie Van Setten van Loenen is aangemerkt voor het verbeteren van de uitstraling van de locatie. Daarnaast wordt de locatie Gemeentewerf als ontwikkellocatie aangemerkt BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
26
Bestemmingsplan “Centrumplan Heerde” Ontwerp
voor onder meer het realiseren van nieuwe/vervangende parkeervoorzieningen. Als laatste wordt er beoogd een groene verbinding tussen het dorpscentrum en het Van Meurspark aan te leggen.
4.4.3.3 Toetsing van het initiatief aan de Centrumvisie Heerde 2.0 Het voorliggende bestemmingsplan voorziet in een uitwerking van een deel van de Centrumvisie Heerde 2.0. Het gaat hierbij met name om de herontwikkeling van de locaties van Setten van Loenen en Gemeentewerf. Daarnaast wordt voorzien in een groene verbinding tussen het centrum en het Van Meurspark. Er wordt dan ook geconcludeerd dat de voorgenomen ontwikkeling in overeenstemming is met de Centrumvisie Heerde 2.0. 4.4.3
Woonbeleid Heerde
4.4.3.1 Woonvisie Heerde 2015-2025 In juli 2015 heeft de gemeente Heerde haar woonvisie gepubliceerd. Uitgangspunt voor deze visie is de Woonvisie Regio Noord Veluwe 2014, waarin de gezamenlijke gemeenten uit de Regio Noord-Veluwe de algemene trends en hoofdlijnen met betrekking tot wonen hebben opgenomen. De gemeentelijke woonvisie heeft de regionale hoofdlijnen vervolgens geconcretiseerd in 4 thema's: • • • •
De potentie van de bestaande woningvoorraad; Woningmarkt in beweging (woningbouw programmering); Wonen - Welzijn - Zorg; Duurzaamheid; BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies