Raadsvoorstel Vaststellen verordening openbaar water Heemstede 2025 .pdf

Raadsbesluit Raadsvergadering: 30 januari 2025

Zaaknummer Team Portefeuillehouder Openbaarheid

: 1279723 : Infra en Projecten Heemstede : S.A. de Wit-van der Linden : Actief openbaar

Onderwerp Vaststellen Verordening openbaar water Heemstede 2025

Kernboodschap De huidige verordening biedt onvoldoende mogelijkheden om de huidige problematiek aan te pakken die met name bestaat uit het sterk toegenomen aantal aanvragen voor ligplaatsen en de daarmee samenhangende langere wachttijden. Daarom stelt de raad een nieuwe verordening vast.

Besluit B&W 1. 2.

De raad voor te stellen de Verordening openbaar water Heemstede 2025 vast te stellen; Het voorstel voor te leggen aan de commissie Ruimte om advies te geven aan de raad (A-stuk).

Besluit raad De raad van de gemeente Heemstede; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 10 december 2024;

Besluit: de Verordening openbaar water Heemstede 2025 vast te stellen.

De raad voornoemd,

de griffier, pagina 1 van 6

de voorzitter,

Wettelijke grondslag Juridisch en beleidskader -

Verordening openbaar water Heemstede 2016; Verordening leges Heemstede 2025; Verordening precariobelasting Heemstede 2025;

Bevoegdheid De raad is bevoegd tot het vaststellen van verordeningen op grond van artikel 149 van de Gemeentewet.

Bestuurlijke achtergrond De doelstelling bij het aanbieden van ligplaatsen voor pleziervaartuigen in Heemstede is om de voor ligplaatsen beschikbare schaarse ruimte efficiënt, duurzaam en toegankelijk in te zetten. Dat vertaalt zich, na een interne evaluatie van de huidige verordening, in de onderstaande verbeterpunten: -

Verkorten van de wachttijd voor een ligplaatsvergunning; Precariobelasting (liggeld) en leges waar mogelijk kostendekkend en concurrerend maken; Administratieve processen optimaliseren en werkdruk verminderen; Situaties met ongelijke behandeling wegnemen; en Handhavingstraject optimaliseren en werkdruk verminderen.

Zienswijze commissie Ruimte Er is een keuzelijst met mogelijke oplossingsrichtingen gemaakt, waarover de commissie Ruimte op 16 mei 2024 om een zienswijze is gevraagd. Deze zienswijzen zijn verwerkt in de Verordening openbaar water Heemstede 2025. De keuzelijst bestond uit een aantal onderdelen, zoals het invoeren van een digitaal registratiesysteem, het huidig wachtlijstsysteem door ontwikkelen, nieuwe locaties toevoegen, huidige locaties effectiever indelen en duurzaamheid. Meerdere commissieleden gaven aan voorkeur te hebben voor alleen Heemstedenaren toe te laten op de wachtlijst en de vraag is of digitalisering dan nodig is. Er was behoefte aan het in beeld brengen welke recreatielast openbaar water aan kan en daarbij een passend ligplaatsbeleid. Ook was er de wens om aan te sluiten bij Haarlems beleid.

Motivering Argumenten Huidige verordening is verouderd De huidige verordening is voor het laatst in 2022 gewijzigd en biedt onvoldoende mogelijkheden om de huidige problematiek aan te pakken, die met name bestaat uit het sterk toegenomen aantal aanvragen voor ligplaatsen en de daarmee samenhangende langere wachttijden. Daarom stelt de raad een nieuwe verordening vast. Met het vaststellen van de Verordening openbaar water pagina 2 van 6

Heemstede 2025 krijgt de gemeente deze handvatten en kan het beleid in de toekomst door middel van kleine aanpassingen sneller en eenvoudiger actueel gehouden worden. De herziene verordening samengevat • • • • • • • •

