Raadsvoorstel Verordening bekostiging leerlingenvervoer Heemstede 2022.pdf

Raadsbesluit Raadsvergadering: 3 maart 2022

Zaaknummer Team Portefeuillehouder Openbaarheid

: : : :

963658 Welzijnszaken Heemstede J.F. Struijf Actief openbaar

ONDERWERP Verordening bekostiging leerlingenvervoer Heemstede 2022. SAMENVATTING De gemeente heeft de wettelijke plicht een regeling vast te stellen voor de bekostiging van het leerlingenvervoer. Gezien ontwikkelingen in het sociaal domein en specifiek in het passend onderwijs, stelt het college de raad voor een geactualiseerde verordening voor de bekostiging van het leerlingenvervoer vast te stellen. JURIDISCH EN BELEIDSKADER 1. Wet op het primair onderwijs (WPO) 2. Wet op het voortgezet onderwijs (WVO) 3. Wet op de expertisecentra (WEC) BESLUIT B&W 1. De raad voor te stellen de Verordening bekostiging leerlingenvervoer Heemstede 2022 vast te stellen. 2. Het besluit voor te leggen aan de commissie Samenleving om advies te geven aan de raad (A-stuk). BESLUIT RAAD De raad van de gemeente Heemstede; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van besluit: De Verordening bekostiging leerlingenvervoer Heemstede 2022 vast te stellen; De raad voornoemd, de griffier,

963658

de voorzitter,

1/7

Raadsbesluit Raadsvergadering: 3 maart 2022

AANLEIDING De gemeente heeft de wettelijke plicht een regeling vast te stellen voor de bekostiging van het leerlingenvervoer. De huidige verordening leerlingenvervoer is vastgesteld in 2014. Vanuit de wetgeving is er geen aanleiding om de verordening leerlingenvervoer aan te passen. Er zijn echter sinds 2014 veel ontwikkelingen in het sociaal domein en specifiek in het passend onderwijs geweest, waardoor er behoefte is aan een geactualiseerde verordening voor de bekostiging van het leerlingenvervoer. De nieuwe modelverordening van de VNG heeft als uitgangspunt gediend voor de “Verordening bekostiging leerlingenvervoer Heemstede 2022”. MOTIVERING De bevoegdheid voor het vaststellen van de nieuwe verordening ligt bij de gemeenteraad. De wettelijke grondslag voor het verstrekken van een bekostiging leerlingenvervoer is neergelegd in artikel 4, eerste lid, van de Wet op het primair onderwijs (hierna: WPO), van de Wet op het voortgezet onderwijs (hierna WVO) en van de Wet op de expertisecentra (hierna: WEC). Deze drie wetten formuleren de wettelijke plicht van de gemeente als: “de bekostiging van de door het college noodzakelijk te achten vervoerskosten ten behoeve van het schoolbezoek”1. Het uitgangspunt van de geactualiseerde verordening is ongewijzigd.

De regeling is bedoeld om ouder(s)/verzorger(s) financieel te ondersteunen in de kosten die zij moeten maken wanneer hun kind gebruik moet maken van een vorm van leerlingenvervoer. De verordening bevat informatie over de wijze waarop ouders een aanvraag kunnen indienen en onder welke voorwaarden ouders aanspraak kunnen maken op (de bekostiging van) een vervoersvoorziening naar de dichtstbijzijnde toegankelijke school. Er wordt geen bekostiging verstrekt aan ouder(s)/verzorger(s) die vanwege een onderwijskundige methode (zoals: Montessori of Jenaplan) kiezen voor een verder weg gelegen school. Ouders zijn en blijven verantwoordelijk voor het schoolbezoek van de leerling. Het leerlingenvervoer kent verschillende vormen: - fietskilometervergoeding voor de leerling en al dan niet een begeleider; - vergoeding voor het gebruik van het openbaar vervoer en al dan niet een begeleider; - vergoeding voor het aangepast vervoer (verzorgd door RegioRijder); - vergoeding voor de inzet van eigen vervoer (auto) van ouder/verzorger. Wat passend vervoer is, is niet bij wet gedefinieerd en dient per leerling onderzocht te worden. Dit is maatwerk waarbij onder andere rekening wordt gehouden met de beperking en mogelijkheden, de leeftijd, de route en de behoeften van de leerling.

