Stavaza Omgevingswet sept 2023.pdf

STAND VAN ZAKEN OMGEVINGSWET Via dit overzicht informeren we over de invoering van de Omgevingswet. Deze wet staat voor een geïntegreerde aanpak als het gaat om ruimtelijke projecten, snellere besluitvorming en meer ruimte voor lokale initiatieven. Focus ligt op de inzet van nieuwe instrumenten, in het bijzonder de omgevingsvisie en het omgevingsplan. 1

Landelijke ontwikkelingen

2

Omgevingsvisie

3

Omgevingsplan

4

Digitaal Stelsel, Omgevingsloket

INVOERING VAN DE OMGEVINGSWET • Op 14 maart jl. heeft een meerderheid in de Eerste Kamer ingestemd met invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024. • Gelijktijdig met de Omgevingswet treden ook de wetten, AMvB's en ministeriële regelingen die verband houden met de stelselherziening, op 1 januari 2024 in werking. Het 1e technische KB (Koninklijk besluit) hiervoor is op 7 april jl. gepubliceerd. Voor korte toelichting verwijzen we naar de site van Aandeslagmetomgevingswet.nl. • Momenteel werken we aan een visie-op-hoofdlijnen (fase 2). • De aanpak van fase 2 met daarin een nadere uitwerking van het proces en de participatie is op 9 maart jl. besproken in de commissie Ruimte. De commissie heeft een positieve zienswijze gegeven over de aanpak. • Ambtelijk wordt op dit moment gewerkt aan het actualiseren van de bestaande teksten en het formuleren van dilemma’s die worden voorgelegd aan inwoners tijdens de brede consultatie in het najaar van 2023. • In april 2023 zijn we een samenwerking aangegaan met adviesbureau BugelHäjema om stappen te zetten in het opstellen van plan van aanpak en handboek op 3 onderdelen: 1. Het aanpassen van het casco omgevingsplan: waarbij we het al bestaande casco aanpassen naar een structuur die voldoet aan onze wensen; 2. Het herschrijven van de procedure- en processtappen bij de voorbereiding van een (wijziging van het) omgevingsplan; 3.

Het opstellen van een stappenplan: voor het stapsgewijs tot stand brengen van het omgevingsplan, inclusief tijdspad van opeenvolgende wijzigingsbesluiten, t.a.v.: - het omzetten van het tijdelijke deel van het omgevingsplan; - het omzetten van (overige) regels uit gemeentelijke verordeningen naar het omgevingsplan. • We gaan in december 2023 de raad duidelijkheid bieden over het stappenplan. • De gemeente technisch aangesloten is op het DSO. De software is aangeschaft en geïmplementeerd. De minimale eisen die vanuit de organisatie zijn te realiseren binnen onze bestaande werkomgeving ‘Mozard’. Aan de prioriteiten om te kunnen werken met het Omgevingsloket is daarmee voldaan, namelijk:

•

•

5

Dienstverlening

•

•

6

Financiën

•

•

•

•

1. Het kunnen ontvangen van een aanvraag of melding; 2. Het kunnen publiceren van Omgevingswetbesluiten; 3. Het kunnen registreren van vragenbomen. Ondanks de aansluiting hebben we niet alles kunnen beproeven en testen. Wij gaan de extra tijd in 2023 benutten om samen met de VNG, via de Indringende Ketentest (IKT), op lokaal niveau de gehele keten van het DSO te doorlopen. Op 6 april heeft het college toegezegd terug te komen op de vraag van het CDA om het tijdspad te schetsen naar 1 januari 2024 als het gaat om het DSO. Onder dit overzicht gaan we hier uitvoeriger op in. Er is een projectgroep bezig met het maken van toepasbare regels voor de vergunningscheck binnen het Omgevingsloket. Focus ligt op eenvoudige en veelvoorkomende activiteiten, zoals kapvergunning of vergunning voor dakkapel. De raad heeft in januari 2022 besloten om de ‘Verordening op de gemeentelijke adviescommissie voor omgevingskwaliteit Heemstede’ vast te stellen. De verordening treedt in werking zodra de Omgevingswet inwerking treedt. We richten ons bij het afronden van de procesinrichting voor meldingen en vergunningaanvragen op het zo goed mogelijk (technisch) aansluiten op ons systeem voor zaakgericht werken. Tot slot zijn er nog keuzes die de raad mag stellen t.a.v. het adviesrecht en regels inzake verplichte participatie.

