14. Discussienota Contourenschets Regio Stedendriehoek

Discussienota commissie Commissie:

25 november 2024

Agendapunt: Onderwerp:

14. Contourenschets Regio Stedendriehoek

Afdeling: Opsteller: Telefoonnummer: E-mailadres

ROW J. Spronk 0578 - 699494 j.spronk@heerde.nl

Portefeuille: Programma:

S. Nienhuis Regionale Samenwerking

De commissie geeft haar advies/voorkeur/opvatting voor: 1. Welke elementen uit de Contourenschets ziet u als kansrijk en welke als belemmerend voor de ruimtelijke ontwikkeling van de regio richting 2050? Dit zowel op het niveau van de gekozen aanpak als op het niveau van concrete inhoudelijke opgaven. 2. Wat wilt u verder nog meegeven voor het vervolgtraject? Aanleiding In het Regioarrangement dat de gemeenten van de Regio Stedendriehoek hebben opgesteld in samenwerking met de waterschappen en de provincie is een vijftal gebiedsopgaven benoemd. Voor Heerde zijn vooral van belang: de verstedelijkingsstrategie, het gebied Veluwe en de IJsselvallei. De verstedelijkingsstrategie ziet op het totale Daily Urban System (DUS) van de regio en koppelt de opgaven van wonen, werken, mobiliteit, water en bodem en groen aan elkaar. Maar wellicht ook nog andere opgaven als energie en recreatie. Verstedelijking gaat dus niet alleen over het bouwen van woningen en bedrijven, maar over de totale ontwikkeling van het DUS. Het essentiële uitgangspunt is dat deze ontwikkeling van het DUS in balans moet plaatsvinden. We willen onze kwaliteit niet alleen behouden maar ook versterken. We zijn als Regio Stedendriehoek hard op weg naar 500.000 inwoners, 250.000 werkenden en 50.000 bedrijven. We zijn een regio in balans. Waar rust en reuring hand in hand gaan.

Waar we ontwikkelen, met oog voor evenwicht in maatschappelijk en ruimtelijk opzicht. Een grote opgave waar we samen hard mee aan de slag zijn. In het voorontwerp Nota Ruimte (zie link) geeft het Rijk aan dat de Regio Stedendriehoek één van de zoekgebieden is voor grootschalige woningbouw. Verstedelijking is géén verstening, het gaat om de ontwikkeling van de hele regio in balans. Daarom is in de afgelopen maanden gewerkt aan de ‘Contourenschets 2050 – Verstedelijking in Balans’. De Contourenschets 2050 is het resultaat van een gezamenlijke schetsoefening met vier mogelijke perspectieven over de ruimtelijke inrichting van de toekomst van de Regio Stedendriehoek. De gemeenten Apeldoorn, Brummen, Deventer, Epe, Heerde, Lochem, Voorst en Zutphen, de provincies Overijssel en Gelderland en de waterschappen Vallei en Veluwe, Rijn & IJssel en Drents Overijsselse

1/3

Delta hebben hier samen aan gewerkt. Het resultaat is een strategisch gespreksdocument dat moet helpen het goede gesprek te voeren met Rijk, provincies, waterschappen, Strategische Board en andere stakeholders over de gezamenlijke opgave verstedelijking in balans richting 2050. En met u als gemeenteraad. De Regio Stedendriehoek biedt u de Contourenschets 2050 aan om als gemeenteraad aan te geven wat voor u belangrijk is in de toekomstige ontwikkeling van uw gemeente én van de regio. Het is de eerste stap in een langjarig proces om in samenwerking met het Rijk en de omgeving te komen tot een concreet Ontwikkelingsperspectief met ruimtelijke en maatschappelijke oplossingen voor de Regio. U wordt gevraagd de volgende vragen te beantwoorden: 1. Welke elementen uit de Contourenschets ziet u als kansrijk en welke als belemmerend voor de ruimtelijke ontwikkeling van de regio richting 2050? Dit zowel op het niveau van de gekozen aanpak als op het niveau van concrete inhoudelijke opgaven. 2. Wat wilt u verder nog meegeven voor het vervolgtraject? Daarnaast vragen wij u of u zich herkent in de korte beschrijving/kenschets van Heerde, zoals deze in de Contourenschets is opgenomen. Hieronder geven wij een korte beschouwing. Overwegingen Eigen Omgevingsvisie als uitgangspunt. Wij nemen in de regionale ontwikkelingen onze Omgevingsvisie als uitgangspunt.