De kaders van de verordening zijn zodanig opgebouwd dat de meest zelfstandige en onafhankelijke vorm van leerlingenvervoer wordt toegekend. 963658

2/7

Raadsbesluit Raadsvergadering: 3 maart 2022

Naast tekstuele wijzigingen zijn er ook nieuwe bepalingen opgenomen, die hieronder worden toegelicht. Zo is er in de nieuwe verordening meer aandacht voor de zelfstandigheid en zelfredzaamheid van de leerling en liggen er kaders vast voor de samenwerking tussen gemeente(n) en de regionale Samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs (PO en VO). Argumenten Tekstuele wijzigingen De nieuwe citeertitel maakt duidelijk dat het in beginsel om een bekostiging gaat. In de citeertitel van de nieuwe verordening is het woord “bekostiging” opgenomen. De huidige citeertitel “Verordening leerlingenvervoer Gemeente Heemstede 2014” zou ten onrechte kunnen doen vermoeden dat de verordening het vervoer van leerlingen regelt. De nieuwe paragraafindeling bevordert de leesbaarheid. Hiermee wordt duidelijk dat eerst het recht op een vergoeding moet worden vastgesteld (beoordelingsfase), waarna onderzocht wordt welke vergoeding wordt verstrekt (onderzoeksfase). Nieuwe bepalingen Op 1 augustus 2014 werd de Wet passend onderwijs van kracht. Doel van deze wet is dat alle leerlingen, dus ook leerlingen die extra ondersteuning in de klas nodig hebben, een passende onderwijsplek zo dicht mogelijk bij huis krijgen. Sindsdien hebben schoolbesturen een zorgplicht. Dit betekent dat zij vanaf 1 augustus 2014 iedere leerling, die extra ondersteuning nodig heeft, een passende onderwijsplek moeten bieden.

Samenwerkende besturen en scholen (samenwerkingsverband) organiseren deze ondersteuning binnen het regulier of speciaal onderwijs. Bij het opstellen van de nieuwe Model Verordening bekostiging leerlingenvervoer zijn de aanbevelingen voor het leerlingenvervoer uit een tweetal rapporten over de werking van het passend onderwijs meegenomen: het rapport “Met andere ogen” van Rene Peeters (2018) en het rapport “Als de weg naar passend onderwijs niet passend is” van de Kinderombudsman (2019). Artikel 2. Doelstelling Het doel van het leerlingenvervoer is om een financiële ondersteuning te verstrekken ten behoeve van passend vervoer van de woning dan wel de opstapplaats naar de dichtstbijzijnde toegankelijke school aan de ouders van kinderen van wie de school verder dan de, door de gemeente bepaalde, afstandsgrens is gelegen, of voor wie het medisch niet mogelijk is om de school zelfstandig te bereiken. Artikel 4. Gesprek over zelfstandigheid en zelfredzaamheid bij de aanvraag In de nieuwe verordening is meer aandacht voor zelfstandigheid en zelfredzaamheid van de leerling in de vorm van een individueel 963658

3/7

Raadsbesluit Raadsvergadering: 3 maart 2022

vervoersontwikkelplan. Dit sluit aan op de basisgedachte van “eigen kracht”, wat een uitgangspunt is van het Heemsteedse jeugdbeleid. Artikel 5. OOGO met het samenwerkingsverband In de nieuwe verordening staan kaders opgenomen over de afstemming tussen gemeente(n) en het regionale Samenwerkingsverband, door in het Op Overeenstemming Gericht Overleg (OOGO0 expliciet aandacht te besteden aan het leerlingenvervoer. Met de Wet passend onderwijs is geregeld dat alle leerlingen, dus ook leerlingen die extra ondersteuning in de klas nodig hebben, een passende onderwijsplek krijgen die eveneens aansluit op de levensovertuiging van de ouder(s) en/of de leerling. Het Samenwerkingsverband verwijst leerlingen naar de best passende school. De praktijk leert dat er tegenstrijdigheid kan ontstaan tussen de verwijzing van het Samenwerkingsverband en de regels vanuit de verordening, waarbij wordt uitgegaan van tegemoetkoming naar de dichtstbijzijnde toegankelijke school. Door het leerlingenvervoer structureel te agenderen voor het OOGO wordt een efficiëntere samenwerking beoogd. Artikel 7. Herziening, opschorting, intrekking of terugvordering van de vervoersvoorziening Als gevolg van bijvoorbeeld wijzigingen of ernstig wangedrag door de leerling kan een besluit als bedoeld in de verordening worden herzien, opgeschort of ingetrokken. Artikel 9.

