17. Raadsvoorstel Zienswijze concept programmabegroting 2025 GGD NOG

Raadsvoorstel Raadsvergadering: Commissie:

24 juni 2024 11 juni 2023

Agendapunt: Onderwerp:

17. Zienswijze concept programmabegroting 2025 GGD NOG

Afdeling: Opsteller: Telefoonnummer: E-mailadres

Sociaal Maatschappelijke Verbinding Dhr. T. Buimer 0578699494 t.buimer@heerde.nl

Portefeuille: Programma:

Dhr. W van Ommen Maatschappelijke ondersteuning

De raad besluit om: 1. Kennis te nemen van nemen van de conceptprogrammabegroting 2025 van de GGD NOG. 2. Een zienswijze naar de GGD Noord- en Oost- Gelderland te sturen, inzake de conceptprogrammabegroting 2025 van de GGD NOG.

1/5

Inleiding De gemeente is volgens de Wet publieke gezondheid (WPG) verplicht om een Gemeenschappelijke gezondheidsdienst (GGD) in stand te houden. Samen met 21 andere gemeenten bekostigen wij op basis van een inwonerbijdrage daartoe de GGD Noord- en Oost Gelderland (NOG). GGD NOG stuurt het Dagelijks Bestuur (DB) jaarlijks vóór 15 april1 de voorlopige jaarstukken en conceptbegroting aan de gemeenten. We hebben deze tijdig ontvangen. Het DB geeft de gemeenteraad de mogelijkheid vóór 2 juli 2024 een zienswijze in te dienen over de concept programma-begroting 2025. De ontvangen zienswijzen op de uitgangspuntennota zijn betrokken bij het opstellen van de concept-Programmabegroting 2025. Deze zienswijzen en het oordeel hierover en de eventuele conclusies die hieraan verbonden zijn vindt u in bijlage B van de conceptbegroting. Het is samengevat in hoofdstuk 2 van de conceptbegroting. Bij de afweging over het insturen van een zienswijze op de concept-Programmabegroting 2025 kan ook de informatie uit de Jaarstukken 2023 worden betrokken. Beoogd doel Met de begroting 2025 bepalen de deelnemende gemeenten de inhoudelijke beleidsprioriteiten en de financiële kaders voor de GGD in 2025. Door de inzet van de GGD wordt de gezondheid op lokaal niveau in stand gehouden of verbeterd.

De gemeente heeft de wettelijke taak om de gezondheid van hun inwoners te beschermen, te bewaken en te bevorderen. Daartoe is er een samenhangend en toegankelijk netwerk van voorzieningen voor alle inwoners, professionals en andere betrokkenen. Hierdoor kan de Heerdense inwoner gezond en veilig opgroeien. Zo kan de jeugd zich zo optimaal mogelijk ontwikkelen en kunnen volwassenen gezond en, zoveel mogelijk, zelfredzaam deelnemen aan de samenleving. Bevoegdheid / Juridisch kader Op grond van artikel 34b van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr.) stuurt het bestuur de kaderbrief samen met de voorlopig vastgestelde jaarrekening vóór 15 april aan de raden van de deelnemende gemeenten. Op grond van artikel 35 Wgr. stuurt het bestuur van de gemeenschappelijke regeling de conceptprogrammabegroting acht weken voordat zij aan het algemeen bestuur wordt aangeboden naar de raden. De raden hebben de mogelijkheid tot het indienen van een zienswijze. (art. 35 Wgr). Eerdere besluitvorming en kaders 1 januari 2011: Toetreding tot de GGD NOG (voorheen GGD Gelre-IJssel) 26 juni 2023 Raadbesluit “”Zienswijze conceptprogrammabegroting 2024 GGD NOG” Argumenten 1.1. De indexering is conform de afspraken hierover. In het AB van november 2019 zijn afspraken gemaakt over de nieuwe indexeringssystematiek. Deze afspraken zijn toegepast. Het indexeringspercentage bedraagt 7,48%.

Dit is 0,23% meer dan in de Uitgangspuntennota stond, aangezien abusievelijk van een onjuiste tabel was uitgegaan: de 7,48% is in lijn met eerder vermelde afspraken. 1.2. Het algemeen bestuur was al eerder geïnformeerd over de komende kosten voor HR21. In de vorige programmabegroting (2024) hebben wij aangekondigd dat de GGD werkt aan de (uitgestelde) integrale invoering van HR21 en dat de financiële gevolgen aan de orde komen bij de begroting 2025 en 2026. De structurele meerkosten in 2025 voor de al in 2022 bepaalde functiewaardering van verpleegkundigen bedragen € 43.635. In maart 2024 is de volledige concept-indeling van HR21 1

Overeenkomstig het bepaalde in de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) en de Samenwerkingsregeling