In verband met de nieuwe datum Omgevingswet hebben we de behandeling hiervan doorgeschoven naar september 2023. Hierdoor kunnen we extra ruimte bieden aan voorbereiding, waaronder via een extra beeldvormende raadsessie. Er wordt gewerkt aan het aanpassen van onze legesverordening aan de vereisten van de Omgevingswet. Focus ligt op het bepalen van nieuwe tarieven, waarin we ondersteund door adviesbureau ANG. Door het uitstel van de wet wordt de aangepaste legesverordening in december 2023 aangeboden voor besluitvorming in de raad. De behandeling is daardoor op de gebruikelijke wijze met andere (belasting)verordeningen aan einde van dit boekjaar. De VNG heeft het laatste door het Rijk aangeleverde nieuwe Integraal Financieel Beeld verspreidt. Uit dit geüpdatete beeld blijkt ‘dat de terugverdientijden voor bevoegd gezagen veel langer zijn dan de 10 jaar die als aanvaardbaar was aangegeven’. De gemeente Hoeksche Waard zal een motie indienen bij de ALV, waarin het Rijk wordt opgeroepen om ‘structureel financiële middelen beschikbaar te stellen’. Dit voor de ‘extra benodigde ambtelijke capaciteit’ en ‘de hogere inschalingskosten voor een adequate uitvoering van de taken die de Omgevingswet met zich meebrengt’. Daarnaast wil men dat het Rijk de incidentele middelen voor de implementatie van

7

Communicatie

•

•

de Omgevingswet ‘ter compensatie van de extra benodigde capaciteit’ verhoogt. Heemstede zal de motie overnemen. Aan de hand van een communicatieplan treffen we voorbereidingen om bewoners en ondernemers te voorzien van correcte en begrijpelijke informatie over de Omgevingswet. Specifiek wordt er gewerkt het tijdig aanpassen van onze communicatie-uitingen (website, brochures, formulieren, etc.). Een werkgroep met deskundigen van VTH, RO en Communicatie richt zich gedurende 2023 op het aanpassen van de standaardbrieven voor vergunningsprocedures.

Vraag uit Commissie Ruimte 6 april 2023 Op 6 april heeft het college toegezegd terug te komen op de vraag van het CDA om het tijdspad te schetsen naar 1 januari 2024 als het gaat om het DSO. Dit hangt samen met actiepunt 23-08. Vanaf de inwerkingtredingsdatum dienen we in staat te zijn om: 1. Aanvragen of meldingen vanuit het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) te ontvangen. 2. Aanvragen vanuit het DSO te kunnen behandelen. Ad 1. Vanaf de inwerkingtredingsdatum dienen we in staat te zijn om aanvragen of meldingen vanuit het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) te ontvangen. Ook de informatieplichten en aanvragen voor omgevingsoverleg kunnen via het DSO via de initiatiefnemer worden ingediend. Er worden dus verschillende typen verzoeken via het DSO afgeleverd bij de gemeente. Het DSO biedt aanvragen en meldingen aan volgens de zogenaamde ‘STAM standaard’. Dit is een andere standaard en manier van koppelen dan onder de huidige WABO wordt gebruikt bij het huidige Omgevingsloket Online en AIM. We moeten daarvoor de nodige aanpassingen in de software doen om aan te kunnen sluiten op het DSO en dus de verschillende typen verzoeken te kunnen ontvangen. Als er geen aanvragen en meldingen ontvangen kunnen worden, stokt het vergunningverleningsproces. Aansluiten is daarom een absolute vereiste.