Afstandsgrens De verschillende afstandsgrenzen zijn samengebracht in één artikel. De afstandsgrenzen voor respectievelijk basisonderwijs, speciaal basisonderwijs en speciaal onderwijs zijn 6, 4 en 2 km. Voor leerlingen die vanwege een structurele handicap niet zelfstandig kunnen reizen geldt geen afstandsgrens. Artikel 13. Schooltijden en wachttijden Het college kan een wachttijd instellen wanneer er binnen een school sprake is van verschillende en/of wisselende lesroosters binnen de vaste schooltijden om zodoende aan te sluiten op het reguliere leerlingenvervoer. Hierdoor kunnen de te rijden routes van het leerlingenvervoer efficiënter worden ingericht, wat leidt tot lagere kosten. Artikel 14. Tijdelijk verblijf buiten de gemeente Het college kan een tijdelijke vervoersvoorziening toekennen aan de ouders van een leerling, die als gevolg van een crisissituatie tijdelijk buiten de gemeente verblijft. Artikel 15. Vervoersvoorziening naar stageadres In dit artikel wordt beschreven hoe wordt omgegaan met een aanvraag om een vervoersvoorziening naar het stageadres. Artikel 21. Bekostiging andere passende vervoersvoorziening. 963658

4/7

Raadsbesluit Raadsvergadering: 3 maart 2022

De gemeente wordt meer mogelijkheid geboden om bij de verstrekking van vervoersvergoeding individueel maatwerk te leveren wanneer er een alternatieve vervoersvoorziening is (zoals een handbike of elektrische fiets), welke goedkoper of gelijk is aan de kosten van het openbaar vervoer. De berekening van de eigen bijdrage in de vorm van een drempelbedrag blijft ongewijzigd De eigen bijdrage is gelijk aan de kosten van het openbaar vervoer (binnen de eigen regio) over de in artikel 9 bepaalde afstand. In de nieuwe verordening is de eigen bijdrage gelijkgesteld aan twee reiszones openbaar vervoer voor de zes kilometergrens en één reiszone openbaar vervoer voor de vier- en twee kilometergrens. Dit komt neer op: € 57,10 per maand x 10 maanden = € 571,00 per schooljaar (2 reiszones); € 35,40 per maand x 10 maanden = € 354,00 per schooljaar (1 reiszone). FINANCIËN De raad stelt voor het leerlingenvervoer jaarlijks in de begroting budget beschikbaar. De vaststelling van de nieuwe verordening geeft geen aanleiding tot aanpassing van het geraamde budget leerlingenvervoer. Aantal leerlingen 2019 Aangepast vervoer 51 Openbaar vervoer Eigen vervoer 9 7 Uitgaven totaal 172.500

2020 60

2021 56

6 225.008

191.890

PARTICIPATIE EN COMMUNICATIE Gemeenten in de regio Zuid-Kennemerland, IJmond en Haarlemmermeer hebben het leerlingenvervoer gezamenlijk ingekocht. Om zo veel mogelijk uniform te kunnen werken is de nieuwe modelverordening van de VNG op ambtelijk niveau met de regio besproken. Het college en de gemeenteraad van Bloemendaal hebben een gelijkluidend voorstel goedgekeurd. De verordeningen zijn inhoudelijk op elkaar afgestemd. Het Samenwerkingsverband Passend Onderwijs (PO en VO) is geconsulteerd (specifiek met betrekking tot artikel 5) en heeft ingestemd met de inhoud van de geactualiseerde verordening. De verordening wordt op de gebruikelijke wijze bekend gemaakt. DUURZAAMHEID Bij de aanbesteding door de RegioRijder maakt duurzaamheid een belangrijk onderdeel uit van de te sluiten overeenkomsten. Alle aangesloten gemeenten ondersteunen de ambities in het convenant Zero-emissie Doelgroepenvervoer. De ambities in dit convenant (bestuursakkoord) worden meegenomen in de aanbesteding. 963658

5/7

Raadsbesluit Raadsvergadering: 3 maart 2022

BIJLAGEN 1. Verordening bekostiging leerlingenvervoer Heemstede 2022. 2. Toelichting verordening bekostiging leerlingenvervoer Heemstede 2022.

963658

6/7

Raadsbesluit Raadsvergadering: 3 maart 2022

963658

7/7