2/5

bekend geworden. Met deze informatie is een berekening gemaakt voor de kosten van de herwaardering van de overige functies. Hiervoor bedragen de meerkosten in 2025 € 192.342. In de Uitgangspuntennota 2025 werd er, om geen onnodige verhoging van de inwonerbijdrage te vragen, nog een behoudende inschatting gedaan van € 40.000 van de meerkosten voor de overige functies. Een en ander leidt tot een verhoging van de inwonerbijdrage. De verhoging van de kosten voor functies die niet uit de inwonerbijdrage worden betaald, worden gedekt uit een verhoging van de tarieven voor de betreffende (plus)taken. De totale meerkosten van de implementatie van HR21 bedragen € 373.000. Dit blijft ruim binnen de in de Uitgangspuntennota genoemde inschatting van, oplopend naar 2026, € 450.000. Het bestuur van de GGD gaat ervan uit dat voor 2026 geen aanvullende meerkosten voor HR21 gemaakt worden. 1.3. De beleidsindicatoren, zoals opgenomen in de vorige begroting, zijn niet meer actueel. In voorafgaande jaren was in de begroting een hoofdstuk met beleidsindicatoren opgenomen. Deze indicatoren waren nog gebaseerd op de Bestuursagenda 2019-2023 en zijn in deze Programmabegroting niet meer opgenomen. De reden hiervan is dat ze niet meer actueel zijn: het bestuur van de GGD heeft inmiddels de nieuwe Bestuursagenda voor de periode 2023-2027 vastgesteld.

Daarnaast komt informatie over deze indicatoren te weinig frequent beschikbaar, zodat er niet op gestuurd kan worden. Bovendien is de invloed van de GGD op de uitkomst van deze indicatoren beperkt. In het kader van de uitvoering van de nieuwe Bestuursagenda en de plannen in het kader van IZA en GALA gaat de GGD dit jaar samen met gemeenten passende prestatie-indicatoren formuleren. Een deel hiervan zal ook in een volgende Programmabegroting worden opgenomen. Verder wordt er gekeken naar het toevoegen van indicatoren aan de producten en diensten in het kader van de door te ontwikkelen Producten- en dienstencatalogus van de GGD. Dit wordt samen met de gemeenten vormgeven. 1.4. Inhoudelijke informatie is in lijn met staand beleid en de Uitgangspuntennota 2025. De inhoudelijke informatie is conform de Uitgangspuntennota 2025: de speerpunten bij de programma’s zijn gebaseerd op de in de Uitgangspuntennota 2025 genoemde ontwikkelingen. Een belangrijk deel van de gemeenten ondersteunt de inhoud van de Uitgangspuntennota, waarbij een aantal gemeenten ook opmerkingen voor het dagelijks bestuur heeft meegegeven. De tot nu toe ontvangen reacties op de Uitgangspuntennota geven geen aanleiding tot inhoudelijke of financiële aanpassingen in de begroting.

Deze zienswijzen en het oordeel hierover en de eventuele conclusies die hieraan verbonden zijn vindt u in bijlage B van de conceptbegroting. 2.1 Doorontwikkelen indicatoren voor P&C cyclus We lezen dat eerdere indicatoren niet meer opgenomen zijn in de concept-programmabegroting 2025 GGD NOG. Er wordt veel belang aan gehecht dat er in het najaar van 2024, dus voorafgaand aan de start van het jaar 2025 waar de Programmabegroting over gaat, in samenspraak met de gemeenten, indicatoren zijn vastgelegd. De speerpunten in de programma's voor 2025 zijn namelijk abstract. Er is behoefte aan verdere concretisering van de speerpunten door bijvoorbeeld meetbare beleidsindicatoren op te stellen. Hiervoor is aandacht gevraagd in de zienswijzebrief bij de uitgangspuntennota 2025, waarin is benoemd dat er extra aandacht en inzet komt om de uitvoeringstaken van de GGD beter te kunnen relateren aan de individuele begrotingen van de deelnemende gemeenten. In de bijgevoegde zienswijze doen we het verzoek aan de GGD NOG om dit in de P&C-cyclus door te gaan ontwikkelen zodat we dit inzichtelijk hebben in de volgende Programmabegroting (2026). 2.2 Concretisering zorg voor ‘nieuwkomers’ In de concept-Programmabegroting is expliciet als speerpunt benoemd dat GGD NOG in 2025 zorgt voor een duidelijke invulling en inrichting van de zorg voor ‘nieuwkomers’.

In de raadvergadering van 4 maart 2024 is er door de gemeenteraad specifiek aangevraagd om in de begroting 2025 van de GGD NOG te vermelden op welke wijze de middelen in 2025 hier (extra) voor worden ingezet.