Verkorten van de wachttijd en één enkele wachtlijst Ligplaatsvergunning alleen voor inwoners gemeente Heemstede Efficiëntie en meer inkomsten Geen uitgifte meer van dubbele ligplaatsen Vergunningplicht en precariobelasting (liggeld) voor alle ligplaatsen Aanwijzingsbesluit en nadere regels Uitbreiding regelgeving exploitatievergunningen Aanvullende, actualiserende regels en vernieuwde juridische toetsing

Verkorten van de wachttijd en één enkele wachtlijst Het wijkgebonden wachtlijstensysteem voldoet niet meer. Door de grote vraag naar ligplaatsen is er een situatie ontstaan waarin mensen die niet in de betreffende wijk wonen in de praktijk geen kans maken op een ligplaatsvergunning. Door over te stappen op een systeem met één wachtlijst wordt deze ongelijkheid weggenomen. Daarnaast zorgt een enkele wachtlijst voor verminderde werkdruk voor de ligplaatsadministratie. Ook is digitaliseren en geanonimiseerd openstellen van de lijst in de toekomst mogelijk. Dit bevordert transparantie en efficiëntie in de toewijzing van ligplaatsen. Gebruikers worden zelf verantwoordelijk voor het bijwerken van hun gegevens. Jaarlijkse interessetoetsen zorgen voor een actuele wachtlijst met serieus geïnteresseerden en vergunninghouders kunnen eenvoudiger ligplaatsen ruilen. Ligplaatsvergunning alleen voor inwoners gemeente Heemstede In de nieuwe verordening is de aanvraag of het hebben van een ligplaatsvergunning of een plek op de wachtlijst niet meer mogelijk voor inwoners van buiten de gemeente. Afweging hierbij is dat de ligplaatsen zich bevinden in de leefomgeving van diegene die daar dan ook de vruchten van moeten kunnen plukken. Andere gemeenten hanteren al langer succesvol dergelijke bepalingen.

De ligplaatsvergunningen die nog in omloop zijn bij mensen die niet staan ingeschreven in de gemeente Heemstede in de Basisregistratie Personen, vervallen drie jaar na ingang van de verordening van rechtswege. Efficiëntie en meer inkomsten De nieuwe verordening maakt het mogelijk dat er kritisch gekeken kan worden naar administratieve en handhavingskosten. Een nieuw digitaal registratie- en controlesysteem kan zorgen voor minder druk op het team Handhaving en de ligplaatsadministratie. Door met een dynamische bootlengte te werken, krijgt de gemeente de mogelijkheid om meer vaartuigen een ligplaats te geven binnen de huidige reeds daarvoor bestemde ruimte en zo meer inkomsten generen. Er worden ook leges geheven voor het plaatsen op de wachtlijst en voor het wijzigingen en aanvragen van de ligplaatsvergunning. De precariobelasting (liggeld) is aangepast naar een concurrerend niveau. Geen uitgifte meer van dubbele ligplaatsen Dubbele ligplaatsen worden niet meer uit gegeven. De huidige vergunde dubbele ligplaatsen blijven tot opzegging bestaan. De maximale bootlengte voor een enkele ligplaats van 7 meter wordt vergroot van 6 naar 6,5 meter. Een dubbele ligplaats, dus 2 x 7 meter, werd uitgegeven aan boten pagina 3 van 6