Concreet sluiten we met 3 lokale systemen aan op de landelijke voorziening (DSO): - Het zaak- en vergunningensysteem om vergunningaanvragen, meldingen en informatie te ontvangen. - Het plansysteem om omgevingsdocumenten te publiceren - Het regelbeheersysteem (STRR, FLO Legal) om toepasbare regels te leveren. Voor deze 3 aansluitingen sluiten we aan met Digikoppeling. Voor de oefen- en productieomgeving hebben we aparte Digikoppelingen. Zaken die we in ieder geval geregeld voor inwerkingtreding geregeld dienen te hebben: Acties • • • • •

De VTH-leverancier is gekozen. De software moeten zijn geïnstalleerd. Architectuur- en inrichtingsprincipes voor realisatie en aansluiting zijn vastgesteld. De koppeling met de PRE-productieomgeving moet zijn afgerond voor 1 mei 2023. De koppeling met de Productieomgeving DSO is uiterlijk op 1 juni 2023 werkend. Keuzes t.a.v. aanvragen, meldingen en informatieplichten zijn doorgevoerd in software.

Voltooid?     

Ad 2. Bij de inwerkingtreding van de wet zijn wij als gemeente (en onze ketenpartners) voorbereid op de gewijzigde vergunningsprocedure volgens de eisen van de Omgevingswet. Het inrichten van de VTHketen is essentieel voor het goed functioneren van het vergunningenproces. Als we dit niet doen kunnen we de wettelijke taak niet uitvoeren. Zaken (t.a.v. het DSO) die we in ieder geval geregeld voor inwerkingtreding geregeld dienen te hebben: Acties

Voltooid?

• • • • • •

  mee bezig   

Het VTH-/zaaksysteem is ingericht volgens Omgevingswet (zaaktypen en processen). De behandeldiensten zijn vóór 1 oktober 2023 ingesteld (routering in DSO). Het VTH-systeem is aangesloten op de samenwerkingsfunctionaliteit (SWF) met ODIJmond en VRK. De koppeling voor SWF met de PRE-productie is werkend (vóór 1 oktober 2023). De koppeling voor SWF met de Productieomgeving is werkend (vóór 1 november 2023). Getest is of voldaan wordt aan de publicatieverplichtingen t.a.v. aanvragen en besluiten.

Vervolg In overleg met de VNG gaan we vanaf september onze VTH-software in combinatie met het DSO testen. Hierdoor weten we zeker of we klaar voor zijn voor de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb). Hiervoor gaan we een VTH inregeltest doorlopen samen met onze ketenpartners Omgevingsdienst IJmond en de Veiligheidsregio (VRK). In deze test schiet een testrobot vergunningaanvragen voor onze gemeente in bij het Omgevingsloket. Zo kunnen we snel en gestructureerd een groot aantal casussen testen. Het resultaat van de test is een lijst met bevindingen. Issues kunnen worden veroorzaakt door de wijze waarop we onze software hebben ingeregeld, door de software zelf of door het DSO. Afhankelijk van de oorzaak kunt we zelf de instellingen van de software aanpassen, onze leverancier vragen om aanpassingen te doen, of de bevindingen rapporteren aan het DSO. Als issues niet meteen kunnen worden opgelost, gaan we werkafspraken maken om om te gaan met de issues. De VTH inregeltest maakt onderdeel uit van het Indringend Ketentesten (IKT) dat landelijk wordt gecoördineerd. De VTH Inregeltests worden georganiseerd door de Regionale Implementatiecoaches Omgevingswet (RIO’s) en de DSO-experts, met ondersteuning van de VNG, het Kadaster en het programma Aan de Slag met de Omgevingswet.