3/5

Het is uit de begroting echter onvoldoende op te maken op welke wijze de middelen in 2025 hier (extra) voor worden ingezet. In de bijgevoegde zienswijze verzoeken GGD NOG om dit concreter op te nemen in de Programmabegroting 2025 (en anders op te nemen als risico). Daarnaast blijft het voor ons onduidelijk wat er precies onder de inwonerbijdrage valt en wat onder plusproducten als het gaat om de inzet van GGD NOG rondom ‘nieuwkomers’. In de bijgevoegde zienswijze verzoeken GGD NOG om hier in de toekomst meer inzicht in te bieden richting gemeenten. 2.3 de (meer)kosten voor forensische geneeskunde zijn niet inzichtelijk In de concept-Programmabegroting zijn de (meer)kosten voor forensische geneeskunde niet inzichtelijk. In de raadvergadering van 4 maart 2024 is er door de gemeenteraad specifiek gevraagd om dit in de begroting 2025 van de GGD NOG inzichtelijk te maken. In het algemeen bestuursvergadering van 25 april 2024 is aangeven dat er op dit moment op drie onderdelen binnen de forensische geneeskunde nu drie onzekerheden zijn, waardoor dit niet inzichtelijk gemaakt kan worden. In de bijgevoegde zienswijze verzoeken GGD NOG om dit concreter en inzichtelijker op te nemen in de Programmabegroting 2025 (en anders op te nemen als risico). Kanttekeningen 1.1. De indexering en kosten voor HR21 betekenen een hogere inwonerbijdrage voor gemeenten.

Gemeenten krijgen te maken met een hogere inwonerbijdrage. Deze verhoging is echter het gevolg van eerder gemaakte afspraken. GGD NOG besteedt veel aandacht aan doelmatigheid en kostenefficiëntie. Het niet-indexeren zou leiden tot ingrepen in het takenpakket. 1.2. Het niet meer opnemen van beleidsindicatoren gaat in tegen de wens van gemeenten om prestatie-indicatoren te formuleren. Gemeenten vragen, mede naar aanleiding van de Bestuursagenda, om prestatie-indicatoren met het oog op de resultaten van de GGD. Dan lijkt het tegenstrijdig om de beleidsindicatoren nu niet meer op te nemen. Er zijn echter goede redenen om de beleidsindicatoren die in voorgaande jaren in de programmabegroting stonden, niet meer op te nemen, zoals wij bij argument 1.3 aangeven. Bovendien blijft het doel om samen met de gemeenten te komen tot bruikbare indicatoren voor de nieuwe Bestuursagenda en de producten en diensten van de GGD. 1.3. De nu genoemde speerpunten zijn wellicht in 2025 achterhaald. Al ruim voor het betreffende begrotingsjaar formuleren wij speerpunten bij de verschillende programma’s. Daarmee is de kans aanwezig dat deze in 2025 achterhaald blijken of ingehaald zijn door andere prioriteiten. De huidige speerpunten zijn opgenomen met de kennis van nu, zoals ook verwoord in de Uitgangspuntennota 2025.

Rond het begin van het komende begrotingsjaar willen wij deze speerpunten zoals gebruikelijk tegen het licht houden. Indien gewenst kunnen de speerpunten dan aangepast worden. Geld De afspraken rondom de indexering leiden tot een indexeringspercentage van 7,48% (zie ook argument 1.2). Door het stijgen van de inwonersbijdrage werd in de prognose van de uitgangspuntennota (index van 7,25%) aangegeven dat voor 2025 inwonersbijdrage voor Heerde € 431.522,00 is. Door de stijging van 0,23% ten opzichte van de uitgangspuntennota stijgt de inwonersbijdrage naar € 436.996,00. Als programmabegroting 2024 in het AB GGD van 12 september 2024 wordt vastgesteld zal de begroting 2025 aangepast moeten worden naar een bedrag van € 436.996,00. In de perspectief nota dienen de bedragen voor 2026 tot en met 2028 aangepast te worden in respectievelijk voor 2026: €447.391,00, voor 2027: € 462.692,00 en voor 2028: €478.516,00.

4/5

Communicatie De GGD heeft gezien de planning gevraagd om een reactie van de afzonderlijke gemeenten voor 2 Juli 2024. Uitvoering Het traject om te komen tot een programmabegroting 2025 GGD NOG loopt als volgt: • 9 april-2 juli 2024: zienswijzetermijn gemeenteraden • 10 juli 2024 (eventueel 21 augustus): o DB stelt reacties op zienswijzen vast en stuurt deze naar de raden. o DB stuurt concept-Programmabegroting aan het AB met voorstel deze vast te stellen. • 12 september 2024: vaststelling Programmabegroting door AB. Advies commissie(s) De commissie adviseert behandeling als A-onderwerp. Heerde, 14 mei 2024

Het college van Heerde Mr. O.G. Prinsen, burgemeester B. van Zuthem, gemeentesecretaris Bijlagen: 1. Raadsbesluit 2. Zienswijzebrief conceptprogrammabegroting 2025 GGD NOG gemeente Heerde 3. Concept-programmabegroting 2025 GGD Noord- en Oost-Gelderland 4. Verzamelbundel schriftelijk ontvangen zienswijzen op de Uitgangspuntennota 2025 5. Concept-Programmabegroting 2025_adviesnotitie AB 4 apr 2024 6. Brief aan raden Toezending concept-Programmabegroting 2025 GGD NOG 7. Verzamelbundel jaarstukken GGD 2023

5/5