In deze Omgevingsvisie hebben wij de kwaliteiten, principes en uitgangspunten opgenomen. Veelal kwalitatief, waardoor deze in zijn algemeenheid ook binnen het regionale gesprek over verstedelijking goed toegepast kunnen worden. Ook zorgen wij dat de ontwikkelingen zo goed mogelijk aansluiten op de verstedelijkingsstrategie van de Regio Zwolle en de afspraken die wij hierover maken in de Kop van de Veluwe. 4 schetsen met mogelijke ontwikkelingen voor de regio. In grote lijnen gaat de Contourenschets in op de combinatie van wonen, werken en mobiliteit binnen de kaders van ruimtelijke en maatschappelijke kwaliteit. Dus ook andere aspecten komen aan de orde. In de 4 schetsen wordt in een globale indicatie gegeven als de ontwikkelingen meer verspreid of geconcentreerd worden binnen een klein of groot regionaal systeem. Hieruit valt direct op te maken dat dit gevolgen kan hebben voor de ontwikkeling van de gemeente Heerde. Er worden meer of minder stedelijke activiteiten en voorzieningen in de gemeente gepland. Omdat Heerde aan de grens van het regionaal systeem ligt, zijn de verschillen naar verwachting niet heel ingrijpend. Maar (ontwerpend) onderzoek in de volgende fase zal nader moeten uitwijzen wat de gevolgen voor de gemeente zijn. Duurzaam mobiliteitssysteem noodzakelijk.

Wat in alle gevallen wel belangrijk is, is dat voorzieningen bereikbaar moeten zijn en dat er balans is tussen wonen en werken. Dus een duurzaam mobiliteitssysteem is in alle perspectieven van belang. Gelet op volgorde in het STOMP-principe (stappen, trappen, openbaar vervoer (OV), deelmobiliteit en persoonlijk vervoer (auto)) blijven wij in ieder geval werken aan een doorfietsroute van Apeldoorn naar Zwolle en goede OV-verbindingen voor de inwoners van Heerde. Dit lijkt in overeenstemming te zijn met de Contourenschets. Waarborgen goed woon- en leefklimaat. Leefbaarheid van de kernen is ook een belangrijk uitgangspunt. In alle gevallen moet er een zodanige ontwikkeling mogelijk zijn dat de basisvoorzieningen goed bereikbaar zijn. Het liefst nabij,

2/3

maar wellicht is dat voor kleinere kernen niet reëel. Ook de woningbouw moet daarop afgestemd zijn. 40.000 woningen bouwen in de Regio is natuurlijk een grote opgave. De huidige woningbouwprogramma’s en programmering voor bedrijventerrein zijn afgestemd op de vraag uit onze gemeente. Het is van belang om in de verstedelijkingsstrategie te onderzoeken wat de maximale draaglast is van ons grondgebied. Waarbij het woon- en leefklimaat gewaarborgd blijft (verstedelijking in balans). Dat geldt uiteraard ook voor de andere ruimtevragers in onze gemeente. Klimaatadaptieve ontwikkeling. In de IJsselvallei is aangegeven dat hier vanwege water en bodem sturend eigenlijk niet gebouwd mag worden. Wij hechten er echter aan in het kader van de leefbaarheid van de kleine kernen dat ook hier woningen toegevoegd mogen worden. Uiteraard wel gebouwd op een wijze die rekening houdt met de risico’s van het bouwen op deze locatie. Dus zeker klimaatadaptief. Overigens moet in Heerde op de flanken van de Veluwe ook klimaatadaptief gebouwd worden vanwege de grondwaterfluctuatiezones (plekken waar het grondwater omhoog komt). Dit hoort bij het uitgangspunt dat water en bodem ( en het natuurlijk systeem) sturend zijn. Dat sturende van het natuurlijk systeem geldt overigens ook voor andere voorzieningen en ontwikkelingen. Dat zal dus bijvoorbeeld ook zeker voor natuur en landbouw consequenties hebben.

Maar dat hebben wij ook al in onze omgevingsvisie opgenomen. Evenwichtige ontwikkeling. In alle schetsen lijkt er voldoende ruimte te blijven bestaan voor recreatie en voedselvoorziening. Een belangrijke randvoorwaarde in de verstedelijking is ook de energievoorziening. Dit aspect zal ook zeker invloed hebben op de keuzes die in het kader van de verstedelijking worden gemaakt. Dit onderwerp is echter nog volop in ontwikkeling. Belangrijk uitgangspunt is wel dat vraag en aanbod zoveel mogelijk worden gecombineerd. Dus bij een nieuwe ontwikkeling behoort ook een passende energievoorziening. Conclusie in deze fase. Op het grondgebied van Heerde lijkt een verstedelijking in balans haalbaar. De invulling is voor een belangrijk deel afhankelijk van de regionale keuzes (in welke mate concentreren en de vormgeving van het regionaal systeem) die gemaakt gaan worden bij het opstellen van het vervolg op de Contourenschets. Heerde heeft er belang bij om op alle vlakken goed aangesloten te zijn op het regionaal systeem van de Regio Stedendriehoek. Vervolg In de gezamenlijke bijeenkomst van de gemeenteraden heeft u inhoudelijk kunnen spreken met de raadsleden uit andere gemeenten om informatie en meningen te delen. Uw inbreng en opmerkingen naar aanleiding van deze bespreking in de commissie Ruimte wordt doorgezet naar de Regio en verwerkt in de opvolgende stukken. Bijlagen: 1.

Contourenschets 2. Raadsinformatiebrief

3/3