groter dan 6 meter. In veel gevallen blijft daarbij een relatief grote, ongebruikte ruimte bestaan. Hiermee komt dus ligplaatsruimte vrij. Vaartuigen boven de 6,5 meter worden doorverwezen naar jachthavens. De verordening biedt de mogelijkheid om in de toekomst ligplaatsen voor andere bootlengtes te faciliteren. Vergunningplicht en precariobelasting (liggeld) voor alle ligplaatsen De nieuwe verordening introduceert een vergunningplicht en precariobelasting (liggeld) voor ligplaatsen aan privéoevers, maar in openbaar water. Booteigenaren die jarenlang kosteloos gebruik maakten van gemeentelijk water moeten hier nu voor betalen. Ze behouden wel hun exclusieve voordelen van direct aanmeren bij huis en het neerleggen van een vaartuig tot een lengte gelijk aan die van hun perceelgrens aan het water. Zij hoeven geen gebruik te maken van de wachtlijst voor vergunningen. Hiermee betalen alle gebruikers van het openbare water hetzelfde voor dat gebruik. Door de vergunningplicht krijgt de gemeente een beter beeld van het vaartuigenbestand. Ook wordt voorkomen dat eigenaren met een ligplaats aan particuliere oever zich daarnaast ook inschrijven voor een schaarse ligplaats aan openbare grond. De invoering wordt drie jaar uitgesteld, zodat bewoners tijd hebben om alternatieven te vinden en zodat het digitale registratiesysteem operationeel is als de vergunningplicht gaat gelden.

Aanmeren in eigen water blijft vrijgesteld van precariobelasting en een ligplaatsvergunning. Aanwijzingsbesluit en nadere regels De nieuwe verordening maakt het mogelijk voor het college om aanvullend beleid, zoals nadere regels en aanwijzingsbesluiten, vast te stellen die de handhaving en dienstverlening verbeteren en doorlopende actualisatie van het beleid mogelijk maken. Zoals het nog vast te stellen Aanwijzingsbesluit ligplaatslocaties Heemstede 2025, waarin de locaties waar geen ligplaatsvergunning wordt verleend worden aangewezen. Uitbreiding regelgeving exploitatievergunningen De nieuwe verordening voorziet in uitgebreidere regelgeving rondom exploitatievergunningen voor rondvaart en bootverhuur in de gemeente. Het blijkt dat hier enige vraag naar is en de aanvragen worden nu steeds per geval afzonderlijk getoetst. Aanvullende, actualiserende regels en vernieuwde juridische toetsing De regelgeving is geactualiseerd en opnieuw juridisch getoetst. Hiermee voorziet de nieuwe verordening in een betere en actuele aansluiting op hogere regelgeving en op een toegenomen maatschappelijk bewustzijn over natuur, milieu en duurzaamheid. Aanvullende regelgeving biedt handhavingsmogelijkheden rondom de toegenomen recreatie(over)last op het water.

Kanttekeningen, risico’s en beheersmaatregelen Omvorming wachtlijst Het samenvoegen van de wijkgebonden wachtlijsten tot één centrale lijst verkort de gemiddelde wachttijd en zorgt voor een eerlijkere verdeling. Dit biedt alle inwoners reële kansen op een ligplaats. Sommige wachtenden zullen op een numeriek hogere positie op de lijst komen te staan dan dat zij eerder stonden. Maar hun wachttijd in de praktijk zal afnemen. De gemeente communiceert helder over deze wijzigingen naar de wachtenden om onduidelijkheden te voorkomen. Voorkeurslocatie vervalt deels Met de overstap naar één centrale wachtlijst vervalt de mogelijkheid om een voorkeurslocatie te pagina 4 van 6

kiezen. Uit ervaring blijkt dat mensen vooral een ligplaats in de gemeente willen en dat de locatie daarbij van ondergeschikt belang is. Ruilen van ligplaatsen blijft mogelijk, waarbij de gemeente in de toekomst het aanbieden van een (digitaal) ruilplatform kan overwegen. De nieuwe verordening biedt daarnaast de mogelijkheid om een ligplaats op een onwenselijke locatie één keer kosteloos te weigeren, met behoud van de wachtlijstplek. Goede gegevensuitwisseling Voor een optimale samenwerking tussen team Handhaving, de ligplaatsadministratie en Gemeentebelastingen Kennemerland Zuid (GBKZ), is een goede uitwisseling van gegevens onderling nodig. In verband met privacywetgeving is daarvoor een aparte regeling nodig. Welke regeling daarvoor getroffen kan worden, wordt nog onderzocht. Mocht deze regeling niet mogelijk zijn, dan zorgt dat voor een beperking in de mate van mogelijke efficiëntieverbetering. Niet tijdig vaststellen van de verordening Mocht het vaststellen van de verordening vertraging oplopen, dan lopen ook de opvolgende processen vertraging op. De kans is dan aanwezig dat de nodige veranderingen niet voor de start van het vaarseizoen 2025 gereed zullen zijn. Als dat het geval is, zou invoeren pas mogelijk zijn voor de start van vaarseizoen 2026.

Duurzaamheid Elektrisch varen Op verzoek van de raad wordt er op dit moment niet ingezet op elektrisch varen. Op termijn zijn er mogelijkheden voor verduurzaming op het gebied van vaartuigen met elektrische aandrijving of vaartuigen die daar naar omgebouwd kunnen worden.

Financiën Voor het vaststellen van de Verordening Openbaar Water Heemstede 2025 zijn er geen financiële consequenties voor de gemeente Heemstede.

Samenwerking en communicatie Inbreng vanuit belanghebbenden ontvangen Er is in de vorm van opmerkingen en suggesties vanuit belanghebbenden al veel inbreng ontvangen. Naast meldingen via de telefoon of per mail, is er gedurende enkele jaren tijdens het jaarlijkse uitdeelmoment voor de registratiestickers veel contact met ligplaatshouders geweest. Ook is er op 16 mei 2024 door omwonenden ingesproken tijdens de vergadering van de commissie Ruimte. Aanschrijven huidige belanghebbenden Zo snel mogelijk, maar vóór 1 april 2025, de start van het vaarseizoen, zullen drie groepen worden aangeschreven. Dit zijn de ligplaatsvergunninghouders, de wachtenden op de wachtlijst en de eigenaren van een perceel grenzend aan bevaarbaar water. Dit schrijven gaat, naast de algemene informatie, in op de veranderingen die specifiek voor hen van belang zijn. Op deze wijze bereiken we alle gebruikers die met een verandering te maken krijgen ten opzichte van hun huidige situatie. pagina 5 van 6

Gemeentelijke website De website wordt geüpdatet met de nieuwe informatie. De Verordening openbaar water Heemstede 2025 wordt bekendgemaakt in het Gemeenteblad (via https://zoek.officiëlebekendmakingen.nl). Na de inwerkingtreding is de verordening raadpleegbaar op www.overheid.nl (onder lokale regelingen). Ook wordt er een korte publicatie in de Heemsteder geplaatst, waarin wordt verwezen naar www.overheid.nl De Verordening openbaar water Heemstede 2025 is ook op onze website te vinden (www.heemstede.nl/bekendmakingen en zoek op publicatienummer).

Planning/uitvoering 10 december 1 januari 16 januari 30 januari 1 februari

2024: 2025: 2025: 2025: 2025:

18 februari

2025:

februari

2025:

1 januari

2028:

Behandeling BBV in het college. Verhoging precario en leges via hun respectievelijke verordeningen. Behandeling BBV in de commissie Ruimte. Behandeling BBV in de raad. Inwerkingtreding Verordening openbaar water Heemstede 2025 (met terugwerkende kracht). Behandeling Aanwijzingsbesluit ligplaatslocaties Heemstede 2025 in college. Aanschrijven groepen belanghebbenden. Start implementatie digitaal registratie en controlesysteem (gereed vóór start van seizoen 2027). Start vergunningplicht particuliere oevers. Eerste ligplaatsvergunningen van niet-inwoners vervallen van rechtswege.

Bijlagen 1. 2. 3.

Verordening openbaar water Heemstede 2025; Toelichting bij de Verordening openbaar water Heemstede 2025; Verordening openbaar water Heemstede 2016 (huidige verordening).

pagina 6 van 6